2026-10-02
HomeEkintza SozialaEskubide Sozialen KartaMerkataritza Askeko Itun Trasatlantikoaren kontrako adierazpena onartu du Euskal Herriko Eskubide Sozialen...

Merkataritza Askeko Itun Trasatlantikoaren kontrako adierazpena onartu du Euskal Herriko Eskubide Sozialen Kartak

Euskal Herriko Eskubide Sozialen Kartak ikasturtea hasi zuen pasadan larunbatean Eibarren kurtso honetarako plangintza eta antolaketa zehaztuz. Honekin batera, Merkataritza Askeko Itun Trasatlantikoaren kontrako adierazpena onartu zuten bertan parte hartzen duten eragile eta sindikatuek.

EUSKAL HERRIAN MERKATARITZA LIBRERAKO 
AKORDIO TRASATLANTIKOARI EZ 

Abajo en castellano

Pertsona, herri eta naturarentzat azken mehatxuak izen abizenak ditu, Merkataritza eta Inbertsioetarako Akordio Trasatlantikoa, hain zuzen ere (TTIP ingelesez). Troika eta politika neoliberalak pertsonen bizimoduan modu basatian eragin dute, enplegua suntsituz, eskubideak zapalduz, pribatizazioak eginez, jendea txirotuz eta zorra handituz. Orain, beste urrats bat eman nahi dute, guztia trasnazionalen esku utziz. Enpresa talde handien aktibitatearentzat oztopo den guztiarekin akabatuz: demokraziarekin, subirautzarekin, eskubide sozialekin, baita laboral eta ingurumenari dagozkienekin ere.

2013tik hona, herrien eta pertsonen ezkutura, Europar Batasunak eta Estatu Batuek, merkatu bakarra eta inolako loturarik izango ez duen merkatu librea ari dira negoziatzen. Akordio hau 2015ean zehar aplikatu nahi dute inolako herri kontsultarik egin gabe. Europako eta Estatu Batuetako multinazionalen ametsak egi bihurtuko dira.

Araudi juridikoak, finantzakoak, ingurumenekoak, zerbitzu publikoetakoak (hezkuntza, osasuna,…), elikagai politikak, jabetza intelektualari dagozkionak, aldatu egingo dituzte. Alegia, merketu egingo dituzte kapitalaren mesedetan. Nazioarteko itun honekin, enpresa trasnazionalak merkatu eta botere politikoen jabe izango dira, pertsonak eta herriak ixilduz, eskubideak urratuz eta bizi baldintzak gogortuz. 

Horrelako itunak inposatu diren tokietan ondorio suntsitzaile berberak sortu dituzte: 
–Lan esplotazio handiagoa. Lan eskubideak desagerrarazi dituzte, deslokalizatuz, soldatak jeitsiz, lan eta lan-osasunaren baldintzak okerragotuz, lanpostuak suntsituz, gutxieneko soldata eta giza-babesa zalantzan jarriz,..
–Merkatua egiten da zerbitzu publikoen jabe. Hezkuntza, osasuna, garraioa, gizarte zerbitzuak, pentsioak, ura, zaborra… merkatu liberalizazioaren menpe geratuko dira. Zerbitzu publikoa harrapakin guragarriena bilakatu da eta pribatizatutakoaren itzulera ezinezkoa bihurtuko da. Unibertsaltasun, berdintasun eta doakotasun printzipioak indargabeturik geratzen dira.
–Elikadura subirautzak ikaragarrizko kolpea jasan du. Elikagaien kontrolaren desagerpena, pestizida arloan araudia eza, haragi hormonatuak, transgenikoak, tokian-tokiko komertzializazio zirkuitoen desagerpena,… 
–Ingurumen arloan mehatxua handituz doa. Fracking ustiatze teknikari bidea errazten zaio, ingurumena babesteko neurriak leunduz doaz, energia eredu kutsatzaile eta xahutzailea berresten da.
–Botere guztia multinazionalentzat. Jurisdikzio (eskumen) nazionalen aurrean ez dute erantzun beharko. Beraien interesak arriskuan izanik, edota erabaki eta legeek beraien negozioak atakan jarriz gero, nazioarteko epai mahai ilunetara joko dute, salaketak eta kalte ordainak exijitzea saihestuz. 
–Pertsona eta herrien arteko harremanak pozointzen ditu. Edozein modutara mozkin eta irabaziak bilatzeak deslokalizazioa areagotzen du, lehia eta konpetentzia sortuz. Honek guztiak, berdintasun kultural diktadurapean, makurtzea eta menperatua izatea dakar. Merkatuen aginduzko diktadurak dira.

Merkataritza librerako akordio hau beste urrats bat da kapitalismo globalizaturantz. Enpresa transnazionalei babesa eta boterea emateak ondorio zuzena dakar: herrientzako demokrazia eta subirautza gutxiago, eskubide sozialetan murrizketak, urritasun gehiago, arriskuak ingurumenarentzat eta herrien arteko elkartasunerako oztopo gehiago. Hau guztiagatik, ezetz esaten diogu Euskal Herrian Merkataritza Librerako Akordio Trasatlantikoari.

Euskal Herriko Eskubide Sozialen Kartaren asanbladak itun hau errefusatzen du. Itun honen atzean kapital neoliberala baitago, gaurko eta biharko gizarte maila bidegabeak ezartzen dituena. Egoera larri eta kaskarren aurrean, kontsumoa, indibidualismoa, pribatizazioak, erabakitze eskubide ahalmenak urratzen dituena, bizimodu neoliberala, bultzatzen duena. Hau guztiagatik, sustatu ditzagun honakoak gure herria eta munduko beste herrientzat:

• Justizia, elkartasuna eta unibertsaltasuna. eskubide sozial, ekonomiko, kulturalak eta demokrazia parte hartzailea.
• Naturaren mugak errespetatuko dituen produkzio eta kontsumo motak.
• Bizitzaren sostengua lehenetsiko duen eredu sozio ekonomikoa, pertsona eta herrien zerbitzura.
• Aberastasuna, lana eta enpleguaren banaketa bidezkoa eta zuzena.
• Herri eta pertsonen arteko elkartasuna.
• Eredu ekonomikoa, soziala eta politikoa erabakitzeko eskubidea. Eskubide sozialak, lan eskubideak, kulturalak eta ingurumenari dagozkionak bermatzeko.

Eibarren, 2014ko urriaren 4an

EN EUSKAL HERRIA, 
NO AL TRATADO TRASATLÁNTICO DE LIBRE COMERCIO

La nueva amenaza para las personas, los pueblos y la naturaleza se llama Tratado Trasatlántico de Comercio e Inversiones (TTIP, sus siglas en inglés). La Troika y las políticas neoliberales han entrado en la vida de las personas destruyendo empleo, arrasando derechos, privatizando, empobreciendo, endeudando. Ahora pretenden dar un paso más: dejarlo todo en manos de las transnacionales, eliminando todo aquello que obstaculiza la actividad de los grandes grupos empresariales y su ansia de beneficios: democracia, soberanía, derechos sociales, laborales y medioambientales.

La Unión Europea y los Estados Unidos, están negociando desde 2013, y de espaldas a los pueblos y a las personas , un acuerdo de libre comercio para conseguir un único mercado sin ataduras. Acuerdo que pretenden aprobar sin consulta popular a lo largo de 2015. El sueño de las multinacionales europeas y estadounidenses se verá cumplido. Las normas jurídicas, financieras, medioambientales, de servicios públicos (salud, educación,…), agro alimentarias y de propiedad intelectual serán modificadas e igualadas a la baja, para mayor gloria del capital. En definitiva, con este Tratado las empresas trasnacionales se adueñan definitivamente de los mercados y de los poderes políticos, silenciando y estrangulando aún más a las personas, los pueblos y sus derechos y condiciones de vida. 

Este tipo de Tratados ha tenido los mismos efectos devastadores allá donde se han impuesto:
– Mayor explotación laboral. Eliminación de derechos laborales, deslocalización, guerra a la baja de salarios, empeoramiento de las condiciones de trabajo y la salud laboral, destrucción de puestos de trabajo, cuestionamiento del salario mínimo y la protección social.
– El mercado se adueña de los servicos públicos. La educación, la sanidad, el transporte, los servicios sociales, las pensiones, el agua, la basura… serán sometidos a mayor liberalización. Lo público se convierte en la presa codiciada, y la reversión de lo privatizado se pretende hacer imposible. Los principios de universalidad, igualdad y gratuidad quedan disueltos.
– La soberanía alimentaria sufre un golpe mortal, mediante la eliminación de controles alimentarios, desregulación en materia de pesticidas, carnes hormonadas, tránsgenicos, desaparición de los circuitos locales de comercialización, …
– Aumenta la amenaza sobre el medio ambiente: se allana la explotación del fracking, se relajan las medidas de protección ambiental, se apuntala un modelo energético contaminante y despilfarrador.
– Todo el poder para las multinacionales. No tendrán que responder a las jurisdicciones nacionales. Si sus intereses están en peligro, si existen decisiones o leyes que cuestionen su libertad de negocio,… podrán acudir a tribunales internacionales de arbitraje opacos para denunciar y exigir indemnizaciones.
– Envenena las relaciones entre las personas y los pueblos. La búsqueda del beneficio a cualquier precio por parte de la dictadura de los capitales supone acelerar las deslocalizaciones, acelerar la rivalidad y la competencia, promover la uniformización cultural, someter y humillar a los pueblos ante el imperativo de los mercados.

Este Tratado de Libre Comercio es un paso más en la globalización capitalista. A mayor protección y poder para las empresas transnacionales, mayor negación de la soberanía y la democracia de los pueblos, menos derechos sociales, más precariedad, mayores riesgos para el medio ambiente y un obstáculo para la solidaridad fraternal entre los pueblos. Por ello, en Euskal Herria decimos no al Tratado de Libre Comercio. 

La Asamblea en favor de la Carta de los Derechos Sociales en Euskal Herria impulsará el rechazo a este Tratado. Y lo hacemos porque este Tratado forma parte del orden social neoliberal injusto, presente y futuro, que se nos impone. Frente a la precarización, el consumismo, el individualismo, la colonización neoliberal, privatizaciones y negaciones del derecho a decidir, impulsemos para nuestro pueblo, y todos los pueblos del mundo: 

• Justicia, solidaridad y universalidad. Reconocimiento de los derechos sociales, económicos, lingüísticos, culturales y de democracia participativa.
• Otra forma de producción y consumo que respete los límites de la naturaleza.
• Un modelo socio-económico cuya prioridad sea el sostenimiento de la vida, al servicio de las personas y pueblos.
• El reparto justo y equitativo de la riqueza, del trabajo y del empleo.
• La solidaridad entre las personas y los pueblos.
• El derecho a decidir nuestro propio modelo económico, social y político para poder garantizar los derechos sociales, laborales, culturales y medioambientales

Eibar, 4 de octubre de 2014 

 

 

AZKEN ALBISTEAK | ÚLTIMAS NOTICIAS

Funts putreen esku dauden etxeak desjabetu ditzan eskatzen diogu LABetik Nafar Gobernuari

Testa funts Putrearen esku dauden etxebizitzei irtenbide iraunkorra emateko beharra azalarazi du sindikatuak, etxebizitzaren negozioari aurre egiteko egiturazko neurriekin batera. Larunbat honetan eta urriaren 17an borrokan diren maizterrekin batera mobilizatzera deitu dugu LABetik.

Jaurlaritzak aurre-erretiro txanda murriztuta eta akordiorik gabe inposatu du aurten ere administrazioetan

LABek errelebistak finko egiteko proposamenak eramango ditu administrazioetara eta enpresa publikoetara. LABek salatzen du gutxiengoarekin adostua, murritza eta Madrilen menpekoa dela Eusko Jaurlaritzako Gobernu Kontseiluak onartu duen Euskadiko Administrazio Publikoko lan-kontratuko langile finkoen erretiro partzialerako Plana. Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei eskatzen diegu Euskal Herriko zerbitzu publikoen eta bere langileen baldintzak hemen negoziatzeko eta adosteko nahia benetan defendatzeko, argazki hutsak saihestuz. • Administrazio publikoetako langile guztiei zabalik zegoen akordioa urratuta gelditu da aurten ere. Jaurlaritzak murrizketa inposatu zuenetik, LABek urtero eskatu izan du planak langile funtzionarioei, estatutarioei eta behin-behinekoei ere eragitea. • Sinatuta dagoen akordio bat ez da zertan urtero berretsi. Testuak, paradoxikoki, hala jasotzen du, eta propaganda hutsaren kutsua du. • Uztaileko Mahai Orokorreko bileran, Jaurlaritzak ez zuen proposamenak eztabaidatzeko aukerarik eman. Soilik presioaren ondoren onartu zuen sindikatuen ekarpenak jasotzeko astebeteko epe bat zabaltzea. Eztabaidarik ez da izan, eta ez da LABen eskakizunik jaso. Sindikatuak medioen bidez jakin du Jaurlaritzaren erabakia. • Jaurlaritzak erabakia dagoeneko otsaileko bileran hartu zuen, eta bere plana onartu egin zuten CCOOk eta UGTk. Sindikatu bat beraren sinadurarik gabe ere har zezakeen, inposatu zezakeen, erabakia Jaurlaritzak. Badirudi leialtasunak saritu nahi izan dituela, eta jokabide sindikala baldintzatu. • Lakuako gobernuak Madrilen menpe jarraitzen du. Plana otsailean onartu zuenetik gaurdaino, Madrilekin kontu teknikoak zuzentzen baino ez da aritu. Are, bere oharraren arabera, ez du plana langile funtzionario eta behin-behineko guztiei irekitzeko eskaerarik egin. Mahai Orokorrean eta gainerako negoziazio mahaietan bere aldarrikapenak eramaten jarraituko du LABek, eta legeak eta prozedurak aztertu ondoren aukera hauek ikusten ditu: 1. Lehen aukera LABek exijitzen du Hego Euskal Herriko administrazioek legeak baimentzen dituen EPE espezifikoak egin ditzaten, horretarako dagoen birjartze tasa espezifikoa erabiliz. Horrela, errelebista langile finkoa izango litzateke. Prozesu hauek luzatu daitezkeenez, beste bi modalitate egiteko aukera dago: 2. Bigarren aukera Errelebistari ordezkapen kontratu bat egitea. Kontratu hau bukatuko da errelebo kontratua egiteko egin den EPEa bukatzen denean. Kasu honetan, LABek defendatuko du errelebistaren kontratu hori ordezkapen zerrendetatik egitea, eta zerrendarik ez balego, administrazioak lan poltsa sortzearen alde borrokatuko du. 3. Azken bidea 2024ko apirilaren 1etik aurrera egindako kontratu laboral finko batekin binkula daiteke errelebo kontratua. Gerta daiteke errelebistaren kontratu hori erretiro partziala hartuko duen langile kategoria berekoa ez izatea. LABek eskatzen die Hego Euskal Herriko administrazio guztiei aurrerapauso bat emateko eta, legeak ahalbidetzen duen bezala, langileak errelebista finko egingo dituen EPEak martxan jartzeko. Eta, bitartean, erabili ditzatela dituzten lan-poltsa eta ordezkapen zerrendak erretiro partziala lortu dezaketen langileei eskaintzeko. LABek arazoa gure administrazioetan behingoz konpontzeko borondatea eskatzen die Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei, eta aukera langile guztiei berriz zabaltzeko borrokan jarraituko du.

LABek eta ESK-k Arabako Esku-Hartze Sozialeko IV. Hitzarmena baztertu dugu eta Aldundiari ekiparazioaren bidean benetako aurrerapausoak exijitu dizkiogu

Gaur, urriaren 1ean, LAB eta ESK sindikatuok Arabako Foru Aldundiaren aurrean elkarretaratzea egin dugu, sektorearen finantzatzaile nagusia baita, esku-hartze sozialeko langileek IV. Hitzarmen Kolektiboaren sinaduraren aurrean duten jarrera argi adierazteko. Sinadura gaur goizeko 12:30ean egitekoa da, ELA, CCOO eta AISA patronalaren artean. LAB ez da negoziazio-mahaira joango eta ez du hitzarmen hau sinatuko; bi sindikatuok erabat baztertzen dugu akordioa.