Elkarteko hitzarmenean adostutakoa finantzatzeko eskatu dute, baita PPk aurkeztutako zuzenketaren alde ez egitea ere. Adimen urritasuna duten pertsonen etxebizitzetan 100.000 euro murriztuko lituzke zuzenketa horrek.
Azaroaren 21an, Adimen-Ezintasuna duten Pertsonen aldeko Arabako Elkarteak (APDEMA) eta Enpresa Batzordeko sindikatuek (LAB, ELA, CCOO) hitzarmen kolektiborako aurrekordio bat lortu zuten. Aurrekordio honekin amaiera jartzen zaio 8 urtez ordainsaria igoerarik gabeko egoerari. Aurrekordio honen edukiari, Gizarte Ongizaterako Foru Erakundeko Administrazio Kontseiluaren bere oniritzia eman behar dio, Arabako Foru Aldundiaren azpikontrata baita.
Herenegun, Gizarte Ongizaterako Foru Erakundeak ez zuen erantzun ea negoziazio kolektiboan adostutakoa beteko duen eta 2018ko foru aurrekontuetan ere ez du sartu.
Honela gauzak, “Ahal dugu” batzarkide taldeak, EH Bildu eta Irabaziren laguntzarekin, foru aurrekontueei zuzenketa partzial bat aurkeztu die, APDEMAko hitzarmenean adostutakoa finantzatzeko.
Aipatutako zuzenketaren alde bozkatzeko, APDEMAko Enpresa Batzordeak elkarteratze bat egin du gaur, Batzar Nagusien aurrean. Aldi berean, eskatu dugu PPk aurkeztutako zuzenketaren alde ez egitea, zeinek adimen urritasun duten pertsonen etxebizitzetan 100.000 euro murrizten dituen.
Gaur onartzekoak dira Gipuzkoako aurrekontuak, EAJ eta PSEren eskutik, PPren laguntzarekin. Aurrekontu hauek betikoa dakarte, dirutza makroproiektuak finantzatzeko, eta diru nahikorik ez zerbitzu publikoetarako. Egun, eta duela urtebetetik hona, Gipuzkoako zahar-egoitzetako lan hitzarmen berria negoziatzeko mahaiak zabalik dirau, eta gabonen aurretik bilera batera deituko gintuztela esan baziguten ere, ez da horrela izan. Bitartean, Gipuzkoako Foru Aldundia beste albo batera begira dabil, arazoa berea ez bailitzan. Hori dela eta, elkarretaratze bat egin dugu Batzar Nagusien kanpoaldean, Donostian, aurrekontuak salatzeko.
Gipuzkoako aurrekontuak onartuko dituzte EAJk eta PSEk PPren laguntzarekin, eta azaroaren 27ko agerraldian genion bezala, aurrekontu hauek betikoa dakarte, dirutza makroproiektuak finantzatzeko, eta diru nahikorik ez zerbitzu publikoetarako. Egun, eta duela urtebetetik hona, gipuzkoako zahar-egoitzetako lan hitzarmen berria negoziatzeko mahaia zabalik dirau, eta gabonen aurretik bilera batera deituko gintuztela esan baziguten ere, ez da horrela izan. Bitartean, Gipuzkoako Foru Aldundia beste albo batera begira dabil, arazoa berea ez bailitzan.
Negoziazioazioari ekin genionetik, LABek patronalei eskatu die erantzun argia eman diezaiotela aurkeztutako plataformari, zeinaren ardatz nagusiak diren:
1.- Adineko pertsonen HERRIALDEKO hitzarmena: Sektoreko langile guztientzat gutxieneko amankomun gisa.
2.- Oinarrizko soldata: Toki eta Foru Administrazioen menpe dauden langileen bataz bestekoari HOMOLOGATU.
3.- Enplegua: Egiturazko lanpostuak zuzenean kontratatuko dira, mugagabe eta aldi osoz.
4.- Ratioak: Antolamenduaren eta atentziorako sistema berrien hobekuntzan sakontzeko, elkar hartuz erabakiko duen, langileen ratioak eta mailak ezarriko dituen lan-batzorde parekidea sortzea, erabiltzaileen onuran eta hauen beharrei egokitzeko.
5.- Prestakuntza: Urtean, gutxienez, 21 ordu erabiliko dira prestatzeko.
Honez gain, oinarrizko soldatak, atsedenaldia, enplegu mugagabea eta zaintzan ematen diren egiturazko premietara bideratzen den aldi osoa bateratuko dituen beste aldarrikapenak egin ditugu, sektoreko langile guztiei probintzia hitzarmena arautu dakizkien.
Hau guztia egiten dugu adineko pertsonen zaintzaz arduratu behar duen zerbitzu publikoa defendatzen dugulako; horrela erakundeek, honetan nahasiak dauden eragileen parte hartzearekin, aurrekontua egin, kudeatu eta artikula dezaten…gizarte aldaketaren alderdi gisa.
Eusko Jaurlaritzak 2018rako aurkeztu dituen aurrekontuak jorratu dituzte gaur Gasteizko Legebiltzarrean, eta EAJ, PSE-EE eta PP alderdien bozekin aterako dira aurrera. Euskal Herriko Eskubide Sozialen Kartak oso irakurketa ezkorra egiten du aurrekontu hauen inguruan. Hori dela eta, protesta ekintza egin du Legebiltzarraren aurrean. LABeko Ekintza Sozialeko kide Edurne Larrañagak hartu du hitza protestan, eta egoera iraultzea posible dela aldarrikatu du.
Edurne Larrañagaren hitzetan, "gaur EAJk PSE-rekin adosturiko aurrekontu proiektuak PP-ren ezinbesteko babesa du. Eta prebisiblea izanagatik, ezin zaio duen larritasuna kendu. EAJk herritarroi gure etorkizuna demokratikoki erabakitzeko eskubidea ukatzen diguten alderdiekin, 155.artikulua Kataluinian indarrez inposatu dutenekin, Gobernu legitimo bat kartzelaratu dutenekin, 135.artikulua inposatu dutenekin, EAE-ko autogobernua likidatu nahi dutenekin… paktua egitea oso larria da. Zentzu horretan, haserrea adierazi nahi dugu".
EAJk 155.artikulua aplikatzeari larritasuna kendu nahi izan diola esan du LABeko ordezkariak, egoera erlatibizatu edo naturalizatu nahi izan duela, "bazekielako aurrekontu neoliberal hauek PP eta PSE-rekin bakarrik atera ahal zituelako aurrera".
Edurne Larrañagaren arabera, "EAJk Estatuan PPk ezartzen dituen politika berberak aplikatzen ditu. Patronalaren mesedetan politika neoliberalak aplikatzen ditu, ‘euskal labelarekin’. Horregatik gustu handiz onartu zituen PPk zerga erreforma onartzeko planteatu zizkion exigentziak".
Hala, EAJk PSE eta PPrekin akordio politiko eta ekonomikoa itxi du aurrekontu hauekin. "Gaurkoan, ordea, egoera iraultzea posible dela ozen esan nahi dugu: posible da eskubide sozialak bermatzea, mobilizazioaren bidez politika publikoak aldatuz; posiblea da natura eta pertsonak erdigunean izango dituen eredu berria eraikitzea, alternatibak baditugulako; posiblea da politika neoliberalei hegemonia disputatzea, horretarako gehiengo sozialak artikulatuz eta eragile anitzen arteko elkarlana indartuz", erantsi du.
Bizkaiko etxez etxeko laguntza zerbitzuko langileak borrokan dira, lan baldintza duinen defentsan. hala, abenduan lanuzteei ekin diete, eta gaur aurreikusitako greba egunetatik hirugarrena egiten ari dira; lau ordukoa, kasu honetan. Sektoreak bizi duen egoera larria salatu dute, eta kalitatezko zerbitzua bermatzeko lan baldintzak duinak ezinbestekoak direla aldarrikatu, LAB, ELA, UGT eta USO sindikatuok deituta.
Zerbitzu Sozialetako legearen menpe dagoen zerbitzu nagusiaren egoera, sorospen eta lan arloan, guztiz kezkagarria da!!
Kezkagarria dela diogu, lanorduak murriztu direlako, lan egindako ordu bakoitzeko bete behar den zeregina areagotu delako, langileei lanaldiak ez zaizkielako bermatzen, behin-behinean eta aldi batez lan egiten dutelako, kontratuak lege iruzurrean egiten direlako, plantillak feminizatuak daudelako, tarteko adina duten emakume horiek bakardadean eta bitarteko egokirik gabe egin behar izaten dutelako lan, lan osasunean prebentzio neurririk egokitzen ez zaielako, lizitazioetan ordu bakoitzeko prezioa azpitik ezartzen zaielako, 5 urtez eros ahalmena galdu dutelako.
Honen guztiaren jatorria Udalek darabiltzan politiketan eta gure lepotik aberasten diren azpikontratek egiten duten kudeaketan topa dezakegu. Horren adierazgarri Santurtziko udalean berriki egin den Etxeko Laguntza-Zerbitzuaren lizitazioa dugu, non sinesgarritasun sozialik ez duen merkataritza-enpresa bati esleitu zaion 26 €/orduko, aurrekoa baino %5a merkeago eta beharginei orduak bermatu barik. Erakundeak eta CCOOk goretsi dituzte Galdakaoko udalaren baldintza pleguak. Hartan, eskaintza ekonomikorik apalena saritzen da berriro. Hartan ez da mugarik adierazten eta puntuazioaren %51a suposatzen du, aldiz, zerbitzuan eta prestakuntzan egin beharreko hobekuntzak %8ra iristen dira. Lege iruzurrean egindako kontratuak %38ra iristen dira; lanaldi partzialak betetzen dituen plantilla batez ari gara. Geure buruei galdetzen diegu zertan datzan aldaketa?
Erakundetan ordezkaritza daukaten alderdi politikoekin lehen txanda amaitu dugu, zain gaude bereganatu lezaketen konpromisoez erantzun diezaguten. Egoera honekin behin betikoz amai dadin eta behar lukeen edonori Etxeko Laguntza-zerbitzua berma dakion aurkeztu diren mozioekin bat egingo dute edota sustatuko dute, behar adinako ordu-intentsitatea bermatuz? Bermatuko dizkiete lanaldiak beharginei? Aurrerantzean ere lehentasuna emango diote lizitazioen orduko prezioari eta baimenduko dute enkante bihurtzea? Gure jardunbidea onartuko dute behingoan ala ez?
Etxeko Laguntza-zerbitzuak bizi duen egoeraren jatorria neurri politiko batzuetan datza, eta hortaz, konponbidea udal eta foru taldeen konpromisoan, haren premia dutenekin eta betidanik erabiltzaileak laguntzen ditugun pertsonekin adostua, behin jarrera finkatuko dutenean, oinarrituko da.
Talleres Gometegui 2017ko uztailetik hartzekodunen konkurtsoan dagoen enpresak 34 langilerentzako itxiera EEE bat aurkeztu du. Beste behin ere Talleres Gometeguik langileei eta enpresa komiteari iruzur egin die. Duela hiru aste konpromisoa eta elkarlana eskatzen zuten, hau da, aparteko orduak egitea, duela bi egun lan kargaren gorakada adierazten ziguten eta orain 34 langileren kaleratzearekin aurkitzen gara.
Ez dago ezer zentzuzkoa edo koherentea Talleres Gometeguiren azken lau urtetako historian. Denboran zehar, zuzendaritza ezgaitua ikusi dugu, gezurtia eta sinesgarritasun gabekoa. Poloniako lekualdaketarekin gezurra esan ziguten merke negoziatu ahal izateko eta gaur egun gezurretan jarraitzen dute.
Talleres Gometeguiren jabetza Sarriena Group-ena da, enpresak suntsitzen (Talleres Cavacas eta Vascas), langileak kaleratzen eta proiektu berriak sortzen adituak (Steel Tech eta RV Cooling Tech), kaleratzeekin eta lan baldintzak prekarizatuz gastuak murriztuz.
Enpresaren etorkizunari buruzko erabakia duela asko hartua zegoela kontziente gara, uste dugu ere, orain planteatutako 34 kaleratzeak ez direla azkenak izango ohartarazi gaituzte. Momentu honetan Gometeguik daukan irtenbide bakarra inbertsore berri bat agertzea da, banku eta instituzioekin sinesgarritasuna duena eta lanaren errentagarria denarekin bakarrik geratuko dena.
Azkenik, prozesu guztian zehar administratzaile konkurtsalak izan duen egitekoa salatu nahi dugu, komitearekin bilerak ukatzu nahiz eta behin eta berriro eskatu.
Kolektibitateetako langileek elkarretaratze bat egin dute gaur, Bilboko EITBren egoitzaren aurrean. Hain zuzen ere, salatu dute lan bera egiteagatik lan baldintza kaskarragoak dituztela eta lan eskubideak zozkatu egiten direla. "Hemen lan, hemen negoziatu” aldarria bere egin dute protestan.
EITBk, Sodexo enpresaren bezero gisa, langileen lan eskubideak zozkatzea ahalbidetzen du, soldata okerragoa eta medikuntza bajengatik penalizazioak inposatuz.
Sodexo, Eurest eta Serunion enpresetako langileek sektoreko lankideekiko lan baldintza okerragoak dituzte, lan bera egiteagatik. Soldata zozkatu egiten dute, baita lanaldia, bajen osagarria eta lan hitzarmen kolektiboa ere. Hau guztia, Eures, Sodexo eta Serunion enpresek irabazi gehiago atera ditzaten, langileen prekarietatearen kontura.
Ostalaritzako hitzarmen estatalaren aurrean, EAEn kolektibitateen hitzarmen bat sortzeko eskatu dute gaurko elkarretaratzean bildutakoek. Hemen lan egiten duten heinean, hemen erabaki behar dutela aldarrikatu dute, azken batean.
Euskal presoen aldeko elkartasuna lehen lerrora eramaten ari gara egunotan, hainbat jarduera eta mobilizaziorekin. Gasteizen, elkarretaratze bat egin dugu gaur, Andra Maria Zuria plazan.
Algortan izan ginen herenegun, presoei elkartasuna adierazten. Bihar, berriz, Oreretan izango gara. Hain zuzen ere, 12:00etan, Herriko Plazan, Olentzero eta Maridomingiren agerraldia izango da.
Bihar ere, Iruñean kasu honetan, 12:30ean, giza kate bat abiatuko dugu udal plazatik.
Elkarretaratzeak egingo dituzte Eibarren, gaur, osteguna, 18:30ean, Ipuruan; eta bihar, ostirala, 19:00etan, Untzaga plazan. Bitartean, Olentzero atzo izan zen lantegian, eta ikatza utzi zion Alfako zuzendari nagusi Jon Ander Buenetxeari.
Abenduaren 4an, Alfa Precision Castingeko langileen batzarrean bozkatu eta onartu zen abenduaren 11tik aurrera greba mugagabeari ekingo zitzaiola.
Alfa taldeko zuzendaritzak, abenduaren 11rako lanari ekin ezean, langileak Donostiako epaitegian likidazioa aurkeztearekin behin baino gehiagotan mehatxatu ostean, taldearen zuzendaritzak fede txarrez jardun zuen, eta likidazioa burutu zuen abenduaren 7an.
Ordudanik bilerak egin ditugu, Eibarko Udalarekin zein Eusko Jaurlaritzarekin. Azken honi, egungo egoerari buruzko analisia helarazi diogu, eta horrez gain, bi alderdiei hainbat eskari egin dizkiegu.
Eibarko Udalarekin egindako bilerari dagokionez, zeinetan alkatea zein ordezkatuak dauden alderdi politiko guztien bozeramaileak egon baitziren, honakoak izan ziren enpresa-batzordeak egindako eskariak:
• Grupo Alfako zuzendaritzaren, konkurtso-administratzaileen eta langileen ordezkaritzaren arteko bitartekaritza lanak egitea.
• Norbait edo lantalde bat esleitzea Eusko Jaurlaritzarekin eta Gipuzkoako Aldundiarekin elkarlanean aritzeko, inbertitzailea berriak bilatzeko.
• Grupo Alfaren orubea ez dadila birkalifikatu, alderdi sozialarekin adostu ezean.
Eibarko Udala prest agertu zen aipatu eskakizunetan laguntzeko eta hurrengo egunetan berriro elkartzeko. Eusko Jaurlaritzari dagokionez, Industria-zuzendaria den Alejandro Lopez Cárcamorekin elkartu ginen. Grupo Alfaren zuzendaritzak egin duen kudeaketarekin bat ez zetorrela adierazi zigun. Ezin dezakegu ahaztu, lehiaketa egoera batean egon arren, 2.289.092 eurotako “arrakastari lotutako sariak” banatu zituela. Industria Zuzendariak adierazi zigun konkurtsoko administratzaileari laguntza eskainiko ziola likidazio lehiaketa osoan. Horrez gain, esan zigun, merkatu osoa arakatzeko lagunduko zutela balizko inbertitzaileak bilatzeko, beti ere, lanpostu guztiei eusteko helburuarekin.
Batzordeak ondo irizten die grebari eta egindako mobilizazioei, hauen jarraipena %70aren gainetik egon delako, lanpostuei eta gure senideen etorkizunari eustearren, borrokatzeko gertu gaudelako.
Gestiotan ari gara ere, ahalik eta lasterren konkurtsoko administratzailearekin bildu ahal izateko. Honen bidez, likidazio prozesuari, lantokiaren geroari, inbertsioei… buruzko informazio argia eta zehatza izan nahi dugu. Konkurtsoko administratzaileari honako eskaerak egin nahi dizkiogu:
• Taldea osatzen duten enpresa guztietan enplegua egonkortzeko eta hari eusteko konpromisoa.
• Jendea igortzekotan, ez dadila modu traumatiko batez egin, kalte-ordainak jaso ditzatela, enpresak egin duen proposamen bakarra hobetuz.
• Langileek eta hauen senideek, Alfa taldeko enpresetan izan dezaketen etorkizunari buruzko informazio argia, erreala eta zehatza jaso behar dute.
Argi gera bedi eta ez daitezela langileak nahasten saiatu. Langileek ez dira Alfa Precision Casting likidatu nahi izatearen errudunak, ez eta langileek egindako 5 egunetako lanuzteena ere. Likidatu izanaren erabakia Jon Ander Buenetxeak, Iñaki Uzkudunek eta Jorge Agirrebeñak osatutako enpresa zuzendaritzari dagokio soilik.
Azken urteotako soldata-jaitsieraren aurrean, EAEko soldatak modu orokorrean igotzeari buruzko mozioa landu dute Gasteizko Legebiltzarrean, ohiko plenoan. Hala, LABek prentsaurrekoa eman du gaur Legebiltzarrean bertan, soldaten gaiaz eta Lan Harremanetarako Euskal Esparruaren beharraz. LABeko ekintza sindikala eta negoziazio kolektiborako idazkari Xabier Ugartemendiak hartu du hitza, zerbitzu pribatuen federazioko arduradun Saul Arangible eta industria arloko federazioko kide Zorion Ortigosarekin batera.
"Gaur EAEko aliantza neoliberalaren beste kapitulo bat ikusi dugu Legebiltzar honetan". Hitz hauekin eman dio hasiera agerraldiari Xabier Ugartemendiak, LABeko ekintza sindikala eta negoziazio kolektiborako arduradunak.
Hain zuzen ere, Ugartemendiaren hitzetan, 2011 – 2013an PP eta PSOEk lan erreformak egin zituzten langileen eskubideak prekarizatzeko, negoziazio kolektiborako eskubidea jipoituz, beti patronalaren mesedetan. "Gurean, Confebask-ek eta bere barruan elkartuta dauden Adegi, Cebek eta Seak, erreformak emandako tresna guztiak erabili nahi dituzte lan baldintzak okertzeko. Horretaz gain, soldaten kontrako erasoa ere martxan ipini dute, soldatak izoztuz, Kontsumorako Prezioen Indizearen (KPI) erreferentzia desagertarazteko neurriekin, eta horrek, erreforma aplikatzeko erabakiarekin batera, Confebask-ek eragindako hitzarmenen negoziazioaren blokeoa ekarri du", azaldu du.
Honela gauzak, Confebask-en jarreraren ondorioz, Barne Produktu Gordinaren (BPG) soldaten pisua 3 puntu jaitzi da 2009 eta 2016 artean, eta erosteko ahalmenaren galera ere %3koa izan da epe berdinean. "Bide horretan, Confebask-ek Eusko Jaurlaritzaren eta EAJren babes osoa izan du langileen lan baldintzak eta soldatak okertzeko. Hitzez erreformen kontra agertu baziren ere, patronalari babesa agertu diote, erreformak aplikatuz, prekarizazio prozesua aurrera eramaterakoan", kritikatu du.
LABeko ordezkariak esan du "nahikoa dela", prekarietean eta pobrezian oinarritzen den herri batek ez baitu etorkizunik: "Egoera hau irauli beharra dago. Suspertze epe batean gaudela saltzen digute, baina susperraldi horrek ez du inongo ondorik langileentzat, prekarizazioak jarraitzen baitu".
LAB EH Bilduk aurkeztu eta defendatu duen mozioarekin ados dagoela esan du. "Confebask eta Jaurlaritza interpelatu nahi ditugu berriro, prekarizazio prozesuarekin amaitzeko, soldaten igoerei ekin diezaioten, langileen aldeko politikak eta erabakiak har ditzaten eta, hain beharrezkoa dugun Lan Harremanetarako Euskal Esparrua (LHEE) martxan jartzeko pausuak ematen has ditzaten".
Ugartemendiaren esanetan, "hasieran aipatu dut Legebiltzar honetan aliantza neoliberala berriz ikusi dugula; langileak, gizartearen gehiengoa, baztertzen dituen eta kapitala babesten duen aliantza, EHBilduk aurkeztutako mozioari ezetza emanez. EAJ, PP eta PSEren aliantzak uko egin dio berriz langileen aldeko erabakiak hartzeari, hau da, patronala interpelatzeari soldatak igotzeko, baita LHEEren aldeko pausoak emateari. Berriro ere patronalarekin lerrokatu dira".
Egoera honen guztiaren aurrean, LABek bere hautua egina du. Prekarizazio prozesua iraultzeko eta LHEEa lortzeko borrokan jarraituko dugu. "Jada hainbat borroka antolatuta ditugu, herenegun Gipuzkoako kale garbiketako langileak lortu zuten akordio modukoak lortu ahal izateko", adierazi du LABeko ekintza sindikala eta negoziaziazio kolektiborako idazkariak.
Borrokatzeko inoiz baino arrazoi gehiago daudela azpimarratu du Ugartemendiak: "Alde batetik, Confebask, Jaurlaritza, EAJ, PP eta PSEk inposatu nahi diguten prekarizazio eta pobretze politikak gelditzeko, eta, bestetik, lan eta bizi baldintza duinak lortzeko. LABek horren aldeko konpromisoa berresten du".
