2026-10-01
HomeEkintza SozialaLangabeziak behera egin arren, jada afiliazioak ez du gora egiten

Langabeziak behera egin arren, jada afiliazioak ez du gora egiten

Hego Euskal Herrian 137.287 langabetu daude, apirilean baino 1.558 gutxiago. Langabeen artean, emakumeak dira gehiengoa (%58,68), hilabetez hilabete handitzen ari den kopurua. 25 urtetik gorakoen kasuan, proportzioa are eta handiagoa da, %59,74 baitira emakumeak. Beraz, esan genezake, langabeziaren zama emakumeen bizkar handitzen ari dela.

Hilabetez hilabete handitzen ari den beste kolektiboa aurretik enplegurik ez zuten herritarrena da, bereziki migratuen kasuan (apiriletik %2,58 egin du gora aurretik enplegurik gabeko migratuen kopuruak).

Hego Euskal Herrian 4 kontratutik hiru behin behinekoak dira (%74,07a). Mugagabeen artean, aldiz, aldizkako finkoek gora egiten jarraitzen dute, duela urte bete baino %1,39 aldizkako finko gehiago daude. Maiatzean, emakumezkoen artean egin du gora nabarmen, %5,3 baitziren aldizkako finkoak, gizonezkoen artean %2,8a ziren bitartean. Maiatzean 16.573 kontratu gehiago sinatu ziren aurreko hilabetearekin alderatuta, baina afiliazio datuak kontutan izanik, aldizkako finkoen gorakadaren ondorio izan daitekeela esan daiteke, aldizkako prekarioak areagotu direlarik, eta ez kalitatezko enplegua.

Langabeziak izan duen jaitsiera aztertzerako orduan, kontuan hartu behar dugu afiliazioak ere behera egin duela. Izan ere, jende gutxiago dago enplegu bulegoetan izena emanda, arrazoi ezberdinengatik. Beraz, langabe kopuruaren jaitsiera horren atzean, jubilatu diren, lana topatzeko itxaropena galdu duten edota ezkutuko ekonomiara pasa diren herritarrak egon daitezke.

Inskribatuta dauden langabe kopuruak behera egiten jarraitzen du, baina adierazle ekonomiko eta sozial gehienek egoera okertzen ari dela azpimarratzen dute. Izan ere, bizi unitateen kontsumoak behera egiten jarraitzen du eta gero eta herritar gehiago dago egoera zaurgarrian. Bizitza gero eta garestiagoa da, langile zein pentsiodunen erosahalmenak galerak dituen bitartean; arrakala gero eta handiagoak daude eta eremu ezberdinetara zabaltzen ari dira; zerbitzuetan oinarrituriko ekonomia eredu prekario zein ezegonkorra nagusitzen ari da; naturaren mugak errespetatzen ez dituen eredu sostengaezina iraunarazten da… Horiek
guztiak dira egoera estrukturalaren adierazleak, bata bestearen atzetik kateatzen ari garen krisiek gure egunerokoan instalatuta utzi dituzten baldintza berriak.

Azken hilabeteetan areagotu diren mobilizazioek langileen artean dagoen ezinegonaren adierazle dira, indarrean dauden politika publikoen eraginkortasun eza salatzen dutenak, aldaketa sozial, ekonomiko eta politikoa eskatzen dutenak. LAB sindikatuak langile klase osoaren lan zein bizi baldintzak defendatzen jarraituko du nonahi, langileekin eta langileentzat.

AZKEN ALBISTEAK | ÚLTIMAS NOTICIAS

Busturialdea eta Lea-Artibai inguruan etxeko langileek bizi duten egoeraz ohartarazi dugu

Eskualde horietan gero eta gehiago dira etxeko langileen lan eta bizi baldintza kaxkarrengatiko salaketak. Azken lau hilabeteetan 32 kasu baino gehiago artatu ditugu LABen. Azkena Gernikako uniformez jantzitako udaltzaingo batek etxeko langile batekin izandako jarrera salagarria izan da.

Langileen aldarrikapenei erantzungo dieten proposamen zehatzak eskatu dizkiogu Osakidetzari

Osakidetzako Zuzendaritzak aurkeztu egin du Mahai Sektorialeko sindikatuei bidalitako proposamena. Lan Baldintzak Arautzen dituen Akordioaren lehen zirriborro bat da eta dokumentuak ez du barneratzen sakoneko gaiei buruzko proposamenik, hala nola ordainsariak, lanaldi murrizketa edo lan kargak.Gai horiek sindikatuon aldarrikapenen artean daude.

Ez dugu onartzen patronalek akordioak ez betetzeagatik langileak kaleratuak izatea

2024ko otsailean Greba Amaierako Akordioa (GAA) sinatu genuen. Hurrengo egunean langileok gure lanpostuetara bueltatu ginen. Baina patronalek ez zuten akordioa bete, fede txarrez negoziatu eta sinatu baitzuten, hau da, sinatutako akordioa beteko ez zutela jakinda. Lehenik eta behin, ez zituzten soldatak eguneratu nahi, gero ez zituzten sortutako atzerapenak ordaindu nahi, eta, ondoren, uko egin zioten ordu bateko eskola ordua murrizteari eta lan pertsonalerako ordu bateko igoera aplikatzeari. Horrenbestez, epaitegietara jotzera behartu gintuzten, sinatutakoa bete zezaten. Hiru aldiz jo behar izan dugu Euskal Autonomia Erkidegoko Auzitegi Nagusira (EAEAN), eta hiruretan epaileek arrazoia eman digute, argi eta garbi utziz KEk (Kristau Eskolak), AICE-IZEAk eta ikastetxeek bete behar zuten akordioa urratzen zutela. Epaiek patronalek erabili dituzten argudioak desmuntatzen dituzte, honako baieztapen hauek jasotzen baitituzte: 1. Akordioak hitzarmen maila duela, sinatzaileek nahitaez bete behar dutela eta 2024ko otsailaren 5etik, hau da, sinatu zen egunetik aurrera, indarrean zegoela. 2. Itundutako soldata eta lan-baldintzak ez daude finantzaketa publikoari lotuta eta ez daude finantzaketa publikoaren menpe. Zehazki, eskola-orduak ordubetez murrizteko neurriak, adostua eta sinatua dagoenak, bi helburu zituen: 1. Langileen lan-karga izugarria murriztea. 2. Matrikulazioen jaitsieragatik ikasgelak galtzearen ondorioz hurrengo ikasturteetarako aurreikusitako inpaktua eta langileen kaleratzeak murriztea. Izan ere, horrela ahalbidetuko litzateke ikasgelaren bat ixten den ikastetxeetan kaleratzeak saihestea. Nola? Bada, eskola-ordu murrizketa aplikatzearen ondorioz egin beharko liratekeen kontratazio berriekin konpentsatuz. Gainera, ikasgelarik ixten ez den ikastetxeetan kontratazio berriak egongo lirateke, eta Birkokapen Akordioaren bidez, beste ikastetxe batzuetatik kaleratutako langileek lehentasuna izango lukete. Horrela egin behar zen, baina KEk eta AICE-IZEAk uko egin diote. Publikoki esaten dute kezkatuta daudela ikasgelak ixteagatik, baina ez da horrela, beren ez-betetzeekin eta fede txarrarekin 160 kaleratze baino gehiago eragin baitituzte. Joan den ikasturtean 100 langile inguru kaleratu zituzten, eta ikasturte honetan 160 baino gehiago. Ikasgela galtzearen ondoriozko kaleratze “objektiboak” salatuko ditugu, bidegabeko kaleratzeak direla argudiatuz; izan ere, kaleratzea ez da ikasgela galtzeagatik gertatu, baizik eta ikasgela galtzeagatik eta sinatutako irakastordu murrizketa ez aplikatzeagatik. Hau da, patronalek Greba Amaierako Akordioa bete ez izanaren ondorio zuzena da 160 langile baino gehiago kaleratzea, baita horiek birkokatzea oso zaila izatea ere. Gaur, irailak 30, arratsaldez, ikasturte berria ospatuko du KEk Gasteizko San Viator Ikastetxean. STEILASek, CCOOk, LABek eta UGTk garbi dugu ez-betetzeekin eta kaleratzeekin ez dugula ezer ospatzeko, eta bai asko aldarrikatzeko. Hori dela eta, arratsaldean ospakizunaren atarian esango diegu, argi eta ozen, sinatutako akordioa bete behar dutela eta negoziazio mahaira hitzarmen proposamen bat eraman behar dutela, atzerapausorik gabekoa eta GAAn sinatutako eskubide guzti-guztiak jasoko dituena. Eskola-orduen murrizketa eta lan pertsonalerako bost orduak jaso beharko ditu. Horrek, neurri handi batean, gelak ixteagatiko kaleratzeak murriztuko lituzke. 2026ko maiatzean, berriro ere, patronalek seriotasun faltaz eta fede txarrez jokatu zuten. Negoziazio mahaian hitzarmen-proposamen bat aurkeztu zuten, arreta zuzeneko orduak murriztea eta lan pertsonalerako bosgarren ordua ezartzea jasotzen zituena. Bost egun geroago erretiratu egin zuten, baina zer gertatuko litzateke sindikatuek proposamena sinatu izan balute? Jarrera hori errespetu falta ikaragarria da sektoreko 9000 langileekiko. Patronal serioak behar ditugu, sinatzen dutena betetzen dutenak. Horrenbestez, beste behin ere honakoa exigitzen diegu KEri, AICE-IZEAri eta ikastetxe guztiei, aplikazioaren azken arduradunak baitira: 1. Sinatutako GAA osorik betetzea, eskola-orduen murrizketa barne, dagokion konpentsazioarekin. 2. Atzerapausorik gabeko hitzarmen-proposamena aurkeztea eta GAAn adostutako guztia jasotzea. Bide batez, sektoreko ikastetxeen %20 inguru ari dira aplikatzen eskola-orduen murrizketa, Elizbarrutiko ikastetxe guztiak barne. Egin daiteke, baina ez dago horretarako borondaterik. STEILAS, CCOO, LAB eta UGT sindikatuok patronalen ez-betetzeak salatzen jarraituko dugu, GAAn jasotako eta sinatutako eskubide guztiak bete arte.