2026-01-25
Blog Page 381

Aldarrikapen Eguna deitu dugu lantokietan urtarrilaren 27rako

LABen Nazio Biltzarra elkartu da, eta Euskal Herrian mobilizazio ziklo berri bat sustatzeko beharraz egin du gogoeta. Honekin lotuta, sindikatuak Aldarrikapen Eguna deitu du lantokietan urtarrilaren 27rako.

Pandemia garaiak gogor kolpatu du euskal langileon bizimodua. Lan-merkatua astindu du, aurretik zetorren prekarizazio prozesua azkartuz, eta desberdintasun sozialetan sakontzea ekarri du, pandemia aurretik aberastasunaren banaketa desegokia bazen, are eta alde handiagoa dugu orain. Bi urteko ibilbide malkartsuan, agerian geratu dira sistema honen hutsuneak; osasun sisteman, zaintzan eta oinarrizkoak diren lanetan, esaterako. 

Lan munduan ez da lan erreforma indargabetzeko erabakirik hartu eta sustatutako moldaketak askiezak dira edota ez diete euskal langileen beharrei erantzuten. Beste horrenbeste esan dezakegu pentsio erreformari buruz. 

Ildo beretik, EAEko zein Nafarroako aurrekontuek ez diete erantzunik ematen langileon behar eta aldarrikapenei, ez dituzte politika neoliberalak alboratu eta ageriko hutsuneak dituzte.

Baditugu, beraz, arrazoiak Euskal Herrian ziklo mobilizatzaile berria irekitzeko, indar-harremanak langileon alde jartzeko. Tamalez, mugarri behar zukeen Greba Orokorraren bidea zapuztu bada ere, geure asmoei eusten diegu: lantokietan borroka sindikalak biderkatzera goaz, kalean dinamika soziala hauspotu eta lan eta bizi baldintzak eraldatzeko euskal bide orria sustatzea dagokigu. Norabide horretan proposamen bi egin ditugu: bata, enpleguaren esparrua arautuko lukeen Euskal Lan Kodea, eta bigarrena, Gizarte Segurantzako Lege Propioa, pertsona guztion zaintza eta osasun-beharrei erantzungo liekeena.  

Aldi berean, lan munduan aldaketarako oinarrizkoak jotzen ditugun aldarrikapenekin LABetik patronalari lanbide arteko bost akordio proposamen egin dizkiogu, sektoreetako eta lantokietako borrokekin, langileon egunerokoarekin erabat konektatu dauden aldarriak dira. Proposamen hauek ez dute negoziazio kolektiboa ordezkatzen, baina bertan dauden arrakala eta ahulguneak gainditzeko modua emango ligukete. Era berean, lan munduan behar dugun aldaketa egungo elkarrizketa sozialeko mahaietatik ere ez da etorriko. Eremu politikotik mahai antzu horien apologia egiten dutenek hobe lukete jarrera proaktibo bera patronala interpelatzeko baliatzea; akordioetarako bidea errazagoa litzateke, zalantzarik gabe.

Aldaketak, adostasunak, ez dira, berez etorriko, langileon aktibaziotik baizik. Horregatik, urtarrilaren 27rako Aldarrikapen Eguna deitzen dugu Euskal Herriko lantokietan, tokiko borrokak lan mundua eraldatzeko oinarrizko aldarrikapenekin lotuz. 

Aldarrikapenak

-1.400 euroko gutxieneko soldataren bidean urratsak ematea.

-Gehienez 30 orduko asteko lanaldiaren bidean urratsak ematea.

-Genero arrakala gainditzea

. Kontratazio-promozio gardentasuna

. Diskriminaziorik ez

-Enplegu suntsiketa amaitzea

. Kaleratze kolektiboak egiteko arrazoiak gogortu

. Kaleratzegatiko kalte-ordainak handitu. 

. Bidegabetzat jotzen diren kaleratzeetan langileek erabakitzea kalte-ordaina onartu ala lanpostura itzultzea. 

. Lan agintaritzaren esku-hartzea berreskuratu

. Subrogazio eskubidea

-Lanaldi partzialak mugatzea

. Gutxieneko lan jardunaldi bat ezarri

. Lanaldi partzialak inposatzeagatik penalizazioak enpresarentzat

-Enplegu publikoa egonkortzea

Lantoki bakoitzaren egoeraren arabera lehentasunezkotzat dugun aldarria edo aldarrien bueltan langileak batzeko ekimenak (lantoki bakoitzeko baldintza eta aukeren araberakoak) sustatuko ditugu. 

Euskarazko eredua orokortzearen aldeko adostasun historikoa aurkeztu dugu Gasteizen

Hezkuntzako eragile nagusietako, gehiengo sindikaleko eta euskalgintzako hainbat ordezkarik agerraldia egin dugu Gasteizen, Europa Jauregian, EAEko Hezkuntza Lege berrian euskarazko eredua orokortzearen aldeko adierazpen bat aurkezteko. “Euskaraz hezi, berdintasunean hazi” izeneko adierazpena “historikotzat” jo dugu. LABeko Irakaskuntzako arduradun Irati Tobar izan da prentsaurrekoan.

Grebara deitu dugu Arabako zementuen eratorrietako sektorean, patronalak ez dielako aldarrikapenei erantzunik eman nahi

Arabako Zementuen Eratorrietako sektore hitzarmena betidanik Eraikuntzakoarekin lerrokatuta egon da, eta, horregatik, mahai negoziatzailean sindikatuok bien arteko konbergentzia egotea proposatu dugu hitzarmenaren iraunaldiaren bitartean.

Horrela, patronalak hitzarmen honen negoziazioa atzeratzen ibili da Eraikuntzakoa itxita izan arte. Eta behin lortuta, ez du gaia jorratu nahi. Hala, sektorearekiko errespetu falta itzela suposatzen du.

SEAk igoera makalak eskaintzen ditu, zeintzuk ez duten gaur egungo KPI-aren zifra kontua hartzen eta ez ditu horrekiko berrikuspen klausularik onartzen. Honek, sektoreko langileen eros ahalmenaren gutxitzea dakar halabeharrez. Gainera, kontuan izanda lanak duen izaera fisikoa, bajen osagarriak hobetzera ukatzen dira ere, langileen gaitasun ekonomikoak are gehiago murriztuz.

Horregatik, LAB-ek, mahaiko gainontzeko sindikatuekin batera, greba eguna deitu dugu gaurko eta biharko, abenduaren 16 eta 17rako, badirelako bilera asko eta asko patronalak ez duela ezer eskaini.

LAB-ek ez du sinatuko sektorearen pobretzean sakonduko duen eta horrelako sektore bateko kontingentziak hobetuko ez duen hitzarmenik.

Nafarroako adinekoen arretarako lehen hitzarmena lortzeko greba egingo dugu urtarrilaren 13an

Sektorean ordezkaritza handiena duten lau sindikatuok (LAB, ELA, UGT eta CCOO) greba-deialdia iragarri dugu 2022ko urtarrilaren 13rako, adinekoen arretaren sektorean, hau da, erresidentzia, eguneko zentro eta etxez etxeko laguntza-zerbitzuan. 4.000 pertsona baino gehiago daude deituta grebara Nafarroan. Agerraldia egin dugu Iruñean, honen berri emateko.

Zaintzak pribatizatuta edo merkantilizatuta daude, enpresa pribatuen esku, eta horiek onura ekonomikoari ematen diote lehentasuna, pertsonen zaintzari eman beharrean. Hori guztia, gainera, diru publikoarekin finantzatuta. Zaintzek eta bizitzek ez lukete negozio esparru izan behar. Zaintza profesionalizatuak publikoa, duina, unibertsala eta doakoa izan behar du.

Egungo zainketa-eredua agortuta dago. Zainduak izan behar dutenak ez ditu zaintzen, ezta sektoreko langileak ere. Zaintza sektoreko profesionalen lan-baldintzak hobetzea ezinbestekoa da zaindu beharreko pertsonek arreta duina eta integrala jaso dezaten. Gaur egun, Nafarroako 70 zentro baino gehiago (erresidentziak eta eguneko zentroak kontuan hartuta) estatu mailako lan-hitzarmen batek arautzen ditu, zentro gutxi batzuk izan ezik, enpresako hitzarmenak negoziatu dituztelako. Estatuko hitzarmen horrek baldintza prekarioetan mantentzen ditu langileak,


Egoera horren aurrean, sindikatuek eskatuta, negoziazio mahaia eratu zen maiatzean patronalekin -ANEA eta LARES- eta Nafarroako Gobernuarekin, baina hilabete hauetan guztietan ez dute inolako borondaterik erakutsi negoziazioan aurrera egiteko eta langileen baldintzak hobetzeko.

Mobilizaziorik gabe ezingo da aurrera egin zaintza eredu publiko, duin, unibertsal eta doakorantz. Hori helburu hartuta, lehen mugarria Nafarroako adinekoei arreta emateko lehen hitzarmena lortzea da. Badakigu hau sektoreko langileen presioaren bidez bakarrik lortuko dugula. Horregatik, urtarrilaren 13ko grebarekin hasiko gara, eta langile eta egoilarren baldintzak hobetuko dituen hitzarmen hori lortzeko behar diren grebekin jarraituko dugu.

Osakidetzako garbiketa azpikontratetako langileak eskubide murrizketaren aurrean mobilizatu dira Gasteizko Araba Unibertsitate Ospitalean

Osakidetzako garbiketako azpikontratetako langileek homologatuta dituzte euren lan-baldintzak. Honen arabera, azpikontratetako langileek Osakidetzako garbitzaileen baldintza berdinak izan behar dituzte, baina enpresek ez dizkiete azpikontratatutako langileei Osakidetzako garbitzaileek 2015etik hona izan dituzten hobekuntzak onartu nahi. Eskubide murrizketa honen aurrean, mobilizazioa egin dute gaur Gasteizen, Araba Unibertsitate Ospitalean, LAB, UGT, CCOO eta ESK sindikatuok deituta.

Kanpo-kontsulten eraikinaren aurrean egin dute kontzentrazioa, eta ondoren, eserialdia egin dute Arabako ESIko arduradunen bulegoaren aurrean, Txagorritxuko ospitaleko 4. solairuan. Aurreko asteetan, Barakaldoko Gurutzetako ospitalean eta Donostia ospitalean mobilizatu ziren.

Negoziazio-mahaiak 38 bilera egin ditu, eta dagoeneko enpresen borondatea zein den argi geratu da: homologazioa kendu nahi diete langileei. Homologazioa galtzeko arrisku larrian daude. Hitzarmen berriaren negoziazioa 2018an hasi zuten, negoziazio erraza izango zelakoan, Osakidetzako langileekin homologatuta egoteak gai jakin batzuk akordio berrietara egokitzea baino ez baitzuen suposatu behar: 2012ko karrera profesionala, lanpostu hutsak betetzeko sistema zabalagoa eta bidezkoagoa, errelebo bidezko jubilazioa, Osakidetzako langileentzat onartu berri dituzten baimen eta lizentziak, etab.

Baina enpresek ez dute hitzarmena eduki minimoetan egokitu nahi izan. Homologazioak ez du esan nahi soilik Osakidetzako langileei aplikatzen zaizkien soldata-igoera berberak izatea. Homologazioa askoz gehiago da, osagarri berberak, lizentzia berak, lanaldiak luzatzeko aukera berberak, erretiratzeko erraztasun berberak eta abar izatea esan nahi du.

2015ean hitzarmen bat sinatu zuten, homologazio-hitzarmen bat, baina badirudi garai hartan homologazioak islatzen zituen baldintza horiek izoztuta utzi nahi dituztela, 2015eko errealitate estankoan. Enpresak malgutasunik gabe azaldu dira, eta mahaia blokeatuta dute. Badirudi blokeo hori Osakidetzak berak babesten duela, eta ez du erantzun langileei egin dizkien bilera-eskaera desberdinei. Homologazioa kendu nahi diete eta itxita daude ezer egokitzeko.

Salatzen dute txaloak eta aintzatespen-hitzak merezi izan zituztela pandemian, baina orain, lortu dutena lapurtu nahi dietela.

Langileei dei egin diete mobilizazioetara ateratzeko argi eta garbi esatera homologazioa ez dela ukitzen.

Abenduaren 17an beste greba egun bat egingo dugu Gipuzkoako helduen egoitzetan

Helduen egoitzetako egoera jasanezina da eta ezinbestekoa da urgentziazko irtenbide bat bilatzea berandu baino lehen. Gehiegizko lan kargek ezinezko bihurtzen dute egoilarrek behar eta merezi duten kalitatezko zaintza zerbitzua jasotzea. Gainera, herrialdeko lan hitzarmen kolektiborik ez egoteak diru publikoz finantzatutako zerbitzu publikoa eskaintzen duten langileen artean lan baldintza ezberdinak eta soldata arrakala izugarriak sortzea ere ekarri du berekin.

Elkartasun osoa adierazi nahi diegu asteartean greba eguna egin duten Bizkaiko egoitzetako langileei, haien borroka gure egiten dugulako. Egoera hau ez delako Txara Ieko, Gipuzkoako helduen egoitzetako, ez eta Bizkaiko helduen egoitzetako arazo bat, zaintza lanen merkantilizazioaren, lan prekaritatearen eta emakume langileen lanaren debaluazioaren ondorio estrukturala baizik.

Zaintza negozio bihurtu dute eta diru publikoz finantzatutako zerbitzu publikoak kudeatzen dituzten enpresa pribatuek izugarrizko irabazi ekonomikoak izaten ari dira gure aiton-amonen zainketa lanaz eta helduen egoitzetako langileen esplotazioaz baliatuz. Hau ez da, beraz, langileon eta patronalaren arteko lan gatazka soil bat; Gipuzkoako jendarte osoari eragiten dion auzi soziala baizik. Guztion eskubidea delako kalitatezko zaintza zerbitzuak jaso edota zaintza lanak baldintzarik duinenetan eskaintzea.

Urriaren 28an burutu genuen greba egunean bilera-eskaera formal eta publikoa egin genion Gipuzkoako Foru Aldundiari helduen egoitzetako egoeraz hitz egin eta irtenbideak bilatzen hasteko asmoz.

Azaroaren 12an, ordea, erantzunik jaso ez genuenez, beste greba egun bat egin genuen; oraingoan, Gipuzkoako Foru Aldundiko ateak itxi zizkiguten muturren aurrean. Egun hartan, hitzordu bat emateko konpromisoa hartu zuen Maite Peñak, baina gaur gaurkoz ez da sektoreko langileokin harremanetan jarri.

Argi geratzen ari da, beraz, Gipuzkoako Foru Aldundiak ez duela inolako borondaterik langileekin eseri eta muturrekoa bihurtu den egoera honi irtenbide egoki bat bilatzeko.

Langile eta sindikatuok, ordea, ez dugu geldirik gelditzeko inolako asmorik; presio sozial eta sindikala biderkatzeko momentua da, Covid-19aren pandemiari aurre egin dioten emakume langileek merezi dutelako, gure aiton-amonek merezi dutelako eta Gipuzkoako jendarteak merezi duelako.

Horregatik, ostiral honetan, abenduaren 17an, egingo dugun greba eguneko mobilizazioetan parte hartzeko deia luzatzen dugu. Gipuzkoako Foru Aldundiarekin eseri eta negoziazio kolektiboa abian jarri arte honek ez duelako etenik izango. Ez gaudelako salgai. Zaintza ez dadin negozio izan.

Ratioak handitu! Herrialdeko Hitzarmena orain! Zaintza lanak aitortu! Zerbitzua duindu!

9:30ean, bilera Eskaera egingo dugu Txara II-Gizarte Politiketako Egoitzaren aurrean, piketeen bitartez; 11:00etan, elkarretaratzea egingo dugu, Gipuzkoako Foru Aldundiaren aurrean.

Greba egin dugu Bizkaiko helduen egoitzetan, patronalaren negoziatzeko borondate ezaren eta Aldundiaren erantzukizun faltaren aurrean

LABek greba-eguna deitu du Bizkaiko helduen egoitzen sektorean, patronalaren negoziatzeko borondate ezaren eta Aldundiaren erantzukizun faltaren aurrean. Bilbon, Batzar Nagusien aurrean egin dugu elkarretaratzea, Aldundia zuzenean interpelatzeko. Aldundiak egoitzetako lan gatazkaren ardura eta erantzukizuna bere gain hartzea exijitzen dugu. Hauek dira LABen aldarrikapenak:

– Gure lan-baldintzak sektore publikoko langileekin parekatzea: lan bera, baldintza berak. Zaintza lanen pribatizazioak eta, zentzu horretan, zahar egoitza pribatuek langileen lan eta bizi baldintzak prekarizatzen ditu. Benetako pausoak emateko unea da. Foru Aldundiari eta patronalari lan baldintza duinak exijitzen dizkiegu, adinekoen zaintza hobetuko dituztenak.

– Erabiltzaileei arreta duina emateko ratio justuak. Gaur egun, langile bakoitzeko zaindu behar ditugun erabiltzaile kopuruak egiten dugun zerbitzuaren kalitate falta dakar, eta egunero gure osasunari eraso egiten dio. Ez gara robotak, pertsonak baizik.

Diputazioa zuzenean interpelatzen dugu, bera delako lan gatazka honetan bitartekari lana eta irtenbideak bilatu behar dituena.

Aplikatu diren gutxieneko zerbitzu minimoak gure grebarako eskubidea urratu dute. Eskubideak lapurtzen dizkigute, ikusezin bihurtzen gaituzte, ez gaituzte negoziazioan interlokutore gisa antzematen, eta orain grebarako eskubidea lapurtzen digute, %100eko gutxieneko zerbitzuak inposatuz. Gu %100 hori ematen ari gara gaur hemen, salatzen eta mobilizatzen, baldintza duin batzuengatik eta gure lan-baldintzak sektore publikoko langileekin parekatzeko.

LABen argi daukagu zein den jarraitu beharreko bidea. Hitzarmena negoziatzeko bide bakarra dago, borroka, lan zentroetan eguneroko lana, mobilizazioak, salaketa soziala eta aliantzekin jarraituko dugu. Borroka da bide bakarra!

Gipuzkoako Aldundiko garbiketako langile azpikontratatuek mobilizazioei ekin diete

LAB, ELA, ESK, CCOO eta UGT sindikatuon ohar bateratua:

Gipuzkoako Foru Aldundiko garbikuntzako langile azpikontratatuek mobilizazioak hasi dituzte enpresari benetako negoziazioa eta kolektiboaren erosmen ahalmena ez galtzea eskatzeko.

Hitzarmen berriaren negoziazioa 2021ko maiatzean hasi zen. Azpikontratatutako kolektibo honek, Aldundiko zuzeneko garbitzaileekin alderatuta, 6.000€ gutxiago kobratzen ditu. Azpikontratatutako enpresa bateko langile izate hutsagatik. Berriz ere ikusten dugu administrazioak azpikontratazioaren bidea hartu duela kostuak merkatzeko.

Baina administrazioak ez ezik, enpresa esleipendunak ere, EULENek, 6.000 euroko soldata-arrakala izanik, azpikontratei soldatak izoztea proposatzen du. Azaroko KPIaren itxiera % 5,5ekoa izan denean, 2021erako soldatak izoztea proposatzen du enpresak, % 1eko igoera 2022rako eta % 1,5ekoa 2023rako.

Enpresa-batzordeak uste du planteamendu hori onartezina dela. Pandemia garaian, birusik ez hedatzeko garbitzaile hauen lana funtsezkoa izanik, onartezina iruditzen zaigu soldatak izoztea. Baina ez bakarrik, soldata-igoera KPIarekin ez lotzea jokoaren arauak aldatzea da, eta ez dugu onartuko.

Badakigu egoera honen erantzuleak enpresa eta Gipuzkoako Aldundia direla, azken batean. Administrazio horri bilera eskatu diogu egoera azaltzeko, eta gaur egun ez digu erantzun.

Horregatik guztiagatik, langileek elkarretaratzea egin dute EULEN enpresaren atarian, benetako negoziazioa eskatzeko eta erosteko ahalmena ez galtzeko.

Garbiñe Aranburu: “Greba deklaratibo batetik harago, ez da greba erreal baterako inolako borondaterik egon”

Garbiñe Aranburu idazkari nagusia Euskadi Irratiko “Faktoria” saioan egon da, aktualitateko hainbat gairi buruz hitz egiteko. Greba Orokorrari buruz, LAB sindikatuak egindako irakurketa berretsi du: “Konstatazio bat egin dugu. LABek ez dio grebari uko egin, egoera zein den jakinarazi dugu, iruditzen zaigulako langile eta herritarren aurrean zintzo jokatzea dagokigula. ELArekin izandako hartu emanetan determinazio falta ikusi dugu Madrileko erabaki horietan eragiteko eta presionatzeko. Guretzat ikuspegi anitzagoa eta zabalagoa izan beharko luke balizko grebak eta mobilizazio ziklo berriak. Greba ezin da mehatxu huts bilakatu; benetan presionatu eta eragin nahi badugu Madrilgo erabakietan ere, ezin da denbora pasatzen utzi, eta konstatazio bat da urtea amaitu baino lehen grebarako aukera ez dagoela”.

Hala, ELAk Greba Orokorrari ateak itxi dizkiola berretsi du, eta adierazi du ez duela ulertzen zeri itxaron behar zaion greba aurrera eramateko: “Akatsa da Madrilen adosten ari den horren zain geratzea”. Idazkari nagusiaren iritziz, “greba deklaratibo batetik harago, ez da greba erreal baterako inolako borondaterik egon”.

Lan erreforma ere izan du hizpide: “Hasieratik oso garbi esan dugu, eta horrela izango dela pentsatzen dugu, lan erreformaren guztizko indargabetzerik ez dela egongo, are eta gutxiago patronalarekin adostasun bat bilatzen bada eta patronalari beto eskubidea ematen bazaio. Momentu honetan, ikuskizun dago lan erreforma horretatik zein puntu ukituko diren eta nolako sakontasunean”. Garbiñe Aranbururen esanetan, “Madrilera begira egotea baino, askoz emankorragoa izango litzateke Euskal Herrian bide propio bat elikatzea, bertan ditugun indar harremanetan oinarrituta, eta markio propio bat edukiz betetzen joateko”.

Aurrekontuei dagokionez, EH Bilduren akordioei esker hobekuntzak izan direla azaldu du, baina euskal langileen interesei ez zaiela behar bezala begiratzen kritikatu du.

Bestalde, LABeko idazkari nagusi ondoko Igor Arroyo ere elkarrizketatu dute Hamaika Telebistan, eta Garbiñe Aranbururen hitzak berretsi ditu: “Greba baztertu baino, zintzotasun ariketa bat egitea da erabaki duguna, euskal langileei eta Euskal Herriari gauzak zertan diren esatea”.