Urte eta erdi igaro da lan-baldintzen hobekuntzak negoziatzeko proposamen bat egin zenetik, horrela udaleko gainerako lorezainekin alderatuta ekiparazioan aurrera egin ahal izateko, 16 urte berritu gabe daramatzan Hitzarmena hobetuz. Enpresaren erantzun bakarra baldintza horiek nabarmen murriztea izan da.
Ondorioz, greba egingo dute langileek, eta horrek arrisku larria dakar Bilbaoko Udalaren mendeko udako igerilekuen irekiera-datako baldintzen egokitasunari dagokionez, eta, beraz, horiek irekitzea bera ere arriskuan jartzen da.
Sindikatuak arrazakeriaren aurkako estrategia aurkeztu du Bilbon, eta bertan parte hartu dute, besteak beste, Idazkaritza Antirrazista sortu berriaren arduradun Josefina Txefi Rocok, Garbiñe Aranburu koordinatzaile orokorrak, Huerta de Peraltako enpresa komiteko presidente eta LABeko ordezkari Houssine Yagoubik, eta Jannet Carmonak, garbiketa sektoreko ordezkaria Bilbon. Azken bi horiek beren lekukotzak partekatu dituzte LAB osatzen duten beste hainbat pertsona arrazializatu edota migratzaileen izenean.
LABek Idazkaritza Antirrazista sortzea erabaki zuen 2022ko ekainean, azken Biltzar Nagusian, sindikalismo berri baten aldeko apustuaren baitan.
Pertsonen administrazio-egoera, arraza edo erlijioa, besteak beste, egunero erabiltzen dira langile migratuen edota arrazializatuen eskubideak urratu, diskriminatu eta xantaia egiteko. Horrela, sistema kapitalista-kolonialak eta patriarkalak lehen, bigarren edo hirugarren mailako subjektuak sortzen ditu, eta desberdintasun horietatik etekinak ateratzen ditu, langileen artean lehia faltsuak sorrarazten dituelarik.
LABek pertsona guztiek eskubide eta aukera berberak izan beharko lituzketela defendatzen du. Beraz, sindikatu gisa, egoera horiek guztiak ondo irakurtzeko gai izatea eta langile migratuen edota arrazializatuen eskubideak eta antolaketa kolektiboa defendatzeko tresna baliagarriak sortzea du helburu. Zor koloniala konpontzen laguntzeko ez ezik, lankide horiek Euskal Herrian ekarpen sozial eta politiko handia egiten dutelako eta hori aitortu eta balioetsi behar dela uste duelako hartu du bide hori LABek.
Bada, aurkezpenean azpimarratu dutenez, LABen sindikalismo berria ez litzateke posible izango Huerta de Peraltako lankideen, etxeko langileen atalekoen, banaketa-plataformetakoen, garbitzaileen eta beste askoren ekarpenik izan ezean.
LAB sindikatuak arrazakeriaren aurkako sindikalismoa jorratzeko plan estrategiko bat dauka jada, prozesu kolektibo baten emaitza izan da eta lau dimentsio nagusi jorratuko ditu modu integralean:
1.- Kontzientzia sindikal antirrazista: Kontzientzia sindikal antirrazista garatzea da aurreiritzien, joeren eta arrazakeriaren presentzia identifikatzen zein eguneroko praktiketan halakoak desmuntatzeko lagungarri diren tresnak izateko lehen urratsa. Horrek LAB osatzen duten pertsona guzti-guztiak inplikatzen ditu. Aldi berean, subjektu politiko gisa migratutako eta arrazializatutako langileek LABen barruan elkartzeko, artikulatzeko eta aitortzeko lekua izan dezatela ahalbidetuko da, sare propioa sortu ahal izateko eta, hala, sektore, lurralde eta borroka guztietan ikusgarritasun eta bozeramailetza handiagoa izateko.
2.- Antirrazismoa sindikatu osoaren baitan: Antirrazismoak gai zehatzetan izan behar du isla: egituran, antolaketan, funtzionatzeko moduetan… Hala, hainbat gai berrikusi eta egokitu beharko dira langile migratuen eta arrazializatuen irisgarritasuna, presentzia eta parte-hartzea errazte aldera. Horretarako, gainera, prestakuntza politiko eta teknikorako prozesuak eta materialak sustatuko dira, antirrazismoa ezarri eta aurreiritziak, pribilegioak, beldurrak eta erosotasun-eremuak detektatu eta desmuntatzeko.
3.- Ekintza sozio-sindikal antirrazista: Ekintza sozio-sindikal antirrazista bultzatzea, langile horien baldintza eta errealitate zehatzetatik abiatuta, beraiek izango baitira protagonista, borroka eta antolaketa kolektiborako modu berriak birsortuz eta esploratuz.
4.- Eragin soziala eta politikoa: LABek ekarpen sozial eta politikoa egin nahi du guztiontzako eskubideak eta aukerak izango dituen Euskal Herria eraikitzeko. Ildo horretan, proposamenak egin eta neurri politikoak exijituko ditu.
Hego Euskal Herrian 137.287 langabetu daude, apirilean baino 1.558 gutxiago. Langabeen artean, emakumeak dira gehiengoa (%58,68), hilabetez hilabete handitzen ari den kopurua. 25 urtetik gorakoen kasuan, proportzioa are eta handiagoa da, %59,74 baitira emakumeak. Beraz, esan genezake, langabeziaren zama emakumeen bizkar handitzen ari dela.
Hilabetez hilabete handitzen ari den beste kolektiboa aurretik enplegurik ez zuten herritarrena da, bereziki migratuen kasuan (apiriletik %2,58 egin du gora aurretik enplegurik gabeko migratuen kopuruak).
Hego Euskal Herrian 4 kontratutik hiru behin behinekoak dira (%74,07a). Mugagabeen artean, aldiz, aldizkako finkoek gora egiten jarraitzen dute, duela urte bete baino %1,39 aldizkako finko gehiago daude. Maiatzean, emakumezkoen artean egin du gora nabarmen, %5,3 baitziren aldizkako finkoak, gizonezkoen artean %2,8a ziren bitartean. Maiatzean 16.573 kontratu gehiago sinatu ziren aurreko hilabetearekin alderatuta, baina afiliazio datuak kontutan izanik, aldizkako finkoen gorakadaren ondorio izan daitekeela esan daiteke, aldizkako prekarioak areagotu direlarik, eta ez kalitatezko enplegua.
Langabeziak izan duen jaitsiera aztertzerako orduan, kontuan hartu behar dugu afiliazioak ere behera egin duela. Izan ere, jende gutxiago dago enplegu bulegoetan izena emanda, arrazoi ezberdinengatik. Beraz, langabe kopuruaren jaitsiera horren atzean, jubilatu diren, lana topatzeko itxaropena galdu duten edota ezkutuko ekonomiara pasa diren herritarrak egon daitezke.
Inskribatuta dauden langabe kopuruak behera egiten jarraitzen du, baina adierazle ekonomiko eta sozial gehienek egoera okertzen ari dela azpimarratzen dute. Izan ere, bizi unitateen kontsumoak behera egiten jarraitzen du eta gero eta herritar gehiago dago egoera zaurgarrian. Bizitza gero eta garestiagoa da, langile zein pentsiodunen erosahalmenak galerak dituen bitartean; arrakala gero eta handiagoak daude eta eremu ezberdinetara zabaltzen ari dira; zerbitzuetan oinarrituriko ekonomia eredu prekario zein ezegonkorra nagusitzen ari da; naturaren mugak errespetatzen ez dituen eredu sostengaezina iraunarazten da… Horiek guztiak dira egoera estrukturalaren adierazleak, bata bestearen atzetik kateatzen ari garen krisiek gure egunerokoan instalatuta utzi dituzten baldintza berriak.
Azken hilabeteetan areagotu diren mobilizazioek langileen artean dagoen ezinegonaren adierazle dira, indarrean dauden politika publikoen eraginkortasun eza salatzen dutenak, aldaketa sozial, ekonomiko eta politikoa eskatzen dutenak. LAB sindikatuak langile klase osoaren lan zein bizi baldintzak defendatzen jarraituko du nonahi, langileekin eta langileentzat.
LAB, UGT, CCOO eta ESK sindikatuek osatutako gehiengo sindikalak, egungo egoeraren balorazioa egin ondoren, greba deialdia ekainaren 30era arte luzatzea erabaki du. Gaur goizean Gasteizko Legebiltzarraren aurrean mobilizatu dira hitzarmen duina aldarrikatu eta homologazioaren printzipioa defendatzeko.
Guztira 2 hilabete baino gehiago daramatzate greban, baina enpresa esleipendunak eta bezeroa, Osakidetza, ez daude akordio batera iristeko prest. Hiru aste igaro dira sindikatuek beren planteamenduetan mugimendu bat egin zutenetik, Lan Sailburuordetzak (gatazkaren alderdi bideratzaileak) eskatu zuen bezala, elkar ulertzea bilatze aldera, baina beste aldetik ez dute inolako berririk jaso.
Horregatik, hasitako borrokari jarraipena emango diote, eta ildo horretan, gehiengo sindikalak egutegi bat prestatuko du datozen egunetan, ekainean mobilizazioak eta ekintza puntualak uztartuko dituena. Dagokiena defendatzen jarraituko dute: homologazioaren printzipioa.
Mobilizazioa egin dugu gaur Gasteizen, ESK, STEILAS, EHNE eta HIRU sindikatuekin batera, Lakuan Eusko Jaurlaritzak duen egoitzaren aurrean, asteazkenean Agurainen hildako garraio sektoreko langilearen heriotza salatzeko. Urte hasieratik Euskal Herrian hildako 24. langilea izan da hau, garraio sektoreko 5.a.
Gogora ekarri dugu garraioaren sektorea dela laneko ezbehar gehien pairatzen dutenetako bat. Iaz 11 garraiolari hil ziren lan-istripuz. Ez gara nekatuko lan-istripuak lan-baldintza txarren eta prebentzio eta segurtasun-neurri faltaren ondorio direla salatzeaz.
Garraioaren sektorean gertatzen diren lan-istripu gehienak ekidin daitezke, eta horretarako borondate politikoa baino ez da behar, garraiolarien lan-eskubideak bermatzeko eta errespetatzeko neurriak jartzeko, baita erakunde publiko eta enpresa guztien inplikazioa ere. Izan ere, oso prekarioak dira garraioaren sektoreko lan-baldintzak, lanaldi luzeak, estresa, presioak, garraioagatik ordaintzen duten prezio baxua, lan baldintzek elikadura osasuntsua eramateko sortzen dituen trabak, etab.
Prekaritatearekin amaitu behar da. Patronalaren inpunitatearekin amaitu behar da. Erakundeek ezin dute jarraitu bete aldera begiratzen, bestela gertatutakoaren konplize izango dira. Lan istripu gehiagorik ez, ez garraioaren sektorean, ez beste inon!
Hezkuntzan ez dago eraldaketarik langilerik gabe. Mahai Sindikal baten beharra azpimarratu izan dugu. Prozesuaren hasieran ez da egon horretarako aukerarik. Greba eta mobilizazioek Hezkuntza Saila mugiarazi dute, harremanak izan dira sindikatuak eta Hezkuntza Sailaren artean. LABek lan eskerga egin du. Proposamen zehatzak egin ditu aldebiko horietan eta lan horrek emaitzak eman ditu.
Sindikatu guztion eskaera izan da Hezkuntza Legea langileokin eraikitzea eta Hezkuntza Sailak heldu behar izan dio eskaerari horri. Lan baldintzez nahiz hezkuntza ereduaz adostasunak erdiesteko Mahai Sindikala deitzea lortu genuen. Mahai horren bileraren gai zerrendak ez zuen zalantzarako tarte handirik uzten: langileentzat garrantzitsuak diren gaiak zeuden bertan. Baita ereduari loturiko gaiak ere, euskalduntzea, segregazioa edo doakotasuna esaterako.
LABek ez du zalantzarik izan bileran egoteko. Ulergaitza da parte hartu ez duten sindikatuen jarrera. Ulergaitza da gai horiei buruz hitz egiteko esertzeari uko egitea. Adierazi dugu harridura sortu digula sindikatu batzuen jarrerak eta arduragabekeria iruditzen zaigula aukera hori baliatu nahi ez izatea. Langileen aurrean eman beharko dituzte azalpenak.
Atzo jaso genuen proposamen idatzia eta LABen ustez, langileen lan baldintzei dagokienean eduki oso garrantzitsuak daude, oinarri egoki bat jartzea lortzen da. Eta beste gai batzuetan ere badaude aurrerapenak.
– Eta zer egingo dugu hemendik aurrera?
Langileei azalduko diegu zer lortu den.
Eduki hauek, negoziazio eremu bakoitzeko aldarrikapen zehatzagoekin batera, mahai sektorialetan garatuko ditugu hemendik aurrera. LAB bada nor horretarako, negoziazio mahai bakoitzean gehiengoak beharko dira, baina gogoratu LAB lehen indarra dela sektore publikoan eta baita ikastoletan ere. Eta noski, beharrezkoa denean ekintza sindikala aktibatu eta mobilizazioak deituko ditugu.
Langileek azken urteetan eros ahalmena galdu dute. Soldaten gaia ez dago akordioan. Funtzio publiko osoko langileei eragiten dien afera da eta eremu osoan landu beharrekoa, gure ustez.
Ekainaren 7an Legebiltzarrera joango gara, hezkuntza legea hobetzeko proposamenak eramatera, besteak beste, hurrengo puntuetan eragiteko:
Zioetan Euskal Autonomia Erkidegoak bere hezkuntza-sistema propioa izateko eskubidea eta gainerako lurraldeekin harremana jasotzeko.
Euskal Curriculumak Euskal Herriko ondare linguistiko, kultural eta soziala aintzat har dadin eta berau hezkuntza-sistemaren egiturazko bide-lerroa izateko.
Eskola publikoa erdigunean jartzeko neurriak zehazteko.
Inklusioaren aldeko neurrien eta segregazioaren kontrako neurrien inplementazioa zehaztu eta araubideak berrikusteko, kohesio sozialaren printzipioaren arabera.
Euskalgintzarekin elkarlana sustatuko dugu B2 maila ikasle guztiek eskuratu dezaten bermeak borrokatzeko.
AKORDIOA LABURREAN
LAN-BALDINTZEI BURUZKOAK:
1. ARLO PUBLIKOAN
Azpisektore guztietan PLANTILAK MANTENTZEA
– Hurrengo urteetan jaiotze-tasaren beherakadak sortu dezakeen egoerari aurrea hartu.
– Eskola publikoa indartu, gela itxieren aurrean enpleguari eutsiz.
– Etorkizuneko Giza Baliabideak bermatu eta zeregin berrietarako baliatu: hizkuntza-proiektuak, euskararen irakaskuntza indartzeko, hezkidetza proiektuak garatzeko edota aniztasunaren trataerarako.
– Lanpostuak bermatu.
Azpisektore guztietan BEHIN-BEHINEKOTASUNA MUGATZEA
– Behin-behinekotasuna %5era mugatzea.
– EPE prozesuak hiru urtero egitea eta bertan 3 urtez dotazioa izan duten lanpostu guztiak ateratzea (ezingo dituzte estrukturalak diren lanpostuak ezkutuan izan).
– Irakasleen EPE ereduaren aldaketa negoziatzea.
– Behin-behineko irakasleen egoeraren azterketa langilearen adina eta antzinatasuna kontuan hartuz soluziobideak aztertzeko.
Azpisektore guztietan PLANTILAK ESLEITZEKO IRIZPIDEAK ADOSTEA
– Irakasleak: 2022an lortutako berrikuntza pedagogikoko figuraz gain, euskararen irakaskuntzarako programetarako, hezkidetzarako eta aniztasunaren trataerarako. Formazio eta laguntza-programa gehigarriak.
– Heziketa Berezia: aniztasun eta inklusiorako irizpideak, funtzioak zehaztea, ratioak adostea eta formazio-programak.
– Sukaldari eta Garbitzaileak: egungo beharrak eta etorkizunekoak aztertuz esleipen irizpideak negoziatu eta enplegu plana egin.
– Haurreskolak: egungo beharrak eta etorkizunekoak aztertuz esleipen irizpideak negoziatu.
Hezkuntza Laguntzaile Espezialistaren soldata Haur Hezitzaileekin PAREKATZEA
– Antzeko funtzio eta ardurak dituztenekin parekatu 2004, 2025 eta 2026an.
– % 10,4ko igoera.
Kolektibo feminizatu eta prekarioenen AITORTZARAKO NEURRIAK ADOSTEA
– SUKALDE ETA GARBIKETAKO langileen lanaren balio politiko, sozial eta ekonomikorako.
ENPLEGUARI LOTURIKO beste neurri batzuk ADOSTEA
– Gazteberritze planak aztertu eta adostea 60 urtetik gorako langileentzat.
– Langileen ordezkapenak era arin eta egokian kudeatzeko sindikatuekin negoziatu eta adostea.
Jangela ereduaren inguruko AZTERKETA egitea 2024-2025ean, langileen izaera barne
– Langile kolektibo bakoitzaren subrogazio-baldintzak adostu.
– Langile bakoitzaren egoerari erantzuteko irtenbide adostuak: titulazioa eskuratzeko moratoriak, euskalduntze planak, antzinatasuna bermatzea, lan-legepeko kontratazio, etab.
3. AZPIKONTRATAK
Azpikontratatuta dauden eremuen AZTERKETA eta EREDUA eztabaidatu
– Azterketa burutzeko prozedura, oinarrizko aztergaian eta irizpidea 2023an adostu.
– Emaitzarik onenak dituzten ereduak lehenetsi eta gauzatzeko plangintza garatu, garbitzaile, jangelako hezitzaile zein autobusetako langileak lehenetsiz.
EREDUARI BURUZKOAK:
DOAKOTASUNA
Baliabide publikoak jasotzen dituen edozein erakunderi exijitzen zaio kontuak argitzea eta halaxe da euskal hezkuntzan ere. Hori dela eta, ikastetxe guztiek urteroko kontuak modu gardenean publiko egingo dituzte administrazioak horretarako ahalbidetuko duen eran.
Hezkuntza administrazioak berariazko administrazio-unitate baten bidez ezarriko ditu kontrol mekanismoak, hezkuntza zerbitzua benetan doakoa izango dela bermatzeko. Administrazio-unitatea berehala sortuko da eta sortze-momentu berean hezkuntza sistemako ikastetxe guztien auditoretza planifikatuko du, 2025 ikasturterako ikastetxe guztien auditoretzak izateko.
5. EUSKARA
Hezkuntza sailak euskalduntzea bermatzeko hizkuntza-proiektuak garatzeko planifikazioa egingo du.
Hezkuntza Sailak hurrengoak bermatuko ditu:
Ikastetxe bakoitzak bere Hizkuntza Proiektua izateko baliabide-pertsonal eta material nahikoak; hezkuntza sailaren ardura izanik hizkuntza-proiektuak gauzatzeko aholkularitza, gidaritza, jarraipena eta ebaluazioa.
Hezitzaile orok hizkuntza-gaitasun nahikoa, goi-mailakoa, bere disziplinan jariotasunez eta aberastasunez bestelakoa dela bermatzeko dagozkion etengabeko prestakuntza-lerroak eskura izatea.
Ikastetxeko hezkuntza-komunitatearen parte diren familiei begirako euskalduntze programak, ikastetxeetan “euskara harrera hizkuntza izatea” izanik helburu.
6. SEGREGAZIOA
Eskola eskaintzaren plangintzak eta ikasleen onarpena arautzen duten mekanismoek ekitatea gauzatzeko ikasleen banaketa orekatua izango dute helburu funts publikoak jasotzen dituzten ikastetxeetan, ikasleak arrazoi sozioekonomikoengatik edo beste izaera batekoengatik bereizi ez daitezen. Hori dela-eta, bata zein bestea arautzen duten erreglamenduak etengabeko ebaluazio eta hobekuntza prozesuan egongo dira; gizarte kohesioa izango delarik eskola erabakitze eskubidearen gainetik egongo den printzipio gorena.
Eskola-plazen eskaintza benetako eskolatze-premietara egokituko da, ez dadin egon ez azpieskaintzarik, ez gaineskaintzarik.
Eusko Jaurlaritzan hezkuntzaren arloko eskumena duen sailak elkarrizketa aktiboko prozesu bat abiaraziko du hezkuntza-komunitatearekin, eskola-segregazioaren aurkako itun bat lortzeko. Akordio sozial horren oinarrizko partaide izango dira hezkuntza arloan ari diren profesionalak ordezkatzen dituzten sindikatuak baita ere.
AKORDIOAREN JARRAIPENA
Akordio honetan adierazitako konpromisoak dagozkion negoziazio-mahaietara eramango dira, bertan berretsiak izan daitezen, dagozkien gehiengoak lortu ezkero, indarrean jartzeko.
Aurtengo matrikulazio kanpaina dela eta, segregazioari aurre egiteko Eusko Jaurlaritzak hartutako neurrien inguruko harrabotsa izan da hainbat herritan. LABen ikuspegia honako hau da:
1. Eskola-segregazioari ez zaio konponbidea emango egun batetik bestera, baina haren kontrako bideari ekitea behar beharrezkoa da. Ikuspegi integralaz aritu eta neurri zehatzak hartu behar dira dira horretarako, izan ere, administrazioek orain arte hartu ez dituen erabakiek eskola-segregazioa areagotu besterik ez dute egin. Eskola eremuan nahiz jendartean politika publiko antirrazistak beharrezkoak dira. Instituzioek, eragileek nahiz norbanakoek, denok dugu zer egina erronka honetan.
2. Hezkuntza sistemak eraldaketa sakonak eskatzen ditu eta segregazioaren auziari konponbide egokia ematea da erronka nagusienetakoa. Orain arte Eusko Jaurlaritzak ez du behar besteko neurririk hartu, arrazoi sozioekonomikoengatik edo bestelako arrazoiengatik ematen diren segregazio egoerei erantzun egoki bat eman eta eskolaratze orekatu bat bultzatzeko. Herri mugimendua izan da behin eta berriz eskola segregazioari aurre egiteko neurriak eskatu dituena. Beranduegi bada ere, Eusko Jaurlaritzak eta Legebiltzarrak gaiari heldu diote azken urte honetan. Zenbait neurri jaso dira hala hezkuntza akordioan nola hezkuntza lege egitasmoan, eta matrikulazio prozesua arautzeko onarpen dekretu berria onartu du. Azken honi dagokionez, Eusko Jaurlaritzak aldebakarrez eta gardentasunik gabe jokatu duela salatu izan du LABek: https://www.lab.eus/salatzen-dugu-eaen-ikasleak-onartu-eta-eskolaratzeari-buruzko-prozesu-berrian-administrazioak-aldebakarrez-eta-gardentasunik-gabe-jokatu-duela/.
3. Matrikulazio prozesuan zehar izan dira eskola hautatzeko eskubidea aldarrikatu dutenak. LABek errespetatzen ditu guraso eta familia bakoitzaren hautuak, baina segregazioarekin bukatzekotan ezin da eskola hautatzeko eskubidea erdigunean jarri. Euskal Herria herri gisa aintzat hartuta, gizarte kohesioa lortzeak hezkuntza politikaren helburu izan behar du. Aukera berdintasunean, inklusioan, euskaran eta euskal kulturan, hezkidetzan, justizia sozialean eta parte hartzean oinarritutako hezkuntza jasotzeko eskubidea aldarrikatzen du LABek, euskal herritar guztientzat, zernahi dela euren bizilekua, jatorria, errenta edo ama-hizkuntza. Eta horretarako, euskal eskola publiko komunitarioa eratzeko trantsizioa egitea proposatzen du LABek.
Arduradunak bere ataleko langileak tratatzeko aspalditik duen moduak lan giroa guztiz jasanezin bihurtzera eraman du. Horren ondorioz, lantokia lan-indarkeria normalizatzeko toki ezin egokiagoa bihurtu da.
Aurreko hilabeteetan, Hezkuntza Departamentuko zerbitzu jakin bateko langileek bereziki larria iruditzen zaigun informazioa helarazi zioten LABi. Prebentzio-sistemaz fidatuta, langile horiek Prebentzio Atalak egindako Arrisku Psikosozialen Ebaluazioan parte hartzera animatu genituen. Baina emaitzak ezagutu ondoren, oraindik ere bere horretan dirauen egoera penagarri hori salatzeko beharrean aurkitzen gara.
LABetik, gure kezka eta ezinegon sakona adierazi nahi dugu Eleaniztasunaren eta Arte Ikasketen Zerbitzuko arduradunak bere eguneroko lanean erakusten duen jokabideagatik: errespetu-faltak, arbitrariotasuna eta gaitzespen publikoak, bere menpeko langileen aldartean, osasunean eta lan egiteko moduan eragina dutenak.
Pertsona hori oso gaizki antolatzen ari da lana: profesional batzuk lanik gabe utzi ditu, hezkuntza-inguruneetako hirugarren pertsonekin hartutako konpromisoak betetzea eragozten duten debeku batzuk ezarri ditu, eta, are gehiago, lanpostu batzuen kokapena aldatu du inolako azalpenik eman gabe.
Komunikazioa erabat autoritarioa da, eta ez du biderik ematen taldearen ekarpenak, iritziak, irizpide desberdinak edo proposamenak jasotzeko. Langileek jasotzen duten tratuak ere ez ditu pertsonen arteko harreman onak sustatzen, elkarri laguntzea mugatzen duelako eta diskriminazioa eragiten duelako gune edo elementu komunitarioak erabiltzeko orduan.
Horrek guztiak laneko giroa zakartu baino ez du egiten, eta, beraz, baita zerbitzuaren kalitatea ere. Zuzendaritzak aspalditik erakusten duen euskararekiko mespretxuak lanpostu tekniko batzuk kentzea ekarri du, eta orain, horri gehitu behar zaio geratzen zen lanpostu tekniko bakarra ataletik kanpo atera dutela. D ereduko ikastetxeek aholkularitza eta laguntza ona zuten orain arte, Euskara Ataleko langileen ezagutza profesional handiari esker, baina azken aldaketa horien ondorioz, gaur egun batere babesik gabe geratu dira.
LABetik Hezkuntza departamentuari exijitzen diogu lehenbailehen har ditzala goian deskribatutakoen bidetik doazen jokabide guztiak geldiarazteko eta baztertzeko behar diren prebentzio-neurriak. Lantoki seguru eta erakargarri bat izateko, ezinbestekoa da giza harreman osasuntsuekiko eta lan giro onarekiko konpromisoa hartzea, eta, horrekin batera, langileen parte-hartzea errazten duen eta haien ahalegina aintzat hartzen duen errespetuzko tratua ematea.
Atzo, maiatzak 31, egindako bileraren ostean, Bizkaiko Eraikuntza sektoreko langileek oraindik ez dute soldata igoerarik izan 2023an. CCOOek eta UGTk 2021ean sinatutako azken hitzarmenean indarraldiaren azken bi urteetarako soldata igoerak, hau da, 2023koak eta 2024koak, adostu gabe utzi zituzten. Orduan, hitzarmena bere osotasunean adostu gabe sinatzearekin kritiko agertu ginen, eta ohartarazi genuen azken bi urteetako igoerak adostu gabe uzteak sektoreko langileentzat arriskua zekarrela.
Denborak arrazoia eman digu, eta inflazioak goia jo duen eta langileentzat hilabetea gainditzea geroz eta zailagoa den honetan, sektoreko soldatak izoztuta daude 2022az geroztik. ASCOBI enpresaburuen elkarteak, espero bezala, hitzarmenean soldata-akordiorik ez egoteak eskaintzen duen aukera aprobetxatzea erabaki du, sektorean sortutako aberastasuna ez banatzeko, eta are okerrago, Bizkaiko Eraikuntzan lan egiten duten pertsonen eros-ahalmena ez bermatzeko.
Atzo, azken bileratik 3 hilabetetara, patronalak honako soldata igoera proposatu zuen: 2023rako, %3,7 soldata-tauletan + % 2 Estatuko Eraikuntzako hitzarmeneko pentsio-funtsari egindako ekarpenetan; 2024rako, berriz, % 2 tauletan + % 1,25 pentsio-funts horretarako ekarpenetan. Proposatutako igoera horiek ez dute inolaz ere bermatzen langileen eros-ahalmena eta, horretaz gain, sektoreko lan baldintzak estatalizatzeko saiakera argia adierazten dute. Atzoko bilera akordiorik gabe amaitu zen eta, hori gutxi balitz, patronalak beste bilera baterako hitzordua jartzeari uko egin zion.
LABetik ASCOBIri exijitu diogu sektorean sortzen den aberastasuna modu justuan banatzeko, langileak pobretzeari uzteko eta Bizkaiko Eraikuntzako lan-baldintzak estatalizatzeko asmoarekin amaitzeko. Guzti hori bete ezean, aurrean izango gaituzte, eta gaurtik aurrera sektoreko langileen lan-baldintzak defendatzeko eman beharreko urratsak baloratzen hasiko gara.
