2026-10-02
HomeEkintza PolitikoaOtsailaren 22an Bilbon eta Iruñean mobilizatuko gara, soldata arrakalarik gabeko hitzarmen duinen...

Otsailaren 22an Bilbon eta Iruñean mobilizatuko gara, soldata arrakalarik gabeko hitzarmen duinen defentsan

Soldata arrakalaren kontrako eguna dela eta, Bilbon, Eusko Jaurlaritzatik Confebaskera egingo dugu protesta; Iruñean, berriz, CEN patronalaren aurrean egingo dugu elkarretaratzea. Mobilizazioak 11:30ean izango dira, “Bultza! Emakume* langileon hitzarmenak” leloarekin.

Egungo jendartean dena da aldakorra, dena oso azkar doa. Informazioak hegan egiten du, sareak sutan daude gau eta egun, teknologiak bizimodu errazagoa eta atseginagoa saltzen digu. Hala ere, badira egiturazko elementuak, oinarrizkoak, aldaketa sozial, ekonomiko eta politiko nabarmenen aurrean ia aldatu gabe irauten dutenak; horien artean:sexuaren araberako lan banaketa.

Bere horretan dirau, sistema kapitalistak existitzen jarraitzeko zatiketa hori behar duelako; ahal duen guztia egiten du eta bere bitarteko guztiak martxan jartzen ditu horrela izan dadin. Gainera, sexuaren/generoaren araberako lan banaketa horrek badu jendartean ere onarpena. Sinestarazi digute lan batzuk egokiagoak direla emakumeontzat eta beste batzuk gizonentzat; lan maskulinizatuen eta feminizatuen arteko banaketa naturalizatu egin dute eta, hala, lan femeninoak eta lan maskulinoak “naturalki” existitzen direla islatzen dute. Era berean, “naturaltasunez” saltzen dute emakumeok zaintzaileak garela, gizonek horretarako denborarik ez daukaten bitartean.

Hori lantokietatik harago gertatzen da, jakina, lantokiak jendartearen isla baitira eta bertan jendartean gertatzen dena errepikatzen baita. Hori horrela izanik, inori ez zaio arraroa iruditzen gehiago kobratzea autoak egiteagatik pertsonak zaintzeagatik baino. Bizitza eta zaintza egintzat ematen dira, egiten dituen subjektua, emakumeak*, ikusezin bihurtuta.

Horrek soldata arrakala nabarmena eragiten du. Hau enpresetan gertatzen da, baina lantokietatik harago, orokortua dago. Beraz, lantokietan arrakala horiekin amaitzeak ez du saldata arrakalaren amaiera ziurtatzen.

Kontua ez da emakumeak* sektore maskulinizatuetan sartzea, hori bakarrik ez, baizik eta lan feminizatuek merezi duten balioa eta aintzatespena lortzea, eta, aldi berean, zaintza lanak demokratizatzea, desmerkantilizatzea eta modu bidezkoagoan banatzea. Zaintzaren sektoreko langileen lan baldintzak hain eskasak izateak badu erantzule argi bat: pribatizatzen duena eta zaintza negozio bihurtzen duena. Soldata arrakala eta lana sexuaren arabera banatzea eskutik doaz genero diskriminazioak betikotzeko, sistema kapitalistak kontzienteki bultzatu eta iraunarazten ditu.

Guk hainbat galdera egiten dizkiogu geure buruari:

• Logikoa eta “normala” al da emakumeek egindako lanetan gutxiago kobratzea?

• Zergatik kobratzen da industrian adinekoen egoitza pribatizatuetan baino %30 gehiago?

• Nola banatu daitezke eguneko orduak lan, atseden eta zaintzaren artean, enpleguak ia hamar ordu kentzen badizkigu?

• Zergatik gara oraindik emakumeak* kontziliazio neurriak eskatzen ditugunak?

• Zergatik ditugu emakumeok* lanaldi partzial eta aldi baterako kontratu gehienak?

• Emakume* migratuak eta arrazializatuak mendebaldeko gure jendarteetan zaintzaz modu prekarioan arduratzea kasualitatea da edo sistemak eragiten du?

• Irtenbidea al da Eusko Jaurlaritzak enpresa pribatuei diru publikoa oparitzea emakumeak* kontrata ditzaten? Ezin dira behartu edo lana sexuaren arabera banatzea onartzen ari gara?

• Nola daiteke sektore feminizatuetako hitzarmenen negoziazioek inoiz fruiturik ez ematea?

Honen ildotik, hitzarmen horien etengabeko blokeoa salatu nahi dugu: garbiketa, etxez etxeko laguntza, egoitzak baita hitzarmenik ere ez daukaten beste sektore batzuk ere, hala nola, etxeko lanen sektorea.

Blokeo hori patronalaren estrategiaren parte da, sistema kapitalista, heteropatriarkal, kolonialista, arrazista eta ekozidaren aginduei jarraiki, lanaren banaketak iraun dezan eta, ondorioz, emakume langileen soldata arrakalak eta prekaritateak.

Otsailaren 22an, denok kalera!

Sor dezagun arrakala sisteman eta buka dezagun lan guztien banaketa bidegabearekin!

Hitzarmenen desblokeoa orain!

AZKEN ALBISTEAK | ÚLTIMAS NOTICIAS

Funts putreen esku dauden etxeak desjabetu ditzan eskatzen diogu LABetik Nafar Gobernuari

Testa funts Putrearen esku dauden etxebizitzei irtenbide iraunkorra emateko beharra azalarazi du sindikatuak, etxebizitzaren negozioari aurre egiteko egiturazko neurriekin batera. Larunbat honetan eta urriaren 17an borrokan diren maizterrekin batera mobilizatzera deitu dugu LABetik.

Jaurlaritzak aurre-erretiro txanda murriztuta eta akordiorik gabe inposatu du aurten ere administrazioetan

LABek errelebistak finko egiteko proposamenak eramango ditu administrazioetara eta enpresa publikoetara. LABek salatzen du gutxiengoarekin adostua, murritza eta Madrilen menpekoa dela Eusko Jaurlaritzako Gobernu Kontseiluak onartu duen Euskadiko Administrazio Publikoko lan-kontratuko langile finkoen erretiro partzialerako Plana. Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei eskatzen diegu Euskal Herriko zerbitzu publikoen eta bere langileen baldintzak hemen negoziatzeko eta adosteko nahia benetan defendatzeko, argazki hutsak saihestuz. • Administrazio publikoetako langile guztiei zabalik zegoen akordioa urratuta gelditu da aurten ere. Jaurlaritzak murrizketa inposatu zuenetik, LABek urtero eskatu izan du planak langile funtzionarioei, estatutarioei eta behin-behinekoei ere eragitea. • Sinatuta dagoen akordio bat ez da zertan urtero berretsi. Testuak, paradoxikoki, hala jasotzen du, eta propaganda hutsaren kutsua du. • Uztaileko Mahai Orokorreko bileran, Jaurlaritzak ez zuen proposamenak eztabaidatzeko aukerarik eman. Soilik presioaren ondoren onartu zuen sindikatuen ekarpenak jasotzeko astebeteko epe bat zabaltzea. Eztabaidarik ez da izan, eta ez da LABen eskakizunik jaso. Sindikatuak medioen bidez jakin du Jaurlaritzaren erabakia. • Jaurlaritzak erabakia dagoeneko otsaileko bileran hartu zuen, eta bere plana onartu egin zuten CCOOk eta UGTk. Sindikatu bat beraren sinadurarik gabe ere har zezakeen, inposatu zezakeen, erabakia Jaurlaritzak. Badirudi leialtasunak saritu nahi izan dituela, eta jokabide sindikala baldintzatu. • Lakuako gobernuak Madrilen menpe jarraitzen du. Plana otsailean onartu zuenetik gaurdaino, Madrilekin kontu teknikoak zuzentzen baino ez da aritu. Are, bere oharraren arabera, ez du plana langile funtzionario eta behin-behineko guztiei irekitzeko eskaerarik egin. Mahai Orokorrean eta gainerako negoziazio mahaietan bere aldarrikapenak eramaten jarraituko du LABek, eta legeak eta prozedurak aztertu ondoren aukera hauek ikusten ditu: 1. Lehen aukera LABek exijitzen du Hego Euskal Herriko administrazioek legeak baimentzen dituen EPE espezifikoak egin ditzaten, horretarako dagoen birjartze tasa espezifikoa erabiliz. Horrela, errelebista langile finkoa izango litzateke. Prozesu hauek luzatu daitezkeenez, beste bi modalitate egiteko aukera dago: 2. Bigarren aukera Errelebistari ordezkapen kontratu bat egitea. Kontratu hau bukatuko da errelebo kontratua egiteko egin den EPEa bukatzen denean. Kasu honetan, LABek defendatuko du errelebistaren kontratu hori ordezkapen zerrendetatik egitea, eta zerrendarik ez balego, administrazioak lan poltsa sortzearen alde borrokatuko du. 3. Azken bidea 2024ko apirilaren 1etik aurrera egindako kontratu laboral finko batekin binkula daiteke errelebo kontratua. Gerta daiteke errelebistaren kontratu hori erretiro partziala hartuko duen langile kategoria berekoa ez izatea. LABek eskatzen die Hego Euskal Herriko administrazio guztiei aurrerapauso bat emateko eta, legeak ahalbidetzen duen bezala, langileak errelebista finko egingo dituen EPEak martxan jartzeko. Eta, bitartean, erabili ditzatela dituzten lan-poltsa eta ordezkapen zerrendak erretiro partziala lortu dezaketen langileei eskaintzeko. LABek arazoa gure administrazioetan behingoz konpontzeko borondatea eskatzen die Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei, eta aukera langile guztiei berriz zabaltzeko borrokan jarraituko du.

LABek eta ESK-k Arabako Esku-Hartze Sozialeko IV. Hitzarmena baztertu dugu eta Aldundiari ekiparazioaren bidean benetako aurrerapausoak exijitu dizkiogu

Gaur, urriaren 1ean, LAB eta ESK sindikatuok Arabako Foru Aldundiaren aurrean elkarretaratzea egin dugu, sektorearen finantzatzaile nagusia baita, esku-hartze sozialeko langileek IV. Hitzarmen Kolektiboaren sinaduraren aurrean duten jarrera argi adierazteko. Sinadura gaur goizeko 12:30ean egitekoa da, ELA, CCOO eta AISA patronalaren artean. LAB ez da negoziazio-mahaira joango eta ez du hitzarmen hau sinatuko; bi sindikatuok erabat baztertzen dugu akordioa.