2026-02-03
Blog Page 571

Aurreakordio historikoa lortu dugu Bizkaiko Metalgintzako Hitzarmenean, borroka historiko baten ostean

0

Bizkaiko Metalgintzako Mahaiko gehiengoaren babesarekin, aurreakordio historikoa sinatu dugu gaur Bizkaiko Metalgintzako sektorean. Historikoa, orain arte sektore honetan ez zeuden edukiak lortu ditugulako. Borroka honen hasieran prekarietatea eta diskriminazioa borrokatzea jartzen genuen helburu nagusitzat, sektorean ematen diren egoera prekarioei aurre egiteka; subrogazioa, estatalizazioa, dualitatea, behin-behinekotasuna, lan osasuna, berdintasunik eza… eta, bide horretan, aurrera urrats historikoak lortu ditugu.

Hauek dira aurreakordiaok jasotako lorpenak:

SUBROGAZIOA mantenua egiten duten langileentzat. Euskal Herrian industria eremuko lehen hitzarmena da subrogazioa lortzen duena.

EMAKUMEEN DISKRIMINAZIOARI aurre egitea. Sektore honetan emakumeen aukera berdintasunean aurrera egiteko neurriak (soldata arrakalarekin amaitzeko ezinbestekoa dena). Gai honetan ere aurrerapen garrantzitsuak lortu dira berdintasun batzorde bat sortzeko konpromisoarekin, enpresetan berdintasun planak egitearekin eta kontratazioa langilearen sexua kontutan izan gabe egitearekin, kasu. Hurrengo urteetan emakumeen presentzia sektore honetan hazten joatea ekarriko dute neurri horiek. Bizkaiko emakume langileek ez dituzte alferrik egin bi greba feminista Martxoaren 8ko testuinguruan. Lan munduan ere borroka feministak aurrera darrai.

DUALITATEA eta ESTATALIZAZIOAREN mehatxuarekin amaitzea. Metalgintzako langileek urteak zeramatzaten hitzarmenik izan gabe eta eremuko langile berriak dualitatea pairatzen (lan baldintza desberdinak lan bera egiteagatik). Halaber, langile guztiei eragiten zien estatalizazioaren mehatxuak. Hitzarmena berritzearekin lortu dugu prekarietatea hedatzeko bi egoera hauek sektoretik desagertzea.

MALGUTASUNA eta BEHIN-BEHINEKOTASUNA elkarlotu egin dira, sektorean lehen aldiz. Alegia, patronalak flexibilitatea baliatu nahi badu, behin-behinekotasun portzentaia muga batzuk errespetatu beharko ditu. Horrela, malgutasunari mugak jarri eta langileen egonkortasuna bultzatzen da.

KONTRATAZIO ZUZENA BULTZATU eta ETT bidezko kontratuak desagertzeko bidea ireki da, ETTko langileek pairatzen dituzten egoerekin amaitzeko.

LAN OSASUNEAN URRATS BERRIAK lortu ditugu lan osasun galera dakartzen egoerak sektoretik desagertzeko bidean jartzeko. Bizkaiko Metalgintzako langile ugari lanaren ondorioz hil edo gaixotu egin da azken urteetan (2018an Bizkaiko Industria eremuan 3 langile hil ziren lan istripuz, Euskal Herrian hildako langileen %7,31; eremu berean, 892 gaixotasun profesional erregistratu ziren urte horretan).

SOLDATETAN IGOERA. Langileek garrantzia handia ematen diote jasotzen duten soldatari, bizitza duin baterako ezinbestekoa dena. 2019rako KPI + 1’75eko igoera lortu da, eta 2020 eta 2021ean KPI +1.5eko igoera.

Hori guztia lortu dugu Bizkaiko Metalgintzako borrokan. Langileek lortu dute. Borrokarako determinazioak eta gaitasunak ezaugarritu eta ahalbidetu dute borroka hau. Langileek izan dute mobilizazioen arrakastaren giltza, greben jarraipen historikoaren giltza, piketeeten jarrera eredugarriaren giltza.

10 greba egun egin ditugu eta beste 8 greba egun egiteko prest ziren langileak, patronalak gure aldarrikapenak onartu izan ez balitu. Denon artean borroka historikoa egin dugu. Garai berri bat ireki da Bizkaiko Metalgintzan, lan munduan eta jendartean. LAB sindikatuaren aitzindaritza funtsezkoa eta erabakigarria izan da borroka hau sortu, bidea egin eta helmugara iristeko. Harro gaude egindako lanarekin eta harro gure oinarriekin:

Hasieratik hitzarmen sektoriala irmoki defendatuz

-Hitzarmen sektorialaren beharra defendatu dugu beti.
-Enpresa negoziaketa dagoen eremuan ere sektore hitzarmenaren ezinbestekotasuna argi utzi dugu.

Azkeneraino borrokaren beharra irmoki defendatuz

-Aurreko premisak oinarri hartuta, baldintzak sortu ditugu elkarlan sindikalari bide emateko. Elkarlan bera premisa horietan oinarritua egon da.
-Elkarlan sindikalaz gain, aliantza soziala ere izan dugu borroka honetan. Eragile sozial ugari izan ditugu bidelagun. Gure eskerrak denei. Eremu bateko zein besteko, borroka denak langile klasearenak direla erakutsi dugu.

Eskubideak eta lan baldintzak defendatu eta lortzeko borrokatzea beste biderik ez dago, eta langileek hori argi dute. Zoriondu nahi ditugu LABetik. Ohorea eta plazerra izan da borroka hau partekatzea.

LAB sindikatuak bihar bertan partekatuko du aurreakordioa bere delegatuekin, berrespena emateko.

 

 

 

Osakidetzan gutxienez 3.000 lanpostu finko berri behar direla aldarrikatu dugu Mahai Sektorialean eta Eusko Legebiltzarrean

0

LAB sindikatua Osasungintzako Mahai Sektorialean zein Eusko Legebiltzarrean egon da gaur Osakidetzako kontratazioaren egoera salatzeko, eta egun ezkutuan dauden 3.000 lanpostu baino gehiago finko bihurtu behar direla aldarrikatzeko, lanpostu hauei guztiei kodea emanda.

Zifra hori ez dugu asmatu. LABek iaz egin zuen ikerketa sakonaren emaitza da. Izan ere, guk lortutako datuen arabera, 2.981 lanpostu berriren behar estrukturala dago, baina hauek guztiak “zerbitzuen beharren” motako kontratupean ezkutatzen dira, koderik gabe eta, beraz, Osakidetzako plantilla estrukturalean agertu gabe. Desagertzen badira, ez da ezer gertatzen, estatistikoki “ez da enplegua suntsitu”.

Beraz, gaur deitutako Mahai Sektorialean zein Legebiltzarreko Osasun Batzordean egin dugun agerraldietan Osakidetzaren plantilla faltaren arazoa ipini dugu mahai gainean. Osakidetza, EAEko enpresarik handiena dena hain zuzen ere, kontratazio prekarioan oinarritzen da, izugarrizko behin-behineko tasarekin (%35 baino altuagoa). Osasun sistema publikoaren premia egoera horrekin amaitzea da, plantilla errealitatera dimentsionatuz eta egonkortuz, ez soilik pertsonak, plazak ere bai. Kontsolidazio EPEak nahitaezkoak dira Osakidetzan, eta orain, Funtzio Publikoaren Kontseiluak ireki duen atearekin posiblea da, ez dago aitzakiarik.

Baina inongo kontsolidazio EPE prozesua abiatu baino lehen, plantilla estrukturala handitu behar dugu eta errealitatera ekarri. Edozein kontsolidazio prozesuak, iruzurra izan ez dadin, oinarri hauek kontuan hartu beharko lituzke:

-3.000 lanpostu “ezkutu” hauek kodedun lanpostu finko bihurtu behar dira.
-Kontuan hartu behar dira gaur egun kodifikaturik dauden milaka lanpostu interino.
-Kontuan hartu behar dira urtero gertatzen diren 1.000 erretiroak.

Laburbilduz, momentu honetan, Osakidetzan, Kontsolidazio EPE batek 7.000 plazako izan beharko luke, gutxienez. Eta hau guztia aurrera eramateko, negoziazioa da klabea, negoziazio kolektiboa. Hori ere aldarrikatu dugu gaur egun negoziaziotik urrun dagoen Mahai Sektorialean, eta baita Eusko Legebiltzarrean ere. Osakidetzako zein Osasun Saileko zuzendaritzek urrezko aukera daukate oraingoan enplegua lehentasun bezala hartzeko eta negoziazioaren bidea berreskuratzeko. Orain da momentua, aitzakiarik gabe, Osakidetzako plantilla egonkortzeko, dimentsionatzeko eta euskal jendarteak behar duen kalitatezko osasun sistemaren oraina eta etorkizuna ziurtatzeko.

 

 

 

Bilbao Kirolak-ek ez du garbitzaileen atsedena errespetatzen

0

Bilbao Kiroletako kiroldegietako Zaintzen garbiketako langileek mobilizazio egutegiarekin jarraitzen dute, asteko atsedena aldarrikatzeko. Beste astebetez, LAB, CCOO, ELA eta ESK sindikatuok deituta, Bilbao Kirolaken aurrean elkarretaratzea egin dute, kontziliaziorako eta 48 orduko atsedenaldirako eskubidea aldarrikatzeko.

Epaiketa abenduaren 3rako dago iragarrita, baina ez garbiketa kontrata den Zaintzen-ek, ez Bilbao Kirolakeko zuzendaritzak berak ere, ez dute gatazkari amaiera emango dion akordioa lortzeko borondaterik erakutsi. Enpresa-batzordeak bilera eskatu zion joan den astean Bilbao Kirolakeko Zuzendaritzari, bai eta teknikariei ere, baina ez dute erantzunik jaso.

Garbitzaileek, beraz, mobilizazioekin jarraituko dute, akordioa lortzearekin bakarrik amaituko baitira protestak.
 

 

 

Iurretako Smurfit Kappa Nervion enpresan gertatutako intoxikazioaren aurrean, berretsi nahi dugu ez dugula lan istripu bakar bat bera ere pasatzen utziko

0
Hiru langile Galdakaoko ospitalera eraman behar izan dituzte pasa den goizaldean, papergintza sektoreko Iurretako Smurfit Kappa Nervion enpresan lanean ari zirela. Horietako langile bat konortea galdu zuen. Hain zuzen ere, langile honek ospitalean jarraituko du datozen orduetan, obserbazioan; beste bi langileei alta ematea erabaki dute.

LAB sindikatuak jakin izan duenez, Intoxikatutako hiru lagunetatik bakarra da enpresako langilea, beste biak azpikontratatuak baitaude. Azido sulfamikoarekin kutsatu dira, begietan eta azalean narrikortasuna eragin ohi duen azido batekin; begien kasuan, narrikortasuna larria izan daiteke. Babes maskara, begietarako babes pantaila, arropa egokia eta eskularruak beharrezkoak dira azido honekin lan eginez gero, eta beste zenbait segurtasun neurri bermatu ere; aireaztapen egokia, tartean. Formazio falta egoten da halako istripuen jatorrian, eta, kasu honetan, arrazoia hori izan daitekeelakoan gaude.

Segurtasun neurriak eta protokoloa behar bezala jarraituz gero, halako istripuak ezingo lirateke inoiz gertatu, saihestu daitezke erabat. Hortaz, ikerketa egin dezaten eta enpresak bere ardura har dezan exijitzen dugu. LAB sindikatuak ez du lan istripu bakar bat bera ere pasatzen utziko.

 

 

 

Urtarrilaren 30erako deitu dugu Greba Orokorra, lan, pentsio eta bizi duinaren defentsan

Urtarrileko bigarren hamabostaldirako iragarri genuen Greba Orokorra Euskal Herriko Eskubide Sozialen Karta osatzen dugun eragile sindikal eta sozialek, pentsiodunen mugimenduak mobilizazioetan jauzi kualitatibo bat emateko planteamenduarekin bat egin eta gero. Bada, Greba Orokorrari buruz hitz egiteko bilera egin dugu gaur, eta data zehatza jarri diogu mobilizazio egunari. Hain zuzen ere, urtarrilaren 30ean izango da lan, pentsio eta bizi duinaren aldeko Greba Orokorra. "Batasuna gure indarra da, eta mobilizazioa eta borroka gure helburuak lortzeko berme bakarrak", adierazi dugu deitzaileok.

Hauxe da eragileok igorritako ohar bateratua:

Euskal Herriko Pentsiodunen Mugimenduak bilera batera deitu ditu mobilizazioetan jauzi kualitatibo bat emateko egindako planteamendu osoari atxikimendua erakutsi dioten erakundeak. Bilera honetan, data jarri zaio Euskal Herriko Eskubide Sozialen Kartak, sindikatuek, ikasle, gazte eta ekologia mugimenduek eta bazterketa sozialaren aurkako kolektiboek deitutako mobilizazio eta Greba Orokorrari, eta mugimendu feministaren atxikimendua duena, azaroaren 1 eta 3 bitartean Durangon egindako topaketa feministetan babesa eman ostean.

Gaur egindako bileran, berretsi dugu aberastasunaren bidezko banaketa, pentsioen sistema publikoaren defentsa eta eskubide sozialen aitortza ez dela promesekin lortuko; ekintzak beharrezkoak dira pentsioen, eskubide sozialen eta soldaten bitartez bizi baldintza duinak bermatzea nahi badugu.

Horregatik, Madrilgo gobernuari, Gasteiz eta Iruñeko gobernuei eta patronalari pentsioek eta soldatek galdutako erosmen ahalmena berehalakoan berreskura dadin exijitzen diegu, baita eskatu ere hauen birbalorizazio automatikoa, bizitzaren kostuaren igoera kontutan hartuta, gutxienez; 2010 eta 2012ko lan erreformak bertan behera uzteko exijitzen dugu (prekarietatea handitu eta negoziazio kolektiborako eskubidea erasotu duten neurrian), baita 2011 eta 2013 pentsioen erreformetako neurri murritzaileen ezabatzea ere; 1.080 euroko gutxieneko pentsioa eta 1.200 euroko lanbidearteko gutxieneko soldata (SMI) exijitzen ditugu; genero arrakalarekin bukatzeko exijitzen dugu soldata eta pentsioei dagokienez; aurre jubilazioa eskatzen dugu, zigortu gabe, 40 urte kotizatuta izan eta gero; gizarte eta osasun zerbitzu publiko, unibertsalak eta doakoak oinarri dituen zerbitzu sare bat eskatzen dugu; eta exijitzen dugu Bermatutako Errentaren eta Diru sarrerak Bermatzeko Errentaren kopurua SMI-aren %100ekoa izatea, baita araudi espezifiko bat eskatu ere 1.080 euroko gutxieneko soldata osagarritzeko.

Hau guztia lortzeko, urtarrilaren 30ean, Araba, Bizkaia, Gipuzkoa eta Nafarroako kaleak beteko ditugu, mobilizazio orokorrean parte hartzen eta Euskal Herriko Eskubide Sozialen Karta osatzen duten sindikatuek ofizialki deitutako Greba Orokorra babesten, CNT sindikatuarekin, ikasle (Ikasle Abertzaleak, Ikasleen Sindikatua, Ikasle Ekintza) eta gazte mugimenduekin (Eragin, Ernai) batera.

Mobilizazio eta Greba Orokor egun horretan ere izango gara Euskal Herriko Pentsiodunen Mugimendua, mugimendu feminista eta Harro, Etxeko Langileen Elkartea, PAH Bizkaia- Kaleratzerik ez, Argitan eta bazterketa sozialaren kontra eta eskubide sozialen aldeko Berri Otxoak plataforma gisako mugimendu sozialak, besteak beste. Atxikimendu bilketa oraindik indarrean dagoen honetan, dagoeneko batu dira merkataritza eta ostalaritza elkarteak, auzo elkarteak eta era guztietako kolektiboak, tokian toki lan egingo dutenak deialdia arrakastaz gauza dadin.

Gaur, modu bateratuan erakutsi nahi dugu gure konpromisoa mobilizazioak eta Greba Orokorra ardatz izango dituen jardunaldiarekiko; urtarrilaren 30ean egingo dena.

Batasuna gure indarra da, eta mobilizazioa eta borroka gure helburuak lortzeko berme bakarrak.
 

 

 

Ez da urrats garrantzitsurik egon Bizkaiko Metalgintzako Mahaian

0

LABetik argi eta garbi diogu, urte t’erdi baino gehiagoz negoziatzen egon eta gero, 10 greba egun eta hainbat mobilizazio eginik eta, beste bi greba egunen bezperan egonik, Patronalaren jarrera ez da ulergarria eta, are eta gutxiago, momentuak eskatzen duenaren neurrikoa.

Asteartean beste bilera bat egongo da, 32.na hain zuzen, eta sindikatuok bilera horretarako proposamen bat ekar dezala eskatu diogu Patronalari. Berdintasunean eta lan osasunean egondako gerturatzea beste eremuetara ere eraman beharra dago, subrogazio eskubidea, behin-behinekotasuna eta ABLE bidezko kontratuen kontrola edota atzera urratsak mahai gainetik kentzea.

Orain arte Patronalak izandako jarrera mantenduz gero, LABek argi daukagu grebak beharko ditugula eta greba horiek prestatzen gabiltza. Horregatik, Bizkaiko metaleko langileei esan nahi diegu, orain arte lortutako beraien borrokari esker izan dela eta biharkoa proposamen duin bat ez bada, borrokan jarraituko dugula.

 

 

 

Ez, ez dugu tipo apartarik nahi!

Duela egun batzuk, Bizkaiko Foru Aldundiak indarkeria matxistaren aurkako "kanpaina berria” aurkeztu zuen. Mezua aztertu dugu, eta zaila da laburbiltzea kanpaina honek mugimendu feministan eta LAB bezalako erakundeetan eragin dituen gaitzespenaren arrazoi guztiak, feminismoa gure jarduera sindikalaren ardatz nagusi gisa lantzen baitugu. Bizkaiko Foru Aldundiaren "tipo apartak nahi ditugu" leloa mezu desegokia baino askoz gehiago da.

Duela egun batzuk, Bizkaiko Foru Aldundiak indarkeria matxistaren aurkako "kanpaina berria” aurkeztu zuen. Kanpaina hori kanpoko publizitate-enpresa batek burututakoa da, eta horren diseinuan Aldundiko berdintasunerako teknikariek ez dute parte hartu ere egin.

Kanpaina ikusita, LABen geure buruari galdetu diogun lehenengo gauza da zergatik administrazio publiko batek (haren eskumenen artean genero-indarkeriaren biktimei laguntza ematea duena) erabaki duen gaia hain arinki tratatzea, eta zergatik egin duen marketin-kanpaina bat indarkeria matxistarekin. Ez al zen baliogarriagoa eta serioagoa izango Teresa Laespadaren kabinete berriak gaitz hau desagerrarazteko duen estrategia prentsaren aurrean aurkeztu izana, diru publikoarekin ordaindutako publizista batzuen nabarmenerako mezu bat bilatu beharrean?

Egin dugun bigarren gauza kanpainaren mezua aztertzea izan da. Zaila da laburbiltzea kanpaina honek mugimendu feministan eta LAB bezalako erakundeetan eragin dituen gaitzespenaren arrazoi guztiak, feminismoa gure jarduera sindikalaren ardatz nagusi gisa lantzen baitugu. Bizkaiko Foru Aldundiaren "tipo apartak nahi ditugu" leloa mezu desegokia baino askoz gehiago da.

Terrorismo matxistaren arazoa umetu eta biktimak barregarri utzi egiten dituen eslogana da; XXI. mendearen betean emakumeen aniztasun sexuala ikusezin bihurtzen duena (publizista jaunak! zuen ezusterako guztiak ez dira heteroak); indarkeriaren aldaera guztiak perbertsioz sinplifikatzen dituena eta arazoa zintzoen eta gaiztoen betiko manikeismora murrizten duena. Baina, badaezpada ere, ez die gizonei zuzenean ohartarazten zintzoak izan daitezen (haiek beraiek erasotzaile matxista izatea edo ez izatea erabakitzen dutenak direnak), baizik eta "gizon aparten" kontua emakumeen desio soil bihurtzen da, eta badakigu desioak ez direla berez bete egiten.

Ez, ez dugu tipo apartarik nahi. Erakunde onak nahi ditugu, emakumeak berriz biktimizatzen ez dituztenak, emakumeei beren janzkeraren, edota sentitu edo bizitzeko eraren arabera errua botatzen ez dietenak; aholku paternalistak ematen ez dizkietenak,… Azken batean, indarkeria matxistaren aurka borrokatzen duten erakundeak nahi ditugu.

Zuen lanpostuetan "Tipo apartak nahi ditugu" lelopeko kanpainaren materialak jaso badituzue eta, guri bezala, mezuak gaitzespena sorrarazten badizue, LABetik animatzen zaituztegu materialak Berdintasun Zuzendaritzara itzultzeko (modu anonimoan egin dezakezue, igorle zehatzik jartzeke), labur azalduz zergatik ez duzuen gogoko. Batek daki, agian esperientzia horretatik zerbait positiboa atera daiteke, eta Aldundiko Berdintasun arduradunek aintzakotzat hartu…
 

 

 

Nafarroako haur-hezitzaileen oposizioarekin kezkatuta gaude

0
Haur-hezitzaileen oposizioa hasi berritan, lehen proba gainditu duten pertsonen kopurua oso eskasa dela ikusita, LAB beldur da ez ote diren beteko deitutako hamaika plazak. LABek beti defendatuko du oposizio bateko probak bete nahi den lanpostuaren mailara egokitu behar direla.

Joan den azaroaren 16an hasi zen Nafarroako Gobernuaren ardurapeko hamaika haur hezitzaile izendatzeko oposizioa. Egun horretan egin zen lehen proba, lanpostuari eta legeriari buruzko gai-zerrenda espezifikoei buruzko ezagutzak neurtzen dituena. Probaren emaitza kezkatzeko modukoa izan da: aurkeztutako 897 pertsonetatik 24k bakarrik gainditu zuten proba, eta oposizioarekin jarraitu ahal izango dute.

Gure ustez, datu horiek agerian uzten dute oposiziora atera diren hamaika plazak erabat bete gabe gelditzeko arriskua. Kaltegarritzat jotzen dugu plaza hutsak geratzea, gastu izugarria – denboran, baliabidetan eta dirutan- duen oposizio baten ondoren. LABen ustez, oposizio baten helburua da une jakin batean identifikatutako beharrak asetzea, eta helburu hori ez betetzeak porrota dakarkio administrazioari.

Era berean, aurkeztutako pertsonen kopurua eta gainditutakoena ikusita, zalantza sortzen zaigu probako galderen zailtasun-mailaren inguruan (bi proba izan ziren: bata, legeriari buruzkoa eta , bestea, oposizioan zegoen lanpostuari buruzkoa). Horren aurrean, LABek nabarmendu nahi du oposizio baten galderen zailtasun mailak bat egin behar duela lortu nahi den lanpostuaren mailarekin. Gainera, ez dugu ahaztu behar zailtasun horren mende egongo dela sortzen den kontratazio-zerrenda luzeagoa edo laburragoa izatea, eta, beraz, etor daitezkeen beharrak asetzeko balio izatea.

 

 

 

Lantokiak indarkeria matxistarik gabeko guneak izateko borrokatzen jarraituko dugula berretsi dugu Lan Ikuskaritzaren aurrean

Emakumeenganako Indarkeriaren Kontrako Nazioarteko Eguna da, eta elkarretaratzeak egin ditugu Hego Euskal Herriko hiriburuetan dauden Lan Ikuskaritzetan, "Saretu, elkartu, salatu eta borrokatu. Lantokietan autodefentsa feminista" leloarekin. Bilbon izan da LABeko idazkari nagusi Garbiñe Aranburu, eta neurriak exijitu dizkio Lan Ikuskaritzari berari, egoerak berehalako erantzunak behar dituelako. Era berean, dei hirukoitz bat egin du: "Emakumeei, elkartu, saretu eta borrokatzera. Erresistentzia harresia eraikitzera; gizonei, beste aldera ez begiratzeko. Ez izateko konplize; enpresei, protokolo errealak martxan jartzera".

Gasteiz.

Bilbon, Gasteizen, Donostian eta Iruñean mobilizatu gara, Lan Ikuskaritzen aurrean. Garbiñe Aranburuk adierazpenak egin ditu Bilbon, eta eskaera zuzena egin dio Lan Ikuskaritzari: "Sexu jazarpenaren aurrean berdintasun legeak aplikatzeko bitartekoak jarri behar dira eta jarraipena egin. Horregatik, eskatzen diogu lantokietan protokoloak martxan jartzea. Indarkeria matxista gabeko guneak izan daitezen; enpresak behartzea jazarpenaren prebentzioan eta gatazken konponbidean lan egiteko, eta protokoloen aplikazioari benetako jarraipena egitea eta prebentzioa eta formazioa lantzen direla bermatzea".

Donostia.

Hain zuzen ere, Garbiñe Aranburuk azaldu du aurtengo azaroaren 25ean indarkeria matxistaren aurka lantokietan autodefentsa feminista antolatzera deitu dugula. Izan ere, emakumeenganako indarkeria adiera ugari ditu, eta horien artean dago lantokietan ematen dena. "Egoerak gutxi salatzen dira: lana galtzeko beldurra, babes falta, mediorik edo borondaterik ez egoerari aurre egiteko, gure hitza zalantzan jartzen da…", esplikatu du LABeko idazkari nagusiak.

Iruñea.

Lan zentro askotan ez dagoela sexu jazarpenaren aurkako protokolorik ohartarazi du, eta dituztenak ez direla errealak, ez dutela bermerik ematen salatu du. "Dei hirukoitza egin nahi dugu: emakumeei, elkartu, saretu eta borrokatzera. Erresistentzia harresia eraikitzera. Lantokietan ekintza sindikalarekin aurre egingo diegu erasoei; gizonei, beste aldera ez begiratzeko. Ez izateko konplize; enpresei, protokolo errealak martxan jartzera, arduragabekeria alde batera utzita".

Mezua, Lan Ikuskaritzari
Lan Ikuskaritzaren egoitzen aurrean mobilizatu gara, eta, mobilizazioen bitartez, eta erregistratuko dugun idatzi baten bitartez, hau izan da egin diogun eskaera:

Urteak pasa dira emakumeok* sistema kapitalista heteropatriarkala zalantzan ipini genuenetik eta 38 urte bete dira Azaroaren 25a emakumeonganako indarkeriaren kontrako nazioarteko eguna izendatu zenetik.

Emakumeenganako indarkeria emakumeok jendarte honetan jasaten dugun diskriminazioaren ondorioa da, hau da, indarkeria existitzen da emakume eta gizonen arteko harremanak desberdinkerian oinarritzen direlako. Sexismoa gure bizitzen eremu guztietan presente dago oraindik: etxean, lan munduan, kalean, ikasketa zentroetan… intentsitate maila ezberdinekin: tratu txarrak, bortxaketak, sexu-jazarpena, heriotzak…

Bilboko Lan Ikuskaritzan sartu gara.

Emakumeok pairatzen dugun zapalkuntza egiturazkoa da eta gure bizitzen alde guztietan dauka eragina. Jendartearen egituraketaren ondorioa da eta gaur egungo antolaketa ekonomiko, politiko eta ideologikoarekin lotuta dago.

Lan eremuko sexu-jazarpenari dagokionez, indarkeria hiru ardatzetan oinarritzen da: emakumeonganako indarkeria bera, inguru laboral sexista eta botere gehiegikerien markoa (marko hierarkikoa eta genero markoa). Orain arte egin diren ikerketa guztiek sexu-jazarpenaren eta lan diskriminazioaren arteko harremana nabarmendu dute. Jazarpenaren aferak zerikusi handiagoa dauka botere harremanekin sexu harremanekin baino. Honen ildotik, ezin da esan berezko biktimarik existitzen denik, baizik eta sexu jazarpenaren biktima izateko probabilitatea guztiz lotuta dagoela menpekotasun ekonomikoaren mailarekin eta pertsonaren ahuldade egoera orokorrarekin. Lanaren Nazioarteko Erakundeak adierazten duenez, alargunak, bananduak, dibortziatuak, lan maskulinizatuetan aritzen direnak, lan merkatura sartu berriak direnak eta kontratu irregularrak dauzkatenak dira sexu-jazarpena jasateko probabilitate handiena daukaten emakumeak.

Aurrean izango gaituzue!

Ondorioei dagokienez, sexu-jazarpenak eragin kaltegarriak dauzka lanean. Gogobetetze laboralean eragiten du, zereginak ekiditeko ahaleginak biderkatzen ditu, baita enplegua uzteko erabakiak ere; normalean produktibitate txikiagoa, motibazio txikiagoa eta lan absentismo handiagoa ekartzen ditu. Era berean, osasun psikologikoa ere kaltetua izaten da: estresarekin lotutako erantzunak, trauma emozionalak, antsietatea, depresioa, urduritasuna, etsipen eta babesgabezia, ezintasun, haserre, gorroto, higuin, bortxaketa, autoestima baxuko eta abarreko sentipenak.

Osasun fisikoa ere kaltetua izaten da: lo desorekak, buruko minak, urdail-hesteetako arazoak, goragalea, hipertentsioa, ultzerak, estresa…

Garapen eta jarraipen bitartekoak ezarri behar dira, gaur egungo berdintasun legeak lan munduan aplikatuko direla bermatzeko eta hauen gaineko jarraipena egiteko. Eta gaur egun lan munduan oraindik gertatzen diren diskriminazio eta jazarpen sexual edo sexu arrazoiengatiko jazarpen egoera guztiak pertsekutatu behar dira.

Gure hitzak balio du!


Emakumeek pairatzen duten egoera honek erantzunak behar ditu, orain! Horregatik, LABek Lan Ikuskaritzari honako hau exijitzen dio:

• Lantokiei exijitzen diegu sexu jazarpenari aurre egiteko protokoloak martxan ipintzea. Lantokiak indarkeria matxistarik gabeko guneak izan daitezen borrokatuko gara.

• Interbentzio integralerako plana, jazarpen sexualari eta sexu arrazoiengatiko jazarpenari aurre egiteko protokoloak aplika daitezen.

• Enpresak beharturik egon daitezela sexu-jazarpenaren eta sexuaren araberako jazarpenaren prebentzioan eta gatazken konponbidean lan egitera. Honetarako, enpresa guztiei exijitu behar zaie sexu-jazarpenaren aurreko protokoloak izan ditzaten eta protokolo hauek alde sozialarekin batera adostuak izan daitezen.

• Sexu-jazarpenaren inguruko protokoloen aplikazio eta garapenaren benetako jarraipena egiten dela bermatu behar da eta, hau bete ezean, zigorrak ezar daitezela.

• Lantokietan sexua jzarapenari aurre egiteko prerbentzio neurriak eta formakuntza lantzen direla bermatzea.

• Sexu-jazarpena eta sexuaren araberako jazarpen egoeren inguruan aldizkako ikerketak egin daitezela eta hauek argitaratuak izan daitezela, emakumeek lan munduan jasaten duten arazo hau ikustarazi ahal izateko.