LABLangile Abertzaleen Batzordeak

Gaur goizean, 2026ko urtarrilaren 20an, Gorka Urtaran Gizarte Politiken foru diputatuarekin eta Aldundiko eremu horretako lantaldearekin egindako bileraren ostean, joan den asteartean mobilizazio-egutegiari ekin zioten Hazten eta Sortuleku haur eta familia zerbitzuetako langileek baliabide horiek jasaten duten erakunde-abandonua salatu dute berriro.

LAB sindikatuak arazo honen berri eman dio Gizarte Politiken diputatuari gaur goizean egindako bileran, eta erakundearen erantzuna argia izan da: erabakia hartuta dago. Aldundiak uko egingo dio langileen eskaerei erantzuteari, eta ez du onartuko Sortulekuko lan-taldea Ondoan proiektura subrogatzea. Joan den astean salatu genuen bezala, lantalde honek 2008tik kudeatzen du zaurgarritasun-egoeran dauden emakumeei eta haien seme-alabei laguntzeko proiektu bat. Izarrako zentroa proiektu berria dela dioen foru-aitzakia erabiliz langile horiek subrogatzeari uko egiteak, lurralde honetako gizarte-zerbitzuen narriadura berri bat dakar.

Irizpide ekonomiko eta baliabideen efizientzia hutsetatik abiatuta, Aldundiak ezta ere ez du inolako konpromisorik hartu langileek egindako beste eskaeraren inguruan: haurrak artatzeko egoitza-sarean eta emakumeen arretarako sarean (Sortuleku eta Ondoan) bizi duten pilaketa-egoerarekin bukatzeko, erantzunik ez emanez. Aldundiak ez ditu kontuan hartzen artatutako adingabeen eta emakumeen beharrak, ezta horiek akonpainatzen dituzten langileenak ere.

Guzti horregatik, erakunde honek hartutako erabakiak salatzen ditugu berriro, eta iragartzen dugu langileek lanuzteekin eta mobilizazioekin jarraituko dutela egoera hau irauli arte.

Aldundiarentzat erabaki politikoak dira; guretzat eta artatzen ditugun pertsonentzat, gure bizitzak.

Nafarroako VWeko Zuzendaritzak, 15/2022 Legearen arabera (2022ko Europako araudia), errendimendu eta helburuen gaineko ordainsariei buruzko ebazpen judizialaren ondoren, ezin ditu baztertu bajan dauden langileak, eta lanean baleude bezala ordaindu behar die, eta , kontratazioan lege-iruzurragatik egindako ikuskapenaren eskakizunen ondoren, mehatxu egiten du, indarrean dagoen legedia betetzera behartzen badute, ondorioak izango dituela langileengan.

Era berean, VW-NAko Zuzendaritzak, jarrera guztiz mafiosoarekin, ohartarazi du oraindik ez duela erabaki errendimendu eta helburuen gaineko ordainsariak ordainduko dituen ala ez, ezta noiz ordainduko dituen ere. Nolanahi ere, ordainsari horiek kobratzen diren azken aldia izango dela adierazi du, %100aren ordainketa osoak soldata-egitura aldatzen duelako eta dauden akordioak airean uzten dituelako. Gainera, legeak ezartzen duenaren arabera ordainketa horiek egin beharko balitu, enpresak dio ez lukeela euro bakar bat ere jarriko, eta diru hori dagoen soldata-masatik aterako litzatekeela. Hau da, soldata jaitsiko litzaiguke.

Gogorarazi nahi dugu ordainsari horiek lan-baldintzak aldatzearen truke datozela, ekoizpena handituz. Ezabatuz gero, lan egiteko modua ere aldatuko litzateke.

Bestalde, Zuzendaritzaren ustez, Ikuskaritzaren Ebazpenak finkoak egiteko modua aldatzen dio, eta horregatik errelebo-kontratuaren aplikazioa berriz planteatuko du. Gainera, enplegua prekarizatzeko mehatxua egin dute, produkzio-behar handienetan ABLEak (ETT) sartuz kontratatzeko eta kontratua amaitzeko EEEak (ERE) eginez.

ELAk, LABek eta CGTk ez dugu horrelako xantaiarik onartuko. UGTk eta CCOOk, ordea, multinazionalaren diskurtsoari men egin diote, beren mehatxuak onartuz, eta ez dituzte ez beren akordioak, ez ikuskaritzaren errekerimenduak, ezta epai judiziala ere defendatu, jakinda horiek guztiak langile klaseari mesede egiten diotela.

ELAk, LABek eta CGTk, Enpresa Batzordeak kontratazio-modua fiskalizatzeko duen betebeharraren barruan, zuzendaritzari balizko iruzurraren berri eman genion, UGTk eta CCOOk egiten uzten zuten bitartean, Lan Ikuskaritzak hauek bere lekuan jarri dituen arte.

Hau jauzi kualitatiboa da gaur egun gehiengo sindikala multinazionalaren politika diskriminatzaileen mende jartzen dela ikusten dugunean. ELAk, LABek eta CGTk ez dugu onartuko langileak mehatxatzea eta, batez ere, legea ez betetzeari buruz ez ikusiarena egitea.

Zuzendaritzak enpresaren bideragarritasuna arriskuan jarriko dela mehatxatzea, azken hiru urteetan irabazien errekor historikoa egon denean, lotsagarria eta langileekiko errespetu falta ikaragarria da.

ELA, LAB ETA CGT KOMUNIKATU BATERATUA

Negoziazioak hasi eta ia urtebetera, sektorean %50eko ordezkaritza duen LAB sindikatuak aurreakordioa lortu du Nafarroako elikagaien biltegien hitzarmen kolektiboa sinatzeko, eta UGT eta CCOO sindikatuek bat egin dute horrekin. Horrela, negoziazio-mahaiko kide guztiek sinatu dute aurreakordioa.

Aurreakordioak hiru urteko indarraldia izango du, 2025-2027 epeari dagokiona, eta soldata-igoerak jasotzen ditu, Nafarroako KPIari %1 gehituz hitzarmena indarrean egongo den urte bakoitzeko, ordainsari-kontzeptu guztieei aplikatuko zaienak ere.

Lanaldia lau orduz murriztuko da, 2027. urtean gehienez ere 1.726 orduko lanaldira iritsi arte. Era berean, asteburu osoen librantza ere hobetuko da, sei izatetik zortzi izatera pasako baita.

Eskorga-gidariaren plusaren aplikazioa zabaltzen du aurreakordioak ere. Orain arte, lanaldiaren %75 baino gehiago erabiltzen zuten langileek bakarrik zuten kobratzeko eskubidea. Aurreakordio honen bidez, lanaldiaren %25 eta %50 bitartean orga erabiltzen duten langileek plusaren %50 jasoko dute, eta %50 baino gehiago erabiltzen dutenek, berriz, plus osoa.

Akordioak gutxieneko kontratazio baldintzak ere hobetzen ditu, enpresaren jarduerarekin lotutako lanpostuetan astean 12 ordutik 20ra pasatuz. Enpleguaren hobekuntzari dagokionez, ordu osagarriak finkatzeko sitema aldatu da; horrela, urte natural batean egindako orduen %50 kontsolidatuko da, elkarren segidako hilabeteetan egin diren edo ez kontuan hartu gabe.

Oporrei dagokienez, ezartzen da jaiegunak ez direla opor-egun gisa zenbatuko enpresak opor-egun horiek finkatzen dituenean. Gainera, enpresak oporretarako betoa ezartzen badu, langileak 21 opor-egun aukeratu ahal izango ditu, aurreko hitzarmenak jasotzen zuen 15 egunen aldean. Ordaindutako lizentzien barruan, mediku-kontsultetara joateko urtean 18 orduko muga ere kenduko da.

Bestalde, aurreakordioak bermeak indartzen ditu hitzarmena ez aplikatzearen aurrean, eta hemendik aurrera, hitzarmena aplikatu nahi ez duen edozein enpresak langileen adostasuna izan beharko duela ezartzen du.

Testuak, gainera, hitzarmen kolektiboa hobetuko duten eduki berriak jasotzen ditu. Urtean gehienez lanegun topea ezarri da, 2026rako 250ekoa izanik eta 2027rako 248. Bestalde, neurri espezifikoak sartu dira autosalmentako eta kobrantzetako arriskuen arloan. Horrenbestez, enpresek aseguru bat kontratatu behar dute, banaketako kamioi eta furgoneta guztietan datafonoak izan behar dituzte eta bezeroen artean ordainketa elektronikoen erabilera sustatu behar dute.

Lizentzia ordainduetan ere hobekuntzak ezartzen dira, lehen mailako senideei tratamendu onkologikoetan laguntzeko behar bezain beste orduak emango dira, baita ILZ lortu edo berritzeko. Era berean, soldatarik gabeko lizentziak arautu dira: bi urtean behin hilabeteko lizentzia ezarri da, eta binkulogramaren figura sartu da; figura horren bidez, pertsona bat bigarren mailako senide izenda daiteke, ahaidetasun-maila horri lotutako lizentziak hartzeari begira.

LABen arabera, lehen aldiz sektoreko sindikatu nagusia izateak eta langileek hitzarmen duin bat lortzeko egindako mobilizazioek ahalbidetu dute hitzarmenaren negoziazioan aurrera egitea eta aurreakordioa lortzea.

Horregatik guztiagatik, LAB sindikatuak oso balorazio positiboa egin du lortutako akordioen inguruan eta azpimarratu du “hau guztia ez litzatekeela posible izango langileen konpromisorik gabe. Borrokak merezi duenaren adibide dira, ekintza sindikalaren bidez helburu handiak lor daitezkeelaren erakusle”.

LABeko Idazkaritza Feministako bi kidek parte hartu zuten abenduan Kolonbiako Pereira hirian egindako bilkura historikoan. Lehen aldiz, Kolonbiako Berdintasun eta Ekitate Ministerioak antolatuta, hainbat herrialdetako sexu langileak eta sindikalistak elkartu ziren nazioarteko elkargune batean. Bertan, diagnostiko kolektibo bat osatzeaz gain, subjetu politiko gisa artikulatzeko estrategien inguruan eta sindikalizazio moduen inguruan gogoetatu zuten.

Sexu langileek, borroka-agente eta gaitasun politikoa duten subjektu gisa, eta sindikatu aliatuek manifestu hau egin zuten Sexu Langileen Eskubideen aldeko Nazioarteko Gailurrean, Kolonbiako Pereira hirian, 2025eko abenduaren 16an, 17an eta 18an, Sexu Langileen aurkako Indarkeria Amaitzeko Nazioarteko Egunarekin batera, zeina abenduaren 17an ospatzen baita.

Manifestu hau erresistentzia eta aitortza ariketa bat da, sexu langileen eta haien antolakundeen aurkako eraso eta kriminalizazio kanpaina sistematikoen aurrea. Sexu langileen mugimenduak maila internazionalean izandako garaipen edo urrats garrantzitsu gisa ulertzen du LABek.

Bertan bildutako kide eta eragileek, zein manifestuari atxikimendua eman diotenek, honakoa exijitzen dute:

1. Sexu-lana lan gisa aitortzea.

2. Kriminalizazio eta estigmatizazio instituzional oro berehala etetea.

3. Pertsona migratzaileen deskriminalizatzea eta eskubide guztien aitortza.

4. Sexu langileen familiak kustodiak kentzearen bidez suntsitzeari uztea.

5. Osasun integralerako sarbidea.

6. Era guztietako langileei bermatzen zaien gizarte-babesa.

Manifestu osoa irakurtzeko, hemen:

LABek, goi-bilera honetatik harago, eskubideen, duintasunaren eta bizitzaren defentsa zurrunean modu artikulatuan aurrera egiteko borondatea adierazi nahi du. Sexu langileen arteko aliantzei, borrokei eta beharrezko ekintzei denboran eustea beharrezkoa da, aldarrikatzen direnak benetako eraldaketa iraunkor eta itzulezinak izan daitezen, unean uneko baldintza, gobernu eta legediaz gaindi. Euskal Herritik borroka horretan bere ekarpena egiten jarraitzeko konpromsioa hartzen du LABek.