2026-10-02
HomeEkintza PolitikoaBizitzaren garestitzearen aurrean ez dugu langileak babesteko neurririk ikusten, partxeak baizik

Bizitzaren garestitzearen aurrean ez dugu langileak babesteko neurririk ikusten, partxeak baizik

Langileontzat bizitzaren garestitzeak ez du etenik Euskal Herrian. Hego Euskal Herrian azken hilabeteetan inflazio-indizeek azken 30 urteetako baliorik altuenak hartu dituzte. Argindarraren prezioaren igoera bizkorra bizitzen ari gara eta oinarrizko elikagaien prezioak ere gorantz doaz etengabe, hala nola, ogiaren prezioa ( %6,5 igo da), arrautzena (%11 garestiago) eta olioarena (%32 garestiago). Estatuek eta enpresa-oligopolioek sortu duten krisiari ematen zaion erantzunarekin bizitzaren garestitze orokorra eta, ondorioz, bazterketa soziala areagotzen ari dira.

Hori gertatzen ari da finantza erakundeak eta energia enpresak euren irabaziak handitu eta handitu ari diren bitartean: Iberdrolak 3.900 milioi euro irabazi zituen 2021ean (2022ko lehen sei hilekoan %36ko igoera izan du), Endesak 1.900 milioi euro, Naturgyk 1.214 milioi euro, Bpk 6.615 milioi euro; Repsolek 2.539 milioirekin, iazko irabazkiak bikoiztu ditu aurten. BBVAk 3.001 milioiko irabaziak izan ditu lehen seihilekoan, iazko irabaziekiko %57ko igoera alegia, eta Kutxabankek 163,2 milioi, iaz baino %30 gehiago.

Euskal Herrian ere langile eta herri sektoreon eskubideen galera progresiboa ematen ari da; energiaren afera, aipatu bezala, adierazgarria da. Eta negurako aurreikuspenak ez dira hobeak. Langile askok eta askok zailtasunak izango dituzte neguan elikatu, alokairua edo hipoteka ordaindu edo berogailua pizteko.

Bizimoduaren garestitzea ez da koiunturala. Kapitala etengabe berrantolatzen ari da, herri-sektoreen eskubideak ukatuz, lurraldeak arpilatuz, eta herriak desjabetuz, herrion burujabetza ukatuz. Horren isla da gurean gertatzen ari dena ere. Ez da kontsumo eta garapen eredua zalantzan jartzen, eta larrialdi ekologikoari erantzun egokia emateko baino, enpresetara bideratzen ari dira diru publikoa, baldintzarik gabe.

Eusko Jaurlaritzatik zein Espainiako Gobernutik sustatzen ari diren talka-neurriak (asteon iragarritakoak azkenak) ez dira, esaten duten moduan, langileak babesteko neurriak, partxeak baizik, sakoneko egoerari heltzeko bokaziorik gabeak. Ez diote aberastasunaren birbanaketaren eztabaidari heltzen.

Pedro Sanchezen Gobernuak aurkezturiko neurriak koiunturalak dira eta ez dute oligopolio energetikoaren eta bankaren boterea zalantzan jartzen.

EAJren Gobernuari dagokionean, berriro kontzertu ekonomikoa CONFEBASKen interesak zaintzeko erabiltzen duela erakusten digu. PFEZa moldatzeko planteatu dituen neurriak ez dira progresiboak, ez dute inflazioaren gorakadak langileoi eragindako eros ahalmenaren galera bere osotasunean kontuan hartzen. Kontzertu ekonomikoak aukera ematen du bestelako zerga politika bat egiteko, kapital errentak gehiago zergapetzeko eta irabazi enpresarialak zergapetzeko, aberastasunaren banaketa justuagoa sustatzeko, gehien dutenek ekarpen handiagoa egin dezaten. Horri uko egiten dio, patronalaren interesak zaintzea du helburu EAJren Gobernuak, eta eskuineko alderdiak eskatzen ari diren politikak bere egiten ditu, eta hala, langileak presionatzen ditu soldaten eros ahalmenaren galera edo lan baldintzak kaskartzea onar ditzaten.

Gauzak horrela, LABetik honakoa aldarrikatzen dugu:

-Politika publikoen norabide aldaketa. Langile klasearen eta herri-sektoreen interes eta beharrak lehenestea.

-Aberastasunaren birbanaketa sustatzea, natura eta pertsona ustiatzen dituen sistemaren ordez bizitza erdigunean jarriko duena, aberastasuna, zaintza-lanak eta enplegua banatuz.

-Euskal Herrian lana eta energiaren produkzioa, banaketa eta kontsumoa antolatzen duen eredu sozioekonomikoaren aldaketa erradikala. Sektore energetikoaren eta finantza erakundeen kontrol publiko eta soziala, energia eskubide bat izan dadin eta ez merkantzia. Energia burujabetzan aurrera urratsak emateko burujabetza politikoa, honekin lotura duten eremuetan aurrera urratsak. Hori guztia hemen, Euskal Herrian posible egitea, burujabetzaren bidetik.

-Aurreko puntuetan jasotakoak garatzeko bidean, trantsizio ekosozialista eta feminista, lehentasunezko gai hauek oinarri: erabakitzeko eskubidea, gehiengo sozialen prekarizazio eta pobretzearen arrazoi egiturazko eta sistemikoei aurre egitea, lan guztien aitortza eta banaketa, pentsio duinak bermatzeko sistema propioa eta euskal zaintza sistema publiko- komunitarioa.

AZKEN ALBISTEAK | ÚLTIMAS NOTICIAS

Funts putreen esku dauden etxeak desjabetu ditzan eskatzen diogu LABetik Nafar Gobernuari

Testa funts Putrearen esku dauden etxebizitzei irtenbide iraunkorra emateko beharra azalarazi du sindikatuak, etxebizitzaren negozioari aurre egiteko egiturazko neurriekin batera. Larunbat honetan eta urriaren 17an borrokan diren maizterrekin batera mobilizatzera deitu dugu LABetik.

Jaurlaritzak aurre-erretiro txanda murriztuta eta akordiorik gabe inposatu du aurten ere administrazioetan

LABek errelebistak finko egiteko proposamenak eramango ditu administrazioetara eta enpresa publikoetara. LABek salatzen du gutxiengoarekin adostua, murritza eta Madrilen menpekoa dela Eusko Jaurlaritzako Gobernu Kontseiluak onartu duen Euskadiko Administrazio Publikoko lan-kontratuko langile finkoen erretiro partzialerako Plana. Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei eskatzen diegu Euskal Herriko zerbitzu publikoen eta bere langileen baldintzak hemen negoziatzeko eta adosteko nahia benetan defendatzeko, argazki hutsak saihestuz. • Administrazio publikoetako langile guztiei zabalik zegoen akordioa urratuta gelditu da aurten ere. Jaurlaritzak murrizketa inposatu zuenetik, LABek urtero eskatu izan du planak langile funtzionarioei, estatutarioei eta behin-behinekoei ere eragitea. • Sinatuta dagoen akordio bat ez da zertan urtero berretsi. Testuak, paradoxikoki, hala jasotzen du, eta propaganda hutsaren kutsua du. • Uztaileko Mahai Orokorreko bileran, Jaurlaritzak ez zuen proposamenak eztabaidatzeko aukerarik eman. Soilik presioaren ondoren onartu zuen sindikatuen ekarpenak jasotzeko astebeteko epe bat zabaltzea. Eztabaidarik ez da izan, eta ez da LABen eskakizunik jaso. Sindikatuak medioen bidez jakin du Jaurlaritzaren erabakia. • Jaurlaritzak erabakia dagoeneko otsaileko bileran hartu zuen, eta bere plana onartu egin zuten CCOOk eta UGTk. Sindikatu bat beraren sinadurarik gabe ere har zezakeen, inposatu zezakeen, erabakia Jaurlaritzak. Badirudi leialtasunak saritu nahi izan dituela, eta jokabide sindikala baldintzatu. • Lakuako gobernuak Madrilen menpe jarraitzen du. Plana otsailean onartu zuenetik gaurdaino, Madrilekin kontu teknikoak zuzentzen baino ez da aritu. Are, bere oharraren arabera, ez du plana langile funtzionario eta behin-behineko guztiei irekitzeko eskaerarik egin. Mahai Orokorrean eta gainerako negoziazio mahaietan bere aldarrikapenak eramaten jarraituko du LABek, eta legeak eta prozedurak aztertu ondoren aukera hauek ikusten ditu: 1. Lehen aukera LABek exijitzen du Hego Euskal Herriko administrazioek legeak baimentzen dituen EPE espezifikoak egin ditzaten, horretarako dagoen birjartze tasa espezifikoa erabiliz. Horrela, errelebista langile finkoa izango litzateke. Prozesu hauek luzatu daitezkeenez, beste bi modalitate egiteko aukera dago: 2. Bigarren aukera Errelebistari ordezkapen kontratu bat egitea. Kontratu hau bukatuko da errelebo kontratua egiteko egin den EPEa bukatzen denean. Kasu honetan, LABek defendatuko du errelebistaren kontratu hori ordezkapen zerrendetatik egitea, eta zerrendarik ez balego, administrazioak lan poltsa sortzearen alde borrokatuko du. 3. Azken bidea 2024ko apirilaren 1etik aurrera egindako kontratu laboral finko batekin binkula daiteke errelebo kontratua. Gerta daiteke errelebistaren kontratu hori erretiro partziala hartuko duen langile kategoria berekoa ez izatea. LABek eskatzen die Hego Euskal Herriko administrazio guztiei aurrerapauso bat emateko eta, legeak ahalbidetzen duen bezala, langileak errelebista finko egingo dituen EPEak martxan jartzeko. Eta, bitartean, erabili ditzatela dituzten lan-poltsa eta ordezkapen zerrendak erretiro partziala lortu dezaketen langileei eskaintzeko. LABek arazoa gure administrazioetan behingoz konpontzeko borondatea eskatzen die Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei, eta aukera langile guztiei berriz zabaltzeko borrokan jarraituko du.

LABek eta ESK-k Arabako Esku-Hartze Sozialeko IV. Hitzarmena baztertu dugu eta Aldundiari ekiparazioaren bidean benetako aurrerapausoak exijitu dizkiogu

Gaur, urriaren 1ean, LAB eta ESK sindikatuok Arabako Foru Aldundiaren aurrean elkarretaratzea egin dugu, sektorearen finantzatzaile nagusia baita, esku-hartze sozialeko langileek IV. Hitzarmen Kolektiboaren sinaduraren aurrean duten jarrera argi adierazteko. Sinadura gaur goizeko 12:30ean egitekoa da, ELA, CCOO eta AISA patronalaren artean. LAB ez da negoziazio-mahaira joango eta ez du hitzarmen hau sinatuko; bi sindikatuok erabat baztertzen dugu akordioa.