2026-02-01
Blog Page 561

LABek Bilbo eta Baionarako deia egiten du euskal preso eta iheslariak Euskal Herriratu eta etxera ekartzeko bidean urratsak emateko


LABek dei egiten langileei datorren urtarrilaren 11n eta “Orain presoak” lemarekin Bilbon eta Baionan deitutako mobilizazioetan parte hartzera. Batzorde Exekutiboko ordezkaritza bana bidaliko du LABek bakoitzera. Garbiñe Aranburu idazkari nagusia Bilbokoan izango da.

Euskal presoak eta iheslariak Euskal Herriratu eta ondoren etxeratzeko borrokan jarraituko du LABek. Orain da horretarako momentua. Bada garaia presoek eta haien senide zein lagunek jasaten duten sufrimenduarekin eta eskubide urraketarekin amaitzeko, dispertsioarekin amaituz, espetxe politika mendekuzalearekin bukatuz, eta preso eta iheslariak etxera bidean jarriz.

Garaia da gatazkaren konponbidean, bakebidean eta bizikidetzan urratsak emateko. Horretarako ezinbestekoa da preso eta iheslarien aferari irtenbidea ematea.

Herri mobilizazioan kokatzen dugu giltza. Eta Euskal Herrian presoen eskubideen alde dagoen gehiengo sozial, sindikal eta politikoaren aldarriak aintzat hartu behar dituzte Espainiar zein Frantziar gobernuek. Har ditzagun kaleak eta bidali diezaiegun mezu argia. Espainiako Gobernu berriari mezua, aterabide positibo bat eman diezaion behingoz preso eta iheslarien aferari. Eta Frantziako Gobernuari deia, garai berri abiatu dezan, presoen kaleratzeari begira.

Euskal Herrian, 2020ko urtarrilaren 9an 

 

 

Lan istripuen inguruko estatistika ofizialek errealitatearen alderdi bakarra erakusten dute

0

Eskandalua da gaur komunikabide batean Osaleneko zuzendaria Alberto Alonsok esandakoa, 2020 urtea hasi berria eta 6 langile hil direnean Euskal Herrian (5 EAEn eta 1 Nafarroa Beherean).

Bere hitzetan LABek emandako zenbakiek ez dute bat egiten Osalanek eskuartean dituenekin. Noski, estatistika ofizialak errealitatearen alderdi bakarra erakusten digute. Alde batetik, lanean sortzen diren kalte guztiak ez direlako onartzen eta bestetik, alderdi garrantsitsua kanpoan uzten delako, in itinere edo in misio istripuak, nahiz eta hilgarriak izan. 2020ko bi langileren kasuan bezala, estatistika ofizialetik kanpo geratzen dira aipatu lan-istripuak eta trafiko istripu bezala erregistratzen dira (garraiolarien kasuan bezala). Estatistika ofizialetik kanpo geratzen dira ere, kooperatibistak, etxeko langileenak, ezkutuko ekonomian lanean ari direnenak, istripua EAEn izan baina enpresa beste autonomia erkidego batekoa dutenak eta beste estatu batekoak diren langileak. Beraz, esan dezakegu lan heriotzak izebergarren tontorra soilik direla.

Joera kontuan hartu behar dela dio, baina urtez urte lan istripuak gero eta gehiago izatea onartezina da. EAEko datuak kontuan hartuta 2019an %2,8 igo dira istripuak 2018arekiko. 2019an, %55 izan dira bajarik gabeko istripuak, izkutatzen errazenak direnak. Lan istripu arinen azken urteetako joerak erakusten du modu nabarmenean eta etengabe handituz joan direla, arriskuak gutxietsi egiten direlako. Mutualitateek gero eta garrantzia txikiago ematen diete lan istripuen larritasunari, %99 arinak bezala kalifikatzen dituztelako. Larriak mantendu egiten dira eta mutualitateek egiten duten lana dela-eta azpiaitortuta daude. Lanean hildako bakar bat egotea onartezina izan beharko litzateke. 2019an hildako langileak gutxienez 30 izan dira EAEn, kopuruak onartezina jarraitzen du izaten, kontuan hartzen badugu ia guztiak ekidin zitezkeela segurtasun neurriak hartuz.

Argi daukagu lan istripuak ez direla kasualitate kontua. Arazoa estrukturala da. Lan istripu traumatiko, ez traumatiko eta joan etorrikoak ematen dira lan harremanen, prekarizazioaren, lan arautegiaren eta azpikontratazioaren ondorioz, baita erakundeek lan osasunean ez dutelako kontrol zehatzik.

2019an Osalaneko kanpainak dion bezala “segurtasuna eta osasuna lan duin baten oinarriak dira”. LAB sindikatuan ere argi dugu , bizi eta lan duinak behar ditugu, lanetik onik eta bizirik bueltatzeko. Arazo honekin bukatzeko eredu berri bat bultzatu behar dugu, langileon bizitza eta osasuna lehenetsiko dituena.
Urtarrilaren 30eko greba orokorrarekin, erantzun sozial masiboa artikulatuko dugu langileen kontrako indarkeria patronalarekin amaitzeko.

Bihar, urtarrilaren 10ean, urtarrilaren 4ean Bilboko El Corte Inglesean hildako langilearen heriotza salatzeko, kontzentrazioa deitu LABen atal sindikalak, 14:45etik 15:45era, Bilboko saltokiaren atarian, Gran Viako 7an.  

 

 

Garbiñe Aranburu: “Gobernuen agenda eta lehentasunetan ez zaie erantzuten grebara eraman gaituzten aldarrikapenei”

0

Gaur erregistratu dugu, Bilbo eta Iruñean, Eskubide Sozialen Kartako sindikatuok urtarrilaren 30erako deitu dugun greba orokorra, “Lan, bizi eta pentsio duinak. Burujabetza aldaketa sozialerako” lemapean. Garbiñe Aranburu LABeko idazkari nagusia Bilbon izan da. Adierazi du ofentsibara begira izango den greba orokorra izango dela. “Ofentsibara, lan guztien aitortza politiko eta soziala eskatuko dugulako, zaintza lanena barne. Azken hauek ezinbestekoak direlako bizitza sostengatzeko. Ofentsibara, enplegu duina ere aldarrikatuko delako eta ofentsibara, pentsio duinen alde”.

Bizitza duinaren aldekoa izango da urtarrilaren 30eko greba eta Aranburuk gogoratu du urteko lehen 9 egunotan honezkero 6 langile hil direla lan-istripuetan. “XXI. mendean gaude eta gaur egun lanera joateak gaixotzea edo hiltzea esan nahi du gehiegitan. Hau, langileenganako indarkeria mota bat da. Hildako bakar bat egotea onartezina litzatekeela gaineratu du. Bizitza duinaren alde, langileen lan-osasunerako eskubidea ere defendatuko da urtarrilaren 30eko greban”.

Ipar Euskal Herrian gaur egiten ari diren greba ere gogoan izan du Aranburuk, abenduaren 5etik pentsio duinen aldeko borroka batean murgilduta daudela nabarmenduz, horrek pentsio sistema propio baten beharra berresten duela azpimarratuz, Espainia eta Frantziako gobernuetatik pentsioen aurka etorritako erasoen aurrean.

“Greba iragarri genuenetik, grebarako arrazoi gehiago ditugu gaur”, gaineratu du LABeko idazkari nagusiak. “Batetik, Jaurlaritzaren aurrekontu proiektua onartu delako, Nafarroako Gobernuko aurrekontu proiektua ezagutzen dugulako eta hor dagoelako Madrilen PSOE eta Unidas Podemos-ek sinatutako akordio programatikoa. Gobernuen agenda eta lehentasunetan ez zaie erantzuten grebara eraman gaituzten aldarrikapenei, gobernuen politika publikoetan ez daude jasoak grebarako aldarrikapenak”.

“Soberan ditugu grebarako arrazoiak, baina momentua da arrazoi horiek balioan jartzeko, momentua da kalera ateratzeko eta horregatik langile guztiei dei egiten diegu urtarrilaren 30ean kaleak betetzeko, historian zehar, hemen zein munduko edozein txokotan, beti, eskubide sozialak mobilizatuz eta borrokatuz lortu direlako. Horregatik, urtarrilaren 30ean mugarri berri bat jarriko dugu sistema honen kontrako langileon borrokan.
 

 

 

Gutxienez 4 hildako lanean Euskal Herrian urte hasieratik

2020ko lehen astean, 4 izan dira gutxienez Euskal Herrian lanean hildako langileak. Urtarrilaren 2an 55 urtetako J.T.P. hil zen Gasteizen, eraikuntzan, altueratik erorita. Egun berean, langile bat hil zen Jatsun (Nafarroa Beherea), gainetik fardo bat erorita. Urtarrilaren 4an, Bilbon abenduaren 28an in itinere istripu batean larri zauritutako langilea hil zen. Zerrendako laugarrena ere urtarrilaren 4an izan zen, Bilboko El Corte Ingles-ean. 47 urtetako P.G.F. langilea, gaueko 21:30ean izandako istripu ez traumatiko batean hildakoa.

Lehenik eta behin LAB sindikatutik hildakoen senide famili eta lankideei gure elkartasuna eta babesa adierazi nahi diegu.

Bihotzekoak, zirkulazio gaitz baskular bat ematen denean lanean, ez dira kasualitatea, edo denboraz, auzaz, gertatutakoa, patronalek dioten bezala, lanarekin zerikusirik ez dutenak.
Jakina da horrelako gertaerak lan eta sektore zehatz batzuetan gertatzen direla, baldintza zehatz batzuen pean, lanean jasotzen diren presioak, estressa, bihotzekoak eta zirkulazio gaitzen ezinbesteko faktoreak direla, eta gehienetan, oinarrizko faktore gauzatzailenak direla. Bizi eta lan baldintzek ere eragindakoak dira.

Gainera dagoeneko istripu ez traumatikoak, iktusak… bilakatu dira heriotz lan istripuen lehenbiziko arrazoiak.

Lan istripu guztien atzetik lan-baldintzak daude. Erritmo azkarrek edo presioak gaixotasun ezberdinak sortarazten dituzte, eta hainbatetan, heriotzera eraman. Kasu zehatz honetan, hain zuzen, oso agerikoa izan da hau: istripua luzatutako lanaldi batean gertatu da, lan zentroa dagoeneko itxita zegoen eta hurrengo lan-egunean hasi behar zuten beherapenetarako denda prestatzen. Istripua lan karga handiko une batean eman zen, presiopean, eta hainbat lankidek larrialdietara joateko eskatu bazioten ere, zuen lan karga zela eta erabaki zuen bertan geratzea.

Argi daukagu, lan istripuak, traumatiko, ez traumatiko eta joan-etorrikoak ez direla zoriak edo kasualitateak sortuak, ematen diren lan harremanen, prekarizazioaren, lan arautegiaren eta azpikontratazioaren emaitza dira.

Egunotan garatzen ari diren beherapenak langileentzako izugarrizko lan karga eta presio baldintzetan ematen dira: lanaldi luzeagoak, lan kargaren ondorioz atseden tarteak edo otorduak errespetatu gabe, lana pilatzen ikusteak dakarren antsietatearekin, presiopean, lan kargari aurre egiteko plantilla txikiegiekin… Prebentzio neurriak hartu ezean, arriskuak agerikoak dira.

LAB sindikatutik argi dugu, bizi eta lan duinak behar ditugu, lanetik onik eta bizirik bueltatzeko eskubidea dugu, indibidual familiar eta gizarte osoarena den lakra honekin bukatzeko bide bakarra borroka eta antolakuntza direla, lan harremanen eta joku arauen aldaketa batetik etorriko dela aldaketa, eredu berri bat gauzatu behar dugu, langileon bizitza eta osasuna lehenetsiko duen eredu batean.  

 

 

Gobernu berriaren osaketarako akordioa urruti dago greba orokorrerako aldarrikapenak jasotzetik

0

Gaur Pedro Sanchez Jauna Madrilgo Gobernuko Lehendakari moduan izendatua izan da. PSOE eta Unidas Podemos alderdien arteko koaliziozkoa izango da osatuko den Gobernu berria. Aurrerakoia izango omen den gobernu berria.

Gaur Pedro Sanchez Jauna Madrilgo Gobernuko Lehendakari moduan izendatua izan da. PSOE eta Unidas Podemos alderdien arteko koaliziozkoa izango da osatuko den Gobernu berria. Aurrerakoia izango omen den gobernu berria.

Azken egun hauetan auzi politikoak hartu du zentralitatea eta guk gai sozialei ere erreparatu nahi diegu. Indar biek sinatu duten gobernu-akordioa aztertuz, arlo sozial eta laboralean iragarri dituzten neurriei erreparatzen badiegu erabat motz geratzen da akordioa.

Euskal Herriko Eskubide Sozialen Kartak urtarrilaren 30eko greba orokorrari begirako aldarrikapenei ez diela erantzuten, bertan ez baitira jasotzen ez 1.200 eurotako gutxieneko soldata, ez 1.080 eurotako gutxieneko pentsioa, ez lanaldi partzial inposatuei aurre egiteko neurri zehatzak, ez hemengo hitzarmenei lehentasuna ematea, ezta pentsioak KPIaren arabera igotzea (jasangarritasunari lotuta aipatzen da hau).

Akordioak badu, neurri positibo isolaturen bat, baina ez dago azken lan erreformak (2010 eta 2012) eta pentsio erreformak (2011 eta 2013) atzera botatzeko erabakirik. 2010eko lan erreforma eta 2011ko pentsio erreforma Zapateroren garaikoak direla ezin ahaztu. Orohar, asmo on ugari eta zehaztasun gutxi jasotzen da akordioan.

Orokorkerien artean, badago, asko kezkatzen gaituen puntu bat, lan harremanen zentralizazioari, negoziazio kolektiboaren estatalizazioari ez zaio mugarik jartzen. Estatuko hitzarmenen bidetik, Euskal Herriko langileon erabaki ahalmena mugatzen ari dira.

Ondorioz, urruti gaude Eskubide Sozialen Kartaren inguruan bildutako indar sozial eta sindikalen aldarrikapenetatik, eta horrek, lan, bizi eta pentsio duinen alde deitutako greba orokorra are eta indar handiagoz bultzatzera eramaten du LAB. Hauetaz gain, agerian geratzen da Lan Harreman eta Babes Sozialerako Euskal Esparrua indartu behar dela, hemen erabaki nahi ditugulako, besteak beste, gure lan-baldintzak eta pentsioak  

 

 

Haurreskolak Partzuergoa eta EAEko Hezkuntza Sailaren negoziaziorako gaitasun eza salatu dugu kudeaketako grebalariekin

0

Agerraldia egin dugu gaur Bilbon, abenduaren 23tik greban dauden Haurreskolak Partzuergoko kudeaketako langileekin batera. Bertan, Haurreskolak Partzuergoak eta Hezkuntza Sailaren arduradunek duten negoziaziorako gaitasun eza salatu dugu.


LABek 2018ko akordioa sinatu zuenetik, bere garapena lortzeko helburuaren alde etengabe lan egin du; hori dela eta, akordio horretatik garatzeke gelditu ziren kudeaketa arloko hainbat punturen urtebeteko negoziazio prozesu honi amaiera emateko eta balizko akordio batean gauzatu ahal izateko, LABentzat ezinbestekoa da hurrengo irizpide hauek bere gain hartuko lituzkeen proposamen bat egotea:

-Kudeaketa arloko langileen lan zamak txikitzeko helburuarekin, Lanpostu Zerrenda handitzea.
-Kudeaketako langile guztion kategorien ekiparazioa berehala martxan jartzea.
-Langile hauen ordezkatzeko egoeren, ordezkoen araudiaren eta barne sustapenen dokumentuak borobiltzea.
-Egin beharreko EPE deialdi horretarako, zabaltzen ari den kontsolidazio prozesuekin konpromezu bat lortzea.

Aldez, abenduaren 9an burututako mahai negoziatzailean Partzuergoak aurkeztu zigun proposamenean Kudeaketako Lanpostuen Zerrendari dagokionez, ez zen jasotzen ezta komentu honetan dauden langileen kopurua ere, eta Hezkuntzako kudeaketako langileekin soldata eta kategorien ekiparazioari dagokionez, ez zuten zehaztu inolako prozedurarik. Aitzakia, aurrekontuen legea eta negoziatzen ari diren aurrekontuak.

Gauzak horrela, alde guztien artean urtebeteko lanketa egin ostean, aurkeztutakoa iruzurra zela salatzeko asmoarekin, LAB sindikatua mahai negoziatzailetik altxatu zen eta afiliatu zein gainontzeko langileekin kontrastatu ostea, greba erregistroa egitea erabaki genuen.

Greba deialdia mahai gainean egonda, abenduaren 23an berriro mahai negoziatzailea deitu eta aldaketa batzuk egon baziren ere, egin ziguten bigarren proposamena bide beretik joan zen:
-Egun dauden kudeaketako langileen kopuru bere eskaini ziguten. Hau da, ez dute inolako neurririk proposatzen kudeaketatako langileek duten lan zama handia txikitzeko.
-Lanpostu Balorazio Batzordeak proposatutako 4 lanpostu berrietatik, 3 baino ez dituzte eskaintzen eta 2020ko irailari begira, inolako bermerik gabe. Gogoratu behar da, Batzorde horretan Haurreskolak Partzuergoko eta Eusko Jaurlaritzako ordezkariek ere parte hartu zutela.
-Mahai orokorretik datorren eta Parlamentuan adosteko dagoen egonkortze prozesuekin, ez zuten inolako konpromisorik hartu nahi izan ez kudeaketa arloko langileentzat ezta hezitzaileentzat ere.

Haurreskolak Partzuergoak egindako proposamena nahikoa ez zela azaldu zuen LAB sindikatuak eta hurrengo egunetan beste ahalegin bat egiteko eskaera egin genuen. Aldiz, Haurreskolak Partzuergoko eta Hezkuntza Saileko arduradunek LABek egindako proposamena kontrastatzeko, data hauetan Lakuan baldintzarik ez zutela ikusita, urtarrilaren 9rako beste mahai negoziatzaile bat deituko dutela adierazi ziguten. Oporrei buruzko aipamen argia eginez, berriro ere, agerian utzi dute negoziaziorako gaitasun eza eta Haurreskolak Partzuergoarekiko adierazten duten utzikeria. Gu prest egon gara nahi bestetan biltzeko, haiek aldiz, oporretan.

Lotsagarria iruditzen zaigu Haurreskolak Partzuergoak eta Hezkuntza Sailak, azken asteetan izandako jarrera; ez dituzte kontuan hartu kolektibo honetan greban dauden langileak; grebak haurreskoletan, umeengan eta familiengan izan ahal duen eragina; departamentu honek duen lan zamak haurreskoletako kudeaketan duen eragina eta azken finean, haurreskoletan eskaintzen den hezkuntza zerbitzu honetako kalitatean izan ahal duen eragina.

Era berean, Eusko Jaurlaritzaren eta hurrengo urteko aurrekontuei babesa eman dieten talde politikoen ardura eza nabarmendu nahi dugu; Haurreskoletako arduradunen hitzetan, Negoziatzen ari ziren aurrekontuak izan baitira negoziazio honen blokeoaren arrazoia. LAB sindikatuaren ustez, ez da nahikoa twiterren bidez kudeaketako langileekin elkartasuna adieraztea, Podemos-Ahal Duguren Lander Martinezek egin zuen moduan. Aukera paregabea izan dute adosten ari ziren aurrekontuetan behar besteko diru kopuruak jartzeko, eta hauek, haurreskoletako matrikulak jaisteko egindako aurrerapausu txiki horrekin egin duten moduan, langileekin dagoen gatazka hori konpontzeko erabiltzeko.

Aipagarria iruditzen zaigu STEILAS eta ELAri luzatutako elkarlanerako eskaintzak ez duela fruiturik eman eta trukean, guk deitutako greba desitxuratzeko ahaleginak egiten ari direla. Horrekin lotuta, esan beharra dugu azken mahai negoziatzailean LABek akordio bat sinatu ahal izateko beharrezko ikusten ditugun puntuak biltzen dituen proposamen zehatza eraman bazuen ere, STEILASek zalantzak adierazi zituela eta ELAk argi esan zuela ez duela akordiorik sinatuko.

Hala ere, STEILAS eta ELA sindikatuei, orain arte bezala, elkarlanerako deia luzatzen diegu, garrantzitsua delako kudeaketa alorreko langileentzat, akordio egoki bat lortzeak lan baldintzak hobetuko lituzkeelako eta Haurreskolak Partzuergoko kudeaketa eraginkorragoa izango litzatekeelako, zerbitzuaren kalitatea hobetuz.

Gauzak horrela, ikusiko dugu hurrengo mahai negoziatzailera Haurreskolak Partzuergoak ekarriko duen proposamena zelakoa den eta langileekin konpartitu ostean, eman beharreko hurrengo urratsak aztertuko ditugu.

Amaitzeko, eskerrik beroenak azken aste hauetan hezitzaileek adierazi dizkiguten elkartasun mezuengatik. Lanean jarraituko dugu Haurreskolak Partzuergoak ematen duen hezkuntza zerbitzuaren kalitatea hobetu dadin eta doakotasuna lortu arte!
 

 

 

Bizi eta lan duinak behar ditugu, lanetik onik eta bizirik bueltatzeko eskubidea dugulako

Atzo, urtarrilaren 2an, 54 urteko langilea hil zen Gasteizen, eraikin bateko andamio batetik erorita, Arnaiz ASC 21 S.L. eraikuntza enpresarentzat lanean ari zela.

Hau da 2020an izandako lehen lan istripu hilgarria. Zoritxarrez, urtero, altueratik erori eta hil egiten diren langileen heriotzak errepikatu egiten dira. 2019an gutxienez 44 langile hil ziren lanean, hauetatik 5 altueratik erorita. Onartezina da, kontuan hartzen badugu istripu guzti hauek ekidin zitezkeela oinarrizko segurtasun neurriak hartuz..

Lehenik eta behin, LABetik gure babes eta elkartasunik zintzoena erakutsi nahi diegu hildakoaren senitarteko eta gertukoei.

Langile honen heriotza babes neurri ezaren ondorio zuzena izan da, Osalanen informea jasotzen duen bezala. Eskatzen dugu argitu dezatela zergatik ari zen lanean, jai-eguna izanda Arabako eraikuntzako sektorean.

Istripu hilgarri honen arduradunak seinalatzeko eta erantzunkizunak garbitzea exigitzen dugu.

Istripu hilgarriek erakusten dute prekarietatearen aurpegi bortitzena. Eraikuntza sektoreko lan-baldintzak, enplegu eta lan-baldintza kaxkarrak, egiazko prebentzio eta babes neurri ezaren ondorio zuzena dira. Larriena dena da horren guztien atzean dagoen zio bakarra enpresen diru gosea dela. Lan kosteak murriztuta irabazi tasak mantenduz sakontzen da prekarietatean eta ez dira beharrezko prebentzio neurriak hartzen.

Instituzioei eta Gobernuei beste aldera begiratzeari uzteko eta behingoz lan osasun politikak errotik aldatzea exigitzen diegu.
Laneko biolentziarekin amaitzeko bizi eta lan duinak behar ditugu, lanetik onik eta bizirik bueltatzeko eskubidea dugulako. Eredu berri bat gauzatu behar dugu, langileon bizitza eta osasuna lehenetsiko dituena.

LABen lanean eta borrokan jarraituko dugu langileon eskubide, segurtasun eta osasunaren alde. Istripua salatzeko, dei egiten diogu langile klaseari antolatuko diren mobilizazioetan parte hartzea. Gehiengo sindikalarekin batera, mobilizazioa egingo dugu datorren asteartean, urtarrilaren 7an 11:00etan, SEA patronalaren egoitzaren aurrean (Gasteizko Postas kaleko 32an).  

 

 

Hiru egunetako greba San Adriango General Mills-en

0

San Adrianen kokatuta dagoen General Mills-eko enpresa-batzordeak greba-deialdia egin du 2, 3 eta 4rako, plantillaren erdiari gutxi gora-behera eragiten dioten lan-baldintzei buruzko negoziazioetan traba egiteagatik. Enpresarekin bi hilabeteko negoziazioa egin ondoren, eta akordiorik ez zegoenez, joan den astean plantillak grebara joatea erabaki zuen erreferendumean.

General Mills-ek San Adrianen duen plantillan 850 langile inguru daude. ABLEetako langileekin 1.000 langile izatera iristen da.

Negoziazioan, enpresak 2020an egingo duen laugarren txandako plusaren %32 eskatzen zion Batzordeak enpresari; 0,5 egun gutxiago egindako hilabete bakoitzeko; 2 egun norberaren aferetarako; eta ABLE bidezko kontratu guztiak enpresa bidez egitea. Bere aldetik, azken bileran, enpresaren eskaintza ez zen %32ra iristen, ABLE bidezko kontratazioa aztertuko zuela zioen eta ez zuen jasotzen berezko 2 eguneko eskaera.

Enpresa-batzordeak, General Millseko langile guztiak borroka sindikalarekin bat egitera eta greban dauden lankideei laguntzera animatzen ditu.
 

 

 

[IRITZIA] “Ez, ez dira aurrekontu feministak”

LABeko idazkaritza Feministako Elixabete Etxeberriak eta Ane Escondrillas-ek EAEko 2020ko aurrekontuei buruz idatzi dute, aurrekontuak feministak ez direla salatzeko: "Eusko Jaurlaritzak emakumeei begira martxan jarritako egitasmoak iruzur hutsa dira".

PNV-PSEren gobernua ez da feminista. Ez du urrats bat bera egin Euskal Herriko Mugimendu Feministarekin zuzenean hitz egiteko. Ez du mintzakide ikusten. Ez du politikak zehazterakoan aintzat hartzen. Argi zegoena are argiago dago 2020rako aurrekontuak aztertu ondoren.

Jaurlaritzak hainbat konpromiso iragarri ditu azken urtean genero politiketan urratsak egiteko. Badago zer egin emakumeen egoera hobetzeko gaurko instituzioetatik, baita instituzio hauen mugak bistakoak badira ere. Badago (eta beharrezkoa da) emakumeak babestea indarkeriaren, prekarietatean eta bazterketa sozialaren aurrean. Badago mugimendu feministarekin lerrokatzea bultzatzen ditugun aldaketak hauspotzeko. Aurrekontuak Jardunaldi Feministen testuinguruan aurkeztu ziren, aukera paregabea politika feministen aldeko ustezko apustua aurrekontuetara eramateko. Arrastorik ez.

Aurrekontuetan dagoen gauza berri bakarra orain arte baino zorrotzagoak izan direla genero azterketan. Genero aldagai gehiago kontuan hartuta egin dute proiektua eta, hoenla, genero politiketan egiten den gastua ikusgarriago egin dute. Baina funtsean berririk ez, ez politiketan ez finantziazioan. Gaurko genero politikak aldarrikatzen dituzte aurrekontu hauekin, egiten dutenaren eraginkortasuna eta balioa neurtzeko emakumeen egoera aztertu gabe.

Emakumeen egoera nabarmen aldatu beharko lituzteken hiru egitasmo daude martxan EAEn. Berdintasun legea berritzeko konpromisoa hartu dute, baina ez dute diru partida berezirik gorde horretarako. Emakunderen esku utzi dute eta Emakunderen finantziazioan alde nabarmenik ez. Gauza bera egingo dute, modu berean, aurrekontu berdinekin. Emaitza ezberdina izango al da?

Berdintasun Lege berrian indarkeria sexistaren kontrako plan integrala gaurkotuko dute, inbertsio berezirik aurreikusi gabe. Jauzirik ez, aldaketarik ez, borondaterik ez.

Urtean zehar bitan edo hirutan aurkeztu duten arrakalaren aurkako plan estrategikoak finantziazioa behar du. Bere garaian salatu genuen ez zela plan horretan inbertsio berririk egiten, jada zeuden plan ezberdinen bilduma zelako. Aurrekontu proposamen honi zegokion hori zuzentzea. Eta ez, horretan ere kale.

Ez dago arreta eman digun partida berezirik, ez dago gorakadarik aurreko aurrekontuekin alderatuz gero. Iruzurra ez da horretara mugatzen. Genero politikak, zeharka egin behar diren eta politika guztiak busti behar dituzten politika horietan, atzera egingo da. Hor dago aurrekontu hauen iruzur nagusia.

Aurrekontu hauekin politika publikoek indarra eta pisua galtzen jarraituko dute. Merkatuaren mesedetan, esku hartze pribatuaren eta interes partikularren hobe-beharrez. Hezkuntzan eta osasungintzan, besteak beste, 2009an baino gutxiago inbertituko da. Esku hartze publikoa txikiagoa eta ahulagoa izango da. Nola aldatu emakumeon errealitatea arrakalaren, indarkeriaren, diskriminazioaren eta prekarietatearen atzean dauden arrazoietan esku hartu gabe? Politika publiko nagusiak merkatuari jaten emateko dira, eta bigarren mailakoak dira gauzak benetan aldatzeko egin behar diren politikak.

Feministok aspaldi ikasi genuen izenik ez duenak ez duela izanik. Eta hori, politikara eramanda, finantziaziorik ez duenak ez du izanik. Aurrekontuetan ez dagoena diskurtso hutsa eta hutsalak. Horrek badu izena: iruzurra.

Ez dago genero politikarik, politika publikoak indartzen ez badira, ekimen publikotik errealitatea eraldatzeko neurri zehatzak hartzen ez badira. Ez dago politika feministarik zaintzaren auziari begiratu gabe, indarkeria sexistaren atzean dauden botere harremanak aldatzeko erabakirik gabe. Ez dago politika feministarik emakumeon zapalkuntzaren gainean eratu eta garatu den sistema auzitan jarri gabe.