LAB, ELA, ESK, STEILAS, EHNE eta HIRU sindikatuon oharra:

2020ko otsailaren 6an Zaldibarko Verter Recycling-en zabortegia hondoratu eta Alberto Sololuze eta Joaquin Beltran desagertu ziren zabor artean. 6 hilabete eta 10 egun desagertua eman ondoren, Alberto Sololuzeren gorpuzkinak aurkitu zituzten. Zoritxarrez, 15 hilabete eta 8 egun ondoren, Jaurlaritzak, Joaquin Beltranen gorpuzkinak aurkitu gabe, bilaketa etetea erabaki du. “Jaurlaritzaren izenean , dolumin sen korrenak helarazi nahi dizkiogu familiari. Goian bego”, adierazi du Lakuako bozeramaile Josu Erkorekak. Antza, Jaurlaritzak langile bat hiltzat noiz jo ere erabakitzen du. Bistan da afera hau gainetik kendu nahi dutela, erantzukizunak saihestuz eta Verter Recycling errudun bakar gisa aurkeztuz iritzi publikoaren aurrean.

Eta non dago Iñigo Urkullu lehendakaria? Zaldibarreko hondamendia izan eta ondorengo egunetan desagertuta egon zen bezala, gaurkoan ere ez du aurpegia eman.

Hasieratik exigitu dugu Joaquin Beltran aurkitzea, baina afera hau ez da hor amaitzen. Izan ere, erantzukizun politikoak argitzea eta azken ondorioetaraino iristea ezinbestekoak dira, egia ezagutu dadin, justizia egon eta berriro gerta ez dadin bermeak ziurtatzeko.

Zabortegiaren kudeaketa, luizia gertatu zen momentuan eta hondamendiaren aurretik zein ondoren ere, salatu izan dugu euskal gehiengo sindikaletik. Verter Recycling enpresaren jardueran, kontrol eta isun faltaz gain, amiantoaren eta kontrol barik eraman izan diren mota ezberdinetako hondakin arriskutsuen arauz kanpoko pilaketak egon dira urteetan zehar, kasuz kasu kontrolatu behar zirenak. Jaurlaritzak eta Ingurumen sailak, orduan ere, ez zuten ezer egin. Eta gaur Arantxa Tapiak hitz egin digu, Erkorekarekin batera egindako agerraldian, ingurumenaren mesedetan aritu direla lanak egiten.

Verter Recycling enpresak erantzukizun zuzena du hildako langileen gainean eta urteetan zehar Zaldibarko zabortegian egon den jarduera klientelar, opako, ez jasangarri eta arriskutsuaren aurrean.

Kasu honetan, erantzukizuna ezin da eremu pribatura mugatu, eremu publikoak gertatzen ari zenaren gaineko erantzukizun politikoa izan duelako. Arduradun horiek izen abizenak eta ardura poli koak dituzte. Iñigo Urkulluk zuzenduriko Eusko Jaurlaritzak eta Iñaki Arriola sailburuak ardura poli ko zuzena dute Zaldibarren gertatukoaren inguruan. Are gehiago, kontuan hartzen badugu enpresaren eta hainbat kargu poli koren artean dagoen harreman zuzena.

Erantzule nagusien artean, patronala ere badago zalantzarik gabe. Izan ere, indarrean dagoen legeria ez du betetzen. Langileon gaixotasun edota heriotzak merke ateratzen zaizkio eta horrela izaten den bitartean, joera ez da aldatuko. Zabor kudeaketa pribatizatu eta kontrol publikorik ez edukitzeak, egungo zabor eredua negozio bilakatu du eta patronalak horretan ere aurkitu du mozkina langile klasearen zein naturaren bizkar.

Egoera tragiko horren aurrean, patronala ez salatzeak, Administrazio publikoa bera konplize bilakatu du, egoera aldatzeko beharrezkoak diren zaintza, kontrol zein babes neurriak ez bai tu hartzen, langileon bizitza zein osasuna bermatzeko edota zabor eredu iraunkor baterako trantsizioa egiteko.

Euskal gehiengo sindikaletik, hau guztia salatzeaz gain, babes eta elkartasun osoa adierazi nahi diogu Joaquin Beltranen familiari, baita ere aurten hildako langile guz ei ere. Lan heriotzek eragiten duten sarraskia eteteko garaia da.