2026-01-09
Blog Page 200

Glavista-Autoglass-eko langileek itxialdiari ekin diote enpresan

Langile talde batek gaur itxialdi bat abiatu du Laudion kokatuta dagoen enpresan bertan. Joan den ostiralean, konkurtso-administratzaileak Enplegu-Erregulazioko Espedientea aurkeztu zuen, 240 langileren kaleratze kolektiboa eta enpresa behin betiko ixtea dakarren azken urrats gisa.

Glavistako langileek, egoera honen aurrean, kaleratu nahi dituen enpresan euren lanpostuak defendatuko dituzte. Itxialdi honen bidez, euren egoera publiko egin nahi dute, eta erakunde eskudun guztiei eskatu nahi diete, bereziki Eusko Jaurlaritzari, baliabide guztiak jar ditzatela hori geldiarazteko eta berehala konponbidea bilatzeko. Halaber, Guardian jo behar dugu zuzenean euren egoeraren erruduntzat.

Glavistako langileek euren lanpostuen jarraipena bermatzen duen irtenbide bat behar dute. Enpleguaren aldeko apustua egiten dute eta eskualdearen aldeko apustua egiten dute. Suntsitzen den enplegua berreskuratzen ez den enplegua delako.

Glavistako langileek euren lanpostuen jarraipena bermatzen duen irtenbide bat behar dute. Enpleguaren aldeko apustua egiten dute eta eskualdearen aldeko apustua egiten dute. Suntsitzen den enplegua berreskuratzen ez den enplegua delako.

Eskualdeko desindustrializazioa gelditu behar dela adierazi dute langileek. Itxialdiaz gain, egunero egingo dituzte kontzentrazioak, 12:00etatik 14:00etara, eta urriaren 6an, ostirala, eskualdeko manifestazioa egingo dute, Glavistako lanpostuen defentsan eta Aiaraldearen etorkizunaren alde.

Euskalduntzean hartutako konpromisoetan atzera ez egiteko eskatu diogu Hezkuntza Sailari

Eusko Jaurlaritza osatzen duten EAJ eta PSE alderdiek indarrean dauden hizkuntza ereduei eusteko zuzenketa proposamenak erregistratu zituzten, atzo, Eusko Legebiltzarrean. Zuzenketa horien edukia erabat arbuiatzen dugu LABen, izan ere, frogatua baino frogatuagoa baitago A eta B ereduek ez dutela indarrean dagoen euskararen legea betetzen, alegia, ez dute bi hizkuntza ofizialetako baten, euskararen, ezagutza bermatzen eta D ereduak ere ez du guztiz euskalduntzen.

Horregatik, bestelako hizkuntza politika bat beharrezkoa dugula adierazi dugu, euskararen murgiltze-sisteman oinarritua dena. Areago, LABek uste du hizkuntzaren gaian atzerapauso nabarmena egin dutela EAJ eta PSEek orain arte ezagutu ditugun lege-aurreproiektu eta -proiektuan jasota ez zeuden hizkuntza ereduak bertan txertatuz eta hezkuntza hirueledunari ateak ireki nahirik.

Forma aldetik, berriz, aipatutako zuzenketa ez dator bat Hezkuntza Sailak foro desberdinetan hartutako konpromisoekin eta, zehazki, LAB eta Interinok sindikatuekin hitzartutakoarekin.

Ekainaren 1ean erdietsitako akordio laboralak bi atal zituen: batetik, lan baldintzen inguruko konpromisoak, hala nola, langile publikoei dagokienez enpleguari eustea, egonkortasuna, esleipen irizpideak finkatzea eta langile guztiak euskalduntzea edota itunpeko langileen soldaten parekatzea eta lan-baldintzen homologazioa. Lehen atal hau negoziazio mahai bakoitzean garatzeko egutegia martxan jarri da: gaur irakasleen mahai negoziatzailea egin da, bihar sukalde eta garbiketakoena eta etzi heziketa berezikoena. Abian da, bada, aipatutako konpromisoak zehaztu eta gauzatzeko prozedura.

Akordioaren atal politikoari dagokionez, berriz, honako hau jasotzen zen hizkuntzari dagokionean: “Legeak finkatzen du ikasleek irteera profilean lortu beharreko euskara-maila (B2) eta ezartzen du ikastetxe bakoitzak bere hizkuntza-proiektua landu behar duela helburu hori erdiesteko eta zehazten ditu hizkuntza-proiektuaren irizpideak eta osagaiak. Hezkuntza sailak euskalduntzea bermatzeko hizkuntza-proiektuak garatzeko planifikazioa egingo du”.

Eta jarraian, helburu hori erdiesteko baliabideak zehazten dira: ikastetxe bakoitzak bere hizkuntza proiektua izateko baliabide-pertsonal eta material nahikoak; hezitzaile orok hizkuntza-gaitasun nahikoa, goi-mailakoa, bere disziplinan jariotasunez eta aberastasunez aritzeko bestekoa dela bermatzeko dagozkion etengabeko prestakuntza-lerroak; eta ikastetxeko hezkuntza-komunitatearen parte diren familiei begirako euskalduntze programak, ikastetxeetan “euskara harrera-hizkuntza” izatea izanik helburu.

EAJ eta PSEk euskalduntzen ez duten hizkuntza-ereduei eusteko xedez egindako zuzenketak ez datoz bat aipatutako irizpideekin. Gauzak horrela, hartutako konpromisoei eustea eta euskalduntze prozesuari galga jarri nahi dioten sektore politiko (PSE, PP-Vox) eta sindikalei (UGT, CCOO) men ez egitea eskatzen dio LABek Hezkuntza Sailari.

Hezkuntzak euskara gehiago behar du! Horixe da Kontseiluaren ekimenez abian den eta LABek babesten duen sinadura bilketak aldarrikatzen duena. Horixe da EAEko gehiengo sozial, sindikal eta politikoak galdegiten duena. Eta helburu hori lortzearren eragiten jarraituko dugu LABetik eskura ditugun bitarteko guztien bidez.

Nafarroako suhiltzaileen azterketak euskaraz egin ahal izatea aldarrikatuko dugu

Heldu den urriaren 6an eginen dute Nafarroako suhiltzaile-kabo izateko azterketa teorikoa. Gaztelaniaz. Eta, suhiltzaile izateko oposizioaren aurtengo azterketan egin bezala, ortzirale honetan ere LABeko suhiltzaileen sail sindikalak elkarretaratze baten bidez eskatuko du nahi duen orori azterketa euskaraz edo gaztelaniaz egiteko aukera ematea ‒Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan egiten den modu berean, hain zuzen ere‒. Elkarretaratzea Cordovillan izanen da, 10:30ean, suhiltzaile parkearen ondoan.

Suhiltzaile-kabo izateko azterketa teorikoa euskaraz egin ahal izateko nahikoa da testeko galderak eta erantzunak itzultzea. Administrazioak berak erraz egin lezake hori Euskarabidearen bidez, horretarako borondaterik balego, noski. Baina, zoritxarrez, berriro ikusi dugu ez dagoela halakorik.

Hizkuntza koofizialen sustapenaz, Espainiako Kongresuan horien erabileraz eta abarrez hainbeste hitz egiten ari den garai hauetan, Nafarroako Gobernuak euskaldunen hizkuntza-eskubideak errespetatzeari uko egiten diola salatu nahi du LABek, azterketa euskaraz egiteko aukera galarazten baitu. Gainera, bada beste puntu bat ere eskubide-urraketa honi gehitu beharrekoa: lekualdatze-lehiaketetan, Nafarroako parke gehienetara mugitzeko ez da euskara baloratzen, eta bai, aldiz, alemana, frantsesa eta ingelesa. Bidegabekeria latza da, diskriminazioa erabatekoa.

Guardiako alkateak herria erabili nahi du bere interes pertsonalen alde egitekoeta bere jardunbide txarrak ezkutatzeko, langile baten lintxamendua sustatuz

Guardiako alkate Raul GarcĂ­a Ezquerrok (EAJ) harritu egin gaitu sare sozialetan eta prentsan Udalaren zigilua daraman “Informazio Ohar” batekin. Ohar hori ez dago sinatuta, eta informazio oker eta interesatuz beteta dago.

Alkateak, ohar horretan, dei egiten dio Guardiako herriari osoko bilkura batean parte har dezan. Bertan, Udaleko langile bati bere ordainsariei dagokienez arrazoia eman zion epai baten aurkako errekurtsoa jarri izana berretsi nahi du.

Langileari arrazoia ematen dion epaiak, LAB sindikatuan aspalditik salatzen ari garen gai bat azpimarratzen du: lanpostuen balorazioak eguneratu ez izana. Hori sistematikoki urratzen da udal askotan, Guardian, besteak beste, eta zuzenean eragiten du langileen ordainsarien eskubideetan.

Hori gutxi balitz, alkateak alde bakarretik jarri zion errekurtsoa epai horri, atzeko atetik, bere aholkulari pertsonalek abalatutako ihesbideekin, eta udalbatzara eraman gabe, legez derrigorrezkoa izan arren. Gainera, alde batera utzi ditu alde sindikaletik eta politikotik arazoa konpontzeko garaian eta moduan egin zitzaizkion errekerimenduak.

Oposizioko zinegotziak ere mehatxatu zituen, esanez beren ondare pertsonalarekin erantzungo zutela udalak errekurtsoa galtzen bazuen eta kostuak ezartzen bazitzaizkion.

Eta, azkenik, gertakaria salatu zuen langilea modu sistematikoan zokoratu eta deseroso sentiarazi dio.

Orain, alkateak Guardiako herria langilearen aurka erabili nahi du, gezurrak eta datu interesatuak zabalduz. Gezurrak, eta gezur gehiago, bere arduragabekeria nabarmena estaltzeko langile batenganako lintxamendu herrikoia bultzatuz, langile horrek egin duen gauza bakarra bere lan eskubideak defendatzea izan denean. 

LABek ez ditu onartuko ordezkari politiko baten horrelako jarrera arduragabeak, mafiosoak eta ez duinak. Eskura ditugun baliabide guztiekin jardungo dugu, egia argitara atera dadin eta norberari dagozkion erantzukizunak argitu daitezen.

Sindikalismo Feministaren aldeko Lehen Topaketa Internazionalistan adostutako manifestua aurkeztu dugu

Joan den ekainean Sindikalismo feminista baterantz“, lehen Topaketa Internazionalista burutu genuen Basoan (Artean, Arratian). LABek bultzatuta eta CUT Galiza, Intersindical Canaria, Intersindical Alternativa de Catalunya, La Intersindical eta Intersindical Valenciana sindikatuetako kideekin modu kolektiboan antolatu genuen bilera, eta Colectivo Unitario de Trabajadoras y Trabajadores (Aragoi), Corriente Sindical de Izquierda (Asturies) eta Sindicato Andaluz de Trabajadores/ek (Andaluzia) ere parte hartu zuten.

Eraikitzen ari garen sindikalismo feministari buruz gogoeta egiteko bildu ginen elkarrekin, bidean aurkitu ditugun zailtasunei eta aukerei buruz hausnartzeko eta definizio partekatu bat adosteko, ikuspegi bateratzaile gisa balioko diguna.

Sindikatu bakoitzean sortzen eta erabiltzen ari garen tresna feministak partekatzeko eta eztabaidatzeko aukera ere izan genuen, kapitalismo heteropatriarkalari ekintza soziosindikal feminista batetik aurre egiteko.

Aukera izan genuen nazioarteko esparruetan emakume* sindikalisten presentzia aktiboa hobetzeko proposamenak kontrastatzeko eta egiteko, nazioarteko harreman horiek eraldatzeko eta despatriarkalizatzeko. Bada garaia esparru internazionalista sindikala gure lurraldeetan lortzen ari garen aurrerapenen isla izan dadin!

Topaketa aberasgarri horren emaitza da gaur, 2023ko urriaren 4an, parte hartu genuen sindikatu guztiok aurkeztu dugun manifestu hau. Asmoen adierazpen bat da, hasteko proposamen zehatz batzuk, eta guztien artean partekatutako ibilbide-orri bat, sindikalismo feminista internazionalista baten bidez mundu mailako emakume* langileen askapenerako bidea egiteko.

Gora sindikalismo feminista internazionalista!

Gora emakume* langileon borroka!

Gora internazionalismoa!

Egoera zaurgarrian dauden kolektiboen bizkar egituratzen ari da langabezia, eta prekaritatea, aldiz, langile klase osoarengan

Langabeziak behera egin du Hego Euskal Herrian, iaz baino 6.837 langabe gutxiago daudelarik. Hala ere, horietako gehienak emakumeak* dira, eta nabarmentzekoa da gazteei erreparatuz gero, haien kasuan langabeen kopuruak gora egin duela, baita zerbitzu sektorean diharduten migratuenak ere.

Langabezia datuen azterketa bestelako adierazleekin alderatu beharra dago lan merkatuaren benetako argazkia osatzeko. Herritar gehiago lanean egon arren, hainbat kolektiboren baitan langabeziak gora egiten jarraitzen du, lan merkatuaren egoera hobetu ordez, langabeziaren zama egoera zaurgarriagoa duten langileen bizkar egituratuz. Langabeziak behera egin arren, aurreko enplegurik gabeko herritarren kopuruak 0,9 puntu gora egin du pasa den urtetik. Langabetuen gehiengoak, zehazki %58,85, emakumea* izaten jarraitzen du. Pasa den urtetik hona, 25 urtetik beherakoen langabeziak %4,68 egin du gora, bai eta zerbitzuen sektoreko migratuen langabezia kopuruak ere (%3,09 egin du gora). Pasa den urtean baino 13.653 kontratu gutxiago sinatu dira irailean eta horien artean, %72,61 behin-behinekoak izan dira (pasa den urtean baino 1,85 puntu gehiago).

Afiliazioa aztertuz gero, sortzen den enplegua gero eta prekarioagoa dela ondorioztatzen dugu, argi eta garbi. Afiliatu berrien artean, gizonen %79,4k lanaldi osoa duen bitartean, emakumeen* artean %59,2 dira lanaldi osoa dutenak. Lanaldi partzialean dauden afiliatu berrien egoera, aldiz, kontrakoa da. Modu honetan, gizonen %10,7k lanaldi partziala duen arren, emakumeen* artean %25,4koa da proportzioa. Lanaldi partzialean emakumeak* dira nagusi, lanaldi partziala duten afiliatu berrien artean emakumeak* %66,29 baitira.

Kontratu motak aztertzerakoan, aldizkako prekarioak nabarmendu ditu LABek, enplegu prekario zein ezegonkorra hauspotzen duen kontratu mota baita. Afiliatu berrien artean, irailean egin diren aldizkako finkoen artean %81,78 emakumea* izan da. Gogora ekarri behar da joan den maiatzetik abuztura, emakumeen* artean, batez beste aldizkako kontratu finkoen %66,13 eten zirela. Kontratu mota hau sektore feminizatuetan hedatzen ari da: jantokietako hezitzaileak, ikastetxeetako garbitzaileak….

Lan merkatuan prekaritatea egiturazkoa den bitartean, bizitza sostengatzeko beharrezkoak diren zaintza lanak ez daude modu orekatuan banatuta eta emakumeengan* erortzen dira gehienbat. Gainera, inongo aitortza sozial, politiko edo ekonomikorik ez duten lanak dira horiek. Era berean, zaintzarako zerbitzuak gero eta pribatizatuago daude. Horregatik ere, lan eta bizi baldintzen azterketa egiterakoan ezin da langabezia datuen azterketa hutsera mugatu, eta ikusmira zabaldu beharra dago langile klasearen errealitatea ezagutzeko.

LAB sindikatua lan zentroetan, kalean eta eraginkorrak diren bitarteko guztiak baliatuz borrokatzen da langile klase osoaren lan eta bizi baldintzak duinak izan daitezen. Hori dela eta, azaroaren 30ean Greba Orokor Feminista egingo du, Zaintzarako Eskubide Kolektiboa aldarrikatu eta urgentziazko aldaketa batzuk exijitze aldera. Inoiz ez delako berandu, baina denboran gehiago atzeratu ezin daitekeelako. Zaintza eskubide kolektiboaren alde ari da sindikatua, eta horretan jarr

Epaitegiek LABi arrazoia eman ostean, hitzartutako soldata igoera osorik ordaindu beharko die patronalak Gipuzkoako papergintzako langileei #LortuDugu

Papergintzako Gipuzkoako Hitzarmenean 2021. urterako hitzartu zen soldata igoera aplikatzean, ADEGIk, KPIa negatiboa izan zenaren aitzakiapean, ez zuen %1,25ko soldata igoera ezarri nahi izan: KPIa -0,5koa izan zela argudiatuta, %0,75eko igoera aplikatu zuen. Bada, LABetik epaitegira jo genuen aldebakarreko erabaki horren aurka, eta guri eman digute arrazoia.

Patronalaren aldebakarreko erabaki honekin erabat aurka agertu ginen hasieratik, eta horregatik epaitegietara jo zuen. Sindikatuak aldeko hainbat sententzia jaso baditu ere, ADEGIk errekurritu egin ditu denak.

Egoera zentzugabe hau gehiegi luzatu bada ere, pozez eta harrotasunez adierazi dezakegu epaitegiek azkenean arrazoia eman digutela eta, oraingoan bai, patronalak bere aldebakarreko erabakia zuzendu beharko duela.

Orain soldata taula berriak osatzea dagokigu; beraz, informatzen jarraituko dugu.

Mutualitateekiko klientelismoa baztertzeko eta publifikazioaren aldeko apustua egiteko ordua da

Joan den ostiralean Gasteizko Legebiltzarrean zein Iruñeko Parlamentuan eztabaida berdina gauzatu zen, EH Bilduk Osasun Sistema Publikoa mutualitateen mesedetan pribatizatzearen aurka aurkeztutako mozioetan. Bertan EAJren zein PSEren kontraesanak azaleratu ziren; izan ere, Gasteizen eta Iruñean guztiz aurkako norabidean bozkatu zuten.

Joan den martxoan LABetik salatu genuen AMAT estatuko mutualitateen asoziazioaren eta Gizarte Segurantzaren artean bideorri bat legokeela, txosten batean jasoa, osasun sistema publikoaren pribatizazioan pauso erraldoiak emateko. Honen aurrean, EAEko gobernua sustengatzen duten bi alderdiek Osakidetzaren izaera publikoa babestu beharrean, begibistan dagoen pribatizazio prozesua ukatu dute. Egunez egun, ikusten da osasun sistema publikoaren gainbehera dagoeneko herritarren kezka nagusien artean dagoela. Urkullu lehendakariak zerbitzu publikoak indartzearen alde egiten duela esan du berriki, baina hitzak ez ezik, ekintzak behar dira. Hala, publikoaren aldeko apustu hori benetakoa izango balitz, balizko pribatizazio berri baten aurrean ezezko borondate argia adieraztea besterik ez zeukaten. Bada, ez zuten halakorik egin. Aldiz, Nafarroako Parlamentuan, bai Geroa Baik eta bai PSNk pribatizazio itun horren aurka bozkatu dute.

Bestalde, LABentzako pozgarria da argitara eman genuen filtrazioaren ondorioz EAEn eta Nafarroan akordio horren ildo nagusiak geldiarazteko gai izan garela. Alabaina, adierazgarria da Urkulluren gobernua sustengatzen duten EAJ eta PSE urduri eta oldarkor ikustea gaia jorratzean; izan ere, EAJren gobernuak filtratutako dokumentu horren 10. puntua abian ipini du eta Osakidetzak mutualitateei historia klinikoak emateko aukera baliatu du. Ez da kasualitatea neurri horren onuradun bakarra Mutualia izatea, EAJren inguruko enpresa asoziazioa. Negozioa eta klientelismoa berriro gailendu dira eta PSE, EAJren makulu gisa jokatzen ari da beste behin ere.

Hala, Osasun Sistema Publiko osasuntsu bat izatearen garrantzian berresten gara. Horretarako greba eta mobilizazioak babesten jarraituko dugu, izan intersindikalen bidez deitzen direnak edo herritar plataformen ekimenez antolatuak. Eta bide horretan, mutualitateen mehatxuaren aurrean, horiek publifikatzea beste irtenbiderik ez dago. Azpimarratzekoa da publifikazio hori aurrera eramateko badela bide juridiko argia, eta alderdi politikoei hori gauzatzeko dei egiten diegu, mutualitateak egun sistema publikoaren arerio nagusia baitira.

Lantziegon gertatutakoarekin, azken hiru urtetan lan prozesu berberean lau heriotza gertatu dira

Babes osoa adierazi nahi diegu atzoko lan istripuan hildako bi langileen senide eta lagunei. Hauekin, aurten lan istripuetan hil diren langile kopurua 41era igo da. Prekaritatea heriotza horien guztien atzean dagoenez, instituzioek behingoz esku har dezatela exijitzen dugu.

Azken kasu honetan, Arabar Errioxako lehen sektoreari bete-betean eragiten dion beste faktore bat gehitu zaio lan heriotzei: Bi senide hauek hil diren upategia upategi txikia da, familiakoa, multinazional eta makro-esplotazioekin lehiatu behar dena. Bizirautean datza, bi eredu produktiboren arteko talkan: jasangarria den eredua, suntsitzailea den eta dena txikitzen duen eredu baten aurka. Lan handiko garaietan, mahats bilketa garaian kasu, pertsona hauek duten lan zama handitu egiten da, presioaren eta neke pilatuaren ondorioz istripuak gertatzeko aukera biderkatzen delarik. Horregatik, instituzioei Arabar Errioxako ardogintza eredua babestu dezatela eskatzen diegu LABetik, berriro ere honelako egoerarik gerta ez dadin. Izan ere, azken hiru urteetan lan langile hil dira Arabako Errioxan arrazoi beragatik. Atzo bertan, Ramiro Gonzalez Arabako ahaldun nagusiak albistea jakin ondoren adierazi zuen izugarrizko mina eragiten ziola. Bada, hitz hutsak dira neurriekin batera ez badatoz.

Eusko Jaurlaritzak eta Arabako Aldundiak ezinbestean istripu mota honi aurre egiteko neurriak hartu behar dituzte, gas isurien arriskuaren aurrean protokolo bat zehaztu eta betearazi behar dute, Osalan eta Lan Ikuskaritza baliatuz. Ezin dugu gehiago itxaron, eta prozesu hauek barnebiltzen duten gas isurien arriskua saihesteko modua administrazioaren kontrol zorrotza da. Neurririk hartu ezean, Eusko Jaurlaritza eta Arabako Aldundia izango dira sektoreko hurrengo lan-istripuen erantzule.

Horregatik guztiagatik, Euskal Intersindikalak azken bi lan-heriotza hauek salatzeko deitu duen mobilizazioan parte hartzera dei egiten dugu. Datorren urriaren 4an izango da, 10:00etan Gasteizen, Arabako Foru Aldundiaren aurrean.

Istripu larria Zikuñagan, Hernanin

Bestalde, joan den ostiralean Hernaniko Zikuñaga lantokian istripu larria gertatu zen, makina baten mantentze lanetako prozesuan. Zikuñaga lantokiko langile bat zauritu zen eta Intenance azpikontratako langileak zauri larriak jasan zituen, une hauetan ZIUn dagoelarik.

Ez da onargarria makinek eragindako kolpe eta harrapaketek oraindik ere horrelako tasak uztea. Enpresek neurri prebentiboak eta araudia betetzen ez dutenaren seinale argia da.