2026-05-05
Blog Page 298

Langabezia datuen arabera, generoaren eta jatorriaren ondoriozko arrakalak handitu egin dira

Gaur Biztanleria Aktiboaren Inkestaren datuak egin dira publiko. Hego Euskal Herrian aurreko hiruhilekotik nabarmen egin du gora langabeen kopuruak, 7.300 pertsona gehiago, 122.900 langabetu orotara. Areagotzeak emakumeei eragin die bereziki, orain arteko joera orokorra apurtu delarik.

Datu zehatzak aztertuz, emakumeen langabezia izan da igoera handiena jasan duena aurreko urtetik. Izan ere, genero arrakala handitu da, gizonen langabeziak behera egin duelarik eta emakumeenak gora, 8.900 pertsona gehiago, hain zuzen ere. Eta aldea handitu egin da langabezia tasari erreparatuta, gizonena %8,5 eta emakumeena %9,6. Lan kontratuen kopuruak, orokorrean, behera egin du emakumeen artean, 17.700 gutxiago baitira orain. Lan kontratu mugagabeek gora egin duten arren, ez da nahikoa izan suntsitu diren behin-behineko kontratuak ordezkatzeko. Hala ere, Nafarroan orokorrean emaitzek bide onean jarraitzen dute.

Bestetik, langile migratuen langabezia tasa izugarria azpimarratu behar dugu, tasa orokorraren (%10,09 Nafarroako Foru Erkidegoan eta %8,66 Euskal Autonomia Erkidegoan) hirukoitzera iritsi baita hiruhileko honetan (%37,33 eta %28,27, hurrenez hurren). Langile migratu -eta kasu askotan arrazializatuek- pairatzen dituzte lan merkatuaren ondoriorik ankerrenak: esplotazio maila altuenak, lan prekarioak eta langabezia zein pobrezia tasa altuenak ere bai. Maiz, lan baldintza horiek legez kanpo egon arren, atzerritarren legearen ondorioz gertatzen den errealitatea da, kapitalak esku-lan merkea baliatzen baitu irabazi handiagoak metatzeko.

Epe luzeko langabeziari dagokionez, azken urtean langile gutxiago daude egoera horretan, urtebetez edo gehiagoz lan bila. Hala ere, azken hiruhilekoaz geroztik gora egin du, eta joera aldaketa ekar dezake. 2021aren bukaeran langabetuen %47,50 ziren, eta 2022an %44,3ra jaitsi da.

Azken hilabeteetako joerarekin apurtuz, langabeziak gora egin du Hego Euskal Herrian azken hiru hilabeteetan. Aurreko urtearekiko, aldiz, zertxobait behera egin du. Gogora ekarri behar dugu pandemia garaian hainbat sektore ekonomikotan ia erabateko geldialdia izan ondoren, 2021. urtea hazkundearen urtea izan zela. LAB sindikatuak, ordea, behin eta berriro ohartarazi du ezohiko egoera baten normalizazioa besterik ez dela izan, eta 2019. urteko berezko egoerara bueltatzen ari garela. Gaur, BAI-ren bidez publiko egin diren datuekin, gure aurreikuspenak bete dira; ezohiko egoera “gaindituta”, egungo testuinguru sozioekonomikoak langile klaseari langabezia eskaintzen dio, modu normalizatuan. Era berean, aipatu behar dugu zerbitzuen sektorean langabeziak gora egin duela azken urtean (5.100 langabetu gehiago daude Hego Euskal Herrian), sektore honen prekarietatearen adierazle.

Bestetik, ezegonkortasun eta prekarietate egoera orokortua bizi dugu. Hego Euskal Herrian bi langiletik bat prekarietate egoeran dago, kalitatezko bizitza gauzatzeko diru-sarrera nahikorik gabe, enplegua izanik ere. Izan ere, bizitza garestitu da, baina langile klasearen soldatak (eta ondorioz, pentsioak) ez dira proportzio berean igo. Beraz, erosahalmenaren galera ekarri du horrek.

Hala, langile klasearen lan eta bizi baldintzen aldeko dinamikak bizkortu behar ditugula uste dugu, enpresaz enpresa eta kalean gureak diren eskubideak defendatuz.

Eskola jangeletako langileen eskakizunei jaramon egitea eskatu diogu Jaurlaritzari

Gaur Eusko Jaurlaritzaren Gasteizko egoitzaren aurrean mobilizatu gara Jokin Bildarratzen Hezkuntza Sailari exijitzeko jangelen aldeko benetako apustua egin dezala eta, lehenbailehen, bertako langileen ordezkariak elkarrizketa-mahai batera dei ditzala.

Joan den abenduan, LAB sindikatuak jendaurrean salatu zuen 2000ko martxoaren 22ko agindua, eskola-jangela publikoak arautzen dituena, Hezkuntza eta Zerbitzuen sailburuordeak jangela horien funtzionamenduari buruz ateratako zirkularra eta ikastetxe publikoetako eskola-garraioari buruzko dekretu berria aldatzeko premia. Horretarako, Jokin Bildarratz Hezkuntza sailburuari eta Xabier Aizpurua sailburuordeari langileen ordezkariekin elkarrizketa mahaia deitzeko eskatu genion, eta orain arte ez dugu erantzunik jaso.

Esan genuenez, Hezkuntza Sailak aldebakarreko bideari jarraituko balio eta ez balu negoziatzeko eseri nahi, LAB sindikatua ekintza sindikala areagotzen hasiko litzateke, eta hala egin dugu gaur Eusko Jaurlaritzan, Gasteizen, eta horretan jarraituko dugu Jokin Bildarratzek eskola-jangelen aldeko benetako apusturik egin gabe jarraitzen duen bitartean eta langileen ordezkariekin elkarrizketa mahaia premiaz deitzen ez duen bitartean, 2000ko martxoaren 22ko agindua, jangelen zirkularra eta ikastetxe publikoetako eskola-garraioari buruzko dekretu berria negoziatzeko.

Elkarretaratzea egin dugu Iruñean esklusibotasunaren inguruko negozioaren aurka eta osasungintza publikoaren alde

Elkarretaratzea egin dugu gaur goizean Iruñean, Ospitalegunean, osasun publikoaren alde eta langile fakultatiboen esklusibotasuna kentzeko asmoaren aurka.

Errefusatu egin dugu SMN sindikatuaren eskaera: esklusibotasuna kentzea baina dagokion osagarria kobratzen jarraitzea, alegia, hilean 700-800 bat euro kobratzen jarraitzea; eskaera horrek ez du inondik ere konpontzen egungo arazoa. Sindikatu korporatibo horrek defendatzen duenaren kontrara, osasun publikoa indartzeko eta plantilla osoaren lan baldintzak defendatzeko berehalako neurriak hartzearen alde egiten dugu.

Nabarmendu nahi dugu ez dugula onartuko mediku kopuru mugatu baten interesek osasun publikoa baldintzatzea eta plantilla osoa diskriminatzea, eta beharrezkoak diren neurriak planteatuko ditugula, hobekuntzak egiazkoak eta guztiontzat izan daitezen. Harremanetan jarri gara Mahai Orokorrean dauden gainerako sindikatuekin eta zenbait eskaera egin ditugu plantilla osoaren lan baldintzak eta soldatak hobetzeko. Mahai sektorialean dauden gainerako sindikatuekin ere harremanetan jarriko gara. Hainbat aukera aztertzen ari gara osasun sistema publikoa eta langileak jasaten ari diren egoerari erantzuteko.

Bartzelonako fiskaltzaren aurrean deklaratuko dugu Glovoren kontra, otsailaren 2an

Irailean, Glovoren kontra bide penalari ekin geniola jakinarazi genuen. Otsailaren 2an, bide horretan pauso bat gehiago emango dugu. Fiskaltzak, Euskal Herrian LABek hasitako bidea Bartzelonako prozesuarekin batzea erabaki du eta horregatik joango gara bertara egun horretan.

Asko dira arlo laboralean Glovoren aurka LABek irabazi dituen prozesuak, asko sindikatuak berak hasiak eta beste batzuk inspekzioak. Horietan guztietan erdietsi den ondorioa argia da: Glovoko langileak ez dira autonomoak, besteen konturako langileak baizik. Glovok ordea, lege, epai eta ebazpenen gainetik nahi duena egiten jarrai dezakeela uste du. Horren aurrean, bide penalari ekin genion.

Egun, langileek besteen konturako langile izaera onartua badute ere epai irmo edota ebazpen bidez, Glovok autonomoen eraentzan altan ematera behartzen ditu, eta ondorioz, erregimen orokor eta autonomoetan, bietan, daude alta emanda. Horrekin batera, enpresak ez dizkie oinarrizko eskubideak onartzen: oporrak, lanaldiak… Horregatik salatu genuen Glovo fiskaltzaren aurrean, langileon eskubideen kontrako delitu larri eta jarraituagatik, epai eta ebazpen administratiboei entzungor egiteagatik.

LAB parte izan den prozesu laboral anitzen idazkiak aurkeztu genizkion fiskaltzari. Horrekin batera, langileek bizi duten egoera eman genion ezagutzera, dagozkien eskubideak nola urratuak izaten ari diren sistematikoki: gizarte segurantzan altak bi erregimenetan; ez dute soldatarik ordaintzen, fakturak igortzen dituzte langileok autonomoen erregimenean altan egotera behartuz; aldebakarreko lanaldi aldaketa etengabeak, bide judizialean baliogabeak deklaratuak izan direla asko; deskantsu baldintzen urraketak; eta abar luze bat, luzeegia. Fiskaltzak, Euskal Herrian LABek hasitako bidea Bartzelonako prozesuarekin batzea erabaki du eta horregatik joango da LAB Bartzelonara otsailaren 2an. Glovoren aurkako epaiketa honetan, LAB sindikatuak emandako urratsak ezinbestekoak direlako. Hau da, LAB sindikatuari esker, gertuago gaude Glovori behingoz nahi duena egiteari mugak jartzeko.

Langileen antolakuntzarekin dena delako posible, baita Glovo bezalako munstro bat ere ataka larrian jartzeko ere. Euskal Herriko riderrak LABen bulegoetara hurbiltzen jarraitzeko deia egiten dugu, geroz eta gehiago garelako eta horrek geldiezin egingo gaituelako!

Viscofanen aurkako gatazka kolektiboaren demanda bat irabazi dugu, frogatzen duena antzinatasun plusa bereizkeriaz aplikatzen duela #LortuDugu

Abenduaren 21ean jakinarazi zen epaiak ezartzen du, salatu izan dugun gisara, Viscofan enpresa modu kontzientean 1989ko akordio baten irakurketa eta aplikazio diskriminatzailea egiten ari zela, behin-behineko langileei ez baitizen antzinatasun plusa ordaintzen, eta beraz are gehiago kaltzetzen zuen babesgabetasun handia duen kolektibo hau.

Epaiak frogatzen duen moduan, Viscofanek ez zituen antzinatasun kontzeptu gisa onartzen enpresan, mugagabe bihurtu aurretik, langileek aldi baterako kontratuekin edo bertan aldi baterako laneko enpresen bidez egindako lanaldiak. Horrek hilabetero kalte ekonomiko bat suposatzen du, eta kaleratzerik izanez gero kalte-ordainak okerragoak izatea ere.

Epai hori garaipen garrantzitsua izan arren, ez du ematen afera honetako azken kapitulua izanen denik, enpresak erabaki baitu erregutze-errekurtsoa paratzea epaiaren aurka, eta, horrela, sektore prekarizatu eta babesgabeenen baldintzak okertzen jarraitzeko asmo argia erakutsi du. Tamalez, jarrera hori larria izan arren, ez gaitu ezustekoan harrapatu.

Zorionak eman nahi dizkiegu epai honen bidez lan-baldintzak behar bezala arautzeko bidean jarri diren langileei. Era berean, enpresari eskatzen diogu beharrezkoa lukeen zuhurtziaz joka dezala, eta jarritako errekurtsoarekin jarrai ez dezala. Izan ere, horrelako jarreretan jarraitzen badu, argi izan dezan LABek eskura dituen tresna juridiko eta sindikal guztiak erabiliko dituela Viscofan enpresako langile guztiak defendatzeko.

Igor Arroyo: “Autonomo faltsuez baliatzen diren enpresak XXI. mendeko piratak dira”

Goizean Radio Popular irratiko Egun On Bizkaia saioan elkarrizketatu dute LAB sindikatuko koordinatzaile orokorra. Egun sindikatuak hainbat arlotan gauzatzen dituen ekimenak izan ditu mintzagai, tartean rider direlakoen afera; izan ere, Bartzelonako epaitegietan autonomo faltsuez baliatzen den plataforma digital baten aurka abiatutako prozesu batean lekuko gisa deklaratzeko deitu dute sindikatua.

Gasteizko epaitegiek hizkuntza eskakizunei lotuta eman berri duten epaiaren inguruan egindako galderei ere erantzun die Arroyok. Epai horrek jasotzen duenaren arabera, Arkautik onartu egin beharko ditu B2 euskara maila egiaztatu ez duten agenteak. Koordinatzaile orokorraren iritziz, langile guztiak euskalduntzeko baliabide nahikoa egon beharko lirateke, eta lanpostu baterako edo besterako hizkuntza hori jakitea nahitaezkoa ote denari buruzko eztabaida zaharkituta dagoela adierazi du.

Elkarrizketan zehar, koordinatzaile nagusiak atzo bertan aurkeztu zen 2022ko lan ezbeharrei buruzko txostenean jasotako datuak eta ondorioak zehazteko aukera ere izan du.

Esteka honetan entzun daiteke elkarrizketa osorik: https://radiopopular.com/podcast/igor-arroyo-lab-se-estan-vulnerando-derechos-linguisticos/

Hauteskunde eremuen proposamen bateratua aurkeztu diogu Osakidetzari

LAB, SATSE, ELA, SME, UGT USAE eta UTESE sindikatuok aurkeztu dugun hirugarrena da, 2019an luzatu genuen azkenaren harira inolako erantzunik jaso ez genuelarik. Osakidetzak hauteskunde esparru berriak negoziatzeari uko egin dio, eta horrek beste hauteskunde sindikal batzuk egitea eragotzi du. Berriki emandako epai baten arabera, aurreko eremuak indargabetuta geratu ziren Erakunde Sanitario Integratuetan (ESI) antolakuntza berria indarrean sartu zen unean.

LAB, SATSE, ELA, SME, UGT, USAE eta UTESE sindikatuok hauteskunde-eremuen proposamen bateratu berria aurkeztu diogu Osakidetzari, Erakunde Sanitario Integratuen antolaketa berrira egokitzeko. Hau da egiten dugen hirugarren saiakera; izan ere, 2015. eta 2019. urteetan beste bi proposamen bateratu aurkeztu genituen, eta Osakidetzak ez zien erantzun.

Sindikatuok behin eta berriz salatu dutu Osasun Arloko Mahai Sektoriala blokeatuta dagoela, ez dagoela inolako negoziaziorik eta Osakidetzak edukiak eta agenda inposatzen dituela. Horren ondorioz, sindikatuok mahaitik altxatu gara, eta beste bide batzuk ireki ditugu, arrakastarik gabe: Osakidetza birritan deitu dugu Lan Harremanen Kontseiluan (ez da agertu bileretan), eta bilera bat egin dugu Osasun sailburuarekin. Hauteskunde sindikalak blokeo horren eta negoziatzeko borondaterik ezaren adibide argiak dira.

Azken hauteskunde sindikalak 2014an egin ziren. Ondoren, Osakidetzak antolaketa-egitura aldatzea erabaki zuen, eta ESIetan antolatzea. Horren ondorioz, aurretik itundutako hauteskunde-eremuak baliogabetuta geratu ziren, ez baitzuten errealitate berria behar bezala irudikatzen, eta ez baitziren baliagarriak ESI bakoitzaren zuzendaritzaren eta plantillaren ordezkaritzaren arteko elkarrizketa eraginkorra aurrera eramateko. Are gehiago, berriki emandako epai batek horixe berretsi du, aurreko hauteskunde-esparruak indargabetuta geratu zirela antolakuntza berria indarrean sartu zenean.
LAB, SATSE, ELA, SME, UGT, USAE eta UTESE sindikatuok argi eta garbi adierazi nahi dugu blokeo-egoera hau konpontzeko borondatea dugula; blokeo honek ordezkaritza-organoak berritzea eta plantillak bere legezko ordezkariak aukeratzea eragotzi du. Osakidetzak gai horri heltzeko eta hauteskunde-eremu berriei buruzko negoziazio-prozesua hasteko izan duen borondate ezaren ondorio zuzena izan da hori. Hauteskunde sindikalak askatasun sindikalerako oinarrizko eskubidearen ardatzetako bat dira, eta eskubide hori sistematikoki urratu du Osakidetzak.Sindikatuok Osakidetzari eskatzen diogu, behingoz, beharrezko urratsak eman ditzala hauteskunde-eremu berriak negoziatzeko, eta, horrela, berme guztiekin hauteskunde sindikalak egiteko.

Ostalaritzan guztiontzako lan eskubideak berma daitezela exijitu dugu

Ostalaritza sektorerik prekarizatuenetako bat da, eta ezkutuko ekonomia nahiz aldi baterako enplegua proportzio handian azaltzen dira. Gastronomiagatik eta ostalaritzagatik goratutako postaleko Donostia horren atzean, esplotazio-eredu hori beren gorputzekin eusten duten langileen lan-baldintza lazgarriak daude. Arrazakeria, klasismoa, esplotazioa eta gehiegikeriak daude gero eta bortitzagoa eta baztertzaileagoa den txanpon horren beste aldean. Aski da gehiegikerien nahiz denetariko xantaia eta promesa faltsuen bidez aberasten den patronal espekulatzailearekin.

Espainiar estatuko Atzerritartasun Legea arrazista da. Gainera, Hego eta Ipar Euskal Herriko administrazioek beste alde batera begiratzea erabaki dute, mafia horiek kontrolatzeko, zigortzeko eta geldiarazteko mekanismoak eta eskumenak badituzten arren. Hala, langile migratu eta arrazializatuak abandonu eta babesgabetasun handiko zirkuituetan sarrarazten dituzte, mota guztietako urraketei aurre egin behar izaten dietelarik.

Baldintza duinetan lan egiteko eskubidea langile guztiontzat izan behar da.

LAB sindikatuak ekintza hipokrita eta espekulatzaile hori gaitzesten du. Administrazioek eta gobernuek langileen egoera erregularizatu eta babestu dezaten eskatzen dugu, dagokien lurraldean oinarrizko eskubideak benetan baliatu ahal izatea bermatzeko.

Euskal Herrian lan osasunean atzera egiten ari garela salatu dugu

“Lan osasun eskubidea egunero urratzen da, argazkia gordina da”, adierazi du Garbiñe Aranburu  koordinatzaile orokorrak sindikatuak 2022ko lan istripuei buruz osatu duen txostena aurkezteko asmoz gaur goizean egindako agerraldian. Iaz 69 pertsona hil ziren lanean Euskal Herrian, eta laneko gaixotasunen ondoriozko heriotzak 276 inguru izan direla kalkulatu dute.

“Egoera honek langileok bizi dugun krisi ekosozialarekin eta bizi baldintzen prekarizazioarekin lotura zuzena du”, azaldu du Aranburuk. Bada, ezinbestekotzat jo du langileen ekarpena aintzat hartzea, lan istripuak zergatik gertatzen diren aztertzea eta laneko gaixotasunen arrazoietan arreta jartzea; izan ere, lan osasun galera horiek ekiditea lehentasuna izan beharko litzatekeela uste du, gaur-gaurkoz gertatzen ez dena: “Langileon bizitzak beraien irabaziek baino balio txikiagoa du enpresarientzat”. Hala, prekaritatea mugatu eta prebentzio arloan inbertsioak egitearen premia aipatu du LAB sindikatuko koordinatzaile orokorrak.

Gainera, 2022. urtean gertatutako istripu hilgarriak ekiditea “oso erraza” zela nabarmendu du Aranburuk:  “Arriskuen azterketa sakonik eta prebentzio plan mardulik gabe, oinarri-oinarrizko prebentzio neurri errazekin, erdia baino gehiago murriztu zitekeen hildako kopurua”.

Sektorerik hilgarrienak identifikatuta

LABeko Lan Osasuneko idazkariak, Inko Iriartek, iazko urteak utzitako datuak xehatu ditu  agerraldian. Bada, azpimarratu du proportzioan basogintza sektoreak marka guztiak hausten dituela.  Jardun hori sailkapenean bigarren den eraikuntza arloa baino “15 bider hilgarriagoa” da. Aipatutako azken sektore horren kasuan, eraikuntzarenean, 20 pertsona hil ziren lanean zebiltzala, gehien-gehienak altueratik erori izanaren ondorioz. Industriak, berriz, 22 hildako eragin ditu, eta kolpeak nahiz harrapaketak dira arrisku faktore nagusiak sektore horretan. Azkenik, laugarren postuan garraioa dago, zeinetan 9 behargin hil diren lan istripuz, horietatik 6 ez traumatikoak. “Honek laneko arrisku faktore hau azalarazten du, zeinetan estresak, lan eredu sedentarioak, lanaldi luzeek eta, finean, bizitza osasuntsua eramatea eragozten duten lanak ere hil egiten duten”, azaldu du Iriartek.

Sindikatuak darabiltzan zifrak datu ofizialek erakusten dituztenak baino handiagoak direla nabarmendu behar da; izan ere, LABek ez die sinesgarritasunik aitortzen, “mutualitateek ekoitzitako datu interesatuak” direlakoan.

Laneko gaixotasunei erreparatzeko beharra

Istripuez harago, dena den, sindikatuak azpimarratu nahi izan du prekaritateak gaixotu egiten duela, eta horrek ere heriotza izan lezakeela ondorio gisa. Beraz, ez traumatiko gisa izendatutako heriotzen arrazoiak ikertu beharko liratekeela uste du. “Prekaritateak, soldata baxuek, lanaldi luzeek, laneko presek, estresak…. bizitza osasuntsua eramatea eragozten dute, eta honek lotura zuzena du lantokien barruan edo lantokitik kanpo gertatzen diren lanari loturiko hainbat heriotzekin”, azaldu du Garbiñe Aranburuk. In itinere kasuetan ere, “mugikortasun beharrak” edota “lanaldi luzeek sorturiko nekeak” duten zerikusia aztertu behar dela iritzi dio.

Sindikatuak ezin izan du laneko gaixotasunen eraginaren gaineko azterketa zehatzik egin, askotan eskatu badute ere, ez baitako halakoen erregistrorik. “Errealitatea ezkutatzeko asmo argia” ikusten du horren atzean Aranburuk, eta salatu du lantegiek ez dutela langile horiekiko ardurarik hartzen, ezta prebentzioa jorratzen ere.

Prebentzioan sexu-genero aldagaia aintzat ez hartzea ere gaitzesgarritzat jo du sindikatuak: “Sektore feminizitatuetako laneko gaixotasunak, zeregin errepikakorrekin lotuak, sistema muskulo eskeletikoari eragiten diotenak eta zaintza bezalako eremuetan ari diren emakume* langileen arrisku psikosozialak ez dira kontuan hartzen”. Bestalde, zaintza arduren zama nagusia oraindik ere nagusiki emakumeen gain jartzen denez, “lanaldi bikoitz” horiek osasunean duten eragina ere aipatu dute aurkezpenean. “Lan batzuek hil egiten dute eta beste batzuek ez digute duin bizitzen uzten”, adierazi du Aranburuk.

Patronalaren eta instituzioen erantzukizuna

LAB sindikatuaren ustez, patronala “legalki zigorgabe” sentitzeak ahalbidetzen du egungo egoera, baita instituzioen “utzikeriak” ere, azken hauek ez baitute dagokien ardura bereganatzen: “Ez dago Lan Ikuskari nahikorik, ez dago inolako neurririk zigortuak izan diren enpresekiko, ez dute patronala interpelatzen prebentzio neurriak har ditzan eskatuz”.

Horren erakusletzat daukate mutualitateek jokatzen duten rola. Azken boladan, osasun sistema pribatizatzearekin batera, geroz eta eskumen gehiago eman zaizkiela salatu du sindikatuak. “Mutualitateen egitekoa ez da enpresei prebentzioan laguntzea, enpresei kostuak murriztea baizik”, adierazi du Garbiñe Aranburuk, gaineratu duelarik, besteak beste, bajak kontrolatzen eta laneko istripuak eta gaixotasunak ezkutatzen jardun ohi dutela.

Sindikatuaren lan ildoak

Hori guztia ikusita, aurkezpenean berretsi dute LABek bere azken Biltzar Nagusian erabakitakoen ildotik tiraka jarraituko duela lanean sindikatuak. Hala, prekaritatea borrokatu eta heriotzak nahiz gaixotasunak aztertzeaz batera, neurri eraginkorrak eskatzeko ekintza sindikala areagotzeko asmoa adierazi dute. Horrez gain, lan osasunari lotutako problematikak ikusarazi eta salatzen jarraituko dute eta, aipatu bezala, mutualitateen hedapenaren aurkako eta osasun sistema publikoaren aldeko borrokan ere bai. Azkenik, insituzioak interpelatuko dituztela jakitera eman dute; asmo horren baitan,  Osalanera zein Nafarroako Osasun Publikoaren Institutura prebentzio plan eraginkorrak eskatzeko proposamenak eramango dituzte.