2026-10-02
HomeLAB SindikatuaIritzia«Boterea gezurretan eta amarrutan dabil. Oinarrizko errenta denontzat!»

«Boterea gezurretan eta amarrutan dabil. Oinarrizko errenta denontzat!»


Mikel Saralegi, Batzorde Sozio-Ekonomikoko kidea, eta Olga Aroz, Emakume Idazkaritzako kidea

«Boteretik esaten digute pertsonen duintasuna bermatzea ezinezkoa dela. Esaten zaigu zergak ez daudela nafarrok bizirauteko eskubidea izan dezagun. Hori ez dela bideragarria. Argi eta garbi esan beharra daukagu. Hori gezur galanta !»

UPN eta PSN, PP-rekin batera, elkarren eskutik dabiltza bazterrean uzteko diru-sarrerarik eta enplegurik gabe daudenak. Haientzat, oinarrizko beharrak asetzeko eskubide sozialik ez dago. Haien ardura bakarra da jendea errudun bihurtzea diru-sarrerak edo enplegua ez aurkitzeagatik, eta ondorioz, pertsona guzti horiek iruzur eta alferkeriaren susmopean jartzea. 

Roberto Jimenez eta Yolanda Barcina lagun minak zirela, Oinarrizko Errentaren baldintzak gogortzeko ideia paregabea erabaki zuten, noiz eta milaka lagunek enplegua eta etxebizitzak galtzen zituztenean Nafarroan. Eta ez hori bakarrik. Oinarrizko Errenta gehienez bi urtez jasotzea erabaki egin zuten. Horrek ekarri du pobrezian dauden familia asko eta asko urtebetez inongo apoio ekonomikorik gabe geratu izana, oinarrizko errenta berria eskatu aurretik. Emaitza: 4.000 lagun baino gehiago babesik gabe geratu ziren.

Astakeria honek sortu zuen kritika soziala apaltze aldera, hainbat salbuespen kontuan hartu nahi izan zituzten, bereziki 12 urtez azpiko adingabeak, gaixo larriak edo ez gaitasunak dituzten pertsonak tartean baziren. Oinarrizko errenta ukatuta, 12 urtez gorako gazteak dituzten familiek zakar-ontzietan ibiltzea beste alternatibarik baino ez zuten aurrera egiteko. Alderdi hauen klasismo eta hipokresiaren beste adibide bat gehiago: legea eskuan, prest daude gurasoei zaintza kentzeko adingabeak esplotatu edo eskean behartuz gero.

Orain, enegarrenez, UPN-PSN-PP-ek, Oinarrizko Errentaren aldaketa txiki batzuk onartu dituzte, gogoz kontra eta aldi baterako presio soziala gainetik kentzeko beste helbururik gabe. Eta aurrekoan bezala, eskubideen eta babesaren ukazioan jarraitzen dute: aldaketak aldaketa, 2.000 familia baino gehiago geratu dira oinarrizko errenta jasotzeko aukerarik gabe, hau da, oinarrizko baliabiderik bizi ahal izateko duintasunez.

Nafarroako Gobernua eta PSN errealitate gordinaren aurreko onartezinezko sentiberatasun eza erakusten ari dira. Pobreziaren hazkundeak eta bazterketaren hedapenak iturri garbiak dituzte: haien austeritate politika, haiek eragindako murrizketak eta diruaren xahubidea, bere lagunen poltsikoetan bukatzen dena.

Argi eta garbi esan beharra dago ezin zaiola premien hazkundeari erantzun, baliabide ekonomikoak edo enplegu eza direla eta, jendea errudun bilkatuz, eskaletasunera bultzatuz edo asistentzialismoan eroriaraziz. Aski da gezurrak esateaz, murrizketak justifikatzeko dirurik ez dagoela lotsagabe esaten dutenean. Bestela bi adibide: Abiadura Handiko Trenak, ba al da proiektu ezdeusagorik?, Nafarroako aurrekontuetatik 102 miloi euro xurgatuko ditu 2014an. Bestea, orain pentsioen kontrako eraso berriak eta pribatizazioak iragartzen dituzten egun hauetan, UPNren Gobernuak pentsio pribatuei ematen dizkien trataera abegikorra.

2010az geroztik, Nafarroako Gobernuak pentsio pribatu hauei aplikatu dizkien dedukzioak 40 miloi baino gehiagokoak izan dira urtero. Nafarroako Gobernuak 213 miloi euro biltzeari utzi dio, saritzeko ahalmen ekonomikoa duena aurrezteko eta sustatzeko banketxe eta aseguru-konpainien negozioak. Daukanari lagundu egiten dio, deus ez duenari bizkarra ematen dion bitartean. 2014 an, Nafarroako Gobernuak 47 miloi euro erabili nahi omen du Oinarrizko Errentan, ia ia pentsio pribatuen dedukzioetarako aurreikusi duen pare. Esana dugu. Lehentasun kontua da, eta UPN eta PSNrentzat pertsonak izan ez dira.

LAB sindikatuarentzat politika sozialak aldatzea ezinbestekoa da, baldin eta oinarrizko eskubideak bermatuko badira. Haietako bat da oinarrizko errenta, bizimodu duin bat izateko, gutxiengo interesen gainetik egon behar duena. Alternatiba ez da etorriko banketxeetatik, edo Gobernuen pobretze politketatik, ezta bere botoekin Nafarroako Parlamentuan babes eza, desberdintasunak eta miseria gizentzen dutenetatik ere.

Iruñean, 2013ko azaroaren 19an
  

LAB sarean
{module[111]}

AZKEN ALBISTEAK | ÚLTIMAS NOTICIAS

Funts putreen esku dauden etxeak desjabetu ditzan eskatzen diogu LABetik Nafar Gobernuari

Testa funts Putrearen esku dauden etxebizitzei irtenbide iraunkorra emateko beharra azalarazi du sindikatuak, etxebizitzaren negozioari aurre egiteko egiturazko neurriekin batera. Larunbat honetan eta urriaren 17an borrokan diren maizterrekin batera mobilizatzera deitu dugu LABetik.

Jaurlaritzak aurre-erretiro txanda murriztuta eta akordiorik gabe inposatu du aurten ere administrazioetan

LABek errelebistak finko egiteko proposamenak eramango ditu administrazioetara eta enpresa publikoetara. LABek salatzen du gutxiengoarekin adostua, murritza eta Madrilen menpekoa dela Eusko Jaurlaritzako Gobernu Kontseiluak onartu duen Euskadiko Administrazio Publikoko lan-kontratuko langile finkoen erretiro partzialerako Plana. Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei eskatzen diegu Euskal Herriko zerbitzu publikoen eta bere langileen baldintzak hemen negoziatzeko eta adosteko nahia benetan defendatzeko, argazki hutsak saihestuz. • Administrazio publikoetako langile guztiei zabalik zegoen akordioa urratuta gelditu da aurten ere. Jaurlaritzak murrizketa inposatu zuenetik, LABek urtero eskatu izan du planak langile funtzionarioei, estatutarioei eta behin-behinekoei ere eragitea. • Sinatuta dagoen akordio bat ez da zertan urtero berretsi. Testuak, paradoxikoki, hala jasotzen du, eta propaganda hutsaren kutsua du. • Uztaileko Mahai Orokorreko bileran, Jaurlaritzak ez zuen proposamenak eztabaidatzeko aukerarik eman. Soilik presioaren ondoren onartu zuen sindikatuen ekarpenak jasotzeko astebeteko epe bat zabaltzea. Eztabaidarik ez da izan, eta ez da LABen eskakizunik jaso. Sindikatuak medioen bidez jakin du Jaurlaritzaren erabakia. • Jaurlaritzak erabakia dagoeneko otsaileko bileran hartu zuen, eta bere plana onartu egin zuten CCOOk eta UGTk. Sindikatu bat beraren sinadurarik gabe ere har zezakeen, inposatu zezakeen, erabakia Jaurlaritzak. Badirudi leialtasunak saritu nahi izan dituela, eta jokabide sindikala baldintzatu. • Lakuako gobernuak Madrilen menpe jarraitzen du. Plana otsailean onartu zuenetik gaurdaino, Madrilekin kontu teknikoak zuzentzen baino ez da aritu. Are, bere oharraren arabera, ez du plana langile funtzionario eta behin-behineko guztiei irekitzeko eskaerarik egin. Mahai Orokorrean eta gainerako negoziazio mahaietan bere aldarrikapenak eramaten jarraituko du LABek, eta legeak eta prozedurak aztertu ondoren aukera hauek ikusten ditu: 1. Lehen aukera LABek exijitzen du Hego Euskal Herriko administrazioek legeak baimentzen dituen EPE espezifikoak egin ditzaten, horretarako dagoen birjartze tasa espezifikoa erabiliz. Horrela, errelebista langile finkoa izango litzateke. Prozesu hauek luzatu daitezkeenez, beste bi modalitate egiteko aukera dago: 2. Bigarren aukera Errelebistari ordezkapen kontratu bat egitea. Kontratu hau bukatuko da errelebo kontratua egiteko egin den EPEa bukatzen denean. Kasu honetan, LABek defendatuko du errelebistaren kontratu hori ordezkapen zerrendetatik egitea, eta zerrendarik ez balego, administrazioak lan poltsa sortzearen alde borrokatuko du. 3. Azken bidea 2024ko apirilaren 1etik aurrera egindako kontratu laboral finko batekin binkula daiteke errelebo kontratua. Gerta daiteke errelebistaren kontratu hori erretiro partziala hartuko duen langile kategoria berekoa ez izatea. LABek eskatzen die Hego Euskal Herriko administrazio guztiei aurrerapauso bat emateko eta, legeak ahalbidetzen duen bezala, langileak errelebista finko egingo dituen EPEak martxan jartzeko. Eta, bitartean, erabili ditzatela dituzten lan-poltsa eta ordezkapen zerrendak erretiro partziala lortu dezaketen langileei eskaintzeko. LABek arazoa gure administrazioetan behingoz konpontzeko borondatea eskatzen die Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei, eta aukera langile guztiei berriz zabaltzeko borrokan jarraituko du.

LABek eta ESK-k Arabako Esku-Hartze Sozialeko IV. Hitzarmena baztertu dugu eta Aldundiari ekiparazioaren bidean benetako aurrerapausoak exijitu dizkiogu

Gaur, urriaren 1ean, LAB eta ESK sindikatuok Arabako Foru Aldundiaren aurrean elkarretaratzea egin dugu, sektorearen finantzatzaile nagusia baita, esku-hartze sozialeko langileek IV. Hitzarmen Kolektiboaren sinaduraren aurrean duten jarrera argi adierazteko. Sinadura gaur goizeko 12:30ean egitekoa da, ELA, CCOO eta AISA patronalaren artean. LAB ez da negoziazio-mahaira joango eta ez du hitzarmen hau sinatuko; bi sindikatuok erabat baztertzen dugu akordioa.