2026-01-21
Blog Page 394

Klima eta energia premia ez ezik, pertsonen bizitza eta lan baldintzak ere kontutan hartzeko eskatu dugu Nafarroako Legebiltzarrean

LABeko kide Unai Ekizak hitza hartu du Nafarroako Legebiltzarrean, Landa Garapeneko eta Ingurumeneko Batzordean, Klima Aldaketari eta Trantsizio Ekologikoari buruzko Foru Lege proiektuaz sindikatuak egiten duen balorazioa jakinarazteko.

LABen iritiziz,  beharrezko trantsizioari heltzeko, ezin da kontuan hartu hazkundea areagotzea bideragarria dela eta horrek ingurune fisikoaren ekonomia bereizten duela; “hau da, ez dago egiazta daitekeen alternatiba teknozientifikorik, ondorio ekologiko katastrofikorik gabe mugarik gabe hazten jarrai daitekeela frogatzen duenik. Trantsizioa premisa horretatik egin behar da”, adierazi dugu.

Hain zuzen ere, gure jendartearen matriz sozio-produktiboaren beharrezko eraldaketa errotik egin behar da, arazoari sustraitik helduz eta ahalik eta prozesu ordenatuena izanik. “Kapitalismoa gizatiartzeko edo berdez margotzeko adabakiek eta saiakerak erakutsi dute ez dela eraginkorra. Aldaketa sakon bati ekiteko garaia da, eta lege-proposamen hau oso urrun geratzen da, eta ez dago bizi dugun premiaren mailan”, nabarmendu dugu.

Era berean, lege-proposamenean dierazitako neurriez gain, “aldaketak eta birmoldaketak beharrezkoak dituzten sektore eta enpresei buruz hitz egitea ezinbestekoa da, ekoizpen-modu iraunkorretara igarotzeko. Prozesu horrek kontuan izan behar ditu bai klima- eta energia-premia, bai sektore horietan lan egiten duten pertsonen bizitza eta lan-baldintzak ere”.

Langileen legezko ordezkari garen aldetik, garrantzitsua iruditzen zaigu trantsizio horretan langile-klasearen papera nabarmentzea eta aldarrikatzea: “Funtsezkoa da langile-klaseak zeregin aktiboa izatea, bai eta hausnarketarako eta erabakiak hartzeko guneak ere, enpresen eta sektoreen birmoldaketari dagokionez. Trantsizio hori ezin da goitik egin eta patronalaren eta kapital finantzarioaren esku utzi. Adibide gisa, azpimarragarria da enpresa elektrikoen xantaia PSOEren gobernuaren neurri lotsatien aurrean, zerutik eroritako onurei erreferentzia eginez. Bere onura diruzaleak soilik lehenesten dituen elite ekonomikoaren esku utziko al dugu beharrezko trantsizio bat, guztioi dagokiguna?”.

Horri heltzeko, langileen bizitza zentroan koka dadin, enpresetan eta sektoreetan trantsizio justurako batzordeak sortzea proposatzen dugu. Sektoreko langileen parte-hartzea eta erabakitzeko gaitasuna duten batzordeak, esparru horietan egin beharreko aldaketen buru izango direnak.

Ikuspegi horretatik, “LAB beti egongo da ekologikoki eta sozialki bidezkoa den jendarte baterantz jotzeko ausardia eta ahalegina dagoen espazioetan; denok lan egin ahal izateko, eta, horrenbestez, ordu gutxiago lan egin ahal izateko, bizitzari eusteko beharrezkoa dena ekoitzi eta erreproduzitzeko, ahalik eta lehengai eta energia gutxien sortuz eta hondakin gutxien sortuz eta sortutako aberastasuna banatuz”, erantsi dugu.

Bizkaiko kontserba-sektorean emakumeek jasaten dituzten miseria, desberdintasuna eta prekaritatea gelditzeko neurriak proposatu ditugu

Gaur zazpigarren bilera egin du Bizkaiko arrain-kontserba eta -gazituen sektoreko hitzarmenaren negoziazio-mahaiak.

Patronalak sektorean lan egiten duten emakumeak erabateko prekaritatean betikotzen jarraitu nahi duela ikusita, LABek proposamen bat jarri du mahai gainean, Bizkaiko kontserba-enpresetako langileek jasaten dituzten miseria, soldata-arrakala eta behin-behinekotasun-tasa handiari aurre egiteko.

Gogoratu nahi dugu, sektore honeta,n produkzio-kateko langile gehienak emakumeak direla. Pandemian zehar funtsezko langile izendatu ziren emakumeak, baina, hala ere, prekarietate-tasa handieneko sektore batekoak dira. Horretarako azalpen bakarra dago: CEBEK patronalak uste du sektoreko emakumeek ez dituztela gizonen eskubide berdinak izan behar, ez dutela soldata duinik izan behar eta ez dutela merezi lan-baldintza duinak dituen lanik. Horien froga dira soldata oso baxuak eta behin-behinekotasun handia. Esanguratsua da, emakumeak nagusi diren sektorea izan arren, %95ean lan finkoa duten bakarrak gizonak izatea.

Horregatik, gaurko bileran, LABek planteamendu bat egin du, sektoreko gutxieneko soldata, epe laburrean, urtean 19.000 euro gordin ingurura iristea (gaur egun ez da 15.000 eurora iristen), eta kontratu mugagabea duten langileen kopurua nabarmen handitzea. Biak dira prekaritatearen aurka borrokatzeko eta funtsezkotzat jotzen den sektore baten lan- eta bizi-baldintzak duintzeko neurriak.

LABen badakigu hori borrokarekin baino ez dela posible izango, eta, horregatik, sektorea aktibatzen eta antolatzen eta sektoreko emakumeek lana eta bizitza duina izan dezaten beharrezkoak diren aliantzak (sindikalak, sozialak…) sortzen jardungo dugu.

Azpikontratazioan oinarritutako Gipuzkoa klasista eraikitzen ari da Aldundia

Duela hilabete gutxi, Gipuzkoa Europan desberdintasun maila txikiena duen lurraldea bihurtu nahi zuela adieraziz azaldu zen prentsaren aurrean EAJ-ko Markel Olano Ahaldun Nagusia, ohikoa den marketin  kanpainari hasiera emanez. Gaur, ikusitakoak ikusita, Markel Olano Gipuzkoako lan esparruan eta langileen artean prekaritatea gehien  bultzatzen duen arduradun politikoa bihurtu dela azpimarratu nahi  dugu.

Gipuzkoa desberdintasun txikiena duen lurraldea izan beharrean, kasta  eta klase banaketa handiena duen lurraldea izatera pasako da Markel  Olanoren eskutik. Legealdi hasieran egin zuen Aldundiko zerga  politikaren aldaketa bide horren hasiera baino ez zen izan.

Eta ez da kasualitatea hori horrela izatea. Markel Olanok Aldundian  azpikontratazio bultzatzen badu, bere politika interes ekonomiko pribatuen mesedetan jartzen duelako da. Horregatik  bultzatzen du etengabe zerbitzuen pribatizazioa indartzen duen azpikontratazioa. Ez du hori egiten Aldundiaren pertsonal gastua murrizteko, baizik eta nagusiki sektore pribatuen interesak babesteko. Praktika honek negozio  biribila  suposatu du bere lagun diren enpresarientzat, modu horretan diru  publikoa esku pribatuetara pasatzen baitu, nola ez, prekaritatearen  kontura.

Markel Olanok bide pribatizatzaile hori bi gezurretan oinarritzen du. Lehena, kudeaketa pribatua publikoa baino hobea dela esanez, errealitateak kontrakoa erakusten digun bitartean, azpikontratatutako  zerbitzuen kalitatea okertzen baita ia beti. Eta, bigarrena, kosteak  merketzen dituela esaten du. Argudio hau ere ez da benetakoa, enpresa  azpikontratatzailearen irabazi-marjina bermatu behar delako.

Enpresarien kaltetan balitz, EAJ-k ez luke honelako politikarik  bideratuko. Benetako kaltetuak langilea eta zerbitzua dira, eta  ondorioz, herritarra. Lehenari soldata eta lan baldintzak okertzen  zaizkio (orduko 5€ baino gutxiago ordaintzen ari da Aldundia), ondorioz zerbitzuaren kalitatea okertzen da eta kaltetua herritarra  da.

Hori bai, Markel Olanok bultzatzen duen azpikontratazio politika  honek, lehenik eta behin, enplegu publikoa suntsitzen du. Zerbitzu  bera eskaintzen da, aurrekontu berdinarekin finantzatua, baina  murriztutako plantilekin. Eta, bestetik, muturreko prekarizazioa bultzatzen du, errentagarritasuna bermatzea baita azken helburua.

Egoera honen aurrean, LABek konpromiso argiak eskatzen dizkio Markel Olanori, berak zuzentzen duen Aldundiak enplegua bermatu eta lan-baldintzak hobe ditzan, azpikontratazioa bultzatu beharrean.

Ezin dugu ahaztu, azpikontratazioa pribatizaziorako bidea dela gehienetan. LABen ustez, kalitateko zerbitzu publikoen aldeko apustu  argia egin behar da. Honek eskatzen duena da zerbitzuen merkantilizazioarekin amaitzea. Gure ustetan, beharrezkoa da, langileen eskubideak errespetatu eta kalitatezko zerbitzua emango duen sektore publikoaren aldeko apostua egitea, honek pribatizatua dagoena publifikatzea eskatzen duelarik.

Ricardo Barkala Bilboko Portuko Agintaritzako presidentearen jarrera salatzeko mobilizatu gara

LABek deituta, Bilboko Portuko langileek mobilizazioa egin dute Santurtzin, Portuko Agintaritzako presidente Ricardo Barkalak zamaketako, barne-trafikoko, kontsignatarioetako, garraioko eta Portu Agintaritzako langileekin izan duen jarrera salatzeko.

Barkalak, EAJk izendatutako kargu politikoak, patronalaren eta multinazional handien alde egin du behin eta berriz, sektoreko langileen eskubideak mespretxatuz.

Horren azken adibidea greban dauden langileei (praktikoak, zamaketariak, amarratzaileak eta atoiontzietakoak) ezarritako gehiegizko gutxieneko zerbitzuak izan dira, eskubide hau de facto deuseztatu eta indarrik gabe utziz.

Ezin dugu ahaztu Barkala jaunaren hitzik eza eta langileek grebarako duten eskubide legitimoa bermatuko duen dokumentu bat adosteko hartutako konpromisorik eza, bai eta murrizketetan, kanporatzeetan eta klientelismoan egoskortzea ere. Gainera, ezin ditugu alde batera utzi diru publikoaren kudeaketari buruz komunikabideetan egin dituen salaketak.

Jarrera-aldaketa eta hitzartutako akordioekiko konpromisoa eskatzen dugu, jakinda horrek harremanak eta lan- baldintzak hobetzea ekarriko duela. Bestela, aurrean izango gaituzte.

Murriztutako anbulantzia zerbitzua berrezartzeko eta langileak berriz onartzeko eskatu diogu Jaurlaritzari

Urriaren 8an, Eusko Jaurlaritzak Covid-19ak kutsatutako pazienteak lekualdatzen zituzten 6 anbulantzia kendu zituen osasun-garraioko zerbitzutik, eta, horrekin batera, 60 langile inguru kaleratu zituen, guztiak zaintzeko lehen lerroan lanean aritu direnak.

Pandemia baino lehen ere ez zen nahikoa asistentziazko eta ez-asistentziazko osasun- garraioa Euskadin. Hobekuntza bat behar zuen: dauden ibilgailuen kopurua handituz zerbitzu hobea emateko, bai anbulantzia asistentzialetan, bai ez-asistentzialetan.

Pandemiaren bilakaerari buruzko datuekin: txertaketa masiboaren, covid kasuen jaitsieraren eta askok dena amaitu dela pentsatzearen ondoren, Eusko Jaurlaritzak kaleratzea erabaki du, zerbitzua hobetu beharrean.

LAB, ELA, UGT, CCOO eta ESK sindikatuok salatzen dugu ez dela ezer ikasi pandemiaren 18 hilabete baino gehiago hauetan; izan ere, osasunean inbertitutakoa mantendu beharrean, erretiratu egiten da eta pandemia aurreko prekarietate-egoera berera itzultzen da, ez da osasun publikoa indartzen, lehentasun osoa izan behar duela ikusi denean.

Eusko Jaurlaritzak hartutako erabakia herritarren zerbitzura egongo den osasun publiko indartsu bat sustatzearen aurkakoa da, eta ez arlo horretan negozioa egin nahi duten enpresen interes ekonomikoen zerbitzura egongo dena.

Horregatik guztiagatik, LAB, ELA, UGT, CCOO eta ESK sindikatuok elkarretaratze bat egin dugu gaur Gasteizen, Osasun Sailaren atarian. Bertan, Gotzone Sagardui Osasun sailburuari zuzendutako idazki bat erregistratu dugu. Idazki horretan, langileak berriz hartzea eta anbulantzia horien zerbitzua berrezartzea eskatzen dugu, garraio sanitarioaren zerbitzua hobetzeko. Era berean, Administrazioak zerbitzu garrantzitsu horren kontrol erreala eta zuzena egitea eskatzen dugu, anbulantzia asistentzialak eta ez-asistentzialak argitaratuz eta, aldi berean, gai horiek aztertzeko bilera bat eskatuz.

Deialdia egin dugun sindikatuok iragarri dugunez, Bizkaira eta Gipuzkoara ere eramango dugu protesta, gure herrialdean osasun publiko eta kalitatezkoaren alde egiteko eskatzeko.

Eusko Legebiltzarrak uko egin dio lantokietan euskara planak sustatzeko LABen, Kontseiluaren eta ELAren proposamena babesteari

Ekainean, LABek, Euskalgintzaren Kontseiluak eta ELAk bilerak izan genituen Eusko Legebiltzarreko alderdi guztiekin lan mundua euskalduntzeko proposamen zehatza aurkezteko, 50 langiletik gorako enpresetan, langileen ordezkariek edo enpresariak eskatuta, euskara plana negoziatzeko konpromisoa Lanbidearteko Akordioren bitartez arautzea, hain zuzen. Ekimenak helburu zehatza du, edozein lantokitan langilek zein enpresariak euskara normalizatzeko negoziazio bat ireki nahi izanez gero, beste aldeak negoziatzeko konpromisoa izatea, besterik ez. 

Lan munduak ez dio gizartearen euskararen ezagutzari erantzuten. Enpresen %1 baino gutxiagok dute euskararen erabilera normalizatzeko ekimenen bat martxan, eta egun hezkuntza sistemak euskaldundutako gazteek erabat erdalduna den lan-munduarekin egiten dute topo. LABen, Kontseiluaren eta ELAren ekimena oso oinarrizkoa da, euskara-planak lantokiz lantoki negoziatzea helburu duena, hain zuzen. 

Esandakoarengatik harrigarria da Legebiltzarrean adostutako Legez Besteko Proposamena, ez baitu bat egiten alderdiekin izandako bileretan jasotako erantzunekin. Legebiltzarreko erantzun honek, era berean, ez du bat egiten behin eta berriz patronalen aldetik negoziazio eta enpresa eredu berriei egindako adierazpenekin. Negoziazio eta adostasunean oinarritutako enpresa eredu batek ezinbestean aldeek aurkeztutako kezkei, dena delakoak izanik ere, elkarrizketaren bitartez erantzun beharko lieke, zaila da ulertzea Legebiltzarrak hori babestu nahi ez izatea. 

LABek, Kontseiluak eta ELAk gure ekimena berresten dugu eta hurrengo hilabeteetan proposamena aurrera atera dadin urrats berriak emango ditugu, eremu sozioekonomikoaren euskalduntzean eta euskal langileek euskaraz lan egiteko eskubidea gauzatze aldera gutxieneko urratsa dela iruditzen baitzaigu. 

Automobilgintzako langileen lan egoerak eta baldintzak hizpide izan ditugu sektoreko lehen topaketa sindikaletan

Urriaren 22 eta 23an, LABeko ordezkaritza batek, Gasteizko Mercedes eta Iruñeko Volkswaggen-eko  kideok osatuta, automobilgintzaren sektoreko 1. jardunaldi sindikaletan parte hartu dugu, Zaragozan, STOPEL sindikatuak antolatuta. 

Espainiako Estatuko automobilgintzaren sektoreko lantegietan ordezkaritza duten beste sindikatu batzuek ere parte hartu dute jardunaldi horietan: STOPEL (Opel Figueruelas – Zaragoza), STM Sindicato de Trabajadores del Metal de la Intersindical Valenciana (FORD Almussafes-Valencia), CUT Central Unitaria de Traballadoras (Citroën – Vigo) eta TU Trabajadorxs Unidos (Renault Valladolid-Palentzia).

Topaketa honetan mahai gainean jarri dira lantegien lan-egoerak eta baldintzak, eta askotan antzekoak dira, automobilgintzaren sektoreko multinazional handiak elkarren ispilu baitira langileei eskubideak murrizteko orduan, lan-baldintzak gero eta gehiago okertuz, langileen kontura etekinak handitzeko helburu bakarrarekin.

Sektorearen problematikari buruz eta patronalak sektore horretan egiten dituen erasoei aurre egiteko etorkizuneko erronkei buruz eztabaidatu dugu, gero eta prekarizatuagoa baita, automatizatuagoa, lanpostuak suntsituz, lan-erritmoak handituz, lanak kanporatuz, lanaldiak handituz, etab.

Salatu dugu, halaber, EBtik, estatuko gobernutik eta gobernu autonomikoetatik milioika laguntza jasotzen jarraitzen dutela, enplegua bermatzeko inolako kontrolik gabe.

Gure aldetik, LABek 30 orduko asteko lanaldia aldarrikatu du sektorean lana banatzeko formula gisa, baita jendartean ditugun zaintza-beharrei erantzun ahal izateko ere. Era berean, edozein laguntza publiko enplegua eta lan-baldintza duinak bermatzera baldintzatzeko beharra aldarrikatu dugu. Horretarako, beharrezkoa da lantegiak aktibatzea, baita jendartea ere, multinazional handien handinahikeriaren aurrean, plantillak prekarizatu eta baliabide publikoak etekinak handitzeko baliatu nahi baitituzte.

Lehen jardunaldi hauen ondorio hauetaz gain, etorkizunerako erronka eta proposamen batzuk ere ezarri ditugu:

-Parte hartu dugun sindikatuok Yolanda Diaz Lan eta Gizarte Ekonomiako ministroari bilera bat eskatzea erabaki dugu, sektorearen problematikaren berri emateko.

-Komunikazio sare bat ehuntzea jardunaldi hauei jarraipena emateko

-Etorkizunean gerta daitezkeen patronalaren murrizketa eta eraso berriei aurre egitea, informazio sindikala eta juridikoa partekatuz, enpresen aurrean borrokatzeko tresna gisa.

Etxeko langileekin batzartu gara, Greba Orokorra ardatz

Etxeko langileekin batzarra izan genuen larunbatean, Greba Orokorra hizpide. Haien aldarrikapenak kalera ateratzea ezinbestekotzat jotzen dugu, baita emakume langile hauen aitortza eta lan baldintzen hobekuntza eta erregularizazioa exigitzea ere. Zentzu honetan, LAB aspalditik ari da etxeko langileentzat hitzarmen bat aldarrikatzen.

Egun ezinbestekoa dugu, klase zapalkuntzari aurre egiteko, etxeko langileak lehen lerroan egotea. Zaintza eta etxeko langileak antolatuak daude, espazio publikoa, politikoa eta eztabaida guneak hartzen ari dira, mugimendu feministaren agendan kokatzen ari dira. Bada, LAB sindikatutik gure babes eta aitortza osoa dute. Saretzean datza iraultza. 

Pentsio propioen alde, azaroaren 13an kalera ateratzeko deia egiten dugu

Gaur elkartu da Iruñean LABeko Heldu eta Pentsiodunen Arloaren batzarra, 140 kideren parte-hartzearekin, horietatik 40 emakumezkoak. 2008an sortu zuen Arloa LABek eta gaurkoa izan da pandemiaren etenaldiaren ondorengo lehen batzarra, duela bi urte Usurbilen egindakoaren ondoren.

Garbiñe Aranburu idazkari nagusiak hartu du hitza bertan, eta bertaratutakoek azken urteotan Pentsiodunen Mugimendua indartu eta hauspotzeko egindako lana txalotu du. Pentsion propioen alde azaroaren 13an kalera ateratzeko deia ere egin du, Pentsiodunen Mugimenduak egindako deialdiotan parte hartzearen garrantzia azpimarratuz. Sistema publikoaren aurka Madrildik etor daitezkeen erasoen aurrean, Lan Harremanak eta Babes Sozialerako Euskal Esparrua indartzearen aldeko urratsak aldarrikatu ditu.

Pentsioen inguruan LABek dituen proposamenak ere gogoratu ditu Aranburuk, hala nola, Gizarte Segurantzako Legea, erretiroa 60 urtera aurreratzea, 1.080 eurotik beherako pentsioak kopuru horretaraino osagarritzea eta gizon eta emakumeen artean dagoen pentsio-arrakala ezabatzeko neurriak hartzea, guztiak ere sindikatuaren Programa Sozioekonomikoan jasotakoak.

LABen Ekintza Sozialeko idazkaritzatik eta Heldu eta Pentsiodunen Arlotik ere interbentzioak egin dituzte batzarrean. Pentsiodunen mugimendua eta borroka indartzeko bideak ere landu dituzte, Arloa bera nola indar daitekeen ere eztabaidatu dutelarik.