2026-01-16
Blog Page 342

Grebak bultzatuko ditugu Arabako metalgintzan

Gaur, apirilak 12, berriro bildu da Arabako Metalaren Negoziazio Mahaia. Lehenengo bilera zen ostiraleko lanuzteen ondoren baina patronala ez da mugitu. Horrenbestez, LABek maiatzeko grebak bultzatuko ditu, langileen aktibazioa lan baldintza duinak lortzeko bide bakarra baita.

Aurreko ostiralean 5 sindikatuk (LAB, CCOO, USO, ESK eta CGT) Arabako metalgintzan lanuzteak bultzatu ostean, langileak aktibatzeko unea baitzen, gaur Negoziazio Mahaia bildu da berriro. Ostiralean sektoreko langileek interpelazio zuzena helarazi zioten SEA patronalari baina berriro ere aukera galdu du.

Gaurkoan, Plataforma adostu genuen LAB, ELA eta CCOO sindikatuok urratsak eman ditugu Berdintasuna eta Lan Osasuneko arloak adosteko baina patronalak ez ditu onartu, ezta sektoreko bestelako arazoei (soldata baxuak, lanaldi luzeena, malgutasun handia, prekaritatea, ebentualitatea, lan istripuak, bajan egonda soldata galtzea, kontziliazio eta erantzukidetasunerako zailtasunak,…) erantzunik eman ere. Ez du negoziatzeko borondate errealik erakusten.

Horren ondorioz, LABek, beste sindikatuekin batera, maiatzerako jada iragarrita ditugun grebak bultzatuko ditu enpresak gelditzeko eta kaleak betetzeko. Izan ere, gure ustez, sektorean lan baldintza duinak lortzeko langileen aktibazioa ezinbestekoa da.

Osakidetzari ohartarazi diogu ez garela mahaira itzuliko gure aldarriei buruzko proposamen zehatzak egon arte

LAB, SATSE, ELA, CCOO, UGT eta ESK sindikatuon oharra:

Pasa den apirilaren 1ean egindako bileraren erabateko porrotaren ondoren (horretan Osakidetzak berriro ere agerian utzi zuen negoziatzeko borondate eza eta inposaketaren eta propagandaren bidearen aldeko apustua) pasa den ostiralean, Lehen Arretako greba-egunean, Osakidetzaren jakinarazpen bat jaso genuen. Bertan, jakinarazi zigun Mahaia apirilaren 27an biltzeko deialdia egingo zuela, eta bilera horretan aztertu nahi ditugun gaiak jakinarazteko deia egin zigun.

Lehenik eta behin, azpimarratu behar da mugimendu horrek berriro ere agerian uzten duela mobilizazioak eta grebak bakarrik lortzen dutela Osakidetza bere posizioetatik mugitzea. Azken bileran erabateko immobilismoa erakutsi ondoren, greba egunean bertan, beste bilera-data bat jakinarazi zigun, grebaren eragina gutxitzeko eta orain arte erakutsi ez duen negoziazio-borondatea erakusteko ahalegin batean.

Jakinarazpen horretan, Osakidetzak dei egiten digu bileran aztertu nahi ditugun gaiak zehaztu ditzagun. Osasun Sailak soberan ezagutzen ditu gure aldarrikapenak, horien zer eta nola. Horietako asko Osakidetzako Mahai Sektorialean jorratu dira  bilera ezberdinetan, eta erraz konpon daitezke borondatea badago. Horregatik, azken bileran, Osakidetzari bi eskaera egin genizkion: batetik, berehala gauza daitezkeen eskaerak gauzatu eta abian jartzea; eta, bestetik, gainerako gaien negoziaziorako egutegia egitea, jakitun izanik gai horiek ezin direla negoziatu bilera bakar batean.

Zehazki, eskatzen dugu berehala bete daitezela Mahai Sektorialean hartutako akordioak, besteak beste, Garapen Profesionalekoa; %4 eta txanda osagarria parekatzea; Lehen Arretaren egoerari heltzea eta EAGetako ordutegiak berreskuratzea; eta gainerako aldarrikapenen negoziaziorako egutegi bat egitea. Jakina denez, bi orduko bileraren ondoren, non ez zen inolako aurrerapausorik eman, sindikatuok Mahaia uztea erabaki genuen.

Bada, hiru greba-egun deitu ondoren eta, Transfusio eta Giza Ehunen Euskal Zentroan, apirilaren 19tik 22ra bitartean greba deituta daukagula, maiatzak 16rako  ospitaleen eta osasun mentalaren sarean, berriro exijitu diogu Osakidetzari berehala bete ditzala abian jar ditzakeen eta zehaztu ditugun aldarrikapenak, eta gainerako edukiak negoziatzeko egutegi bat ezar dezala.

Gogoan izan behar da, Mahai Sektoriala utzi ondoren, edukirik eta negoziaziorik ez zegoelako, pasa den apirilaren 1ean, negoziatzeko gure borondatearen erakusgarri, Osakidetzak deitutako bilerara joatea erabaki genuela. Hala ere, Osasun Sailari ohartarazi nahi diogu, bileran bertan adierazi genuen bezala, ez garela Mahaira itzuliko gure aldarrikapenei buruzko proposamen zehatzak egin arte. Horregatik, dei egiten diogu Osakidetzari bere plantillaren lan-baldintza eskasak duintzeko urratsak eman ditzan, eta bide horretan, gure aldarrikapenei buruzko proposamen zehatz bat bidal diezagun.

Onartezina da Osakidetzak gure aldarrikapenak aintzat ez hartzea eta bitartean, Eusko Jaurlaritzak 2021ean 605 milioi euro aurreztu dituela azpimarratzea, Osakidetzak Lehen Arretan arazo bat dagoela ukatzea eta Arartekoak herritarrei eskaintzen zaien osasun-zerbitzuari buruz jasotako kexen kopuruaren gorakadaren berri ematea.

Premiazkoa da Osakidetzaren aurrekontua handitzea 2023ko ekitaldirako, EBko batez bestekora iritsi arte (BPGren %7), aurrekontu horren %25 Lehen Arretara bideratuz; plantillen dimentsioa egokitzea, milaka lanpostu sortuz, eta 24.600 langilek baino gehiagok jasaten duten behin-behinekotasunarekin amaitzea, %8ra jaitsi arte; galdutako erosahalmena berreskuratzea eta murrizketa guztiak lehengoratzea, Garapen Profesionalean aplikatutakoa barne; arrisku psikosozialen ebaluazioa eta neurri zuzentzaileen aplikazioa, arreta berezia jarriz lan-kargetan eta pandemiaren ondorioetan; malgutasun edota kontziliazio neurri eraginkor eta errealak martxan jartzea; konpontzeke dauden gatazkak ebaztea, hala nola, %4, txanda osagarria, mantenimenduko langileen eskaerak eta Santiagoko larrialdien itxiera; eta erretiroa aurreratzeko neurriak martxan jartzea.  

LAB, SATSE, ELA, CCOO, UGT eta ESK sindikatuok negoziatzeko borondate irmoa berretsi nahi dugu, baina Osakidetzari ohartarazi nahi diogu eskatutako norabidean urratsik eman ezean, mobilizazioekin jarraituko dugula eta ez garela Mahai Sektorialera itzuliko.

Etxebizitza eskubidearen aldeko kanpaina abiatu dugu Nafarroan ere, langileek bizi duten problematika errotik aldatzeko asmoz

LAB sindikatuak Nafarroako Gobernuaren egoitzaren aurrean etxebizitza eskubidearen aldeko kanpaina aurkeztu du, joan den martxoan Araba, Bizkaia eta Gipuzkoan egindakoaren ildoan. Une honetan, babestutako etxebizitzak sustatzeko lege proposamena eztabaidagai dago Parlamentuan, etxebizitza legearen garapenaren baitan. Gaur gaurkoz, LABen ustez, labur gelditzen da proposamen hori, ez baitio erantzuten etxebizitzarekin langileek bizi duten problematika errotik aldatzeko asmoari.

ABIATU: LAB sindikatuak Ekintza Sozialeko komunitatea antolatzeko sortu duen tresna, lantokiez harago herri eta auzoetan langileon bizi baldintzak borrokatzeko tresna. Eta Abiaturen lehenbiziko kanpaina etxebizitza eskubidearen aldeko kanpaina izango da. Izan ere, etxebizitza eskubidea bermatzea ezinbestekoa da langile jendearen oinarrizko bizi baldintzak duintzeko. Aitzitik, gaur egun etxebizitza eskubidea merkantilizatu eta espekulaziorako eta aberastasuna metatzeko erabiltzen ari da, ondorio sozial larriak eraginez. Langile jendeak ezinbestekoa du kalitatezko etxebizitza duinerako sarbide unibertsala bermatua izatea. Etxebizitza duinik gabe, nekez eskura daitezke bestelako eskubide sozialak. Etxebizitza eskubidea ukaturik, bizitzaren prekarizazioa kronifikatzen da.

Une honetan, babestutako etxebizitzak sustatzeko lege proposamena eztabaidagai dago Nafarroako Parlamentuan, etxebizitza legearen garapenaren baitan. LABek lege proposamenaren inguruko azterketa sakona egin eta bere proposamenak helaraziko dizkie eragile eta alderdi politikoei.Gaur gaurkoz, lege proposamen horren inguruan esan dezakegu labur gelditzen dela. Ez dio erantzuten etxebizitzarekin bizi dugun problematika errotik aldatzeko asmoari. Nafarroako Gobernuak etxebizitza eskubidea onartuta baldin badu ere, ezin du bermatu eta horrela politika asistentzialistak garatzea besterik ez zaio geratzen.

Etxebizitza parke publiko nahikorik ez eta lege proposamen honen bidez egoera aldatu nahi du. Horretarako alokairua sustatu nahi du. Gobernuak berak egindako azken txostenak argi adierazten duenez etxebizitza publikoaren eskaria 11.000 pertsonatik gorakoa da. Horietatik 7.500 baino gehiago alokairu-eskaerak dira (% 67). Hala ere, etxebizitzen parke publiko osoa batez ere babes ofizialeko etxebizitzena (BOE eta PTE) erosteko da. Hau da, salmenta-prezio mugatua dute, baina etxebizitza esku pribatuetan uztea dute helburu. Alokairu babestua eskatzen duten pertsona gehienak (%74) alokairu librean bizi dira. ISA neurgailua edota alokairuen erregistroa sortzea urratsak izan daitezke, baina ez dira inondik inora ere nahikoak. Besteak beste, ISAn ezartzen diren irizpideek oraindik ere Europa eta Euskal Herriko Eskubide Sozialen Kartak ezarritako gehienez diru sarreren %30eko neurgailua ez dutelako aintzat hartzen.

Etxebizitza parkea handitzeko, administrazioak jabego handien desjabetzea egiteko baldintza zailak mantentzen ditu, erabilerarik gabeko etxeak gurean oraindik ere kopuru handian baldin badaude ere.

Eraiki zein egokitu beharreko etxeei begira, ez da kontuan hartzen eskatzaileen kopuru handi bat bakarrik bizi diren pertsonak edo familia gurasobakarrak direla (%72,3). Erosteko Babes Ofizialeko Etxebizitzen eskaera osoaren %62 bakarrik dauden pertsonak dira. Guraso bakarreko familien %9,6. Alokairu-eskariaren kasuan, %66,5 (%43 bakarrik bizi diren pertsonak; %23,5 guraso bakarreko familiak). Ikuspegi ekologikoaz gain, zaintza beharrak ere kontuan izan behar dira politika publikoen garapenerako, eta hauek ez dira inon agertzen.

Kontua ez da lege bat edo beste. Kalitatezko etxebizitza izatea eskubidea da, horrela dauka ere onartuta Parlamentuak, baina egun eskubide izatetik urrun kokatzen da: pribilegioa da. Nafarroako herritarren erdia baino gehiago da alokairuan edota hipoteken bidez oraindik ere etxebizitza gastuei haien diru sarreren zati handiegia bideratu behar diotenak.

Horregatik, ABIATU ekintza sozialeko komunitatearen bidez kanpaina honi hasiera eman diogu Nafarroan: egoera sozializatu, salaketa ekimenak antolatu eta proposamen politikoak egiteko. Hauek dira LABen aldarrikapen nagusiak:

  1. Etxebizitza eskubide subjektibo erreala bilakatzea. Horretarako etxebizitza desmerkantilizatzeko politikak behar ditugu.
  • Alokairu sozial arautua lehenestea.
  • Gehienez, diru sarreren %30 etxebizitza gastuetarako dela bermatu, %15 larrialdi egoeran edota etxebizitza publikoetan.
  • Parke publikoa handitu, horretarako jabego handiak desjabetu.
  • Etxegabetze guztiak, hipoteka zein alokairuzkoak, gelditzea.

Lan heriotzak eta gaixotasun profesionalak %10 baino gehiago handitu dira 2021ean

LAB, ELA, ESK, STEILAS, EHNE eta HIRU sindikatuok agerraldia egin dugu Bilbon eta Iruñean, 2021eko Hego Euskal Herriko lan istripuei buruzko txostena aurkezteko, Lan Osasunaren Nazioarteko Eguna den apirilaren 28aren atarian.

Hala, gehiengo sindikaletik gutxienez 68 lan heriotza zenbatu ditugu 2021ean. Datu negatibo horrek erakusten du aurreko urteetako joerarekin jarraitzen dugula. Pandemiaren ondorioz 2021ean mugak eta murrizketak izan diren arren gizartean zein lanean eraginez, laneko ezbeharrek nabarmen egin dute gora 2021ean. Laneko istripuek eta laneko gaixotasunek gora egin dute lurralde guztietan: EAEn %10,2 eta Nafarroan %16,7, 2020an erregistratutako datuekin alderatuta.

Iaz, EAEn egunero gutxienez 205 pertsonak izan dute lan istripuren bat; Nafarroan 30 izan dira. Laneko gaixotasunei dagokienez, estatistika ofizialetan salatzen jarraitzen dugu azpierregistroa. Hego Euskal Herrian soilik gutxienez 12 pertsona hil dira amiantoarekin lotutako patologiengatik, baina asko ez dira laneko gaixotasun gisa deklaratzen; beraz, estatistika ofizialak ez dira errealitatearekin batere fidelak. 2021ean, estatistika ofizialek 35 lan heriotza jasotzen dituzte EAEn eta 13 Nafarroan, aurreko urtean baino 8 eta 2 langile gehiago hil ziren, hurrenez hurren. Gehiengo sindikalak, ordea, 48 lan heriotza zenbatu ditu EAEn, eta 20 Nafarroan, informazioa eskuratzeko aukerarik ez izatearekin batera.

Lan heriotzen artean, %26 ez traumatikoak izan dira, %14 altueratik erorita, %22 initinere, %28 harrapaketa edo kolperen baten ondorioz. Bestetik, % 19 azpikontratatuak ziren eta hildakoen %15,6 garraiolariak.


Industriaren sektorean izan dira lan heriotza gehien (% 44), zerbitzuen sektorean ondoren ( %28) eta eraikuntzaren sektorean (%11). Aipamen berezia merezi du basogintza sektoreak, 2021ean 6 langile hil baitira, guztizkoaren % 13. Arrantzale bat, nekazaritza sektoreko langile bat, 17 pertsona amiantoaren eraginpean eta 10 garraiolari hil dira. Era berean, gure estatistiketan erregistratuko ez ditugun arren, bi langile hil zituzten Burkina Fason, kazetari lanetan ari zirela.

Zifren dantza alde batera utzita, datu horien atzean ezkutatzen dena da lan istripu bat edo lanetik eratorritako gaixotasun bat hurbil-hurbiletik bizitzea lehen eskutik ezagutu duten pertsonen eta familien sufrimendua eta mina. Hego Euskal Herriko lan istripuei buruzko datuak ulertezinak dira, eta are gehiago kontuan hartuta istripu eta gaixotasun profesional oro saihets daitekeela baliabide tekniko eta giza baliabide egokiak jartzen badira. Hemen huts egiten jarraitzen da.

Ez da diru nahikorik bideratzen lantokietan segurtasun baldintza egokientzako inbertsioari aurre egiteko. Enpresak prebentzioan gastatu behar du, langileei oinarrizko baldintzak emateko. Gasteizko eta Iruñeko gobernuek ez dituzte prebentzio politikak aldatzen, eraginkorrak ez direla ikusi bada ere, eta ez dira langile gehiago kontratatzen enpresetan prebentzioa egoki bermatzeko. Horregatik, Lan Ikuskaritzan eta Osalanen langile teknikoak gutxienez 100 gehiago izatea eskatzen dugu EAEn eta 50 gehiago Nafarroan, Europar Batasunarekin parekatzeko eta arrisku edo ezbeharrak dituzten enpresak hurbiletik ikertzeko.

Hori aldatzen ez den bitartean, prekarietateak enpresetan jarraitzen duen bitartean, urtero 50 pertsonatik gora hilko dira lanean Hego Euskal Herrian. Sindikatuak hori gerta ez dadin lanean jarraituko dugu.

EAEko telelaguntza zerbitzuko langileek zazpigarren greba eguna egin dute

Tunstall Televida-GSR-Grupo IMQ enpresak kudeatzen du Eusko Jaurlaritzaren Beti on telelaguntza zerbitzu publikoa. Honek, etekin handiak lortzen ditu Eusko Jaurlaritzak horren kudeaketarako bideratzen dituen 41 milioi euroetatik.

Une honetan, 120 langileek berriztu gabe daukate hitzarmen kolektiboa eta patronalak horren negoziazioa oztopatzen jarraitzen du. Negoziatzen hasi zirenetik ez du soldata hobekuntzarik eskaini, ezta kontziliazio neurrietan pausorik eman ere.

Egoeraren aurrean, LAB, ELA, UGT eta ESK sindikatuok deituta, 4 greba egun zituzten langileek martxoan, eta, apirilean, greba egun gehiago antolatu dituzte. Gaurkoan, zazpigarren greba eguna izan da, eta Bilbon mobilizatu dira, Eusko Jaurlaritzari beste aldera begira ez dezan eskatzeko.

Apirilaren 25 eta 30erako beste bi greba egun iragarri dituzte.

Urte hasieratik 17 langile hil dira Euskal Herrian, horietatik 3 istripu ez traumatikoetan

Zamudion dagoen Ingemat enpresako langile baten heriotza baten berri izan dugu. G.M.G. 59 urtetako langilea apirilaren 6an hil zen lan-istripu ez traumatiko batean. Gogoan izan behar dugu egun berean hil zela arrantzale bat Santoñan (Kantabria), berdelaren kanpainan izandako beste lan-istripu ez traumatiko batean. Horrela, Euskal Herrian gutxienez 17 langile hil dira lanean edo lanaren ondorioz 2022an.

LAB sindikatutik gure babesa eta elkartasuna adierazi nahi die hildako langileen senideei, gertukoei eta lankideei.

Traumatikoak ez diren istripuak lan-istripuak dira. Ez dira kasualitatez gertatzen lan-ordutegian, ez zorte txarragatik, ez halabeharragatik, enpresaburuek dioten bezala. Frogatuta dago lan-baldintzak, presioak eta estresa funtsezko faktoreak direla istripu kardiobaskularretan, eta horiek bihurtu direla lan-istripuen kausa nagusia. Urteko istripu guztien % 25 baino gehiago izaten dira ez traumatikoak, eta aurten jada 3 langile hil dira kausa horren ondorioz.

Istripu honen eta lan-istripu guztien atzean langile-klasearen lan- eta bizi-baldintzak daude, nahiz eta horiek faktore anitzekoak izan, lan-baldintza txarrek (lan-erritmo altuak, presioak, lanaldi luzeak…) estresa eta bestelako gaixotasun kardiobaskularrak eragiten dute, eta horrek patologia ugari eragiten dizkie langileei.

Lana eta bizitza duina izateko eskubidea dugu, lanetik osasuntsu eta bizirik itzultzeko eskubidea dugu. Lan- istripuak ez dira gertakari isolatuak; produkzio-eredu baten isla dira, non ekonomia da nagusi, langileen osasunaren eta bizitzaren gainetik.

Asteazkenean, apirilaren 13an, euskal gehiengo sindikalak mobilizazioa egingo du Hondarribian, hildako arrantzalearen heriotza salatzeko, “Prekaritatea hiltzailea, lan istripu gehigorik ez” lemarekin. 11:30ean izango da, Kofradian.

Pauso berri bat eman dugu Durangon, sindikalismo antirrazista baterantz

Azken hilabeteetan urrats txiki baina sendoak egin ditugu. Kide askoren ahaleginari esker, tailerrak, prestakuntza saioak eta bilerak partekatu ditugu langile migratu eta arrazializatuekin, eskualde eta federazio batzutako hainbat liberaturekin eta arrazakeriaren aurkako zein atzerritartasun legearen aurkako borrokan diharduten eragile eta erakundeekin.

Sindikalismo antirrazista baterantz goaz, langile migratu eta arrazializatuen eskubide guztien berme izango den Euskal Herri solidario eta burujabea eraiki nahi dugulako. Funtsezkoa delako arrazakeriari aurre egiteko praktikan sakontzea langile guztiontzat antolatzeko eremu izan nahi dugunontzat. Eraiki nahi dugun euskal nazio solidario eta internazionalistaren zutabe funtsezkoa delako, langile migratu eta arrazializatuak eskubide eta aukeren jabe izango diren harrera herri baten zutabe.

Bide honetan, Sindikalismo Antirrazista Baterantz izeneko jaialdia egin dugu Durangon, larunbatarekin, elkar-aitortzarako eta elkarrengandik kolektiboki ikasteko espazio-denbora gisa, gure praxi sindikal antirrazista eraikitzeko bidean. Une eta aukera ezberdinak jaso ditugu egitarauan: esperientzien mahaiak, tailer praktikoak, gaikako saioak, kontzertuak, arrazakeriaren aurkako azoka…

LAB, jendarte bezala dugun zor koloniala kitatzeko konpromisoa gure gain hartuz, Euskal Herrian langile migratu eta arrazializatuen enplegu-baldintzak hobetzeko urrats konkretuak ematen ari da. Sindikatu gisa, hau da gure ardura eta aukera politikoa.

Hala, Durangoko topaketetan elkarrekin lan egin dugu, gai ezberdinak landuz: borroka eta antolakuntza kolektiborako esperientziak, mugen militarizazioa, etxebizitza eta errolda eskubidea pertsona migratu eta arrazializatuen ikuspegitik, pribilegioak eta nagusikeri zuria, asilo politikoa eta lan-sustraitzea, zein ekintza sindikal antirrazista eta Atzerritartasun Legean ireki ditzakegun pitzadurak.

Langile migratu eta arrazializatuak izan dira protagonistak, baita liberatu eta delegatu ez-migratu eta ez-arrazializatuak ere, bakoitza bere posiziotik. Entzuteko eta partekatzeko eguna izan da.

Bost lan ardatz

Jaialdiko talde eragileko lagunek hilabeteak eman ditugu topaketa prestatzen; lankide askok parte hartu dugun prozesu kolektibo bat izan da. Ibilbide horren barruan, eta Durangon fase berri bati hasiera eman diogula jakitun, LAB sindikatuak bost lan-hipotesirekin egingo du lan aurrerantzean:

-Ez da nahikoa arrazista ez izatea. LABek arrazakeriaren aurkako praktika sindikala garatu nahi du, eta norabide horretan lan sendoa egingo dugu datozen urteetan.

-Gure praxi sindikala ikuspegi integral batetik berrasmatuko dugu. LAB langile guztientzako tresna gisa indartuko da.

-Ekintza sindikal integraletik Euskal Herrian migratutako eta arrazializatutako langileak zeharkatzen dituzten zapalkuntza anitzak desmuntatzen lagunduko dugu.

-Langile migratu eta arrazializatuok subjektu aktibo gisa onartu behar ditugu. Errukitik ezer ez.

-LABetik bat egiten dugu Euskal Herri solidarioa eta harrerakoa eraikitzeko, herri-subiranotasuna eta justizia sozialarekin.

Azken batean, LABetik ekarpena egin nahi dugu arrazakeriaren aurkako sindikalismo bat eraikitzeko ilusioarekin eta konbentzimenduarekin, eta horretarako pausuak emango ditugu anaitasunean, errekonozimenduan eta justizia sozialean, era horretan eraikiko baitugu nahi dugun Euskal Herria.

Enpresetan prebentzioa benetan betetzen dela bermatzeko eskatu diogu Nafarroako Gobernuari

Santos Indurain Osasun kontseilariak agerraldia egin zuen Parlamentuan joan den asteazkenean, enpresetan prebentzioaren Integraziorako eta prebentzioaren kudeaketa Hobetzeko Programa berria aurkezteko. LAB sindikatuak exijitu dio benetan eta eraginkortasunez beteko dela bermatzeko, enpresaburuek prebentzio arloan egiten duten jardunbide txarraren eta borondaterik ezaren aurrean.

Programa prebentzio-kulturaren sentsibilizazioan eta sustapenean eta langileen parte-hartze aktiboan oinarritzen da, hala nahi duten enpresei aholkularitza eta laguntza teknikoa eskainiz. Hala ere, argi dago orain arte Nafarroako enpresaburuek ez dutela borondaterik izan prebentzio-neurriak integratzeko, garatzeko eta betetzeko. Ondorioz, funtsezkoa da Nafarroako Gobernuaren interpelazioa, patronalaren borondate falta konpontzeko estrategia batez hornitzea.

LABen ustez, planteatzen diren neurri batzuekin batera, beharrezkoa da Nafarroako Osasun Publikoaren eta Lan Osasunaren Institutuaren (NOPLOI) eta Lan Ikuskaritzaren arteko plangintza egitea, prebentzioa enpresetan benetan txertatzeko. Hori betetzeko, benetako kontrola egin behar da, beste bisita eta helburu batzuk ezarri behar dira, hala nola Programan planteatutakoak, baina, era berean, prebentzioari buruzko egungo araudiak eskaintzen dituen zehapen-tresnak erabili behar dira. Errealitateak erakusten duen bezala, zehatzeko ahalegin hori gabe planak ez dira inoiz errealak izango, ezta eraginkorrak ere.

LAB sindikatuaren iritziz, beharrezkoa da Lan Ikuskaritza propioa izatea, baliabide teknikoetan inbertsio handia egitea eta ikuskatzaileen kopurua behar bezala handitzea. Gaur egun ikuskatzaileen kopurua mugatua eta nahikoa ez denez, ezinezkoa da beren lana egitea: enpresaburuak kontrolatzea eta prebentzioaren arloan horiek betetzea.

Benetako arazoa da Gobernu bakar bat ere ez dela ausartzen legea patronalari betearaztera eta enpresaburuen prebentzio-arloko jardunbide txarra kontrolatzera, nahiz eta istripu-tasa oso negatiboak izan. Hala ere, erabaki politiko honek ondorioak oso kaltegarriak ditu, kaltegarriak langileen osasunerako eta bizitzarako.

Lanuzteak egin ditugu Arabako metalgintzan, lan baldintza duinen defentsan

LAB, CCOO, USO, ESK eta CGT sindikatuok aurrerapauso bat ematea erabaki dugu eta gaurko, apirilaren 8rako, bi orduko lanuzteak deitu ditugu Arabako metalgintza sektorean: 4:00etatik 6:00etara; 12:00etatik 14:00etara; eta 14:00etatik 16:00etara.

Lanuzte hauek mobilizazio batzuen lehen urratsa dira, eta, SEA patronalak ez badu erremediorik jartzen, mobilizazioetan sakonduko dugu. Hain zuzen ere, hiru greba egun deitu ditugu maiatzerako, beti ere hitzarmen duin baten alde.

Argi dugu soilik lanuzteekin eta grebekin lortuko ditugula lan-baldintza duinak sektorean: soldata duinak, erosteko ahalmena galdu gabe; lanaldi jaitsiera; azpikontratetan benetako subrogazioa; prekarietatearekin amaitzea; lan osasunaren arloko neurri eraginkorrak; benetako berdintasuna eta diskriminaziorik eza.

Lanuzteen jarraipenaren datu batzuk:

-CONDESA, %80 (tailerrean)

-SDA Factory, %95

-SNA Europe, %50

-Industrias Dimo, jendetsua

-Castmetal Vitoria, jendetsua

-OSG comaher, jendetsua

-Inoxidables de Euskadi, jendetsua

-Ferrovial Servicios Mercedes, jendetsua

-TaBe, jendetsua

-Inmepre, jendetsua

Sindikatuon ohar bateratua:

Gaur, Arabako metalgintzako langileek aurrerapauso bat eman dute, jauzi kualitatibo bat patronalaren immobilismoaren aurrean.

Deialdia egin dugun 5 sindikatuok uste dugu hau dela unea plantilak aktibatzeko, gelditzeko, kalera irteteko, lanuzte edo greba moduan, eta horregatik azken unera arte deialdi bateratua egiten saiatu gara.

Ezinezkoa izan bada ere, gaur egun sindikatu guztietako ehunka langile ari dira parte hartzen lanuzte horretan, eta jarraipen handia izaten ari da. Ildo horretan, azpimarratu nahi dugu SDA Factory, Condesa eta beste enpresa batzuetako ekoizpena geldiarazi egin dela, eta beste enpresa askotan ere baldintzatuta gelditu dela, besteak beste, Mercedesen eta Michelinen.

Era berean, ehunka langile mobilizatzen ari dira lurralde osoan Arabako metalgintzan lan-baldintza duinen alde, Aiaratik Errioxara, Lautada eta Añanatik pasatuz eta, jakina, baita Gasteizko industrialdeetan eta inguruetan ere.

Gaur, Arabako Metalak SEA patronala interpelatu du sektorearen arazoei erantzuteko eta hitzarmen bat adosteko, honako edukiekin: KPItik gorako soldata-igoerak, lanaldia nabarmen jaistea, azpikontratetako langileen benetako subrogazioa, malgutasuna eta behin-behinekotasuna mugatzea, benetako berdintasuna eta laneko osasuna bermatzeko neurri eraginkorrak, pertsonak zentroan jarriko dituzten baimenak eta hobekuntzak…

Datorren hilaren 12an, SEAk beste aukera bat du norabide horretan aurrera egiteko, Arabako metalaren borrokak aurrera jarraitzen duelako eta areagotuko da, maiatzeko grebekin.