Gaur EAEko Funtzio Publikoaren Mahai Orokorraren bilera egin da, aurreko astean Jaurlaritzaren bozeramailea Josu Erkorekak aurreratu zituen termino mugatuetan, hots, langile publikoen lan baldintzen negoziazioa 2020ko soldata igoerara mugatzea; hain zuzen ere, Madrilgo Mahai Orokorrean adostutako terminoen menpe, soldataren %2aren igoera, eta funts gehigarriak dagoeneko Itzarriri beste %0,5eko igoera zehaztuz. Hau guztia jakina, negoziazio faltsu baten testuinguruan, sindikatuon "ardurari" deituz; hau da, proposatutakoa ez onartzekotan, azken erabakia bere esku gordetzen jarraitzen duela.
LABek atzoko prentsaurrekoan azaldu zituen argudioen ildotik:
1. Benetako negoziazio eredu bat aldarrikatzen jarraitzen dugu, Euskal Herrian eginda, injerentziak saihestuz eta hemengo gehiengoak eta beharrak errespetatuz; bide horretan, erabakiak adostasunean eta ez inposizioan oinarrituta.
2. Gaiak aldez aurretik mugatu gabeko negoziazio kolektibo eredu txapuzero hau gainditzea exijitzen dugu, langileon behar guztiak kontuan hartzen duena (egonkortasuna, deialdi publikoak, berdintasun, euskara, lan osasun planak…)
3. Proposatutako, edo hobe esanda, Gobernuak parlamentuak onartzearren igorriko dituen soldata igoerei dagokionez, berriro ekartzen dugu mahai gainera eros-ahalmena berreskuratzeko plan bat arduraz negoziatzeko. Era berean, funts gehigarririk egotekotan hauen helburua negoziatzea ere exijitzen dugu (soldata arrakala murriztea, beheko lan mailen egoera duintzea…)
4. Behin-behinekotasun tasa jaisteko eta kontratazioa egonkortzeko lege propioa behar dugu. Jaurlaritzak gai larri honi arduraz heldu baino, txapuzetan oinarritzen jarraitzen du.
Euskal Herriko zerbitzu publikoen eta langileen lan baldintzak okerrera doaz, eta Jaurlaritzak inprobisazioan eta propagandan oinarritzen du bere ekimena. Arazoei arduraz heltzeko negoziatzeko inolako borondaterik ez dauka, eta bistan da txapuzaz txapuza jarraituko duela.
Gaur, irailak 26, Gipuzkoako Arte Grafikoen sektoreak seigarren greba eguna egin du. Grebak aurreko deialdien jarraipen zabala izan du.
SAM, Zelatun, Corenso, Borobil, Arrosi, Cicarsa, Antza, Manipulados del Araxes, Otzarreta, Mayensa, Goierri eta zenbait enpresa gehiagok berriro bere ateak itxi dituzte.
Langileek ADEGIren egoitzara protesta eraman dute sektoreko egoera onarekin bat datorren hitzarmen duin bat exijitzeko. Langileek argi daukate: soilik greba utziko dute langile guztientzako hitzarmen duin bat sinatuko den egunean.
ADEGIk argi izan behar du, negoziatzeari uko egiten jarraitzen badu, greba egun gehiago etorriko direla. Hala ere, ADEGIk egoera hau konpondu dezake mahai gainean proposamen serio bat jarriz. Datorren astean beste bi greba egun gehiago ditugu, urriaren 2 eta 3an. Soilik Adegiri dagokio greba hauek egin behar ez izatea.
Euskal Telebistako "Egun On Euskadi" saioan izan da Garbiñe Aranburu idazkari nagusia, gaurkotasun gaiei buruz hitz egiteko. EAEko Funtzio Publikoko Mahai Orokorra eta Bizkaiko Metalgintzako borroka izan ditu hizpide, baita gurasotasun baimena ere, besteak beste.
Euskal Telebistako saioak formato berri bat asmatu du ikasturte berrirako. Aurreko eguneko gonbidatuak galdera uzten dio hurrengo eguneko gonbidatuari. Kasu honertan, Eusko Jaurlaritzako bozeramaile Josu Erkorekak gurasotasun baimenari buruzko galdera egin zion atzo Garbiñe Aranbururi, ea zer iruditzen zaion Jaurlaritzaren erabakia. LABeko idazkari nagusiak zintzo erantzun du: "Noiz (Martxoaren 8ko testuinguruan) eta nola (negoziazio mahaitik kanpo) egin zuten kontutan hartuta, propaganda da helburua".
Garbiñe Aranbururen hitzetan, "Jaurlaritzak ez du ezer berririk asmatu, Madrildik dator". Gurasotasun baimenaren neurria egokia dela esan du, baina "askoz politika ausartagoak" behar direla nabarmendu du.
Bizkaiko Metalgintzako borrokari buruz, Garbiñe Aranburuk adierazi du sektoreko langileek emandako erantzuna "izugarria" izan dela, eta, patronalaren eskaintza "guztiz ez nahikoa" denez, grebekin jarraitzea beste biderik ez dagoela.
Gaur, irailak 25, Gipuzkoako Grafikagintzako sektoreak udara ostean deitutako lau greba egunetatik lehen eguna izan du. Gogora ekarri nahi dugu sektoreko langileek jada lau greba egun egin zituztela. Beraz, gaurkoa bostgarren greba eguna da. Eta gaurkoan ere greba arrakastatsua izan da, %70eko jarraipenarekin.
Langileek bat egin dute greba deialdiarekin, eta grebaren jarraipen zabal hau are eta garrantzitsuagoa da kontuan izanda sektoreko enpresen %90 baino gehiago enpresa txikiak direla. Langileak hitzarmen duin bat exijitzeko eta benetako negoziazio baten alde kalera irten dira berriro. Egun sektoreak bizi duen egoera ona da, lan karga handiarekin. Hala eta guztiz ere, ADEGIk langileen aldarrikapen justuei jaramonik egin gabe jarraitzen du. Izan ere, sindikatuen eskaera guztiak baztertu ditu. ADEGIk jakin behar du ez dugula etsiko akordio justu bat erdietsi arte. Akordioak KPIaren gaineko soldata igoerak jaso behar ditu, baina bestelako eskubide sozialak ere jaso behar dira, hala nola, lizentzien hobekuntza, kontratazioa ere hobetu behar da, Estatuko hitzarmenaren aurrean blindajea, prekarietatearen aurkako neurriak, eta abar.
Gaurkoan, Tolosako kaleetan zehar mobilizatu gara. Bihar, greba eguna ere, Adegiren egoitzara eramango dugu protesta, eguerdiko 12:00etan. Adierazpenak egingo ditugu bertan.
Bizkaiko Metalgintzako mahai negoziatzailea bildu da gaur berriro, sindikatuok sektorean deitutako aste osoko grebaren atarian. Gaurko bileran, FVEM patronalak oso arduragabe jokatu du berriro, ez baitu ezer berririk ekarri; astelehenean, irailak 23, aurkeztutako proposamenaren balorazioa sindikatuoi eskatzera mugatu da, sindikatuok bilera horren ostean publikoki azaldu genuenean gure jarrera eta ez nahikotzat jo genuenean, datorren asteko greba deialdia bere horretan mantenduz.
Horrenbestez, oraindik orain, mahai gainean dagoen proposamena ez da nahikoa:
-Baldintza murritzaileak mantentzen ditu Its izenekoetan eta malgutasunean. Azken puntu honetan, larunbaten aplikazio kopurua igo nahi du eta kontratazio mugagabea saritzea eskatzen du (hau da, legea betetzeagatik), malgutasun orduak handituz.
-Subrogazioarekin lotutako planteamenduari dagokionez, bere aplikazioa arautu baino, honen aplikaziorik eza arautu nahi du. Kolektibo oso txiki batentzako proposamena da, Administrazio publikoarentzat lan egiten duten mantenimenduko azpikontratentzat; muga askorekin gainera, kolektibo honentzat ere bere aplikazioa ia ezinezkotzat egiteraino.
-Soldata errealetan, proposatzen dutenarekin, planteatutako igoerak ia inongo langileri aplikatzea suposatuko luke.
-Berdintasun arloan, zehaztapen asko falta da proposamenetan, eta hainbat gauzen aplikazioa enpresen borondatearen esku uzten dira.
-Lan osasun arloan, proposamenak legeak dioena besterik ez du jasotzen.
-ABLE eta lanaldi murrizketei dagokienez, oraindik ez dago planteamendurik mahai gainean.
Gaurko bileran sindikatuok egindako balorazioen ostean, FVEM patronala mehatxuekin hasi da, mahai gainean jarritako proposamena erretiratzearekin. Gainera, ez du datarik jarri beste bilera baterako. Arduragabe eta harroputz etorri da bilerara, baita nahiko urduri ere. FVEM patronala kezkatuta dago grebekin; ez, ordea, Bizkaiko Metalgintzako langileekin eta haien lan baldintzekin. Patronalak uste du langileek burua makurtuko dutela bere xantaiaren aurrean. Horrenbestez, arrazoiak izaten jarraitzen dugu borrokan segitzeko eta grebara joateko.
Denbora honetan argi geratu dena da FVEM patronalak soilik egin dituela planteamenduak Bizkaiko Metalgintzako langileek enpresak hustu eta kaleak bete dituztenean. Sektoreko langileek hori bera egiten jarraitzeko asmo irmoa dute, eta horrela frogatuko dugu irailaren 30eko astean, norbaiti zalantzaren bat geratzen bazitzaion. Nazkatuta gaude patronalaren jarrerarekin. Aski da langileei ziria sartzeaz.
Biharko, EAEko Funtzio Publikoaren Mahai Orokorraren bilera dago deituta Lakuan. LABetik langile eta zerbitzu publikooi eragiten diguten gaiei ardura osoz heldu behar diegula berresten dugu. Hain zuzen ere, enplegu publikoaren egoera larria gogorarazteko eta proposamenak azaltzeko agerraldia egin dugu gaur. Bertan izan da, besteak beste, LABeko Zerbitzu Publikoetako Federazioko idazkari Gorka Berasategi.
Pasa den astean, Eusko Jaularitzak ohikoak dituen agerraldi horietako batean, Erkoreka jaunak Administrazio Publikoen Mahai Orokorra deitua izango zela iragarri zuen. Bozeramaileak, bere ohiturei jarraituz, bileraren edukia agerraldi horretan iragarri zuen, mahaiko partaideak garen sindikatuei jakinarazi baino lehen. Jokabide larria dela uste dugu, behin eta berriro errepikatzen ari dena eta, gure ustez, helburu jakin bat dauka; iritzi publikoaren aurrean bere kudeatzaile arduratsuaren irudia indartu sindikatuon zilegitasunaren kontura.
Azkeneko negoziazio bileran jokabide hau salatu nahi izan genuen, eta, gai zerrendan guk eskatutako puntuak sartu ez zirela eta, bileratik alde egin genuen. Biharko bilerari begira, Gobernuak negoziazio kolektiboa erabat moztu egin du, eta, gainera, sindikatuoi exijitzen digu arduratsuak izatea. Hau da, bere aurrekontu antisozialak aurrera ateratzeko, alde sozialari isilik egoteko eskatu digu. Baina, legegintzaldi honetan gertatu dena ikusita, norena da euskal administrazioetan bizi dugun egoeraren ardura?
• Euskal Administrazioetan behin-behinekotasuna bataz beste %40koa da. Gobernuak ez du egoera honi aurre egiteko ezer egin.
• Bere garaian iragarritako 13.500 lanpostuetako EPE beteko duenik zalantzan dago ere.
• Nahiz eta publikoki estatuan adosten diren neurriak kritikatu, zintzo aplikatzen ditu txintik esan gabe. Azken finean, gobernuetan dauden alderdiak gastu arauarekin eta antzeko neurriak adostu egiten dituzte.
• Enplegu Publikoaren Legea ezin adosturik dabil, ez sindikatu ezta alderdi politikoekin ere.
• Aurreko legegintzaldian aplikatu zituen murrizketa gehienak mantentzen ditu; soldata murrizketa, erretiroa sustatzeko sariak….gai hauetan egin ditugun proposamen guztiak baztertu ditu.
• Prekarietatean dauden langile publikoen egoera hobetu baino, txapuzaz txapuza langile hauen egoera okerrera doa; Ordezkagunearekin sortutako egoera edo Osakidetzako EPE dira horren erakusgarri.
• Alorreko mahaietan lortzen ditugun akordio apurrak aplikatzeko borondate eskasa erakusten du.
• Negoziazio eremu guztietan bere propaganda agenda inposatzen du, langileok beharrezkoak ditugun negoziazio gaiak baztertuz.
Legegintzaldia amaitzera doa eta ezer gutxi aurreratu dugula esan dezakegu. Bereziki lazgarria enpleguaren egoera da; etengabe proposatu diogu Gobernuari enplegu plana negoziatu eta adostu behar dugula. Legegintzaldi honetan enplegu mailan oso gauza gutxi egin dira, denak propagandaren mesedetan. Eusko Jaurlaritzako Administrazio Orokorrean eremu gehienetan 15 urte baino gehiago joan dira deialdi publikorik egin gabe. Osakidetzan 20.000 pertsona inguru daude behin-behineko egoera batean eta Gobernuaren erantzuna 1.000 lanpostu inguruko deialdi bat proposatzea izan da. Behin-behineko langileen aurpegira parrez lehertzen ari dira Gobernuko kideak.
Zerbitzu Publikoetako Federazioko idazkari Gorka Berasategiren hitzetan, "bada garaia txapuzak albo batera utzi eta negoziazio mahaian enplegu publikoan ditugun erronkei aurre egiteko. Milaka langileek bizi duten egoera prekarioarekin bukatuko lukeen kontsolidazio lege propio bat behar da lehenbailehen. Euskal sektore publikoak egonkortasun eredu propio bat martxan jarri behar du, Estatuan planteatzen diren neurriez harago"
Tamalez, biharko bileraren gai ordena ikusita, Gobernuak bere horretan jarraituko duela garbi dago. "Madrilek ezartzen duen soldata igoeraz beste, gutxi espero dugu mahai negoziatzailean. Guk egonkortasunaren alde borrokatzen jarraituko dugu, Gobernuak tresna propioak martxan jar ditzan", erantsi du Berasategik.
Gernikako Batzar Nagusien aurrean elkarretaratzea egin dugu gaur, zerbitzuko titulardunen aurrean, helduen egoitzetako dekretuak langileen bizitza eta lan baldintzetan prekarietate are larriago dakarrela salatzeko, atzo, ohar baten bidez, jakinarazitakoaren ildoan.
Ipar Hegoa Fundazioarekin elkarlanean, LAB sindikatuak sexu-lanari buruzko jardunaldiak egingo ditu urriaren 24an, Gasteizen, Aldabe Gizarte Etxean, 10:00etatik 14:00ak bitartean. Sexu langileek esateko asko dutelako antolatu dugu jarduera; guk, berriz, oraingo honetan, asko izango dugu entzuteko. Jardunaldietan parte hartzeko izena eman behar da aldez aurretik.
LAB sindikatuak, gure azken kongresuan, margenetan zeuden langile subjektuengana hurbiltzeko asmoa azaldu zuen. Zentzu horretan, orain, hain gatazkatsua bezain ezezaguna den errealitate batera hurbildu nahi izan dugu. Sexu lanean aritzen direnen egoerak, bizitzak, aldarrikapenak, nahiak… ezagutzea ezinbestekoa iruditu zaigu haiekiko ditugun aurreiritzi zein estereotipo guztiak albo batera uzteko. Ezin dugu ulertu errealitatea beren protagonistak entzun gabe, eta ez dugu nahi eztabaidatzea edozein errealitateari buruz, bera ondo aztertu gabe. Halaber, jarduera hau ematen den testuingurua ezagutzea ere giltza da gure bat-bateko iritziaz haratago ulertzeko dena.
Horregatik, eta uste dugulako langile izaera fabrika batean lan egiten duenaren baino zerbait zabalagoa dela, antolatu ditugu jardunaldi hauek. Eta benetan sinetsita gaudelako sexu langileak langileak direla eta asko daukate esateko; guk berriz, asko dugu entzuteko oraingo honetan.
Nola ekiten diogun gaiari eta nola ikusten ditugun sexu langileak ondorio desberdinak izango ditu haiengana, biktimak bezala mantentzea edo subjektu politiko bihurtzea.
Gure abiapuntua argi da: sexu langileak dira beraien bizitzen protagonistak, horregatik beraien ahotsa entzutea ezinbestekoa da.
