2026-01-22
Blog Page 338

Ez dugu onartuko Osalan eta Lan Ikuskaritzak Zikuñagakoa trafiko istripu bezala hartzea

Beste laneko heriotz baten berri izan dugu, oraingoan Hernanin. Lanak eragindako aurtengo 23. heriotza da Euskal Herrian. Odol isuriak ez du etenik. Lehenik eta behin gure elkartasuna adierazi nahi genieke senide, lankide eta gertukoei une latz hauetan.

Zikuñaga enpresako delegatu eta afiliatuei esker lortu dugun informazioaren arabera, enpresaren kanpo aldean garraiolariekin zamalanak koordinatzen diren eremuan, kamioi batek garraiolari bat harrapatu du unean bertan hilaz.

Ezin dugu ulertu, nola Zikuñaga enpresak koordinatu behar lukeen lan aktibitate eremu batean ez zegoen beharrezko prozedurarik eta berau betearazteko neurririk. Jakina da zama lan eremuen arriskua. Historikoki egon dira behar bezala identifikatuak puntu beltz horiek arrisku ebaluaketetan. Gainera, egoera hauek dira langile autonomoak lan osasun araudiak babesten dituen bakarrak, koordinazioarenak hain zuzen.

Istripua gertatu eta berehala, Zikuñaga enpresak ardura bere gain ez hartzeko eginiko mugimenduak ikusi ditugu eta hau irmoki salatu nahi dugu.

Modu honetan, ez dugu onartuko Osalan eta Lan Ikuskaritzak istripu hau trafiko istripu bezala hartzea euren estatistikak leuntzeko. Honela, enpresen arteko koordinazio gabezian kokatu behar dugu heriotzaren arrazoia eta istripu berri hau guztiz ekidin zitekeela salatu.

Laneko heriotzen gaia agenda politikoan kokatu behar dugu, gizarteak ezin du gehiago itxaron. Ez dugu onartzen lanera joan eta bertatik bizirik ez itzultzea.

Azkenik, dei egiten dugu hurrengo orduetan langileen segurtasuna eta osasuna defendatzea aldarrikatuz dei daitezkeen mobilizazioetan parte hartzera.

Ondarroan, beste lan heriotz bat

Beste lan-istripu hilgarri bat deitoratu eta salatu behar dugu, kasu honetan Ondarroan, aurtengo 22. hildakoa lan istripuan hain zuzen. 35 urteko langileak bizia galdu du etxe baten eraberritze lanetan.

Jakin dugunaren arabera, langilea bakarrik ari zen lanean asteburuan eraberritze obra batean. Dirudienez larunbatean izan zuen istripua eta bertan inor ez zegoenez, astelehen eguerdian aurkitu zuten bere hilotza, odolustuta, zerra radial baten aldamenean.

Egoera izugarri hau Euskal Herrian eman da asteburu hontan bertan, prekaritatea muturreraino iristen den herri honetan laneko segurtasunerako arauak etengabe urratzen direla argi erakutsiaz.

Nola liteke gaur egun, obra batean langile bat, bakarka aritzea? Non zegoen obrako koordinatzailea edo bertan behar lukeen “errekurtso prebentiboa”? Zergatik da horren erraza arau hauek ez betetzea patronalaren aldetik? Zenbat langile egon dira antzerako egoeran asteburu honetan Euskal Herrian zehar?

Honela, “errekurtso prebentiboaren” ardura guztiz desitxuratu du patronalak Lan Ikuskaritza eta Osalanen utzikeriari esker eta errealitatean, inork ez du ikuskatzen obretan lanak behar bezala egiten direnik segurtasun ikuspegitik. Errealitate honek sortzen ditu emaitza beldurgarri hauek, esan bezala urtea hasi denetik 8 langile hil dira eraikuntzako lanetan. Honi erantsi behar zaio, langileek obran aparteko orduak modu estrukturalean sartu behar izaten dituztela eta gainera larunbatean lan eginda, asteko lan ordu kopurua izugarria dela. Nekea arrisku faktore izanda, nork kontrolatzen du errealitate arriskutsu hau?

Urkullu jauna patronalaren eskutik absentismoaren aurka ateratzen ikusi dugu berriki, noiz aterako da laneko erailketen aurka?

Egoera horren aurrean, norbaitek sinets al dezake kasualitatea edo zorte txarraren aurrean gaudenik? Administrazioei, lan-istripuen eta lanbide-gaixotasunen gaitz horri aurre egiteko azalpenak eta berehalako neurriak, benetako kontrola eta politika zehatzak eskatzen dizkiegu.

Patronalari argi esan nahi diogu aurrean izango gaituela, langileak erailtzea ez zaiola doan aterako.

Erakundeei neurriak eskatzen dizkiegu, bereziki eraikuntzan inspekzio eta jarraipenak areagotu ditzaten segurtasun arauak integratuaraziz. Modu honetan beharrezko neurriak har daitezen eta benetako prebentzio- politikak egin ditzaten. Tamalez badakigu praktikan, laneko ikuskaritza eta Osalan ez direla inon ageri. Bestalde, sektoreak eta langileek ezin dute egoera hau normaltzat eman ezta honetara ohitu ere.

Azkenik, dei egiten dugu ostegun honetan, maiatzaren 5ean, eguerdiko 12:00etan Ondarroako Itsas Aurre plazan egingo den gehiengo sindikalaren mobilizazioan parte hartzera.

Bost eguneko grebara deitu dute Arabako kirol jardueretako langileek, hitzarmen duin baten defentsan

LAB, ELA, CCOO eta UGT sindikatuon oharra:

Arabako kirol-jardueren sektoreko langileok 2 urte daramatzagu hitzarmenik gabe. Igaro den denbora luzea izan arren eta bilera ugari burutu diren arren, ez dugu lortu enpresek gure lan-baldintzak duintzeko plantillen eskaera nagusiei jaramonik egitea.

Enpresek gure soldata 2 urtez izoztea planteatzen dute, eta egiten dituzten eskaintza ekonomiko urriek ez dute loturarik KPIarekin. Gainera, proposatzen dituzten hobekuntza apurrak 2023ko urritik aurrera aplikatzea proposatzen dute.

Lan-baldintza duinik ez izateak benetako profesionalizazioa eragozten digu, eta, beraz, sektorean bizimodua aurrera ateratzea. Lankide batzuek soldatamileuristak dituzte eta lurraldeko urteko lanaldi luzeenetako bat dute; ez zaizkigu esperientzia-urteak konpentsatzen; gaixoaldi-bajan gaudenean zigortu egiten gaituzte; kasu askotan, enpresaren esanetara gaude goizetik gauera arte, egiazko lanordu gutxi batzuk egiteko,…

Negoziazio mahaian egin ditugun aldarrikapen nagusiak hurrengoak dira: KPIari lotutako soldata igoerak; urteko lanaldiaren jaitsiera; joan-etorriak eta etenak saihesten dituzten koadranteak egitea; 1.200 €ko gutxieneko soldata; antzinatasun plusa izatea; ITgatiko osagarriak izatea…

Sektoreko langileok, borondate onaren erakusgarri eta akordio batera iristeko asmoarekin, hainbat zesio egin dizkiegu enpresei; besteak beste, gure soldata 2 urtez izoztuta mantentzea onartu dugu, urte honetarako proposatutako igoera urriak onartu ditugu, eta, beraz, gure baldintzen edozein hobekuntza 2023ra arte atzeratzea.

Baten batek iradoki lezake oraingo honetan ahalegin bat egin genezakeela eta patronalak planteatutako eskaintza ekonomikoarekin konformatu gaitezkeela, baina ahalegin hori azken hamarkadan honezkero egin dugu. Azken 12 urteetan eros-ahalmenaren %11 inguru galdu dugu; hurrengo 2 urteetarako patronalak egiten digun eskaintza ekonomikoarekin, KPIaren bilakaera ikusita, galera hori %20 ingurura igo daiteke. Pobretzen ari gara!

Egoera hori, besteak beste, administrazio publikoek (hauen artean Gasteizko Udalak) erabiltzen duten azpikontratazio-sistema negargarriaren ondorio da, non eskaintzarik baxuena aurkezten duen enpresak zerbitzua bereganatzen duen kasu gehienetan. Horrek zuzenean eragiten die langileen lan-baldintzei; izan ere, enpresek ausarkeriaz jokatzen dute haien eskaintzak egiterakoan, eta, gero, zerbitzua eskuratzen dutenean, ez dute marjinarik plantillaren baldintzak duintzeko.

Modu horretan, gure gatazka azaltzeko Gasteizko udaletxeko Kirol Batzordean agerraldia egin genuen; hiria kanpora begira harro egoteko arrazoietako bat kirol-instalazioen eta kirol-eskaintzaren sare zabala da. Hala ere, erakusleiho horren atzean, lan-prekarietatea gero eta handiagoa da. Agerraldian, negoziazioak aurrera egiten ez bazuen, epe laburrean gatazkara joateko aukera mahai gainean jarri genuen, baina, zoritxarrez, udal- gobernuko taldeek emandako hitz onak alde batera utzita, blokeo-egoerak bere horretan dirau.

Egiten ari garen aldarrikapenak bidezkoak eta zentzuzkoak direla uste dugu. Hala jakinarazi ziguten Udaleko udal taldeek. Beste alde batetik, kirol-instalazioen erabiltzaileen babesa dugu. Azken 2 hilabeteetan egindako sinadurak biltzeko kanpainan gure aldarrikapenen aldeko 1.434 atxikimendu bildu ditugu!

Horregatik, sektoreko langileok nahikoa dela esan dugu. Pazientzia amaitu zaigu. Ezin dugu gehiago itxaron. Badakigu enpresek ez digutela ezer oparituko; ziur gaude ezinbestean lor ditzakegun hobekuntzak borroka kolektibotik baino ez direla etorriko. Eta zentzu horretan, Arabako kirol-jardueren sektoreko langileok lan-baldintza duinen alde borrokatzeko prest gaude. Horregatik iragartzen dugu 5 eguneko GREBA bat deitu dugula maiatzaren 10etik 14ra.

X. Biltzar Nagusira bi koordinatzaile orokor izateko proposamena eramango dugu, idazkari nagusi baten ordez

X. Biltzar Nagusia egingo dugu ekainaren 16an eta 17an, Baiona-Miarritzen, “Bagara bagoaz” leloarekin, eta eskualdez eskualde hautatutako 500 kide bilduko ditu osoko bilkurak. Hala iragarri dute Garbiñe Aranburu idazkari nagusiak eta Igor Arroyo idazkari nagusi ondokoak. “Biltzar Nagusiaren prestaketan aritu gara ikasturte osoan zehar. Entzunketa ariketa egin dugu gure militantziarekin ponentzia idatzi aurretik. Orain ponentziaren inguruko eztabaidari ekingo diogu”, adierazi dute.

Berritasunen artean, bi koordinatzaile orokor izateko proposamena eramango dugu biltzarrera, idazkari nagusi baten ordez. Garbiñe Aranburu eta Igor Arroyo dira hautagaiak.

Biltzar Nagusia Ipar Euskal Herrian egiteak konpromiso bikoitzari erantzuten dio. Batetik, sindikatu nazional bakarra izanik, euskal langile guztiei begirako egitasmoa garatu eta mugaz gaindiko sindikalismoa praktikan jartzeko hautuari. Bestetik, Ipar Euskal Herrian sortu eta 22 urtera, lurralde honetan LABen egitasmoa indartu eta hedatzeko erabakiari.

Bada, osasun onarekin iristen gara Biltzar Nagusira. Afiliazioan gora egin dugu azken bost urtetan, 5.000 afiliatu gehiagorekin, eta egun 46.000 afiliatu baino gehiago ditugu. Parekorik ez duen igoera da hori, %12 bost urtetan. Era berean, prekarizatutako langileengana areago gerturatu eta euren sindikalizazioa errazteko, afiliazio kuota sistema berritu egin dugu. Bakoitzak bere diru sarreraren arabera ordainduko du orain kuota.

Azken bost urte hauetan izandako afiliatu berri horietatik gehienak emakumeak dira, sindikatuaren antolaketa eta ekintza sindikalean emandako urrats feministen ondorio.

Hauteskunde sindikaletan ere goraka goaz. Hego Euskal Herrian %19,24an gaude: EAEn %19,85ean; Nafarroan %17,31n; eta Ipar Euskal Herrian hedatzen jarraitzen dugu.

Erabaki nagusiak, bere horretan

Testuingurua aldatu bada ere, gure erabaki nagusiak berretsi egingo ditugu. Kapitala eta Bizitzaren arteko talka betean gaude. Pandemia eta Ukraniako gerra tartean, baina oinarrian dagoena arazo bera da: sistema hau, bidegabea ez ezik, bideraezina ere bada.

Bizitza duina ziurtatzeko Euskal Errepublika Sozialista, Feminista eta Euskalduna behar dugu. Norabide horretan, eredu ekonomiko eta sozial berri baterako errotiko aldaketak borrokatzea dagokigu, Programa Sozioekonomikoan jasotzen ditugun lan ildo nagusiak garatuz:

-Banaketa hirukoitza: zaintza, enplegua eta ondasuna banatu. Hain zuzen ere, soldatak hobetu, zerbitzu publiko duinak ahalbidetu eta zerga erreforma gauzatu.

-Trantsizio ekosozialista: produkzio eta kontsumo eredua aldatu eta bizitza erasotzen duen egungo garapen eredutik garapen eredu jasangarrirako trantsizioa egin.

Era berean, kontrabotere sindikalgintzaren alde lanean jarraituko dugu. Sindikalismo itun zaleak porrot egin du. Langileon antolakuntza eta borrokarako gaitasuna da, eskubideetan aurrera egiteko bermea. Sindikalismoa birpentsatu eta emakumeentzat nahiz oro har sektore prekarioentzat tresna eraginkor izateko apustua garatzen jarraituko dugu.

Duela bost urte LAB aitzindaria izan zen ideia hauek agendan kokatzeko orduan, eta orduan planteatutako ideietako asko errotu dira euskal sindikalismoan.

Berritasunak

Aurreko Kongresuan hartutako erabakiak garatzeko kongresua izango da, baina berritasunak ere badakartza erabaki nagusien garapenean.

1. LAB ezker independentismoaren erreferentzia sindikal nagusia bilakatzeko apustua.

Sindikalismo soberanista ezin da geratu Euskal Estatuaren aldarrikapenean. Prozesu soberanista elikatu, bultzatu eta langileekin burujabetzaren aldeko pedagogia egin behar du.

Garbiñe Aranbururen hitzetan, “ezin dugu estatuetatik inposatzen diren erreformen zain geratu, eta, ondoren, ondorioak gainditzeko borroka egitera mugatu. Esaterako, orain Langile Estatu berriaren eztabaida irekiko duela esan du Yolanda Diaz Lan Ministrak. Bada, guk eztabaida hori hemen Euskal Herrian egin behar dugu”.

LABek baditu bere proposamenak: Euskal Herriko Lan Kodea eta Gizarte Segurantzarako Lege propioa. Bertan, egungo eskuduntzetatik estatu propioa izan arteko trantsizioa marrazten dugu. Euskal Errepublikarako bidean, burujabetza praktikara eramateaz ari gara.

Idazkari nagusiaren arabera, “gehiengo sindikalaren aliantza saiakerak porrot egin du eta LABek bereganatzen du ezkerreko independentismoaren erreferentzia sindikal nazionala izateko ardura. Sindikatu nazionala izanik, eremu bakoitzeko errealitateari erantzungo dion estrategia nazionala zehazten dugu”.

2. Sindikalismoa birpentsatzen jarraitu

Bizitzaren eremu guztietara hedatzen ari den prekarizazioak modu batean edo bestean langile guztioi eragiten badigu ere, emakume, gazte, migratu edo arrazializatu, LGTBQ+ edo aniztasun funtzionala dutenak dira kaltetuenak.

Bestetik, langile guztiek ez dituzte beraien eskubideen defentsarako aukera berdinak,  gero eta langile gehiago dira sistemak bazterrean utzi nahi dituenak: plataforma digitaletako langileak, etxeko langileak, lan zentro berezietako langileak, lan munduan sartu atera dabiltzanak, ordezkaritza sindikalerako aukerarik ez dutenak….. Egoera guztiei erantzungo dien eredu sindikala garatu behar dugu.

LABek langile guztien lan eta bizi baldintzak borrokatzeko tresna eraginkorra izan nahi du eta horretarako nagusiki bi erabaki berri proposatu ditugu:

-LAB sindikatu antiarrazista bilakatzea dugu helburu. Antiarrizista bilakatzea, arrazista ez izatea baina zerbait gehiago dela ulertuta eta langile hauekin zor bat dugula aitortuz, zor koloniala.

Langile migratu eta arrazializatuen egoerari erreparatzea dagokigu, migrazio politika arrazisten ondorioak zeintzuk diren, atzerritar legearen eragina edota ematen diren lan esplotazio egoerak kontuan hartuz.

Honen guztiaren arabera, eskaintza sindikala zehaztu eta erabaki organizatibo berriak planteatzen ditugu.

-Lan osasunaren defentsa gure ekintza sindikalaren erdigunean jarri behar dugu. Lan istripuak eta laneko gaixotasunak ekiditeko, osasun galerak gertatu aurreko egoeratan gure ekintza sindikala indartuko dugu.

Prebentzio neurriak eskatu eta betearazten jarriko dugu indarra, instituzioei interpelazio zuzena eginez, dagokien erantzukizuna bereganatu dezatela eskatuz.

3. Zuzendaritza ereduan aldaketak

Eredu sindikalean eginiko berrikuntzak egitera goaz. Bestetik, kultura parte hartzailea sustatu nahi dugu. Delegatu eta afiliatuekin harremanak estutu eta parte hartzea areagotzeko plan estrategiko bat egingo dugu.

Garbiñe Aranburuk iragarri bezala, “zuzendaritza eredu horizontalago, kolegiatuagoa, partehartzaileagoaren aldeko apustua egiten dugu eta sindikatuan barne mailan, zein kanpora begira eraldaketa feministarako ematen ari garen urratsei jarraituz, idazkari nagusi bat izatetik bi koordinatzaile orokor izateko proposamena eramango dugu Biltzarrera”.

Ardura maila berean egongo diren bi pertsonei buruz ari gara eta bi horietako bat, gutxienez, beti emakumea izango da. LAB lehen euskal sindikatua izan zen, 2008an, idazkari nagusi gisa emakume bat izaten. Orain planteatzen dugun urratsaren bidez, urrats hori kontsolidatuko dugu. “Bi ardura horiek betetzeko Igor Arroyo eta ni neu Garbiñe Aranburu aurkezten gara. Hemendik aurrera afiliatuena izango da hitza”, erantsi du egungo idazkari nagusiak.

 

Garbiñe Aranburu: “Errotiko aldaketak behar ditugu; birbanaketa politiken alde eginez eta zaintza, enplegua eta ondasuna banatuz”

“Bukatu dira aitzakiak. Errotiko aldaketak behar ditugu. Nola ekarri aldaketak? Gaurko leloan diogun moduan, birbanaketa politiken alde eginez, zaintza, enplegua eta ondasuna banatuz. Banaketa hirukoitza borrokatuz”.

Garbiñe Aranburu idazkari nagusiaren hitzak dira hauek, Maiatzaren Lehenaren harira Bilbon egindako manifestazioaren osteko hitzartzean esandakoak. Hain zuzen ere, LABeko ordezkariak birbanaketa politiken alde egin eta zaintza, enplegua eta ondasunaren banaketarako neurriak eskatu ditu.

Garbiñe Aranbururen hitzetan, edozein koiunturak balio die kapitalismoan sakontzen jarraitzeko. Zentzugabea da kapitalismoaren krisiari kapitalismo gehiagorekin erantzutea, baina hori gertatzen ari da. Eta horrela goaz, hamarkadaz hamarkada, desberdintasun sozialak handituz, prekaritatea bizitzaren eremu guztietara hedatuz.

Aldaketa ekonomikoak eta sozialak behar ditugula adierazi du. Kapitalismoari alternatiba eraikitzea mundu mailako erronka globala izanik, herrialdez herrialde gauzatu beharrekoa dela nabarmendu du; herri burujabetza prozesuak bultzatuz, Euskal Errepublikarako bidean, burujabetza praktikara eramanez.

Idazkari nagusiaren arabera, zehatzak izan gara trantsiziorako proposamena egitean: Euskal Herriko Lan Kodea eta Gizarte Segurantzarako Lege propioa lortzen baditugu, banaketa hirukoitzerako proposamenak gauzatzeko moduan izango gara. Azken batean, urratsez urrats, errotiko aldaketa horiek hemen, Euskal Herrian, posible egiteaz ari gara.

Gobernuetatik ez dira bultzatzen eztabaidarik eta neurririk beharrezkoak diren aldaketak bultzatzeko. Ez dago aberastasuna banatzeko politikarik. Patronalaren poltsikoetara diru publikoa bideratzen dute baldintzarik gabe, baina inoiz ez diote patronalari esfortzurik eskatuko.

Lana duindu

Zaintza lanak eta enplegua banatu eta ondasuna birbanatu. Horra hor dirua gero eta esku gutxiagotan pilatzea eragotzi eta langileen arteko arrakalak ezabatzeko neurriak, egoerarik latzenean duten langileak izango direlarik onuradun nagusiak. Hala, politika birbanatzaileen aldeko eztabaida soziala elikatu eta horren araberako akordio sozialak behar ditugula berretsi du Garbiñe Aranburuk.

Lan guztiak aitortu, birbanatu eta duindu egin behar dira, lanaldia murriztuz, sektore feminizatuetako langileen lanari duen balioa aitortuz. Irekiak dauden borroka horietan guztietan hitzarmen duinak lortu arte jarraituko dugu borrokan eta etxeko langileekin egiten ari garen bideak ez du atzera bueltarik.

Soldatak eguneratu eta duindu egin behar dira. Gutxieneko soldata eta KPIaren erreferentzia mantentzen duten soldata igoerak defendatzen jarraituko dugu: “Iritsi da ordua gehiegizko soldatei eta dibidendoei mugak jartzeko”. 

Pentsioetan gauza bera. Ez dugu eros ahalmenaren galerarik onartuko eta adi jarraitzen dugu irekia dagoen erreformaren bilakaera zein izango den. 

Eta bada garaia, aberastasuna birbanatzeko soldatekin batera, zerga erreformari heltzeko. Kapital-errentei zergak gehitu behar zaizkie eta enpresa-mozkinen gaineko zergak handitu egin behar dira.

Birbanaketaren gaineko eztabaida soziala behar dugula azpimarratu du Garbiñe Aranburuk, berriro ere ondorioak langileengan ez erortzeko. Zentzu honetan, idazkari nagusiak jakinarazi du LABek ez diola zilegitasunik emango eta ez duela parte hartuko langileen eros ahalmenaren galera onartzea dakarren errenta itunean.

Hego zein Ipar Euskal Herrian mobilizatu gara Maiatzaren Lehenaren etorrerarekin, zaintza lanak, enplegua eta aberastasuna banatzeko aldarria ardatz

Maiatzaren Lehenaren etorrerarekin, zaintza lanak, enplegua eta aberastasuna banatzeko aldarria atera dugu kalera, “Altxa! Egin dezagun posible. Zaintza lanak, enplegua, ondasuna banatu” leloarekin.

Bilbo, Donostia, Eibar, Gasteiz, Baiona, Maule, Iruñea, Azkoien, Lizarra, Tafalla, Tutera, Doneztebe, Altsasu, Leitza… 10.000 lagun baino gehiago bildu gara Hego zein Ipar Euskal Herrian egindako mobilizazioetan, banaketa hirukoitzaren alde egiteko.

Egoera jasanezina da sozialki eta ekologikoki. Langileok urteak daramagu krisian, eta, orain ere, bizitzaren garestitzea ez dugu denok berdin pairatzen. Kapitalismoan etorkizunik ez dugu langileok, beste eredu ekonomiko eta sozial baterako bidea egiten hasi behar dugu. 

Eztabaida soziala bultzatu behar da eta neurri politikoak hartu banaketarako, birbanaketarako. LABetik banaketa hirukoitzerako egiten dugun proposamena norabide horretan doa, eta hemen, Euskal Herrian, egin behar dugu posible.

Halaxe nabarmendu dugu Euskal Herri osoan egindako mobilizazioetan. Hauek behin amaituta, espazio ludikoak antolatu ditugu, aldarrikapen eguna ere jai egun bilaka dadin. 

Orain, urrats berriak ematea dagokigu, maiatzaren 2tik aurrera. Lantoki eta sektore mailan borrokak piztu ditzagun. Politika publikoak aldatzeko borroka egin dezagun. Altxa! Egin dezagun posible!

Bizkaiko merkataritzako langileek greba eta mobilizazio eguna egin dute, hitzarmen duin baten defentsan

LAB, ELA eta ESK sindikatuok deituta, Bizkaiko ehungintza, larrugintza eta oinetakoen sektoreko langileek datozen egunotarako deitutako hiru greba egunetatik lehena egin dute, patronalek hitzarmenaren negoziazioan planteatutako proposamen atzerakoien aurrean. Maiatzaren 6 eta 13rako ere deitu dituzte greba egunak.

Gaurkoan, manifestaziora deitu dute Bilbon, Arriaga plaza eta Confebask patronalaren egoitza artean.

Langileak aldarrikapen hauek defendatzen ari dira:

-Soldata igoerak KPI-aren gainetik, eta aurreko urteetako atzerapenekin. 

-Lanaldi partzialentzako lanaldiaren egonkortzea. 

-Eraldaketa digitala gauzatzen duten enpresetako langileentzako lanaldi murrizketa, enplegua babesteko neurri gisa. Gero eta online salmenta handiagoa, orduan eta lanaldi txikiagoa. 

-Digitalizazioari lotutako kategoria eta funtzio berrien erregulazioa: bezero-arreta, paketeen prestaketa eta banaketa…

-Digitalizazioari lotutako lanentzako plusak.

-Genero-arrakalari aurre egiteko, Bizkaiko lurralde-eremuko lantokietarako Berdintasun Plana edukitzeko betebeharra. 

Arcelor Mittalen kontrako zigorra berretsi dute; amiantoaren biktima den langile baten familiari alarguntza-pentsioaren %50eko igoera ordaindu beharko dio #LortuDugu

Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusiko lan-arloko salak ezetsi egin du Arcelor Mittalek haien aurka ezarritako zigorraren aurka jarritako errekurtsoa, eta Teo Vilaren familiari alarguntza-pentsioaren %50eko igoera ordaintzera zigortu du enpresa. Vila, lanean amiantoaren eraginpean egoteagatik hil zen 2016an, mesotelioma baten ondorioz. Gainera, enpresa kostuak ordaintzera kondenatzen du, lanaren heriotzagatiko erantzukizuna berretsiz.

LAB sindikatuak eta ZUZENKI bulegoak urteak daramatzagu kasu honetako erantzukizunak aitortzeko. Teo Vila irundarra Lesakako Laminaciones ohiko langilea izan zen 30 urte baino gehiagoz, eta 2016an hil zen lanean izandako esposizioak eragindako mesoteliomaren ondorioz.

Arcelor Mittali eta beste enpresa batzuei exijitzen diegu gaixo dauden langileen eta haien senideen sufrimendua luzatzeari uzteko, hori krudela iruditzen baitzaigu. Era berean, erantzukizunak har ditzatela eskatzen diegu, amiantoa erabili zutela eta horretaz baliatu zirela onar dezatela, prebentzio- eta babes-neurri egokiak ezarri gabe, eta horrek milaka langile gaixotzea eta hiltzea ekarri zuela.

Atzo, apirilak 28, laneko segurtasun eta osasunaren nazioarteko egunean egin genuen bezala, salatu nahi dugu gure ekintza sindikal eta juridikoan ikusten dugula milaka langilek beren lanean gaixotzen jarraitzen dutela, bai amiantoagatik, Nafarroan zein EAEn oraindik milaka instalaziotan dagoena, bai beste substantzia batzuengatik, ez dela behar bezalako prebentzioa, eta bidea, gaixotasunak berak ez ezik, mutuen segurtasunak ere larriagotu egiten duela.

Konpentsazio-legea onartzea, neurri gehiago ezartzea, dagoen amiantoa kentzea eta osasun-arazo publikoaren tratamendua ematea eskatzen dugu, eraginpean dauden langileei eta biztanleei egin beharreko mediku- kontrolak eginez.

Lesakako Laminaciones lantegian amiantoarekin lan egin zen, eta ziur gaude gutxienez Labeak, Galdara eta Berroneratzean eta eroanbide ezberdinetan izan dutela harremana material hiltzaile horrekin.

Arcelor Mittalek, altzairutegian lan egin zuten langile gehienek fabrika horretan amiantoa etengabe manipulatu dutela onartzeko egiten ari garen bidea luzea izaten ari da.

Modu kolektiboan lan egiten saiatzen ari gara, enpresan amiantoa erabili izana onar dadin, eta, horrela, eraginpean egon izan diren langileei azterketa medikoa egitea, bai jarduneko plantilla bai gaur egun erretiratuta dauden langileak kontrolatzeko eta diagnostikatzeko. Azken kasu horretan, Osasunbideak egiten du osasun- kontrola.

Lehengo edo egungo langile guztiak gonbidatzen ditugu elkarrizketak borondatez egiten jarraitzera, LABekin, batzordearekin edo zuzenean Nafarroako Osasun Institutuarekinn harremanetan jarriz. Horrela, kolektiboki, amiantoaren eraginpean egon diren langile eta lanpostu gehiago aitortuz, indar handiagoa egingo dugu.

Aitortzaren bidez, gure osasunaren kontrola eta jarraipena egitea lortzen dugu, eta amiantoarekin lotutako gaixotasunen bat garatuz gero, laneko gisa onartu ahal izatea.

Azkenik, eta ez garrantzi gutxiagokoa, besarkada handi bat bidali nahi diegu Teo Vilaren alargunari eta senideei, bai eta enpresa bereko beste hainbati ere, patronalaren eta administrazioen krudelkeriaren ondorioz antzeko egoerak jasan dituzten, jasaten ari diren eta jasango dituztenei.

Historiatik ikasi behar da, eta langile bakar batek ere ezin du osasuna eta bizitza galdu lanera joateagatik.

Aldarrikapen egun ez ezik, jai egun ere bilakatuko dugu Maiatzaren Lehena

Hemen da Maiatzaren Lehena. Bilbo, Donostia, Eibar, Gasteiz, Baiona, Maule, Iruñea, Azkoien, Lizarra, Tafalla, Tutera, Doneztebe, Altsasu, Leitza… Hego zein Ipar Euskal Herriko hainbat tokitan mobilizatuko gara, “Altxa! Egin dezagun posible. Zaintza lanak, enplegua, ondasuna banatu” leloarekin, eta horrekin batera, manifestazioen ostean, espazio ludikoak antolatuko ditugu.

Hiriburuetan, esaterako, Bilbo Zaharreko plazan, disko jartzaile bat, kale animazioa eta umeentzako jolasak egongo dira; Donostian, pintxo potea egingo dugu Trinitate plazan; Iruñean, Jarauta kalean, Txoko Gorria izenekoa atonduko dugu, kalejira musikatua, luntxa eta musika lagun.

Bestalde, Maiatzaren Lehen honetarako ekarri ditugun berritasunekin jarraituz, nabarmendu nahi dugu aurten ez dugula plastiko serigrafiaturik erabili igandeko data esanguratsua iragartzeko. Ez dugu plastikozko 12.800 metro jarri. Urrats asko egin behar ditugu trantsizio ekosozialistaren alde, eta hori da horietako bat.

Hauek dira Maiatzaren Leheneko LABen deialdiak:

-Bilbo. 11:00etan, Zabalburutik

-Donostia. 12:00etan, Easo plazatik

-Eibar. 12:00etan, Untzaga plazatik

-Gasteiz. 12:00etan, Andra Mari Zuria–Mateo Morazatik

-Iruñea. 12:00etan, Gaztelu plazatik

-Azkoien. 12.00etan, BMko aparkalekutik

-Lizarra. 12.30ean, geltokitik

-Tafalla. 13.00etan, Nafarroako Plazatik

-Tutera. 12.30ean, Queiles pasealekutik

-Doneztebe. 12.00etan, Avia gasolindegitik

-Altsasu. 12.30ean, Foruen plazatik

-Leitza. 12:00etan, Herriko plazatik

-Baiona. 11:00etan, Lan Burtsatik  

-Maule, 11:00etan, Gurutze Xuritik

Izugarria da PAI Nafarroako hizkuntz eredu bihurtzea, diskriminatzailea eta segurtasun juridikorik gabea baita

Gaur goizean Nafarroako Parlamentuan eginiko osoko bilkuran, Gobernuaren lehendakaritza duen PSN alderdiak, Navarra Suma koalizio eskuindarraren aldeko botoarekin, PAI ingelesez ikasteko programaren inguruko bere lege-proposamena onestea lortu du, orain arteko sarbidea arautzen zuen legeriaren gainetik pasatuz, sindikatuon eta Gobernuko zein oposizioko gainontzeko alderdien iritziari entzungor eginez eta prozesu parlamentarioen denbora errekor guztiak hautsiz. LAB sindikatuaren ustez izugarria da PAI Nafarroako hizkuntz eredu bilakatu izana, eta lege berria diskriminatzailetzat eta segurtasun juridikorik gabekotzat jo du.

PAIren inguruko lege honek atzerriko hizkuntzaren betekizuna duen foru-hezkuntzako funtzionario kidego berri bat sortuko du, egun arte ezinezkoa zena Estatuko araudiarekin, irakasle funtzionarioen lanpostuak hautatu eta betetzeko 276/2007 Errege Dekretuarekin eta 270/2022 Errege Dekretuarekin, hain zuzen.

Arau hauen arabera, irakasle funtzionarioak Estatukoak dira. Foru-lege hau onartzearekin batera, PSNk Nafarroako Administrazio Publikoaren menpeko irakasle-kidego bat sortuko du, atzerriko hizkuntzetan C1 eskatuz, eta horrek berekin ekarriko du bi irakasle-funtzionario mota desberdin egotea, lan-eskubide desberdinekin, funtzio berberak bete arren. Faktore hori eta beste batzuk direla eta, foru lege hau arau diskriminatzailea eta segurtasun juridikorik gabea da, eta horrek izugarri kezkatzen du LAB. Euskara meritu gisa Nafarroa osoan baloratzearen kontra azaltzen diren PSN eta Navarra Sumak oraingoan ingelesa hizkuntza ofizialen gainetik jarri eta betikotuko dute.

276/2007 Errege Dekretuak, irakaskuntza-plazak lortzeko, gaztelaniaren eta autonomia-erkidegoetako hizkuntza koofizialen ezagutza ezartzen du eskakizun gisa, baina ez atzerriko hizkuntzena; zuzeneko konfrontazioan, foru lege berri honek atzerriko hizkuntzen titulazioa eskatuko du (ingelesa, frantsesa edo alemana) Nafarroako hizkuntza ofizialen gainetik, eta atzerriko hizkuntzetan C1 duten irakasleek funtzionarizatzeko aukera izanen dute. Gure hizkuntza propioen profila bai baina atzerriko hizkuntzetakoa ez duten irakasle askok, beraz, ez dute aukerarik izanen plaza horietara hautatzeko, nahiz eta haien esperientzia handiagoa izan. Hortaz, diskriminatuko ditu irakasle hauek.

PSNk hau guztia egin du, gainera, Navarra Sumari men eginez, orain arte “programa” zirenak eredu bihurtzeko pausoak emanen direlako trukean. Hots, D, G eta A ereduen pare jarriko dituzte hemendik aurrera, bertako hizkuntza den euskarari ostikadak eman bitartean â€’gogoratzekoa da euskara meritu gisa baloratzeari uko egiten diola PSNk behin baino gehiagotan‒ingelesa, frantsesa edo alemanari Nafarroa osoan, zonifikaziorik gabe, alfonbra gorria zabaltzen dion bitartean. Horrekin, PSNk berriz ere erakutsi du eskuinak bultzatzen dituen politikak egonkortzeko edozein zirrikitu edo trikimailu aurkitzeko edo sortzeko gai direla. Halako asmakizunak ezinezkoak direla erraten du, noski, langileon lan eta bizi baldintzak duintzeko edo, hizkuntzen inguruan ari garela, euskararen egoera hobetzeko eskatzen zaiolarik. Bistan denez, Erregimen zaharraren zutabeetako bi berriz ere elkarlanean aritu dira.

Lege berri honi esker, PAIn ikasi nahi duten denentzat erraztasunak jartzen saiatuko omen dituzte: garraioa, jantokia, etabar. Zer gertatuko da, ordea, PAIn ikasi nahi ez dutenekin, eta beren herrietan bakarrik PAI aukera dutenekin â€’Beriainen bezala‒? PAI gabeko irakaskuntzarik eskainiko al zaie baldintza beretan?

LAB sindikatua irakasle guztiak egonkortzearen alde dago, baina diskriminaziorik sortu gabe eta ziurgabetasun juridikoa eragotziz, lege honekin bermatuta ez dagoena. Zer gertatuko da lege honen bitartez plaza eskuratzen duten pertsonekin? Beldur gara ez ote diren labirinto juridiko amaiezin batean eroriko, helegite ezberdinek behin eta berriz zalantzan jar baitezakete haien lanpostua. Horrez gain, nahi izanda ere, irakasle hauek ezinen dute gainontzeko irakasle funtzionarioek beste plaza batzuetara mugitzeko dituzten eskubide berberak izan.

LABek, halaber, eleaniztasunaren aldeko apustua egiten du, baina atzerriko hizkuntzak era orekatu eta koherentean landu behar direla pentsatzen du, gainontzeko konpetentzien eskurapena eta bertako hizkuntzen menperatzea galarazi gabe, egun programa hauekin gertatzen ez dena.

Honengatik guztiagatik, LAB ez dago ados PAI, PAF eta PALE bezalako programekin, ezta hauek bermatuko dituen zalantzazko legezkotasuneko foru-arau honekin ere, eta haien aurka mobilizatzen jarraituko du.