2026-05-06
Blog

Tubos Reunidoseko zuzendaritzak eta erakundeek eraman dute enpresa gatazkaren fase berri honetara. Langileak ez dira erantzule, ondorioak ordaindu dituztenak baizik

Amurrioko enpresa-batzordeko gehiengoak balorazio argia egiten du orain arte gertatutakoaz eta Tubos Reunidosek hartzekodunen borondatezko konkurtsoa eskatzeko hartu duen erabakiaren ondoren irekitzen den egoera berriaz.

Lehenik eta behin, plantilak ez duela gatazka hau aukeratu azpimarratu du komiteak, baizik eta gatazkara bultzatu dutela.

Hasieratik adierazi zuen zuzendaritzak planteatutako neurriak —kaleratzeak, altzairutegia ixtea eta logistika kanporatzea— ez zirela Tubos Reunidosen arazo nagusia konpontzeko egokiak. Bere ustez, arazoa ez zen langileria, ezta haren baldintzak edo eskubideak ere; arazoa finantzarioa zen, baita kudeaketari eta zuzendaritzari lotutakoa ere. Horrez gain, negoziazio prozesu erreal, garden eta langileen parte-hartzearekin bat irekitzea beharrezkoa zela defendatu zuen.

Zuzendaritzak, ordea, ez zuen hori kontuan hartu, eta inposizioa, xantaia eta presioa aukeratu zituen, kudeaketa txarraren ondorioak langileei egozteko asmoz. Batzordeak dio denborak arrazoia eman diola.

Adierazi zitzaien EREa beharrezkoa zela bideragarritasuna bermatzeko eta birfinantzaketa errazteko, baina gaur egun bertan behera geratu da, enpresak ezin baititu kostuak estali. Era berean, altzairutegia ixtea eta kanporatzea ezinbestekotzat jo ziren, baina azkenean enpresak borondatezko konkurtsoa eskatu du. Batzordearen arabera, argi dago neurri horiek ez zirela irtenbidea.

Bere ustez, neurri horiek saihestezin gisa aurkeztu zituztenek eta benetako negoziazioa ekidin zutenek eraman dute enpresa egoera honetara. Halaber, adierazten du grebak ez duela egoera hau eragin, baizik eta langileen erantzuna izan dela inposizioaren, gardentasun faltaren eta elkarrizketarik ezaren aurrean.

Gogorarazten du batzordeak apirilaren 1ean bilera eskatu zuela, baina hilabete bat baino gehiago igaro zela deialdia jasotzeko, eta bilera hori erabili zela konkurtsoaren berri emateko eta erabakiak berriro inposatzeko.

Horrek erakusten du, batzordearen arabera, zuzendaritzaren jokabidea: gardentasunik eza, negoziaziorik eza eta langileen ordezkaritzarekiko errespetu falta.

Konkurtsoari dagokionez, adierazten du ez dela inoiz albiste ona, egoeraren larritasuna islatzen duelako. Hala ere, azpimarratzen du ez dela grebaren edo EREaren akordio faltaren ondorio, baizik eta lehenagotik zetorren kaudimengabeziaren emaitza.

Era berean, dio konkurtsoak fase berri bat irekitzen duela, jardueraren jarraipena eta finantza egoeraren antolaketa helburu nagusitzat hartuta. Interes desberdinak daudela azpimarratzen du: hartzekodunak, inbertitzaile posibleak eta bestelako eragileak. Gainera, informazio hori guztia langileei ezkutatu zaiela salatzen du.

Fase berri honetan, benetako elkarrizketa eta negoziazio aukera irekitzea espero du. Bere prestutasuna berresten du negoziatzeko, baina gardentasunez, presiorik gabe eta informazio osoarekin. Biharamunean egingo den bilerara joango direla adierazten du, egia entzuteko itxaropenarekin.

Galdera nagusiak planteatzen jarraituko du: zorren birfinantzaketa, inbertitzaileekin harremanak, hartzekodunen papera eta industria eszenatokia. Langileek informazioa jasotzeko eskubidea dutela azpimarratzen du.

Era berean, erakundeen erantzukizuna salatzen du, haien jarduera orain arte ez dela nahikoa izan adieraziz. Gardentasun falta eta benetako elkarrizketarik eza kritikatu ditu. Azpimarratzen du diru publikoaren erabileraren inguruan ere erantzukizunak daudela.

Maiatzaren 7ko batzarrari dagokionez, adierazten du helburua proposamenak eta konponbideak aurkeztea izan behar dela. Egoera berri baten aurrean daudela onartzen du, eta bileraren ondoren aztertuko duela. Hala ere, argi uzten du arreta ez dela plantillan jarri behar. Galderak zuzendaritzari eta erakundeei zuzendu behar zaizkiela dio.Langileak bere burua defendatzen ari direla defendatzen du.

Azkenik, batzordeak dio bere norabidea mantenduko duela, gardentasuna eta erantzukizunak eskatzen jarraituz eta enplegua zein industria defendatuz. Amaitzeko, adierazten du argi geratu dela langileak ez direla inoiz arazoa izan.

Amurrion, 2026ko maiatzaren 5ean, TRGko enpresa batzordea.

VW Navarran 2027rako kontratazio eta produkzio aurreikuspenen balorazioa

Lehenik eta behin, salatu nahi dugu VW Navarrak Enpresa Batzordeari atzo 2027ko ekoizpen programa posiblea egiteko, goranzko malgutasun neurriak adosteko ustezko beharra jakinarazteko moduak.

UGT eta CCOO sindikatuei informazio hori eman eta handik 4 egunera, hauek prentsari eman zioten informazioa, eta gainerako atal sindikalekiko erabateko mespretxua erakutsi zuten. Ez zuten Batzordeko Idazkaritza serio baten moduan jokatu, kortijo bateko jauntxoek bezala egin zuten, enpresaren oniritziarekin.

Iazko abenduan jakinarazi genuenean behin-behineko 93 lankidek kontratu mugagabea izan behar zutela Lan Ikuskaritzaren bitartez konpontzeko, LABek salatuta, haien kontratuak Lege iruzurrean eginak zeudela, enpresak eta UGT eta CCOO sindikatuek izugarrizkoak bota zituzten esanez enpresaren etorkizuna arriskuan zegoela.

Plantillan 400 langile mugagabe soberan zeudela 3 urte lehenago erabaki eta sinatu zuten berberak dira, eta orain harrotu egiten dira kontratazio posible batzuez, 500 eta 1000 artean 2027ko programa egiteko, Akaso kontratazio horiek ez dute enpresa arriskuan jartzen?, Edo kontratazio horiek guztiak prekarioak, aldi baterakoak izango dira? Hori da aurreikusten duzuen kalitatezko enplegua?

VW Navarrak behar adinako gaitasuna du Enpresa Batzordeari atzo jakinarazitako ustezko programa produktiboa egiteko, hitzarmenean jasotako malgutasun-neurriak aplikatuz. Eskema erantsi dugu.

Gaur egun, ostiraletan ari dira lanean boluntarioekin. Hitzarmeneko malgutasun-neurri guztiak aplikatuta, 2027ko egutegiak aukera emango luke 10 larunbatetan boluntarioekin arazorik gabe lan egiteko.

Zertara dator asteburuko txanda bat adosteko horrenbesteko presa eta interesa? Zergatik argitaratu dituzte UGTk eta CCOOk beren Hitzarmen Kolektiboko plataformak hau indarrean egonik?

Erantzuna erraza da: Zuzendaritza eta sindikatu hauek Hitzarmen Kolektiboa negoziatzen ari dira Komitearen bizkarrera, eta hurrengo urteko Hauteskunde Sindikalak elkarrekin prestatzen, oso litekeena da komenigarritzat jotzea plantillaren gustukoak ez diren malgutasun-neurriak hauteskunde sindikalak baino hilabete batzuk lehenago adostu nahi izatea.

Ez dute aurreratu larunbatetan nola lan egin nahi duten, LABek 2016an bigarren eredua esleitzeko lan-proposamena egin zuen asteburuetarako, baina ez zen kontuan hartu, sarrera-kategoria ezabatzea, parekidetasunean kontratatzea eta kontratazio-irizpide publiko eta gardenak eskatzen genituen.

Gure ustez, beste behin ere, VW Navarrak, UGTk eta CCOOk kutxa egingo dute prekarietatearekin, VWek %23 merkeagoak diren langileak kontratatuz, horrela erabaki zuten UGT eta CCOOi esker, eta sindikatu horiek kutxa egingo dute kategoriak, diru-sarrerak eta mesedeak aginduz, otzantasunaren truke.

VW Navarrak beheranzko malgutasuna behar badu, UGTk eta CCOOk langileak langabeziara bidaltzen dituzte eta VWek irabaziak handitzen ditu, gorantz behar badu, langile prekarioak kontratatzen dira helburu berarekin.

Akaso laugarren txanda bat langile mugagabeekin sortuko da? LABentzat behin-behineko langile guztiak, bitarteko kontratudunak, 350 bat gaur egun, mugagabeak izan beharko lirateke eta 5. soldata maila izan beharko lukete, egiturazko enplegua da.

LABek enpleguaren banaketaren alde egiten du eta ez dugu eragozpenik egutegiak negoziatzeko, baldin eta lanaldia murriztea badakarte, lan berdinari soldata berdina dagokiola eta lanerako sarbidea unibertsala, ez sektarioa eta baztertzailea dela islatzen badute.

Langabezia datuek ez dute enplegu prekarioaren hazkundea islatzen

Pasa den urteko apirilean baino 3.594 langabetu gutxiago daude Hego Euskal Herrian. Azken hilabetearekiko ere jaitsi egin da langabezia (%3,07) eta 132.708 langabetu daude. Emakumeen artean azken hilabetean zein urtean langabeziak behera egin arren, langabetuen gehiengoa izaten jarraitzen dute, % 59a, hain zuzen ere.

Apirileko azken egunean 1.091.652 afiliatu zeuden Hego Euskal Herrian Erregimen Orokorrean, aurreko urtean baino 16.000 afiliatu gehiago. Hala ere, sortzen ari den enpleguak prekarietatea du oinarri. Afiliazioaren igoeraren atzean zerbitzuen presentzia nabarmena dago (afiliazio guztiaren %62,5 osatzen du), sektore honetan igo baita gehienbat. Ezin dugu ahantzi aste santua egon dela tartean, eta zerbitzuetako eskaintza prekarioak horrekin lotura zuzena duela. Aipatzekoa da afiliazioan erregistratutako kontratuen proportzio handi bat aldizkako kontratu finkoak izan direla. Nabarmentzekoa da, halaber, afiliazioak gora egin duela industrian, azken hilabetean batez ere Nafarroan, nahiz eta langabeen kopuruak gora egin duen aurreko urtearekin alderatuta. Hau da, industrian enpleguak gora egin du, baina ez da egonkorra.

Bestalde, azpimarratu behar dugu hilabetez hilabete handitzen ari den beste kolektiboa aurretik enplegurik ez zuten herritarrena dela, bereziki migratuek eta emakumeek osatua. Izan ere, aurreko enplegurik gabekoen artean, migratuek %6,6 egin dute gora eta 362 emakume gehiago dago egoera honetan. Bizi dugun eredu kapitalista patriarkal eta kolonialak bereziki kolpatzen ditu egoera zaurgarrian dauden kolektibo horiek, lan merkatu prekariora bultzatzen dituelarik.

Urte arteko datuetan arreta jarriz gero, adin guztietan jaitsi da langabezia. 25 urtetik beherakoen artean %10,73 murriztu da. Sexu-generoaren aldetik antzeko zantzuak ikus ditzakegu, aurreko urtetik hona emakumeen artean langabezia %2,64 jaitsi baita. Hau Aste Santuan egondako zerbitzuen lan eskaintza prekarioarekin lotzen dugu. Hala ere, sistemaren oinarri heteropatriarkalak agerian gelditzen dira, aurreko enplegurik gabekoen artean emakumeak baitira gehiengoa. Gainera, gazteen artean, enplegurik ez dutenen %77,69 emakumea da.

Kezkagarria da sortzen ari den enpleguaren kalitatea. Denbora daramagu errealitate hori salatzen, baina patronalak ezikusiarena egiten du. Egin diren 14.272 kontratu berrietatik %80 behin-behinekoak dira. Langile klasearen ezegonkortasuna bultzatzen duten enpleguak sortzen ari dira. Are gehiago, behin-behineko kontratu ia guztiak zerbitzu sektorean izan dira. Ez da kasualitatea sektore prekarizatuenak izatea enplegua sortzen dutenak, egonkorrenak suntsitzen ari diren bitartean; adibide garbiak dira Tubos Reunidos eta Maderas de Llodio.

Ez da lehenengo aldia ohartarazten duguna langabezia datuek, modu isolatuan, lan merkatuaren argazki osoa islatzen ez dutela. Enplegu prekarioa gizartearen kezka nagusia da, eta egoera horrek egiten du posible gero eta langile gehiago egotea bizitza duina bermatzeko diru-sarrera nahikorik gabe, enplegua eduki arren. Horri aurre egiteko tresna da borroka sindikala. Sistema kapitalista heteropatriarkal eta koloniala ezbaian jartzeko momentua da, langile klasea erdigunean jarriko duen eredu berria eraikitzeko, langile klase osoaren lan eta bizi-baldintzak hobetuko dituena.

10 egunean 6.500 sinadura bildu ditugu irakasleentzako murgiltze ikastaroak mantentzearen alde

Eusko Jaurlaritzaren Bilboko Hezkuntza Ordezkaritzan elkarretaratzea egin dugu LAB, STEILAS eta ELA sindikatuok, eta bildutako sinadurak Hezkuntza Sailari helarazi dizkiogu. Era berean, maiatzaren 14rako mobilizazioak iragarri ditugu ikastetxeetan. Bestalde, euskaraz bizitzeko eta lan egiteko eskubidearen alde maiatzaren 9rako deitutako manifestazioan parte hartzeko deia ere egin diegu hezkuntzako langileei.

Hiru sindikatuok sinadura bilketa bat jarri genuen abian apirilaren 21ean, apirilaren 30ean amaitu zena; hamar egunotan 6.500 sinaduratik gora bildu ditugu. Horrek agerian uzten du irakasleek murgiltze ikastaroak beharrezkotzat jotzen dituztela eta hauek mantentzearen alde daudela.

Elkarretaratzea egin duten bitartean, sinadura horiek aurkeztu dizkiogu Hezkuntza Sailari. Mobilizazioan hezkuntza sailari egiten dizkioten eskaera zehatzak gogorarazi ditugu:

  • Irakasleentzako euskarazko murgiltze ikastaroak mantentzea (R bidez eskainitakoak barne) langileen ordezkarien gehiengoarekin murgiltze ikastaroen diagnostikoa, indartzea eta dimentsionamendua adostu bitartean.
  • Euskaran eta euskal kulturan ardaztutako formakuntzan egun dagoen beharra aitortzea eta ikastaroak ez murriztea ikastetxeetako mikro formakuntzetara.
  • Murgiltze bidezko formakuntza honen irismena eta eragina hobetzeko neurriak langileen ordezkariekin jorratzea eta adostea.
  • Formakuntza molde hori bermatzeko, gutxienez orain arteko baliabideei eta inbertsioari eustea.
  • Euskaran ardaztutako formakuntza gaur egungo beharretara egokitzea eta indartzea, sindikatuekin negoziatuta.

Abian jarritako dinamikari jarraipena emanez, ikastetxeetan mobilizazio egun bat deitu dugu datorren maiatzaren 14rako. Irakasle talde osoari dei egiten diogu egun horretan antolatu eta mobilizatu daitezen.

Hiru sindikatuon ustez, ezinbestekoa da euskararen ezagutzan, soziolinguistikan eta euskal kulturan eta horien guztien transmisioan trebatutako irakasleak izatea eta hauek etengabe formatzea. Hori izan baita urteetan IRALEko R ikastaroen helburua.

Hezkuntza Sailak, ordea, sindikatuekiko gardentasunik gabe eta aldebakarrez IRALEren R modalitateko ikastaroak 2026-27 ikasturtetik aurrera bertan behera uzteko erabakia hartu du.

Euskal Herrirako euskaran ardaztutako hezkuntza sistema burujabea defendatzen dugu sindikatuok, euskararen ezagutza eta erabilera bermatuko dituena eta euskal hiztun osoak heziko dituena, gizarte kohesionatu euskaldun baten alde. Horretarako, irakasleentzako euskaran eta euskal kulturan ardaztutako prestakuntza funtsezkotzat jotzen dugu, irakasleak baitira ikasleen eta hezkuntza-sistemaren lorpenen eragile nagusiak.

Hori esanda, sindikatuok uste dugu neurri eta baliabide berriak behar direla, baina horiek ezin dituztela daudenak ordezkatu, baizik eta daudenak osatu eta indartu behar direla.

Azkenik, datorren maiatzaren 9rako euskaraz lan egin eta bizitzeko eskubidearen alde deitu dugun manifestazioan parte hartzera ere deitu dugu hezkuntzako langileria osoa.

LABek Osakidetzako akordio arautzailea aldarrikatzen du

LABek adierazi du Osakidetzako langile guztien lan-baldintzak hobetu behar direla zerbitzu publikoa hobetzeko, eta horretarako markoa EAEko mahai sektoriala dela, eta ez Madrilek ezarritakoa. Sindikatuak salatu du mahai sektorialetan medikuen grebaren eta hura konpontzeko irtenbideen inguruan ez dela hitz egin, eta gaia saihestu egiten dela.

Osakidetzak 20 urte betetzera doan lan-baldintzen akordio arautzailea du, eta premiaz berritu behar da, kolektibo desberdinen izaera eta ezaugarriei erreparatuta, langileen lan-baldintzak eta erabiltzaileei eskaintzen zaien zerbitzua hobetzeko. Zerbitzua propioa eta baliabide publikoekin ematea aldarrikatu du LABek. Halaber, pribatizazioaren aurkako neurriak hartzea eta zerbitzu guztiak publifikatzeko plana premiazkoa dela azpimarratu du.

Lan-akordioan badago zer eguneratu: ordainsariez gain, lanaldian egin behar diren itinerantziak ordaindu behar dira, osagarriak berrikusi, kategoriaren eta unitatearen araberako ratioak ezarri, funtzioak eta txandak berrikusi, langileen kolektiboen eta erabiltzaileen hizkuntza-eskubideak bermatu, irizpide antolatzaile eta laboral berberak aplikatu ESI guztietan, aparteko orduen jarraipena eta konpentsazioak berrikusi, autokontzertazioak mugatu, gazte-berritze plana adostu eta lan-osasuna hobetu, besteak beste.

Eusko Jaurlaritzak azpimarratu du gatazkaren konponbidea Monica Garciak zuzentzen duen ministerioaren esku dagoela, eta Esparru Estatutuaren benetako negoziazioa eskatu du.

LABek, aldiz, Alberto Martinez Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburuarii eskatu dio erantzukizuna har dezala eta 20 urte betetzera doan lan-akordioa osotasunean berritzeko apustua egin dezala.

Martinezek adierazi badu ere grebek sortutako itxarote-zerrendak murrizteko errefortzua handitzea eta pazienteentzako aukerak zabaltzea erabaki duela, LABek salatu du neurri hori ez dela berria eta pribatizazioan sakontzen duela, pazienteen arreta ospitale kontzertatuetan ematea baitakar.

Gauzak horrela, Martinezi deia egin dio mahai sektorialean akordio arautzailearen negoziazio osoa hasteko. LABek jakinarazi duenez, negoziazio kolektiboa baliatzen ez bada, aliantzak bilatu eta ekintza sindikala aktibatuko du. 

Greba eguna Gasteizko Shuton enpresan

Gaur, maiatzak 5, Shuton, S.L.U enpresako langileak lehen greba eguna egiten ari dira Goiainen, enpresari lan baldintza duinak eta hitzarmen justua exijitzeko. Bost hilabete baino gehiago igaro dira negoziazioak hasi zirenetik, eta, besteak beste, enpresa honek ez du oraindik langileentzako lan-baldintza duinak bermatuko dituen proposamenik egin.

Hori dela eta, negoziatzeko hainbat saiakera egin ondoren, eta enpresak egoera desblokeatzeko inolako borondaterik erakutsi ez duenez, langileek lan-txanda guztietarako bi greba-egun egitea erabaki zuten batzarrean, hasiera batean, maiatzaren 5ean eta 12an.

Lehen egunean ia langile guztiek egin dute bat grebarekin, bai bulegoetan, bai produkzioan, eta produkzioa eten egin da txanda guztietan.

Shutonen hitzarmen duina orain!
Borroka da bide bakarra!

LABek manifestaziora deitu du maiatzaren 16an Gimeno kontseilariaren kargu-uztea exijitzeko

Hezkuntza arloko langileen artean, aste gutxiren buruan, ia 2.000 atxikimendu bildu ditu “Nafarroako hezkuntzak okerrera egitearen erantzule nagusia” Gimeno dela eta horregatik “kargugabetu egin behar dela” adierazten duen manifestuak.

2025eko ekainean, duela ia urtebete, LABek kanpaina bati ekin zion, Carlos Gimeno Hezkuntza kontseilariak bere ardurapeko alor guztietan egiten ari den kudeaketa negargarria azaleratzeko. Hezkuntza-komunitate osoaren atsekabea ikusirik, hasi ikasle eta familietatik eta Nafarroako hezkuntza-sisteman parte hartzen duten profesional mota guzti-guztietaraino, arrazoiak soberan zeuden.

Bada, ordutik hona egoerak okerrera egin du. Oro har, nahikoa litzateke esatea LABek gogoan dituen gobernu guztietatik protesta, mobilizazio eta greba gehien egin dizkioten kontseilaria bihurtu dela, edo urteko aurrekontu orokorretan hezkuntzara bideratzen duen inbertsioaren pisua geroz eta txikiagoa dela gainerako kontu-sailekin alderatuta.

Baina kontua ez da hor gelditu eta azken hilabeteetan zentzu berean jarraitu du:

  • LH dualaren antolamendu gabezia erabatekoaz harro agertu da.
  • Zerbitzuak pribatizatzeko ahaleginean sakondu du, NHEBZ alde batera uzten duten hitzarmenak sinatuz.
  • 0-3an, oraindik ere ez dio erantzun ziklo osoa publifikatzeko joan den urrian LABek egin zion eskaerari.
  • Dozena bat linea baino gehiago itxiko dituela eta zenbait langile baztertuko dituela iragarri du.
  • D ereduaren hedapena kosta ahala kosta oztopatzen jarraitzen du, horrela euskararen normalizazioa galaraziz.
  • Ikastoletako eta ikastetxe itunduetako langileen beharrei erantzuteko hiruko mahaia deitu gabe jarraitzen du.
  • Estatutu berriaren proiektuan langile publikoentzat txertatu dituen neurriekin, bere departamentuko langileak urte askoan Nafarroako Gobernu osoko langilerik behartsuenak izatera kondenatu ditu.

Azken puntu horren harira, LABek gogorarazi nahi du hainbat batzar informatibo hasi dituela Nafarroako Administrazio Publikoetako Langileen Estatutu berriak, gaur egun idatzita dagoen bezala aplikatzen bada, izango dituen ondorioei buruz. Gainera, datorren maiatzaren 28an 4 orduko lanuztea egingo du sindikatuak, testu hori Parlamentura eraman ez dezaten eskatzeko, eta lanbide karrera beste lege batean garatu dadin, negoziazio erreal eta serioago baten bidez.

Hala, hezkuntza-komunitate osoaren haserrea inoizko mailarik gorenean dago. Hori ikusirik, LABek manifestu bat idatzi eta zabaldu du kontseilaria kargutik kentzeko eskatuz. Bada, bi hilabetetan bakarrik, hezkuntza arloan lan egiten duten 1.856 langilek baino gehiagok sinatu dute. Horrek LAB norabide zuzenean doala baieztatzen du, eta baita hezkuntza komunitatearen nahiz Nafarroako jendartearen zati handi baten sentimendua jasotzen jakin duela.

Gainera, bide beretik jarraitzeko indarra eman dio LABi. Alde batetik, atxikimenduak biltzen jarraitzen du, eta oraindik sinatu ez duenari horretarako gonbita luzatzen dio. Era berean, haserre orokortu hori mobilizazio masibo baten bidez islatu nahi du, eta datorren maiatzaren 16rako manifestazioa antolatu du, “Kalitatezko hezkuntzaren alde, Gimeno kanpora!” lelopean. Martxa 12:00etan abiatuko da Iruñeko Basotxotik eta Nafarroako Jauregian bukatuko da. Mobilizazio hori nafar jendarteak nahieran dabilen kontseilari harroputz eta autoritarioarekiko sentitzen duen haserrearen eta gogaitasunaren bozgorailu ahalik eta indartsuena izatea nahi du LABek. Ezin du Nafarroako hezkuntzaren arduradun nagusia izaten jarraitu!

Beraz, hezkuntza komunitate osoari, eta baita Nafarroako hezkuntzaren egoera eskasarekin kezkatuta dauden herritar guztiei ere, deia luzatzen die LABek maiatzaren 16an kaleak hartu eta “Gimeno kanpora!” oihuaz bete ditzaten.

Denon Bizitzak Erdigunean dinamikak zaintzaren inguruan antolatutako jardunaldietan parte hartzeko deia egiten du LABek

Aspalditik martxan duen zaintza sistema publiko eta komunitarioaren aldeko borroka ildoaren barruan, Denon Bizitzak Erdigunean dinamikak jardunaldi nazionalak egingo ditu datorren larunbatean, maiatzaren 10ean, Bilboko Unamuno institutuan. “Zaintza Sistema Publiko eta Komunitarioaren bidean, Euskal Herria eraldatzen” izenburupean, orain arteko bideaz eta aurrera begirako erronkez arituko dira bertan. Dinamikaren hurrengo inflexio puntua izango da, Herri Akordioan biltzen diren Euskal Herriko hainbat eragile eta norbanakok antolatutakoa. LABek jardunaldietan parte-hartzeko deia egin eta izen-ematearen garrantzia azpimarratu nahi du (lotura honetan duzue horretarako aukera).

Euskal Herriko Mugimendu Feministak urteak daramatza zaintza eta lan banaketa sexuala politizatzen eta agendan kokatzen. 2023an mugarri garrantzitsua jarri zuen: Greba Feminista Orokorra egin zuen. Ordura arte Mugimendu Feministak bere kabuz lantzen zuen lan ildoa, herritar orok eta herri gisa erantzun beharreko problematika bihurtu zuen, gaia kolektibizatuz eta sozializatuz, nahiz egungo zaintza erregimen sostengaezinaren irakurketa konpartitu bat eginez.

Inflexio puntua izan zen greba bera, baina, batez ere, greba horren antolakuntza prozesua. Zaintza eraldatzearen garrantzia, greba borroka tresna gisa birpentsatzea… eta beste hainbat ertz landu zituen Mugimendu Feministak. Bide horretan, Herri Akordioa deituriko aldarrikapen taula bat adostu zuen Euskal Herriko hainbat eragile sozial eta sindikalekin, eta hori izan da bere zoru komuna, baita zerumuga ere.

Argi izan ditu hasieratik zeintzuk izan diren bere eskakizunak, aldarrikapenak eta interpelazioak eta zeintzuk diren gaur egungo urgentziak. Greba Feminista Orokorraren ostean euskal gobernuak interpelatu zituen eta hauek entzungor egin zuten. Ez du aurrerapenik ikusi, are gehiago; zaintza lanak pribatizatzen eta enpresen mesedetan lan egiten jarraitu dute, zaintza negozio bihurtuz emakume*, eta batez ere, emakume* migratu eta arrazializatuen kontura. Horren aurrean, bere bidea jarraituko duela argi utzi nahi izan du.

Aliantzak josteko dinamika jarri zuen martxan, eta horretan aritu da gaur egunera arte; Euskal Herriko askotariko eragileekin elkartu da, zaintzaren problematika sozializatzeko eta bakoitzak bere eragin esparrutik, gaiari heltzeko intentzioz lan egiteko.

Etxeko eta zaintza langileak izan dira eta dira borroka honen ezinbesteko subjektu; 2023ko grebarako kontsentsu eta marra gorri inportanteak markatu zituzten, eta ozen aldarrikatu ziren greban haien lan baldintza duinak ere, atzerritartasun legea deuseztatzeko eskaerarekin batera. Sindikatuak ere aliatu ezinbestekoak izan dira azken bi urte eta erdian, eta negoziazio kolektiborako oinarriak aurkeztu zituen iazko martxoan. Euskalgintzatik, antirrazismotik, gazte eremutik, ekofeminismotik, transfeminismotik eta beste hamaika eremuetatik eragiten duten eragileekin aritu da lanean.

Argi dago aurrera urrats garrantzitsuak egin dituztela, eta horretan jarraitu nahi dute, badakitelako zaintza eraldatuz sistema bera eraldatzeko aukera dutela. Bide horretan, zehaztua dute hurrengo hitzordua: maiatzaren 10ean jardunaldi nazionalak egingo dituzte.

Bertan, orain arteko lorpenez, etorkizuneko erronkez eta aurrerapausoez arituko dira.

Hona hemen jardunaldien egitaraua:

9:30. Izen ematea

10:00. Testuinguruaren kokapena

11:00. Ongi Etorri Errefuxiatuak-ek antolaturiko errolda soziala babesteko giza katean parte hartuko dute.

12:30. Konpromisoen aurkezpena eta aurrera begirako erronkak

13:30. Agerraldia

14:00. Bazkaria

15:00-17:00. Konpromisoen ezaugarritzea eta itxiera

Euskal Zaintza Sistema Publiko eta Komunitariora bidean, garrantzitsua da norabidea marrazteko ardura herritar orok hartzea. Horregatik, jardunaldiak herritik, herriarekin eta herriarentzat antolatu dituzte, eragin esparru askotatik, zaintzaren borroka honetan eragile eta sektore bakoitzak konpromiso eta ardurak hartu behar baititu.

Zaintza eraldatzeko borrokaren parte izan diren eta diren eragile eta norbanako guztiok elkartzea nahi dute. Horregatik, maiatzaren 10eko jardunaldietara Euskal Herriko eragile sozial, politiko eta sindikalak daude gonbidatuak, Mugimendu Feministako talde eta kideak, zaintzaren sektorean lanean dabiltzanak, erabiltzaileak eta haien ingurukoak, eta, oro har, zaintza eraldatzeko bidean ekarpena egin nahi duten herritar guztiak.

“Euskal Zaintza Sistema Publiko eta Komunitariora bidean, jarrai dezagun elkarrekin zaintza sistema eraldatzen, sistema bera eta Euskal Herria eraldatzeko!”, adierazi dute.

LABek exijitu dio Toquerori, Tuterako alkateari, zentzua berreskuratzeko eta legez kontrako zentsuragatik dimititzeko

Sindikatuaren historia laburbiltzen duen 1974tik etorkizunera LAB zabaltzen erakusketak Tuterako La Rua gizarte etxean egon behar zuen ikusgai 2025eko urriaren 1etik 10era, baina Alejandro Toquero UPNko alkateak ixteko agindua eman zuen. Orain, Nafarroako Administrazio Auzitegiak onartu du LAB sindikatuak aurkeztutako helegitea, baimendutako erakusketaren aldi baterako etetea baliogabetuz, aplikatutako zentsura legez kanpokotzat joz.

LAB sindikatuak ulertzen du Alejandro Toquero jaunari sindikatu hau ez gustatzea, baita Toquerok eta bere alderdiak, UPNk, sindikatu honek Erriberan duen presentzia eta eragin gero eta handiagoa begi txarrez ikustea ere, baina etsaitasun horrek ez du justifikatzen adierazpen askatasunaren aurkako bere eraso obsesiboa, balore demokratikoen guztiz kontrakoa dena jarrera jauntxoen jarrera erakusten duena. Izan ere, Toquero Jaunak, Errege Eguna erabili zuen opari gisa, eta Trumpen erara, erakusketaren debekua eta LAB sindikatuari ezarritako zigorra iragartzeko.

Tuteratik eta Iruñetik, Langileen Nazioarteko Egunean, LAB sindikatuak erantzuna eman zion, Nafarroako Administrazio Auzitegiaren ebazpenaren berri emanez. Auzitegiak aintzat hartu du sindikatuaren gora jotzeko helegitea, eta baliogabetu egin du Toquerok agindutako erakusketaren aldi baterako etetea, esanez: «helegileari arrazoia ematen zaio, sindikatu helegileari posta elektroniko bidez jakinarazitako itxiera agindua egitatezko bidea baita, jarduketa erabat materiala eta babes juridikorik gabeko gisa ulertuta, argi eta garbi eskumenik ez zuen organo batek eman baitzuen eta erabaki hori babesten zuen administrazio-prozedurarik ez zen izapidetu, eta, beraz, erabat deuseza den jardun material baten aurrean gaude».

Gainera, Auzitegiak aipatzen du «ez dagoela arrazoi nahikorik erabakia hartzeko, proportzionaltasunaren, eraginkortasunaren eta kostu txikienaren printzipioak kontuan hartzen dituena»; eta aitortzen du Toquero jaunak «kalte konponezina eragin diola helegileari, une horretatik aurrera amaiera eman behar izan ziona erakusketari», eta, azkenik aipatzen du ere, «helegileari eragindako babesgabetasuna, zeinek Auzitegira jo besterik ezin izan zuen inpugnatzeko eta argudiatzeko bere interes legitimoen defentsan».

Toquero jaunaren legez kontrako zentsurak, Nafarroako Administrazio Auzitegiaren ebazpenak egiaztatu berri duen bezala, karguan jarraitzeko gaitasun eza nabarmena erakusten du. Bere ikuskizunaren bufoi bihurtuta, LABek zentzua berreskuratzeko eta dimisioa aurkezteko exijitu dio. Era berean, gogorarazi dio Tuterako biztanleek beren hirian ikusi ahal izango dutela LABen erakusketa.

Alejandro Toquero bezalako jauntxoek erakusten dute UPNren eskuak Nafarroako gidaritza instituzionaletik urrun egotearen garrantzia, nafar langileon bizitzei buruzko erabakiak hartzeko inolako aukerarik izan ez dezaten.