Bizkaiko eta Arabako metalgintzan borrokan ari dira, lan hitzarmen duin baten defentsan. 70.000 langile inguru deitu ditugu grebara, eta mobilizazio egunak jarraipen zabala izan du bi herrialdeetan. Sindikatuok mezu garbi bat helarazi diegu patronalei: bidezkoa den hitzarmen bat lortu bitartean borrokan jarraituko dugu.
LAB eta ELA sindikatuon oharra:
BetiON, EAEko Telelaguntza zerbitzu publikoko langileok grebak egiten ibili gara martxotik. Enpresako jabeekin egindako azken bilera atzo izan zen, eta negoziaketen egoera ikusita, uztailaren 1ean hasita hilabete osoko greba deialdia egitea beste aukerarik ez dugu ikusi LAB eta ELA sindikatuok.
Duela aste batzuk, Eusko Jaurlaritzak zerbitzu honen lehiaketa ireki zuen, eta enpresak egoera hori baliatu nahi du hitzarmenik sinatu ezin dela esateko. Adierazi digunez, esleipena haiena izan arte, hitzarmenik sinatu ezin dutela diote. Oraingoan gobernuak aurreikusitako aurrekontua 71 miloi euro eta erdikoa da (BEZik gabe).
Aurreko urteko azaroan hasi genituen negoziaketak, eta gaur arte, une bat bera ere ez da egokia izan zerbait adostu eta aurreratzeko. Gaur egun zerbitzua ematen duen enpresa taldeak 41 milioi euro jaso ditu zerbitzua ematearen truke.
Eusko Legebiltzarrean egon ginen gure egoera eta zerbitzuaren egoera zein den azaltzeko, eta argi daukagu bera ere dela gatazka honi irtenbidea emateko ardura duen aldeetako bat; aurrekontuaren zenbatekoa adostea (71 milioi euro) eta pribatizazioa bere aukera izan diren bezala.
Oinarrizko zerbitzua da langileok ematen duguna, eta agerikoa da grebak ondorio zuzenak izaten ari direla zerbitzuaren kalitatean, azkartasunean, eta ondorioz, zerbitzua ematen diegunengan.
Guk hilabeteko greba egingo dugu, gure lan baldintzek etenda jarraitzen dutelako. Borrokan jarraituko dugu hitzarmen berria lortu arte, orain arteko bidea emankorra izan da, eta greben jarraipena ere. Aurrera!
Greba uholdea dugu Euskal Herrian, sektore feminizatuetan ere, aspaldidanik gainera. Horixe da Gipuzkoako helduen egoitzetako borrokaren kasua. Hain zuzen ere, greba egunak deitu ditugu ekainaren 30 eta uztailaren 1, 14 eta 15erako, hitzarmen duin baten defentsan.
Greba sorta honetako lehen egunean, ekintza egin dugu Donostian, Amarako sarreran. Errepidea blokeatu dugu, negoziazioa bera blokeatuta dagoela salatzeko. Mezu garbi bat helarazi diogu patronalari: borrokan jarraituko dugu, langileen lan baldintzak duindu eta kalitatezko zerbitzu bat eskaini arte.
Egoera jasanezina
Gipuzkoako egoitzetako egoera jasanezina da. 5 urte baino gehiago luzatu den gatazka honi, Covid-19aren izurriteak izan duen eragina gehitu behar diogu. Jadanik larria zen egoera jasanezina bihurtu da eta urgentziazkoa da irtenbide duin bat erdiestea: egoerak eskatzen duelako eta sektoreko langile zein egoilarrek merezi dutelako.
Argi dago egoera hau, zerbitzu publikoen pribatizazioaren, lan prekaritatearen eta sektore feminizatuek duten errekonozimendu sozial eta ekonomiko ezaren ondorio dela. Gainera, hau ez da sektoreko langileen eta patronalaren arteko lan gatazka soil bat; gipuzkoar guztioi eragiten digun auzi soziala baizik, kalitatezko zaintza zerbitzuak jasotzeko eskubidea edota zaintza lanak baldintzarik duinenetan egitekoa urratuak izaten ari direlako.
2 urteren ostean erabat blokeatuta zegoen negoziazio mahaia aktibatzen saiatu gara, baina patronalaren jarrera, proposamenik ez egitea, alegia, negoziaziorako duen borondatearen erakusle da. Patronala oso urrun dago sektoreko egoerari dagokion irtenbide duin bat emateko. LAB sindikatutik salatu nahi dugu, patronalak negoziazio mahaia gatazka betikotzeko erabili nahi duela eta hori onartezina dela.
Halaber, Gipuzkoako Foru Aldundiaren erantzukizuna ere azpimarratu nahi dugu; haiei dagokie orain mahaia desblokeatzeko pausuak eman eta irtenbidea erdiesteko proposamenak mahai gainean jartzea. Edukiez hitz egiten hasteko momentua den honetan, borondateetatik haratago, proposamen errealak mahai gainean jarri ezean, ez da aurrera pausurik emango negoziazio pozesuan.
LAB sindikatutik behin eta berriz errepikatu dugun moduan, Herrialdeko Lan Hitzarmena eta ratioen hobekuntzak ezinbesteko baldintzak dira gatazka honi irtenbidea emateko.
Sektoreko langileek aurrera daramaten borroka nekaezin eta eredugarria babestu eta presio sozial zein sindikala biderkatzeko unea da. Horregatik, ezinbestekoa da langile guztien inplikazio eta elkarlana, batasun sindikaletik hasi eta egoiliarren senideen elkarteen zein mugimendu sozial ezberdinen artean aliantzak eraikitzeraino.
Gaur, LABek deituta, Gipuzkoako eraikuntzako intersindikala egin dugu hitzarmenak bizi duen blokeo egoeraren aurrean estrategia mobilizatzaile bateratuak adosteko.
Gipuzkoako eraikuntzako hitzarmena, sei bileraren ondotik, blokeo egoera batean dago. Egia da azken aste luzeetan, patronalak plataformetan agertzen ziren hainbat proposamen onartu egin dituela. Baina egia da ere, gaur eguneko egoerak markatzen dituen lehentasunezko eta sindikatu guztiak konpartitzen ditugun aldarrikapen batzuk ez dutela inongo aurrera pausorik. Soldata igoeraren proposamena KPIa bermatzetik oso urrun dago eta patronalak argi eta garbi adierazi du ez dela inongo lanaldi murrizketarik egonen.
Egoera honen aurrean, gaur, LABek deituta, negoziaketa mahaian gauden sindikatuen bilera egin dugu. Bertan egoeraren irakurketa konpartitua izan da eta baita elkarren artean deitutako mobilizazioen eta lanuzteen beharra ere. Horiek adostu, antolatu eta udan zehar egitera konprometitu gara eta hurrengo asteetan, adostasun horien berri emanen dugu.
LABek, beti bezala, batasun sindikalaren alde eginen du langileen baldintzak duintze aldera eta eraikuntzako hitzarmen honetan hori ezinbestekoa izanen da.
Arabako egoitza pribatuetako eta etxebizitza komunitarioetako langileek greba eguna egin dute, LABek eta ELAk deituta, eta Aldundia eta patronala interpelatu dituzte berriro, 3 urtez hainbestetan egin duten bezala. 3 urte helburu batekin, patronalaren osaketa sektorearen baldintza duinak negoziatu ahal izateko. 3 urte gogorrak, non hilabetero enpresen eta erakundeen ateak jo dituzten.
Irailean, eta mobilizazio guztiei esker, mahai negoziazioa osatzeko helburua lortu genuen, baina, 10 hilabeteren ondoren, patronalak ez du inolako mugimendurik egin, sindikatuoi ez digu hobekuntza-proposamenik helarazi negoziatzera eseri ahal izateko. Azken negoziazio-mahaian, proposamen bat zutela jakinarazi zuten, inoiz irakurri ez duguna.
Grebarekin mezu argi bat bidali nahi diogu patronalari eta adinduen egoitzetako nagusi guztiei: sektorea duintzeko negoziatzera eseri nahi ez duten bitartean, prekarizatua eta feminizatua den sektore honetan langileok kaleetan borrokan jarraituko dugu.
LAB sindikatua eta Ernai gazte erakundea EHUko Gizarte kontseiluaren bilkuraren aurrean elkarretaratu gara Bilbon, EHUko Zuzendaritza taldeak inposatu nahi duen neurri berria salatzeko. Izan ere, ikasleen posta elektronikoaren kontuak Microsoft Office 365-era migratu nahi ditu, zerbitzu hau pribatizatuz eta ikasleen pribatutasuna kolokan jarriz.
Aspaldidanik gauzatzen ari da azpikontratazioa EHUko hainbat alorretan, Informazio eta Komunikazio Teknologiei (IKT) lotutako zerbitzuetan barne. Duela gutxi jakin izan dugu 2022-23 ikasturtean ikasle guztiek O365 kontua derrigorrean izateko azken moldaketa teknikoak egiten ari direla, uztailaren 18an irekiko den matrikulazio-kanpainan bertan automatikoki gauzatzeko.
Honen aurrean honako hau adierazi nahi dugu Ernai eta LABetik:
– EHUko zerbitzuen pribatizazioa salatzen dugu. Sistema publikoaren desegite progresiboaren beste pauso bat da, unibertsitate publikoa ahulduz transnazional baten onurako. EHUn baditugu informatikan adituak diren langileak eta baliabideak IKTak EHUn bertan kudeatzeko eta, nahikoak ez direnean, inbertsio handiagoa egin behar da baliabide propioetan, eta ez kontrakoa: enpresa pribatuetara diru publikoa bideratzea.
– Oso larria da ikasleen datuak multinazional baten esku jartzea. Pribatutasuna gordetzeko bermeak daudela esango badute ere, ikasleen datuen pribatutasuna kolokan egongo litzateke, etorkizunean informazio pertsonala non buka daitekeen ezin ziurtatu. Ikasleen ondoren, EHUko langileen kontuen migratzea etorriko litzateke, baita EHUko plataformetan dagoen lan-kudeaketari eta ikerketari lotutako informazioa Microsoft- en zerbitzarietara pasatzea ere.
– Erabaki honek ikasleen eta langileen Microsoft-ekiko menpekotasun teknologikoa nabarmenki areagotuko luke eta atzera buelta ia ezinezkoa bilakatuko litzateke.
– EHUko komunitate osoan eragiten duen erabaki hau ezkutuan gauzatzen ari dira, informazio ematea eta eztabaida ekidinez. Posta elektronikoak O365-era migratzean, ikasleriaren erabakitzeko eskubidea urratzen ari da. Parte-hartzerako jarrera irekiaren irudia eman nahi badute ere, ez dago gutxieneko parte-hartze prozesurik, ez ikasleekin ezta langileekin ere.
– Multinazional eta baliabide digital pribatuen menpekotasunaren aurrean, alternatiba badago, burujabetza teknologikoaren bidean zerbitzu publikoen indartzean eta software librearen erabilera orokortuan oinarrituta.
Horregatik, Ernai gazte erakundeak eta LAB sindikatuak publikoki salatu nahi dugu EHUko zerbitzuen pribatizazio egitasmo hau eta EHUko Zuzendaritza taldeari atzera egitea exijitzen diogu, O365 proiektua alde batera utziz eta unibertsitateko komunitatea osoarekin eztabaida prozesu bat martxan jarriz, etorkizuneko erronkei aurre egiteko norabidea denon artean zehazteko.
Era berean, EHUko komunitate osoari (ikasle zein langile) baita, era orokorrean, euskal gizarteari ere erabaki honen kontra agertzera dei egiten diogu.
EHUko zerbitzuen pribatizazioari ez!
Ez jarri EHUko ikasle zein langileen datuak enpresa pribatuen esku!
Nafarroako hirugarren adinekoen arretarako egoitza guztietako langileek bederatzigarren greba eguna egin dute, LAB, ELA, UGT eta CCOO sindikatuok deituta, hitzarmen sektoriala lortzeko bidean.
Iazko maiatzean, mendekotasunaren sektoreko lau sindikatu nagusiek (LAB, ELA, UGT eta CCOO) proposamen bateratu bat aurkeztu genien Nafarroako patronalei eta Gobernuari, Nafarroan hirugarren adinekoen zentroen sektoreko lehen hitzarmena sinatzeko.
Hitzarmen honek Nafarroan 70 zentro baino gehiagotan banatuta dauden 4.500 langile baino gehiagoren lan baldintzak hobetzeko balio behar du. Lan baldintzen hobekuntza honako hauetan gauzatu behar da: kalitatezko kontratazioak, segurtasun eta lan osasun neurri eraginkorrak, sektorean putre funtsak eragoztea, zerbitzuen kudeaketa publikoa, sistemaren prestakuntza eta profesionalizazioa, eta ikuskapenak indartzea.
Patronalek negoziazioan ematen diren aurrerapausoak blokeatzen jarraitzen dute, eta, beraz, mobilizazioek aurrera jarraituko dute lan baldintza duinak lortu arte eta mendekotasunari arreta emateko eredua aldatu arte. Patronalen interes ekonomikoen gainetik jarri behar dira artatutako pertsonen eta arreta ematen dieten langileen interesak.
Diru publikoarekin sostengatzen den sektorea da, eta, beraz, administrazio publikoek kalitatezko zerbitzuak emateko erantzukizuna hartu behar dute beren gain. Mendekotasunaren sektorea adineko eta mendeko pertsonen arreta egokiarekin bateraezinak diren enpresa ereduetatik kanpo utzi behar da.
Aurten lehiaketara atera da Iruñeko Etxerik Gabeko Pertsonentzako Aterpearen kudeaketa. Zentro horrek bazterketa-egoera larrian dauden pertsonak artatzen ditu, arazo handiak eta askotarikoak baitituzte.
Aurten, berriz ere, partida handitu egin da, eta hori oso berri ona izan da. Baina lehiaketaren emaitza ikusi ondoren, zapore gazi-gozoa hartu du egoerak; izan ere, lehiaketa irabazi duen enpresa izan da prezioak gehien jaitsi dituena eta puntuazio tekniko txarrena lortu duena.
Irizpideen artean dago kalitate-prezio erlaziorik onena. Hori oso egokia izan daiteke, egiazkoa bada; baina gerta liteke, internetez zerbait erosten dugunean gertatzen denaren antzera, koska handia izatea espero dugunaren eta benetan jasotzen dugunaren artean. Oraingoan, berriz ere, arlo ekonomikoak pisu handiegia du; nahiz eta aurkeztutako 4 proiektuen artean puntuazio tekniko txarrena izan, prezioa asko jaisteak puntu asko eman ditu.
Harrigarria da erakundeek proiektu sozial horien kudeaketan dirua aurrezteko asmoa izatea; bidenabar esanda, inoiz pribatizatu behar ez ziren proiektuak dira. Udalak kalkulatu egiten du zenbat balio duen proiektu horrek edo errekurtso horrek, aurrekontu-partidetan horretarako beharko duen dirua bereizten du, eta kontu guztiak egin dituenean, honela dio: ea nork egiten duen hau merkeen… 140.000 € aurreztuta, bandera erraldoi bat eros dezakegu.
Zoritxarrez, aurten, alde teknikoan puntuaziorik txarrena lortu duen proiektuak irabazi du, baina merkeena zenez, atal horretan puntuaziorik altuena eraman zuen: Udalak 5. taldeari, estatuko putre-funts bati, esleitu dio Iruñeko Etxerik Gabeko Pertsonen Aterpetxearen kudeaketa. Eta hemen, berriro ere, pertsona ahulenak, arreta ematen dien langileak eta herritarrak dira galtzen dutenak.
Ezin da zerbitzu bera eman diru gutxiagorekin. Gure ustez, bada garaia gizarte-zerbitzuen kalitatearen okerragotzea gelditzeko eta ongi legoke irizpide hori indar politiko guztien irizpide komuna izatea, baina adibide honetan ageri da zein diren bakoitzaren lehentasunak. Bada garaia zerbitzu publiko guztiak publifikatzeko, ez putre-funtsak sartzeko eta bazterkeria soziala jasaten duten pertsonekin negozioa egiteko.
LAB sindikatuak deituta, berrogei lagun inguruk elkarretaratzea egin dute gaur, Iruñeko Hizkuntz Eskolaren aitzinean, salatzeko Nafarroako Hezkuntza Departamentuak Tuterako zein Iruñeko hizkuntza eskola ofizialetako 2022-2023 ikasturterako eskaintza murriztea erabaki duela, talde kopuruak gutxiagotuta. LABek uste du neurri hori euskarari egiten zaion enegarren erasoa dela Administrazioaren partetik, bai eta zerbitzu publikoen beste murrizketa bat ere, herritarrek hizkuntzak ikasteko duten eskubidea urratzen baitu. Hartara, duela zenbait egun egin zuen gisara, gaur ere Carlos Gimeno kontseilariaren dimisioa eskatu du.
Tuteran, taldeek gutxienez 10 lagunekoak izan behar dutelako baldintza ezarri omen du Departamentuak, bestela alde batera utziko ditu talde horiek. Horrezaz gain, Tuteran zein Iruñean, Hezkuntzak talde kopurua murriztuko du; horren ondorioz, herritarrek hizkuntza ikasteko eskaintza txikiagoa izanen dute. Neurri horrek, gainera, euskaran ez ezik, beste hizkuntzetan ere ikasketa prozesuaren jarraipena eragotzi lezake, gerta litekeelako talderik ez izatea maila batzuetan.
Horiek horrela, Tuterako Hizkuntza Eskolan, Hezkuntza Departamentuak 26tik 22ra jaitsiko omen du Ingeles Departamentuko talde kopurua, eta 6tik 3ra Euskara eta Alemanekoak; osotara, 10 talde gutxiago egonen dira, 3 irakasle gutxiago -haietako bat, Euskaran-. Bestalde, Iruñeko Hizkuntza Eskolan hauxe da aurreikuspena: Euskara Departamentuan 2 talde itxiko dituzte -aurretik beste bi jada itxi ziren-; Ingelesean 2, Alemanen 3 kenduko dituzte, eta 21 talde izatetik 18 talde izatera pasatuko dira. Frantses eta Italiera departamentuei ez zaie talderik kenduko heldu den ikasturtean, baina kontuan hartu behar da aurreko urteetan hainbat talde itxi zizkietela departamentu horiei.
Tuterako Hizkuntza Eskolako zuzendaritzak berak adierazi du Hezkuntza Departamentuak Erriberan egin nahi duen murrizketa gauzatzeak galera nabarmena ekarriko liokeela eskualdeari. LAB sindikatuak azpimarratu nahi du murrizketa horrek herritarrak ez ezik, langileak ere kaltetuko lituzkeela, eta ohartarazi nahi du azken murrizketa hau gehituko zaiela dagoeneko irakaskuntzan gertatzen diren eskubide urraketei; esaterako, adinagatik dagokien ordu lektiboen murrizketa ukatu zaie hainbat irakasleri.
Hizkuntza Eskola Ofizialen salaketa Gimenoren Departamentuak zenbait arlotan sortu duen hondamendiari eransten zaio: euskararen aurkako erasoak, PAI egonkortzea, Lanbide Heziketan ziklo elebidunen inposizioa, Haur Hezkuntzako lehen zikloko langileak greba mugagabera bultzatu dituen prekaritate egoera, COVIDagatik ezarritako jardunaldiaren eta eskolaz kanpoko jardueren inposaketa, esparru guztietan negoziaziorik eta komunikaziorik eza, ikastola eta itundutakoei behin eta berriro entzungor egitea, Irakaskuntza Publikoaren Kalitatea Hobetzeko Ituna ez betetzea… Horrengatik guztiarengatik, LABek jarraitzen du Carlos Gimeno kontseilariaren dimisioa eskatzen, ardurapean duen Departamentua behar bezala ez kudeatzeagatik.
