Osakidetzak gizon eta emakumeen arteko berdintasun plan bat eduki behar zuen orain dela 10 urte, legeak behartzen duen moduan. LABek behin eta berriro salatu du egoera.
2015ean, kanpoko enpresa baten bitartez, Osakidetzako gizon eta emakumeen arteko berdintasunaren inguruko diagnosi txosten bat burutu zen, hau izan zen legalki eskatutako plana lantzeko lehen pausoa. Emakumeen kontrako soldata arrakala %24,44koa da, berdintasun eza arazo estrukturala da eta neurri estrukturalekin egin behar zaio aurre.
LAB sindikatuan ez gaude prest berdintasun plan hau parlamentuaren agindua betetzeko soilik izatea, gakoa jendearen bizi kalitatea hobetzea eta desberdintasunak saihestea baita. Beraz, berdintasun batzordean dugun presentzia benetan jarduteko konpromisoa izatearekin baldintzatzen dugu.
Plan hau eraginkorra izateko betebeharra dugu, Osakidetzako 35.000–45.000 langileez gain, (noizbait jakingo ote dugu benetan zenbatekoa den Osakidetzako langile kopurua?) biztanleriaren gehiengoarekin harreman zuzena duelako.
Barne-plana eta kanpo-plana ezberdin lantzeko beharra ikusten dugu, kanpora begirako planean feminismoa eta berdintasuna lantzen duten kanpo eragile desberdinek bertan egon beharko dute (emakume kolektiboak, paziente eta erabiltzaile kolektiboak…) eta era berean, koordinazio sozio- sanitarioaren hobekuntza bat.
Barne-planaren helburua ez da soilik soldata mailen aldea, ezin dugu ahaztu jendart- ongizatea guztien inplikazioaren menpe dagoela bizitzaren etapa guztietan, gure lan-bizitzan kontziliaziora behartzen gaituelarik. Plana behartuta dago kontziliazio eta erantzunkidetasun neurriak hartzera, eta era berean, Lan-Baldintzen Akordioa aldatzera.
Plana eraginkorra izateko berdintasunean aditu diren langile talde bat behar dugu Osakidetzako plantila barruan (15 berdintasun teknikari gutxienez) planari forma emateko, aldaketaren eragile izateko, eta lan espezifikoak egiteko.
Zoritxarrez, berdintasun planak administrazio tramite huts bihurtu dira, ezer egiten ez dela estaltzeko. Guk argi ditugu gure eskariak: konpromisoa eta baliabideak.
LABek enpresa-batzordeetan planteatu du Santo Tomas egunekoari jarraipena ematea 24 ordutako greba gehiagorekin eta greba mugagabea, egoera konpontzen ez bada.
80ko hamarkadan, Bizkaiko udalerrien arteko lineak enpresariek kudeatzen zituzten. 90eko hamarkadan, biztanleriaren hazkundea, garraio pribatuak sortzen zituen arazoak eta Europako garraio publikora gerturatzeko beharrarekin, Aldundiak akordioak egin zituen enpresariekin zerbitzuak hobetzeko. Horretarako, enpresei fakturazioaren %12ko irabaziak ematen zizkien kontratuak egin zituen. Hasierako sasoi horretan, enpresak faktura eta gastuak puzten aritu ziren ia inolako kontrolik gabe. Enpresek eskatu egiten zuten eta Aldundiak ordaindu. Gastua kontrolatzen ari zirenean, Aldundiak itzelezko diru- xahutzea zela ikusi zuen eta %8ko marjinetara jaitsi zituen irabaziak.
Ia bi hamarkada pasa zituzten enpresek itzelezko irabaziak lortuz eta, ondoren, Aldundiak bere gain hartu zuen linea hauen kudeaketa, eta 5 emakida lehiaketara ateratzea erabaki zuen. Aurretik, azterketa bat egin zuen, langile-taldeak zatitu eta linea murriztea (30eraino) planteatzen zuena, lanpostuak amortizatzeko helburu argiarekin.
2013an atera ziren baldintzen pleguak, oso prezio baxuekin, arduragabetzat jo zitezkeenak, eta ordura arte Bizkaibus kontrolatzen zuten 3 enpresentzako izan ziren baimenak, Grupo Alsa, Grupo Acha eta Grupo Pesa.
Plegu horietan planteatutako murrizketaren aurrean, Bizkaibuseko langileek lan-gatazka baten inguruan egindako mobilizazio jendetsuenetako bat egin zuten, 3.000 pertsonetakoa.
Lehen 3 urteen ondoren eta beherantz agindako lizitazioa biguntzera bideratutako 12.000.000 euro gehigarritako diru-laguntza amaitzen zela ikusita, galerak zituztela esanez hasi ziren enpresak. Eta modu ikusgarri eta onartuan handitzen dute baliabide publikoen erabilera irabazi pribatuetarako.
Zentzugabekeria honen aurrean enpresak, inolako disimulurik gabe, Bizkaibuseko langileak, baliabideak eta instalazioak erabiltzen dira euren enpresa pribatuak kudeatzeko. Gainera, plegu eta hitzarmenek zehaztu arren denok ematen dugun dirua Bizkaibuserako baino ez dela. Administrariek euren taldeetako nomina eta kontratuak kudeatzen dituzte. Trafikoan, zerbitzuekiko modu paraleloan ematen da. Tailerretan taldeko beste enpresetako mantenu lanak kudeatu eta egiten dira (Bizkaibusekoak izan ez arren)… Honek izena eta erantzule argia dauka.
Negoziazio kolektiboa ez da soilik soldata-igoera eta lan-baldintzak hobetzea. Izan ere, bihar abenduaren 21erako greba deitua duten enpresa guztietan (EMB, Pesa Lur eta GAM Txorierri) mahai gainean baitago lanpostuen amortizazioaren arazoa, Bizkaibuseko enpleguaren suntsiketa. Nabarmena da ez dela negoziazio kolektiboarena soilik den arazoa.
Bihar Santo Tomas egunean biziko den egoera administrazio publikoen zaintza faltaren adibidea da. Hauek ez dira gai kalitatezko zerbitzua bermatzeko, azpikontratatu egiten baitute eta esku pribatuetan utzi garraio publikoa.
LABen arabera, premiazkoa eta beharrezkoa da Bizkaibuseko kontratak kontrolatzea, diru publikoan oinarritutako milioitako irabaziak izan arren, enplegua prekarizatu eta suntsitzen dutenak kontratu berriak negoziatzeari ere uko eginez.
Administrazio publikoetatik enpresa hauetara bideratzen den dirua publikoa da, herritarrengandik eskuratua. Diru horrekiko kontrola eskatzen dugu, enpresa pribatuak poltsikoak betetzeko baino ez daudelako hemen, eta gutxi inporta die zerbitzuaren kalitateak. Dirua da axola dien bakarra.
Horregatik, LABek bere afiliazio eta Bizkaibuseko gainontzeko langileei dei egiten die biharko greban parte hartzera eta tinko borrokatzera lan-baldintzak, enplegua eta kalitatezko zerbitzuaren alde.
Horren guztiaren defentsarako, LABek enpresa-batzordeetan planteatu du Santo Tomas egunekoari jarraipena ematea 24 ordutako greba gehiagorekin eta greba mugagabea, egoera konpontzen ez bada.
Bizkaiko Bulego eta Langeletako negoziazio mahaiaren bilera izan eta gero, eta patronalak berriro ere argi utzi digun xantaia eta immobilismo eta blokeo jarrera ikusita, LABetik mahaiko gainontzeko sindikatuei (ELA, CCOO eta UGT) eta mahaian presente ez dauden beste sindikatuei (CGT, ESK eta CNT), urtarrilean hasiko den mobilizazio egutegi bat luzatu diegu.
Ordezkaritza daukagun lantokietan egin ditugun asanbladetan behin eta berriz sindikatuen arteko batasunaren garrantzia eta beharra transmititu digute langileek. Hori dela eta, gure lankideek eskatutakoa mahai gainean jarriz, borrokan batzeko deia luzatu nahi diegu gainontzeko sindikatuei, inolako marra gorririk gabe.
Gure ustez, greba eta konfrontazioa dira langile klaseak ditugun tresna indartsuenak, negoziatzeko xantaia besterik erabiltzen ez duen patronalaren aurrean.
Gure proposamena era orokorrean, urtarrila, otsaila eta martxorako mobilizazio eta greba egutegi bat da, lantokietako borrokak biziagotuz. Eta emaitzak lortzen ez baldin baditugu, planteamendua gogortzera behartuak egongo ginateke, beste neurri batzuk alboratu gabe.
LABeko ordezkariek kontzentrazioa egin dute gaur, Bilboko Jaurlaritzaren Hezkuntza Sailaren ordezkaritzaren aurrean. Bertan, administrazioak ezarri nahi duen finkatze sistema eta LEPa derrigorrezkoa izateko urratsak eman nahi izatea salatu dute.
Duela bi urte hezkuntza publikoan abiatutako mobilizazio dinamikek eta zazpi grebek administrazioaren jarrera aldatu zuten. Honela, gehiengo sindikalarekin, murrizketei buelta ematen hasteko akordioa erdietsi genuen: ordezkapenak lehenengo egunetik aurrera izatea, bajen %100a kobratzea, 60 urtetik aurrera ordu lektiboen murrizketa, 3 urteko geletan laguntza gehigarria, bateragarritasuna…
Akordio horretan, ikasturte honetan lantzeko gaiak adostu genituen ere. Beraien artean: langileon egonkortasuna, kontsolidazioa prozesuak eta LEP eredua aldatzeko aukerak aztertzea.
Kurtso hasiera honetan gai honi heldu diogu eta administrazioak egindako proposamenak langileoi eta gaur egungo kontratazio ereduari, eraso zuzena egiten diola salatu nahi dugu. Administrazioak “ezkutuko ERE bat” martxan jarri nahi du langileen behin behinekoekin.
Horregatik, Hezkuntza Sailari galdera zuzena egite diogu: zein onura ekarriko du sistema honek? LABen argi daukagu, ez duela zentroen hezkuntza-proiektuak errotzeko beharrezko egonkortasuna ekarriko. Aldiz, ordezko langileen lan baldintzen prekarizazioa suposatuko du.
Ez du hezkuntza proiektuak errotzeko beharrezko egonkortasuna ekarriko. Batetik, finkatzeko aukera urtero aztertu eta zehazten da. Horrela, hurrengo ikasturtera arte ez dakigu zentro berean jarraituko dugun. Bigarrenik, gaur egun sisteman dauden prozesu ezberdinek (lekualdatzeak, oposizioak) mugimendua sortzen dute eta finkatzeko aukerak murriztuko dituzte; prozesu horiek ez badira egokitzen, plantillak urtero aldatuko dira orain arte bezala. Hirugarrenik, egoera horretan zentroaren epe ertainerako planifikazioa (proiektuak, tutoretzak, …) ezinezkoa suertatzen da. Ez du balio hezkuntza proiektuak sendotzeko.
Gainera, langile askoren lan baldintzak prekarizatzea ekarriko du, orain arte lortutako lan esperientziaren araberako eskubideak hankaz gora jarriko baititu. Finkatzeko aukera galduta (soilik esleipenetan hartutako espezialitatean) esleipenetara joan behar du langileak. Esleipen horretan lanpostu gutxi egongo dira gehienak dagoeneko finkatuak egongo direlako. Urteetan bakanteak hartzen egon diren langileak, telefonoaren menpe aurkitu daitezke berriro.
Administrazioari finkapen proposamen hau bertan behera uzteko exijitzen dio LABek. Honekin lotuta, atzo segimendu batzordea izan genuen Lakuan eta finkapen sistema honen apliikazioa atzeratzea lortu genuen. Hala ere, hurrengo hilabeteetan dokumentu hau eztabaidatzen jarraituko dugu eta argi esan nahi diogu administrazioari alternatiba bakarra proposamen integral bat egitea dela. Egonkortasuna eta kontsolidazio prozesuak alkar lotuta egongo diren alternatiba alegia. Langileen eskubideak eta ikastetxeetako hezkuntza proiektua sendotuko duen sistema adostea beharrezkoa da. Ildo horretatik LABek proposamen zehatzak mahai gainean jarri ditu. Proposamen horren oinarrian gaur egungo sistema osoa aldatuko duen proposamen integrala bultzatzea da. Ikastetxeak eta ikasleak egonkortu eta kaltetuko ez dituen sistemaren alde egiten dugu. Honetarako, hartu behar diren neurriak hiru norabidetan egin behar direla uste dugu:
– Egonkortasunari dagokionez. Prozesuak hiru urtean behin egitea plantetatu dugu. Ziklo honetan, langile bakoitzak duen lan esperientzia eta meritoak kontutan hartuta. – Sistema barruan lan egiten dauden langileentzako kontsolidazio prozesuak bultzatu. Administrazioak ez du biderik zabaldu honetarako – LEP eredua aldatu eta saritzea aurreko bi aldagai hauen artean kokatu.
BESTETIK, HEZKUNTZA SAILAK OPOSIZIOAK SARITZEKO BIDEA ERE SALATU NAHI DUGU. ZER EGIN NAHI DU ADMINISTRAZIOAK? GAINDITU ETA PLAZA ATERA EZ DUTENEI ORDEZKAPEN ZERRENDETARAKO PUNTUAK EMAN (15 PUNTU ).
MADRILEN ARAUTUTAKO EGUNGO OPOSIZIO ZAHARKITUA, GARDENTASUNIK GABEKOA ETA IRAKASLEEN KONPETENTZIAK EBALUATZEKO BALIAGARRIA EZ DEN EREDUARI, LAN ESPERIENTZIARI BAINO BALIO GEHIAGO EMATEN DIO ADMINISTRAZIOAREN PROPOSAMENAK. EZ DUGU ONARTUKO!
LABek argi du eredu aldaketa beharrezkoa dela. Ez da onargarria, esaterako, ikasturte hasieran 10.000 lanpostu inguru esleitzea. Edo ikastetxeetako plantillen %25a urtero aldatzea. Hezkuntza Proiektuak errotzeko egonkortasuna beharrezkoa da. Plantillen benetako egonkortasuna (ez finkapena) ekarriko duen eredua beharrezkoa da. Irtenbidearen abiapuntua sinatutako akordioan dagoela uste dugu. Sistema barruan dauden langileak, urteetan zerbitzuak ematen egon direnak, kontsolidatzeko bideak arautu behar dira. Oposizio edo sarbide eredua aldatu behar da. Kontratazio eredua berritzea beharrezkoa da.
Administrazioak aurrera eraman nahi dituen neurriak kontrako norabidean doaz. Ez ditu plantillak egonkortzen, eta gainera, urteetan lan esperientziaren bidez lortutako eskubideak hankaz gora jartzen ditu.
Gasteizko Udaleko aurrekontuak prorrogatuko dituztenaren berria jaso genuen atzo eta ezin dugu esan ezustean harrapatu gaituenik. EAJ instituzioak gestionatzeko ahalmenaz eta akordiotara heltzeko gaitasunaz harro agertu ohi da, baina begi-bistan geratzen ari da gauzak ez direla horrela. Gasteizko Udalean ere ez du lortu babes nahikorik aurkeztutako zirriborroarekiko; hortaz, legealdi honetan aurrekontuak prorrogatzen diren bigarren aldia izango da honakoa eta honi gehitu behar dizkiogu Arabako zein EAEko aurrekontuen negoziazioen porrotak.
Gasteizko Ogasuneko zinegotzi den Itziar Gonzalok adosteko interes falta leporatzen dio oposizioari, guk ez dakigu hala den ala ez baina esan beharra daukagu EAJk orain arte demostratu duen interes bakarra izan dela patronalarekin adostekoa, adibidez Ekonomia Jardueren gaineko Zergan (IAE) enpresentzako hobari handiagoak aplikatzeko akordioa sinatu zuenean bezala PP eta PSE-EErekin batera.
Herritarron onurari begirako akordiotara heltzeko EAJk duen gaitasun edota borondate eskasa agerian geratu da, Gasteizen bizi dugun egoera sozioekonomikoa hobetuko duten neurriak gehien behar ditugun momentuan, hain zuen ere.
Bizilagunen ongizatea bermatu nahi dutela diote Udal Gobernutik, baina horretarako nahitaezkoa da apustu irmoa egitea zerbitzu publikoak kalitatezkoak izateko. Gaur egun, ordea, murrizketak dira nagusi eta udal langileen aldarrikapenei entzungor jarraitzen dute.
Gizarte kohesioa bilatzen dutela diote, baina gizarte larrialdiei erantzuteko baliabideak geroz eta urriagoak dira eta bai zerbitzu sozialetan lan egiten dutenen baldintzak, bai bertan daudenen bizi baldintzak, geroz eta prekarioagoak dira eta horrela ezinezkoa da bazterketa sozialarekin bukatzea.
Enpleguaren aldeko inbertsioa enplegu-plan berri baten bitartez gauzatzea aurreikusten zen aurkeztutako zirriborroan, baina benetan behar duguna da enplegu duina bermatuko duen plana eta ez prekarizazioan sakontzen jarraituko duena. Behin-behinekotasunarekin, diskriminazioarekin, pribatizazioekin, miseriazko soldatekin bukatuko duen plana behar dugu, horrek lagunduko luke gainera, gaur egun Udalak irekita dituen lan gatazka batzuei konponbidea ematen besteak beste, kale garbiketarena, rokodromoena, Biocompostekoa…
Aldaketarako aukera galdu du Urtaranek, herritarrok behar dugun hiri eredura hurbildu beharrean, urrundu egin gaitu eta bere legegintzaldi osoan burututako udal politikak PPren politikekin konparatuz gero, zaila egiten zaigu desberdintasunak antzematea. Urtaran Jauna, hauek ez dira gasteiztarrok behar ditugun aurrekontuak!.
Gaurko Gobernu Kontseilua ondoren egindako soldata igoera eta enplegu publiko deialdien iragarpenek ez dute murrizketen ondorioz sortutako egoera konpontzeko inolaz ere balio.
Aurrekontuen eztabaida garaian LABek salatu zuen bezala, langile publikoen atalari dagokionez, Gobernuak inolako negoziaziorik gabe inposatutako neurriak aurrera eramaten saiatu da. Euskal administrazioetan dagoen behin-behinekotasun tasa ikaragarrian da eta langileei kendutako soldata ez dute itzuli eta ez dute sortutako zorra aitortzeko inolako borondaterik. Negoziazio mahaietan aurkezten duten bakarra Madrilen ezartzen den gidoiaren arabera baimentzen diren gaiak dira, hemengo negoziazio esparruari muzin eginez. Jaurlaritzak publikoki Madrileko neurriak kritikatzen dituen arren, euskal administrazioetan inongo gupidarik gabe inposatzen ditu, sindikatu guztien iritziaren aurka. Garbi dago gure ustez, Madrilen ezarri nahi den zerbitzu publikoen eredua EAJren eredua ere badela; zerbitzu publikoak ahuldu eta pribatizatu.
Aurtengo aurrekontu eztabaidari begira LABek bi aldarrikapen zehatz egin dizkie legebiltzarreko talde guztiei. Alde batetik, langileen egonkortasunerako ezinbestekoak diren finkapen prozesuak arautzeko tresnak aurrekontu legean jasotzea eskatu diegu. Bestetik, langileekin dagoen zorra legez aitortzea aldarrikatu dugu ere. Legebiltzarrak daukan gaitasun legegile guztia garatzea izan dugu helburu, bertako zerbitzu publikoetan dauden beharrei erantzuteko hain zuzen ere.
Erabat salagarria da enpleguaren gaian Gobernuak daukan jarrera. Behin eta berriro milaka lanposturen deialdi publikoen iragarpena egiten dabil, iritzi publikoan eragin nahian. Hiru urte hauetan deituko dituzten 13.500 lanpostu horiek eta beste milaka lanpostu daude oraindik finkatu gabe. Zer esanik ez, milaka eta milaka bitarteko langileen ziurgabetasun egoerari begiratzen badiogu. Ezinbestekoak dira gure ustez finkapen deialdiak arautzea eta deitzea euskal funtzio publikoan. Eragileekin negoziatzea alde bakarrez inposatzea baino nekezagoa da Jaurlaritzarentzat, eta bere ahulezia propaganda kanpainekin estali beharra ikusten du.
Aurrekontuen eztabaidan esaten genuen bezala, langile publikoei mobilizazioa besterik ez zaigu gelditzen. Eusko Jaurlaritzak Madrilera gutxiago begiratu eta negoziazio mahaian Enplegu Plan integral bat adostu beharko luke, baita langileekin daukan zorraren aitortza eta ordainketa egin ere, LABek tinko jarraituko du aldarrikapen horien gainean lan egiten.
Gaur duela urtebete pasatxo ekin geniola grebari Alfa Precision Casting eta Util Alfa enpresetan eta 6 hilabete bete dira ere enpresa-batzordeak konkurtso-administratzaileekin akordioa lortu zuenetik. Horregatik, ELAk eta LABek ordudanik gertatu denari buruzko iritzia agertu nahi dute.
Tamalez, Alfa taldearen bilakaera ez zen 2017. urtean hasi, urte batzuk lehenago baizik. Gogora dezagun Alfa taldean 800 langile baino gehiago zegoela 2008. urtean, eta gaur egun, 50 baino gutxiago daudela plantillan.
Greba mugagabe honi ekin genion sindikatuek, Alfa Taldeko hiru zuzendarien artean eta Industrias GOL saltzearen truke, 2.289.092 € baino handiagoa zen “arrakasta-saria” banatzearen berri izan genuenean. Aipatu enpresa Alfa Taldearena zen, eta 22.000.000 euroren truke saldu zuten arren, gaur gaurkoz ez dugu haien berri. Dena den, paradoxikoa da, aipatu enpresa, Industrias GOL, taldea osatzen duten taldearen gainerako enpresen abalarekin erosi zutela, denak zorpetuz eta zigortuz.
Zeintzuk dira zuzendariak eta ugazabak diren Jon Ander Buentxearen, Jorge Aguirrebeñaren eta Iñaki Uzkudunen industria-proiektuak? Non daude Industriak GOLen 22 milioiak? Zertan da gainerako enpresen etorkizuna? Zer egin zen antzinako Alfak betetzen zuen orubearen salmentarekin? Zer gertatuko da egungo orubearekin? Gure ustez, gaur arte, enplegua suntsitzeaz gain, enpresak salerosiz, industria-espekulazioan eta orubeen espekulazioan aritu dira. Aurrerantzean, espekulatzaile-talde honengatik espero dezakegun bakarra, industria-proiektuak suntsitzen arituko direla da, eta horrekin batera, familia askoren etorkizuna, haien banku-kontuak loditzen duten bitartean.
Alfa Precision Castingeko 131 beharginei eragiten dien likidazio-prozesua amaitu eta inbertitzaile berria (Eibar Precision Casting) sartu ostean, gaur egun, bertako langile-kopurua 60 pertsonetakoa da. Honi dagokionez, salatu nahi dugu kontratazio berri hauek bazterkeriaz erabili direla. Gaur egun, langileen %95a eskirolak dira, ez zuten bat egin gehiengoak batzarrean erabaki zuen greba mugagabea egitearekin.
Alfa Taldean, aurre egiten zuenari egiten zitzaion jazarpen sindikala eta sorgin ehiza, greba honetan behin eta berriz errepikatzeaz gain, aurrekoetan eman zen, eta gaur egun bere horretan dirau. Horren adierazgarri, Alfa Laneko behargin bat, bajan zegoena eta urte luzez sindikatuko ordezkaria izan zena, kaleratu izana dugu.
Jendartean salatu nahi dugu ere, prozesu honetan zehar, grebalarien ustez, administrazio publikoek (EAJren esku dagoen Eusko Jaurlaritza eta Aldundia eta PSOEren esku dagoen Eibarko Udala) guztiz baztertu dituztela. Aipatu administrazioek eta haien buruek agertu duten jarrera, testigantzakoa, geldoagoa eta langileen geroarekin baino zuzendaritzarekin ulerberagoa izan da, aditzera mugatu zirelako, konpromiso argirik hartu barik, Alfa Taldeak jasan duen hondamenaren gaizkideak izanik.
Ez dezakegu ahantz, Eibarko alkatea den Miguel de Los Toyosek ez zuela inolako inpartzialtasunik agertu, jendartean adierazi zuenean, eskirolen alde zegoela, “guztiz ahanzten genituela”. Eskirol horiek, batzarreko lankideen artean greba egiteko erabakiari begirunerik ez agertzeaz gain, funtsezko eskubide horren urraketan partaideak izan ziren, halaxe onartu baitzen epai juridikoan.
Honek argitzen du langileen %95a eskirolak direla, eta nabarmentzen du aurre egin dutenek eta haien senideak enpresa porrotera zeraman taldearen zuzendaritzari aurka egiteagatik (poltsikoak betetzen ari ziren bitartean) kalean utzi dituztela.
Bihotzez eskertu nahi diegu Eibarko herritarrei, egin manifestazioetan, enkarteladetan eta mobilizazioetan, Ipuruakoan adibidez, eman zaigun sostengua eta laguntza, baita Untzagako karpan jaso dugun elkartasuna ere.
Amaitzeko, eskertu nahi diegu Untzagako erretiratuen egoitzakoei, laguntza morala ez ezik, ordainezina den laguntza logistikoa eman digutelako.
“G7 EZ ! EH-tik beste mundu bat eraikitzen" plataformak mobilizaziorako deia luzatu du gaurko, Biarritzen, 2019ko abuztuko G7aren gailurra prestatzeko bilera dela eta. Bada, Frantziako polizia indarrek Biarritz hartu dute, baina, hala ere, gomazko pilotekin ere oldartu badira ere, ez dituzte protestak isilarazi. Plataformako kide izanik, LABeko ordezkaritza bat mobilizazioetan izan da, aldaketa soziala aldarrikatzeko. Emmanuel Macron ordez, Frantziako Europako eta Kanpo Aferetako ministro Jean Yves Le Drian izan da Biarritzen. Hala, Macron, bere Gobernua eta G7a ordezkatzen duten potentzietako ordezkariak Euskal Herritik kanpo nahi ditugula ozen aldarrikatu dugu.
Langile klasearen kapa guztiak artikulatu nahi ditugu, eta sindikatuak arreta berezia jarriko dio migranteen sektoreari.
Hauxe da LAB sindikatuak egindako adierazpena, Migranteen Nazioarteko Eguna dela eta:
Mundu mailako krisiaren aurrean gaude. Gizateriak inoiz ez du ezagutu horrelako krisi sistemiko eta zibilizatoriorik. Gudak, desertifikazioa, gaizki izendaturiko pertsona errefuxiatuen krisia, natur baliabideak bukatzea, herrien burujabetza tratatu berrien azpitik egotea, desberdintasunak, bizitza eta lanaren prekarizazioa, protesta sozialaren kriminalizatzea, zenbatu ezinak diren migranteen heriotzak Mediterraneoan eta munduko muga ezberdinetan… kapitalaren akumulazioa eta kontzentrazioa ezaugarritzat daukan sistemaren ondorioak dira.
Jakina da, baina gogorarazi behar da gaur egun pobreak diren herrialdeak kolonizatuak izan zirela, espoliatu egin zirela eta inbadituak izan zirela, bai ekonomikoki, eta bai kulturalki. Beraien aberastasuna, mendeetako kultura, hizkuntzak eta aberastasuna banatzeko erak lapurtu zaizkie enpresa transnazionalen zerbitzura dauden potentzia inperalisten aldetik, hauen mugarik gabeko zekenkeriaren bidez. Herriek eta pertsonek ezin ditzakete beraienak diren baliabideak kudeatu, ezin ditzakete beraien baliabideak garatu munduko ordenu berriaren interesen erruz. Egoera hauek ezinezko bilakatzen dio milioka pertsonari beraien herrialdeetan geratzea, beraien herriak uztera behartuak daude. Gudengatik edo arrazoi ekonomiko edo naturalengatik, beraien bizitzak, herriak, lagunak, lanpostuak eta familiak atzean utzi behar dituzte. Kanporatze hauek, logika geografiko sinpletik haratago doaz; gaizki deituriko lehen mundu honetan, langile klasea kanporatzen ari da etengabe, miseria eta prekaritatera kondenatuz.
Dena bilakatzen dute merkantzia, ez bakarrik langileen lan indarra, baita langileon bizitzako arlo guztiak ere. Ustezko ongizate estatuaren kontsentsu soziala apurtu egin da; kapitala merkatu eremu berrien bila dabil. Aurretik jabetza komunalekoak ziren baliabide asko, ura adibidez, pribatizatzen ari dira, eta kapitalaren akumulazio logikan kudeatzen dira. Kontsumo eta produkzio era alternatiboak desagertzen ari dira (indigenak). Nazionalizatuak ziren industriak pribatizatzen dira. Familienak ziren nekazal produkzioak, enpresa handiek jaten dituzte. Eta esklabutza ez da desagertu (komertzio sexuala, umeen lanak). Hazkunde ekonomikoa inoiz ez da ona izan. Azken urteetako gorakadek, garai berri bat markatzen dute, munduko gero eta pertsona eta herrialde gehiagori eragiten diolako. Gure planetak aurretik ikusi gabeko txikizioa. Antropozenoaren aroan gaude, pertsonen eraginak ingurumena markatzen duen garaian.
Kapitalismo estratibistak, kontsumo eta produkzio sistema bezala ingurumenean kalteak eragiten ditu, eta aldaketa klimatikoa biderkatzen du (faktore erabakiorra migrazio krisiarekiko).
Gero eta pertsona gehiagok utzi beharko dituzte beraien oinarrizko herrialdeak beraien bizirautea bermatzeko. Urte askotan, aurrerakuntza ekonomikoa, herrialde bateko baliabide naturalak munduko beste eremu batera garraiatzeari deitu izan zaio. Zenbaezinak dira biziraute arrazoi sinpleagatik beraien oinarrizko herrialdeak utzi behar izan dituztenak lurrak akaparatu dizkietelako, extraktibismo energetiko edo mehatzeengatik edo lurrak basamortu bihurtu dizkietelako. Beraz, biosferako oinarriak mehatxatzen dira, gero eta lur eremu eta ur eremu zabalagoak hilda utziz, eta jendearen ihes masiboa probokatuz. Inoiz baino beharrezkoagoa da trantsizio ekosozialista- feministari bide ematea, beti ere berau langileoi bizkarra emanda egiten ez bada. Trantsizio hori eragile sozial eta sindikalon parte-hartzearekin egin behar da.
Euskal Herria, historian zehar, migrazioaren emaile eta hartzaile izan da. XIX. mendean eta batez ere Bizkaian, Estatuko herri ezberdinetako langileak etorri ziren industrian eta meatzeetan lan egitera. 60 eta 70. hamarkadetan, industriaren loraldian, beste migrazio fluxu bat etorri zen enplegu bila. Hego Euskal Herria frankismopean zegoen, eta dagoeneko zigortuak zeuden gure kultura eta hizkuntzan eragin handia izan zuen etorrera harek. Egoera hori izanda baina, euskal jendarteak, eta bereziki ezker abertzaleak, herri proiektua eta proiektu politikoa artikulatzen jakin zuen herri sektore guztientzako, bai migratu beharra izan zuten horientzako ere. Izan genuen trebetasunaren emaitza izan zen Euskal Herri Langilearen teoria eta praktika. Momentu honetan, horrelako garai garrantzitsu baten aurrean gaude, eta trebeak izan behar gara borroka eta herri eskaintza egiteko orduan. Zentzu honetan, LABetik, gure Biltzar Nagusian erabaki bezala, langile klasearen kapa guztiak artikulatu nahi ditugu, eta arreta berezia jarriko diogu gure interbentzio sozio sindikalean migranteen sektoreari.
Aipatu dugun bezala, gaur egun migrazio berriak jasotzen ari gara, hauek txikiagoak badira ere, eta egungo ezaugarri ekonomiko, politiko eta sozial ezberdinetan. Gainera, migrazioaren feminizazioa ematen da, pertsona migranteen %50a emakumeak dira, gero eta gehiago dira beraz.
Euskal Herriak gaur, orduan bezala ez dauka erabakitzerik ez tresna nahikorik herritartasunaz edo naziotasunaz erabakirik hartzeko. Espainiako eta Frantziako estatuak dira beraien atzerritarren legeekin arau sistema inposatu dutenak, honek, bidean daudenei eta pertsona migranteei oinarrizko eskubideak zailtzen dizkiete.
Bizitza eta lana prekarizatzeko prozesu honek, pobreago eta esklabuago bihurtzen gaitu. Kapitalak, historikoki, migrazio mugimenduak langabezi beharrizanak, miseria eta gudak leuntzeko erabili du. Langileok, beharrizanez enplegua bilatu dugu mugak eta legeak begiratu gabe, eta hau larrituz joan da herrialde txirotu eta aberatsen artean. Migranteen %80a bere enplegutik bizi da, modu prekario edo egonkorrean, egoera arautu edo desarautuan. Langileon lan baldintzen eraso izugarri baten aurrean gaude orokorrean, eta langile migranteen kasuan bereziki, hauek kontratu prekarioenak dauzkatelako (baldin badituzte), soldata baxuenak dituzte eta eskubide laboral eta sindikalak ez zaizkie onartzen. Gure borrokak, borroka bakar bezala ulertu behar ditugu. Faxismoak, gure artean kontraesanak sortu nahi ditu, eta ez diogu onartuko. Izan migranteak edo ez, langile klase berekoak gara.
LAB sindikatutik, integraltasunaren bidean pausu berriak emateko ordua heldu dela deritzogu, bide horretan, beste neurri batzuen artean, hondokoak aipatu nahi ditugu:
– Langile migranteek gune propioak izan behar dituzte, Nafarroan aniztasun kulturalaren lan taldea martxan jarri dugu.
– Kultura sindikaletik urrun dauden langileak, migranteak izaten dira sarri. Sindikatuak langile hauek antolatu daitezen tresnak jartzea erabaki du. Nafarroako Piztu Alarma dinamikak, beharrizan horri erantzun nahi dio, helburua beraien errealitateak, bizipenak eta beharrizanak ezagutzea da. Emaitza egokia lortu dugulakoan gaude, oraingoz Piztu Alarman antolaturik dauden langileen %10 langile migranteak dira.
– Ildo honetan, Huerta de Peralta lantokian buruturiko lan sindikala azpimarratu nahi dugu. Enpresa honetako langileen kontrako irainak eta erasoak etengabeak izan dira. Sail sindikala antolatu, eta hauteskunde sindikaletan oso emaitza onak izan dituzte, aurrerantzean, lan honek beraien bizi eta lan baldintzetan eragin baikorra izango dutela seguru gaude. Azaroan, enpresa batzordeak deituta grebara atera ziren, eta etorkizunean, enpresa honetako borrokaren berri izango dugu. Borroka honen berri emateko, akusazio bezala kasu hau Londresen azaroan izan zen Herrien Epaitegi Iraunkorrera eraman genuen.
