2026-07-25
Blog Page 6

Salatzen dugu Hezkuntzak ez duela ezer egin Nekazaritza eta Basogintza IIn gertatutakoarekin

OANAk Nafarroako Gobernuari beharrezko neurriak har zitzan emandako epea bete da eta Carlos Gimenok zuzentzen duen Departamentuak gai honetan duen pasibotasuna salatzen dugu. Aldi berean, ikastetxeko langileak eta zuzendari berria zoriondu nahi ditugu, eta ikasturte berri ona opa diegu, xantaiarik gabekoa eta ikasleei ahalik eta prestakuntza onena eskaintzera bideratua.

Apirilaren 1ean, Nafarroako Praktika Onen eta Ustelkeriaren Aurkako Bulegoak (OANA) 21/2026 Ebazpena argitaratu zuen, eta, hala, amaiera eman zion Nekazaritza eta Basogintzako Ikastetxe Integratuan funts publikoak bidegabe erabiltzeari buruzko prozedurari. Hamarkada bat iraun du praktika horrek, eta 40.000 euro kostatu zaizkio altxor publikoari. Gainera, hiru hilabeteko epea ezarri zuen Hezkuntza, Ekonomia eta Ogasun departamentuek beharrezko neurriak har zitzaten. Asteazken honetan bete da epea eta ez dakigu ezer dagoeneko hartuta beharko luketen neurriei buruz.

Publiko egin zenetik, Hezkuntza Departamentua txostena ezkutatzen eta hari izkin egiten saiatu da. Ohar bat argitaratzera mugatu zen, zuzendariaren izendapena zuzenbidearekin bat zetorrela baieztatzeko, baina ez zuen aipatu ere egiten funts publikoen erabilera desegokia. Zuzenbidearekin bat egingo luke agian, baina bera da funts publikoen erabilera okerraren erantzuleetako bat, eta gainera, baita txosten psikosozialean jasotako neurriak ez ezartzearen erruduna ere. Era berean, OANAri “ezikusiarena egiten” ere saiatu da Hezkuntza, ustez zuzenbidearekin bat ez datorren irakasle baten kontratazio bikoitzari dagokionez. Irregulartasun asko daude alderdi honetan eta galdera asko airean, baina LABek ikertzen jarraituko du.

Gure ikerketan, kanpo-informazio ugari jaso dugu, eta horrek berretsi egiten du Departamentuaren eta ikastetxeko zuzendaritza-taldearen arteko sintonia eta konplizitatea. Ikerketa hori Hezkuntzak egin beharko luke, baina ez dute egin eta ez dute egingo. Ondo legoke jakitea zergatik.

Departamentuaren plana pikutara botatzea lortu du klaustroak

Hiru hilabete hauetan Hezkuntzak zirkinik ere egin Nekazaritza eta Basozaintzako IIko langileak informatzeko. Joan den ekainaren 24an ezohiko klaustroa egin zuten ikastetxean. Hezkuntza eta Lanbide Heziketako Zuzendaritza Nagusiko ordezkaritza batek parte hartu zuen bertan, ikastetxeko zuzendari berriaren izendapenari buruzko kontsulta egiteko. Baina ez zuten inolako azalpenik eskaini, ez iraganaz, ez etorkizunaz. Egungo zuzendariordea zuzendari izendatzea eta “kortijoari” jarraipena ematea zuen helburu. Zorionez, irakasleak tinko mantendu ziren eta azkenean irakasleetako bat izendatu zuten zuzendari.

Onartezina da OANAk erantzukizunak argitzeko emandako epea igarota dagoenean, Nekazaritza eta Basogintzako IIko irakasleei, hezkuntza-komunitateari eta Nafarroako herritar guztiei oraindik eman ez izana Departamentuak hartu behar zituen neurrien berri. Gainera, oso bitxia da ere Parlamentuko alderdiek Carlos Gimeno Hezkuntza kontseilariari interpelaziorik egin ez izana.

Hala eta guztiz ere, LABetik gure poza adierazi nahi dugu, ikerketa hauei esker Nekazaritza eta Basogintzako IIan gertatutakoaren parte bat behintzat mahai gainean jartzea lortu dugulako, eta hemendik aurrera ikasleek “matrikula” kontzeptuan ikasturteko ia 300 euro ordaindu beharrik izango ez dutelako. Ikastetxeko irakasleengatik ere pozten gara, “kortijoaren” aldetik abusuak eta tratu txarrak jasaten urteak eman ondoren, irailean ikasturte berria hasiko baitute Hezkuntza Departamentuak nahi zuenaz bestelako Zuzendaritza batekin. Zorionak!

LABetik ikerketarekin jarraituko dugu gertatutako guztia argitzen saiatzeko. Hori Hezkuntza eta Lanbide Heziketako Zuzendaritza Nagusiak egin beharko luke, baina argi geratu da ez duela egingo. Ez dakiguna da ezintasunaren edo ezkutatu nahi dituzten arduren ondorio ote den hori. Guk behin eta berriz gogoraraziko diegu ez dela komeni informazioa ezkutatzea, gertakariak aldatzea edo OANAren aurrean gezurra esatea. Iruzurrari edo ustelkeriari buruzko ikerketa ofiziala oztopatzea delitu izan daiteke. Ez dakiguna da nor eta zergatik ari den horretan.

Hori dela eta, LABetik ikerketa serio eta arduratsua eskatzen jarraituko dugu, gertatutako guztia agerian utziko duena eta erantzukizunak argituko dituena.

Euskal Herriko pertsona guztientzako eskubide guztien aldeko konpromisoan berresten gara


Ezohiko erregularizazioaren argi-itzalak.

Atzo ekainak 30, Ezohiko Erregularizazio prozesuaren epea itxi zen. Espainiako Estatuan 1.200.000 eskaera baino gehiago aurkeztu ziren, aurreikusitakoaren bikoitza baino gehiago.

Momentuz, Hego Euskal Herrian ez dugu datu zehatzik, baina LABek informazio hau partekatu nahi du:

Madrilen atzerritartasuneko erakunde laguntzaile gisa gure izen-ematea onartu ez badute ere, LAB sindikatuan erregularizazioaren aldeko kanpaina aktiboa egin dugu. Izaera politiko sakoneko apustua izan da, sindikatu honetako dozenaka militantek erakutsitako konpromisoari esker eutsi ahal izan dioguna.

Sei astez arreta eskaini dugu Hego Euskal Herriko hiriburu guztietan: Bilbon, Donostian, Iruñean eta Gasteizen, baita Azkoienen ere (Nafarroako Erribera).

  • 253 pertsona artatu ditugu aurrez aurre.
  • 107 espediente prestatzen lagundu dugu, eskatutako dokumentazio guztiarekin.
  • Guztira 102 erregularizazio-eskaera izapidetu ditugu.

Lagunen % 40 inguru emakumeak izan dira, eta % 60 gizonak.


Profilak oso anitzak izan dira:
Kale-egoeran dauden gazteak (gehienak aljeriarrak).
Egoera irregularrean egon arren, funtsezko sektoreetan lan egiten duten langileak, hala nola landa-sektorean, eraikuntzan, garbiketan eta etxeko enpleguan.
Sektore feminizatuetan eta prekarizatuetan lan egiten duten amak, beren kargura adingabeak dituztenak.

Pertsona horiek zailtasun handiak izan dituzte prozesu horretan, hala nola epeen zurruntasuna eta Espainiar Estatuko eta jatorrizko administrazioen nahiz irabazi-asmoarekin jardun duten bitartekarien lankidetza falta. Era berean, umiliagarria eta estigmatizazio bikoitza izan da haien zaurgarritasuna frogatu behar izatea.

Pertsona hauek, neurri handi batean, Euskal Herriko ekonomiaren funtsezko sektoreei eusten diete. Baina kontuz: langile hauek askoz gehiago dira lan-esku merke hutsa baino. Gure auzokideak dira, gure lantokietako kideak, gure seme-alaben lagunen gurasoak. Haiekin eta haien herri eta lurraldeekin zor historikoa dugu aitortzari, eskubideei eta aukerei dagokienez. Erregularizazioa aukera bat ere bada Euskal Herriko auzo eta herrietan egiten ari diren ekarpen guztiaren zati txiki bat itzultzeko.

Prozesu hau bide luze baten lehen urratsa baino ez da. Gure lekutik lanean jarraituko dugu:

  • Lortutako eskubideak paperean bakarrik gera ez daitezen, benetan bete eta pertsona guztiei berdin errespetatu dakizkien.
  • Lan-arrazakeriarekin, xantaiekin, beldurrarekin eta egoera administratibo irregularrean daudenek nahiz baimenak etengabe berritzera behartuta daudenek maiz pairatzen dituzten gehiegikeria espekulatzaileekin amaitzeko.

Gure sindikatutik adi egongo gara, eta onarpenen, jakinarazpenen eta espedienteen osatze-prozesuaren jarraipena egingo dugu. Kezkatzen gaitu bai eskaera ukatua edo izapidetzeko onartu gabe geratzen zaien lankideen egoerak, bai hasieratik prozesu honetatik kanpo utzi dituzten pertsonenak ere.

Ez dezagun ahaztu garai konplexu bezain arriskutsuetan bizi garela. Jazarpenak, kontrolak eta oinarrizko eskubideen ukazioak bere horretan dirau, eta areagotu egiten dira. Erregularizazio honek ekar dezakeen eskubideen aurrerabidearekin batere pozik ez dagoen marko atzerakoi eta arrazista baten aurrean gaude.

ECS Mobilityri ohartarazten diogu zigorgabetasunak ez duela betiko iraungo

Lebarion, Zaldibarren eta Ermuan lantokiak dituen enpresa horretako langile askoren artean kezka sakona sortzen duen egoera bat gertatzen ari da azken hilabeteotan enpresak aurrera eraman duen politika dela eta: kaleratze selektiboak, hitzarmen kolektiboaren hainbat atal behin eta berriz ez betetzea, lan-baldintzak okertzea eta langileen artean ziurgabetasun eta presio giroa eragin duten erabakiak.

ECS Mobilityko zuzendaritza hori guztia egiten ari da ELSko (enpresaren aldeko sindikatu independentea) kideen lankidetzari esker. Plantilla murrizteko estrategia jarraitua garatzen ari da, eta, aldi berean, LAB sindikatuko kideak enpresatik uxatu nahian.

Hala, banakako kaleratzeak izan dira (LABeko bost afiliatu) eta lan-baldintzen funtsezko aldaketak aplikatu dizkie langile zehatz batzuei, enpresarik irtenarazteko asmo nabarmenarekin. Adibide esanguratsuenak LABeko bi ordezkarienak dira, zeintzuek, neurri horien ondorioz, beren lan-harremanak azkentzea erabaki baitzuten. Zer lortu nahi duten agerikoa da: funtzio profesionalak edukiz hustea, lan baldintzak eta baldintza pertsonalak okertzea eta enpresatik alde egitera behartzea.

Bien bitartean, ELS erakundeari lotutako pertsonak lehenago kaleratutako edo lekuz aldatutako langileek betetzen zituzten lanpostuetara igaro dira, hitzarmen kolektiboan ezarritako eta aplikatu beharreko prozedurak eta sustapen profesionalerako legez aurreikusitako mekanismoak errespetatu gabe.

LABek badaki egoera ezin dela modu isolatuan aztertu, plantilla murrizteko eta beldurrean oinarritutako politika ezartzeko estrategia zabalago baten parte gisa baizik. Eta bereziki larria da jarduera horiek ELSren babesarekin eta laguntzarekin aurrera eraman izana.

LABen ustez, onartezina da plantillaren interes kolektiboak defendatu beharko lituzketenek beren kideen eskubideak higatzen laguntzea, eta are larriagoa da, kasu batzuetan, onura propioak lortzeko egiten dutela.

Adibide gisa, azken hilabeteetan izandako kaleratzeei erantzuteko deitutako mobilizazio eta kontzentrazioeti dagokienez, ekintza sindikaletan parte hartzeko gogoa kentzeko presioak eta ohartarazpenak egin dituzte aipaturiko pertsona horiek, eskirolajea sustatuz.

Zalantzarik gabe, datozen hilabeteetan plantilla murrizten jarraitzeko plangintza bat dago martxan. Hala dela baieztatuz gero, zatika eta denboran zehar gauzatutako doikuntza kolektiboko prozesu baten pareko estrategia baten aurrean egongo ginateke, LABek ohartarazi duenez.

Era berean, kezkagarria da aldi baterako langile jakin batzuek enpresa-erabaki horien justifikazio gisa plantillaren ustezko berritzea aipatzen duten mezuak jaso izana. Berrikuntzaz hitz egiten dute, beren asmo txarrei aurre egiten dien ororen garbiketa egitea esan nahi dutenean. Horrelako planteamenduek, kudeaketa modu negargarria islatzeaz gain, plantillaren barruan segurtasunik eza, zatiketa eta mesfidantza sortzea baino ez dute helburu.

LABen ez da isilik egongo bere ekintza sindikalagatik jazarri eta zigortzen duten bitartean, lanpostuak suntsitzen diren bitartean, lan eskubideak urratzen diren bitartean eta ordezkaritza sindikala zuzendaritzaren zerbitzura dagoen tresna gisa eta helburu indibidual eta pertsonaletarako erabiltzen den bitartean.

ECS Mobilityn gertatzen ari dena ez da erabaki isolatuen edo inguruabar koiunturalen emaitza. Estrategia horren helburua da plantilla ahultzea, sindikatuek enpresaren erabakiekiko duten desadostasuna zigortzea eta helburu kolektiboak dituen edozein oposizio sindikal antolatu, koherente eta ez-pertsonalista ezabatzea.

Horregatik, LAB ez da legezko bideetan salatzera mugatuko; salaketa hori beharrezko esparru guztietara eramango du: lantokietara, udaletara, erakundeetara, Lan Ikuskaritzara eta auzitegietara. Ez-betetze bakoitza, arrazoirik gabeko kaleratze bakoitza, ekintza antisindikal bakoitza eta larderia-saio bakoitza salatu eta borrokatuko du.

Lau elkarretaratze Iruñean, Testak egin nahi duen ariketa espekulatiboaren aurka

Sanduzelai, Arrotxapea Buztintxuri-Artika eta Ipar Etxabakoitzeko bizilagunek, LAB sindikatuarekin batera, lau elkarretaratze egin dituzte aldi berean, Testa funts putrearen jabetzan dauden etxebizitzen egoera salatzeko eta Nafarroako etxebizitza-parke publikoan sartzea eskatzeko.

Mobilizazioek arreta jarri dute gaur egun Testaren esku dauden 500 etxebizitza ingururen egoeran, baliabide publikoekin eta maizterrek ordaindutako alokairu-kuotekin finantzatu izan direnak. LABen ariketa espekulatibotzat jotzen dugu egoera hori, Nafarroako Gobernuak eraikuntza kostuaren %35 inguru ordaindu zuelako, bi hamarkada baino gehiagoz zaurgarritasun egoeran zeuden maizterrek ordaindu ezin zituzten alokairuak finantzatzeaz gain. Ssekulako eskandalua da etxebizitza horien kostuaren balioa hiru aldiz kobratu nahi izatea.

Ohartarazi behar dugu, era berean, finantziazio publiko eta sozial hori izan arren, hilean 700 euroko nahiz hortik gorako alokairuak kobratu direla. Gure ustez, hori justifikaziorik gabeko gainkostu-egoera da, eta etxebizitza eskuragarria izateko eskubidea urratzen du.

Kontzentrazioetan azpimarratu dugu etxebizitza horiek dagoeneko ordainduta daudela, eta haien egungo titulartasun pribatua eraikitzaileei eta sustatzaileei laguntzeko iraganeko erabaki politikoen ondorio dela. Nafarroak ordaindu dituen etxebizitzek titulartasun publikokoak izan behar dutela aldarrikatzen dugu LABen.

Hori guztia dela eta, Nafarroako Gobernuari eskatu diogu etxebizitza horien desjabetze publikorako prozesua has dezan, parke publikoan sartu eta modu iraunkorrean alokairu sozialera bideratzeko asmoz, biztanleriaren errealitate ekonomikoaren araberako prezioekin.

Eusko Jaurlaritzari eskatzen diogu irakasle zuzentzaileak babesteko eta euskararen kontrako oldarraldia ez elikatzeko

Bide beretik, Hezkuntza Sailari eskatzen diogu egiturazko neurriak ezartzeko ikasle guztiek DBH bukatzean B2 maila eskuratu dezaten eta D ereduan oinarrituriko ikas-eredua orokortzeko.

LABen iritziz oso larria da azken asteotan UsaPeko euskarazko proba dela-eta sortu den egoeraren aurrean Eusko Jaurlaritzak, eta zehatzago, Perez Iglesias eta Pedrosa Sailburuek izan duten jarrera. Jaurlaritzak EHUko egungo errektoretzaren kontra duen jarrera politikoak bultzatuta gaur egun arte selektibitateko frogen zuzenketek sortzen ez zuten arazo bat hauspotu eta elikatu du. Hezkuntza Sailak eta EHUk, biek ala biek, ardura partekatua duten eremu batean.

Hori horrela, Eusko Jaurlaritzaren diskurtso eta jarrerak zein itunpeko ikastetxe konkretu batzuetako A ereduko ikasle batzuen zein euren gurasoen mezu euskarafoboen aurrean izan duen erreakzioak edo eskuhartze ezak, ondorio kezkagarriak uzten ari da:

  • Ikasleen aukera berdintasuna urratu da. Familia horiek hauspoturik epaileek euskararen kontrako kautelazko neurri bat ezartzea erabaki dute; ikasleek azterketa zuzentzea eskatu eta zuzenketa prozedura berme guztiekin eginda ere, konforme egon ez diren ikasle horiei euskara unibertsitaterako sarbidetik salbuesteko erabakia. Oldarraldi judizial-politiko eta mediatikoaren adibide lazgarria.
  • Hezkuntza-sistema publikoko euskarazko irakasle unibertsitario zein ez-unibertsitarioen eta gainerako pertsonal teknikoen lana auzitan jarri da eta haien kontra egin da. Ebaluazio-sistema osoa auzitan jarri beharrean eta UsaPen aurretik hobekuntzak adostu beharrean, langileak jarri dira jo-puntuan, Hezkuntza Sailak eta Unibertsitate Sailak babestu ez dituen langileak. Aurreko legegintzaldi arte inolako arazorik egon ez den eremuan, arazo bat sortu nahi izan du Jaurlaritzak. LABek oso argi du zer dagoen horren atzean, EHUko egungo errektoretzaren kontrako jarrera politiko argia.
  • Itunpeko ikastetxe konkretu horietako A ereduko ikasle horiek zein haien familiek darabilten euskararen kontrako diskurtsoak pasabidea eman dio batetik, euskararen kontrako oldarraldi judizial-politiko eta mediatikoari, eta bestetik, euskararen kontrako jarrera erreakzionarioei. Kasu honetan eskuina eta ultraeskuina hauspotu egiten duten diskurtso eta jarrerei bide ematen ari zaie eta ez da kasualitatea ikasle horien mobilizazioetan alderdi horietako kideak egon izana.

Egoera honen aurrean LABek urgentziazko neurri batzuk zein egiturazkoak diren beste batzuk eskatzen dizkio Eusko Jaurlaritzari. Batetik, urgentziazkoa da Eusko Jaurlaritzak EHU zein irakasle zuzentzaileak eta errebisiorako erabili den bermedun prozedura babestea zein ikasleen aukera berdintasuna bermatzeko EHUrekin batera elkarlana egitea.

Eta bestetik, agerian geratu da A ereduak ez duela euskalduntzen eta ez duela bermatzen Hezkuntza Legeak Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzaren bukaerarako ezarritako B2 maila eskuratzea. Beraz, egiturazko neurriak eskatzen dizkio LABek Hezkuntza Sailari ikasle guztiek DBH bukatzean euskarazko B2 maila eskuratu dezaten baliabide eta neurri gehigarriak ezartzeko, ikaskuntza-prozesuan etengabeko ebaluazioaren egokitzapenarekin batera. LABek argi du hori hizkuntza-ereduen desagerpenak eta euskararen murgiltze ereduan oinarrituriko ikas eredu orokortuaren ezarpenak ekarri eta bermatuko duela soilik.

UGTk EHUko ordezko irakasleen lan baldintza prekarioak betikotu nahi ditu

Salatu egiten dugu ordezko irakasleek pairatzen zuten egoera larria zuzentzeko hartutako erabakiak bertan behera uzteko UGTk hasitako bidea.

Aurreko errektoretza taldeak egiten zuen USLO Unibertsitate Sistemaren Lege Organikoaren interpretazio murriztaileak EHUko ordezko irakasleek lanaldi partzialean kontratatuak izatera eraman ditu urtetan (ordezkatutako irakasleak jardunaldi osoa izanda ere), horrek eragiten duen egoera prekarioa bultzatuz (adibidez, ordezko irakasleek gehienez 800€-ko soldatak izatea eta gainerako kredituak betetzeko beste irakasle batzuen lan zama areagotzea).

Aurreko errektoretza taldeak eragindako egoera tamalgarri horren aurrean, EHUko sindikatu ia guztiek (UGTk ez) eta prekaritatearen kontrako plataformak bultzatutako borroka jarri zen abian, eta hainbat ekimen egin ziren; horien artean, bi greba egun, egoera hori guztia salatzeko eta bere amaiera aldarrikatzeko.

Egungo errektoretza taldeak ordezko langileen egoeraren inguruan beste ikuspuntu eta borondate bat erakutsi zuen lehen momentutik, eta egoerari beste irtenbide bat bazegoela planteatzen zuen informe juridiko bat oinarri, negoziazioak abiatu ziren errektoretzaren eta sindikatuon artean egoera zuzentzeko. Horren ondorioz, 2025eko maiatzean, langileen ordezkaritzaren %73 batzen dugun LAB, Steilas eta CCOO sindikatuok akordio bat sinatu genuen unibertsitateko errektoretza berriarekin, ordezko langileak jardunaldi osoan kontratatzeari bide emanez eta ordura arte existitzen zen egoera guztiz prekarioarekin amaituz.

Hilabeteetan mehatxuka ibili ondoren, azkenean, UGTk salatu egin du akordio hori EAEko Justizia Auzitegi Nagusian, eta bertan behera uzteko eskatu du, ordezko irakasleen egoera berriz prekarioa izan dadin bultzatu nahian. Horretarako, UGTk argudiatzen du gehiengoa osatzen dugun sindikatuon eta errektoretzaren arteko akordioak Espainiako Estatuko araudia urratzen duela.

Gaur izango da UGTk bultzaturiko epaiketa, langileen prerkarizazioa bilatzen duena, eta LAB bertan aurkeztuko da sinatutako akordioaren defentsan. Izan ere, LABetik 2025eko maiatzeko akordioa defendatuko dugu, langileen prekarizazio egoerarekin amaitzeko tresna legal eta eraginkor moduan.

LABen ez dugu ulertzen langileen lan baldintzak hobetzea helburu izan beharko lukeen sindikatu batek nola egin dezakeen horrelako mugimendu bat lan baldintza prekarioak izaten jarraitzeko, EHUko negoziazio markoaren kontra egitearekin batera. UGTk ez du Euskal Herrian lortutako akordioa errespetatu nahi, bertako unibertsitate publikoak duen autonomia eta borondatea murriztu nahi ditu eta estatu mailako araudiaren bere interpretazioa inposatu nahi du. Hori gutxi ez, eta gehiengoak ere ez ditu errespetatzen.

LABetik ozen aldarrikatzen dugu Euskal Herriko langileen, eta konkretuki EHUko irakasle ordezkoen, lan baldintzek ezin dutela prekarioak izan, eta baita lan baldintza horiek Euskal Herrian erabakitzeko eskubidea ere, Espainiako Estatutik inposatu nahi duten prekarizazioaren eta homogeneizazioaren aurrean.

Maderas de Llodioko enpresa batzordeak eta Garnica enpresak akordioa erdietsi dute 284 greba egunen ostean gatazkari amaiera emateko #LortuDugu

Gaur, ekainak 29, Maderas de Llodioko langileek eta enpresa batzordeak Laudioko Herriko plazan agerraldia egin dute 283 greba egunetan zehar aurrera eramandako borrokaren balioa nabarmentzeko. Maderas de Llodion enplegua defendatzeko eginiko borroka izan da, baina baita Aiaraldea eskualde osoan lanaren eta industriaren etorkizuna defendatzekoa ere.

Garnicaren adebakarreko erabakiaren aurrean hilabete guzti hauetan erakutsitako konpromisoa eta irmotasuna azpimarratzen ditu LABek. Kaleratzeen aurkako eta enpleguaren aldeko borroka hau enpresaren mugetatik atera da eta eskualde osoan erreferentzia bilakatu da.

Gatazka luze honek erakutsi duena da Garnikaren inposaketen aurrean eta insitituzioen immobilismoaren eta konplizitatearen aurrean, beti bezala, langileen antolakuntza eta borroka dela erremintarik eraginkorrena, Aiaraldearen babesarekin batera.

Borroka honi esker nahitaezko kaleratzeak saihestea lortu dugu. Lanera itzuli nahi izan duten behargin guztiek hala egin ahal izan dute. Hain zuzen ere, gaur bertan gauzatu dira berrartze horiek.

Gainera, egiaztatuta geratu da enpresak mahai gainean jarritako EEEa (Enplegu Erregulazio Espedientea) ez zegoela justifikatuta. Euskal Autonomia Erkidegoko Auzitegi Nagusiaren epaiak justifikatugabetzat jo zuen espedientea, eta kaleratzeak, berriz, ez-bidezkotzat. Epaia irmo bilakatuko da, enpresaren jokaerak behar beste arrazoi objektibo ez zeukala berretsiko delarik.

Maderas de Llodioko enpresa batzordeak eta Garnicako zuzendaritzak bihar Lan Harremanen Kontseiluan sinatuko dute gatazkari amaiera emango dion akordioa. Kaleratutako langileak berriz hartzeko betebeharra eta Garnicak enplegua mantentzeko konpromisoa hartuko duela jasotzen du akordioak.

Eginiko bideari balioa aitortzea funtsezkoa da. Enpresak aldebakarrez ezarri nahi izan zuen langileentzako atzerapauso larria zekarren erabakia. Bada, langileek inposaketa horri aurre egin izan ez baliote, gaur-gaurkoz 39 izango lirateke behin betiko kaleratuak, abaldun EEEa izango genuke eta enplegua defendatu ahal izateko posizio askoz ere ahulagoa. Mobilizazioak ahalbidetu du Garnicaren zuzendaritzak zituen helburu nagusiak atzera botatzea.

Horrez gain, nabarmentzekoa da borroka honek instituzioak erreakzionatzera behartu dituela. LABen ustez ez da nahikoa izan, ez baitira langileen alde agertu eta ez baitute aktiboki defendatu enplegua. Hala ere, ezin izan dute konplizitatean eta immobilismoan oinarrituriko diskurtsoa bere horretan mantendu Aiaraldeak pairatzen duen enplegu suntsiketaren aurrean.

Hainbat hilabetez luzatu den gatazkaren ostean, enpresaren eta Maderas de Llodioko batzordearen arteko bitartekaritza prozesuak inplikatu behar izan ziren instituzioak. Dena den, bitartekaritza horrek ez dio behar bezala erantzun egoera larriari. Benetako konponbidea bultzatzeko borondate falta eta eraginkortasun falta handia tarteko, batzordeak Arabako Lan Harremanen Kontseilura jo behar izan du gatazka desblokeatzeko.

Aiaraldeak bizi duen egoera larria ikusita, LABen ustez ezinbestekoa da instituzioek behin betiko alboratzea prentsa-titularren politika, lantalde antzuak eta marketin kanpainak. Ardurei heltzeko eta industria ehuna eta enplegua defendatzeko irmotasunez jarduteko garaia da. Eskualdeak ez du promesa gehiagorik behar, ezta kanpora begirako keinurik ere. Aldiz, neurri zehatz eta eraginkorrak behar ditu, eta enplegu suntsiketa geldiaraziko duen eta bere industriaren etorkizuna bermatuko duen konpromiso politiko erreala.

Azkenik, Aiaraldea osoari esker ona adierazi nahi diogu: eragile sozialei, kolektiboei, merkatariei nahiz bizilagunei, hilabete hauetan guztietan Maderas de Llodioko langileak babestu eta laguntzeagatik. Ez da langile batzuen borroka soilik izan, enplegua defendatzeak bere etorkizuna defendatzea esan nahi duela ulertu duen eskualde oso batena baizik.

Beste behin ere argi geratu da antolakuntza, elkartasuna, konpromiso kolektiboa eta borroka direla lanpostuak defendatzeko, industria ehuna indartzeko eta Aiaraldearen etorkizuna bermatzeko tresnarik eraginkorrenak.

Salatzen dugu segregazio mahaiak ez duela balio izan eskola segregazioari aurre egiteko itun soziala lortzeko

EAEko Hezkuntza Sailak prozesua baliatu du Hezkuntza Legea legitimatzeko eta bere erabakien propaganda egiteko

Urtarrila bukaeran LAB sindikatuak segregazio mahaitik alde egin genuenean adierazi genuen gure ustez ez zegoela aukerarik mahai horretan eskola segregazioari aurre egiteko beharrezkoa zen itun soziala lortzeko, ez baitzegoen baldintzarik zerbait egiten delako sentsazioa emateko sorturiko mahai horretan eztabaidatu eta akordioak lortzeko. Izan ere, segregazio mahaiak izan dituen hiru faseetan Hezkuntza Sailak aldebakarrez erabaki du zein izan diren fase bakoitzaren ondorio eta erabakiak eta metodologia bere helburuak lortzeko nahieran moldatu du, helburu bakar gisa parte hartzea zuen metodologia planteatuz.

Diagnostikoaren fasean, eragile batzuk metodologiaren inguruko kritikak plazaratu genituen eragileon ekarpenak landu eta bozkatu gabe diagnostikoa aldebakarrez onartu zutelako. Horren ondotik, Hezkuntza Sailak metodologia aldatu zuen araurik ezarri gabe, eta inprobisazioari heldu zion.

Bigarren fasean, berriz, printzipio eta balioak landu ziren eta LABek publikoki aurkeztu zuen segregazioari aurre egiteko neurrien dekalogoa eraman zuen mahaira. Fase hau ere aldebakarrez itxi zuen, inolako lotsarik gabe azaroaren 12an mahaian parte hartu genuen eragileok segregazioari aurre egiteko printzipio eta balioen lanketari egin genizkion ekarpenak guztiz baztertuz eta Hezkuntza Legearen printzipioak aurkeztuz ondoriotzat. Hezkuntza Sailak itxurakeriarekin jarraitu zuen.

Ezin dugu ahaztu prozesuak aurrera egitearekin batera, eragile asko izan garela metodologiarekin kritiko izan garenak eta mahaia bera utzi behar izan dugunak parte hartze errealetarako baldintzak ez egoteagatik eta adostasunak eraikitzeko borondate ezagatik. Hirugarren fasera, beraz, eragile gutxiagoren parte hartzearekin heldu zen mahaia. Fase honetarakoa Hezkuntza Sailak aurrez ezarritako 9 ildoren inguruan hitz egin dute eta gaur aurkeztu dute prozesuaren emaitza edo bukaera.

LABen iritziz azken emaitza horrek gaur gaurkoz ez dio erantzuten eskola segregazioari aurre egiteko oinarrizkoak diren hurrengo aldagaiei:

  • Kuotak debekatzen dituen dekretu bat egingo dela adierazi da. Alta, oraingoz ez da aitortu legez debekaturik dauden kuoten kobrantzen auditoretza egin behar dela, Hezkuntza Sailak dituen datu horiek eragileokin gardentasunez publiko egin behar direla eta kuotak debekatzeko planifikazioa jaso behar duela.
  • Bestelako onarpen eta planifikazio dekretu bat egitearen beharra adierazi da eta gain-eskaintza dagoela aitortu. Baina ez du adierazi ikasleen onarpen eta planifikazio dekretu berriak era orokortuan D ereduko sare publikoa erdigunean jarriko duenik eta modu deszentralizatuan tokian toki erabakiak hartzea ahalbidetuko duenik. Gain-eskaintza horretan ez du fokoa jartzen publikoak ez diren eta euskalduntzen ez duten ikaspostuen murrizketan.
  • Sare publikoa sistemaren ardatza izateko, bere aldeko desoreka positiboa egin beharra eta horren aldeko planifikazioa zein neurri zehatzak ez dira jaso. LABen iritziz azpifinantzaturik dagoen egungo sare publikoa —D eredukoa— dimentsionatzeko neurriak behar dira, eta bertan Euskal Herria aitortuko duen curriculuma lantzea eta orokortzea. Sare publikoa planifikazioaren ardatza izateaz gain, azpiegiturak hobetzea eta berriak sortzeko finantzazioa handitzea.
  • Ituntze unibertsalarekin bukatzeko neurriak ez ditu aurreikusi. Batetik, ikastetxeak publifikatzeko araudia sortzea; eta bestetik, titulartasun partekatua arakatzea eta arautzea, izaera publikoko ikastetxeetan udalaren parte hartzea sustatuz. Horrela, finantziazio publikoa jasotzen duten ikastetxeetan esku hartze publikoa legoke, udala edo mankomunitatea jabetzaren parte izanik eta kontrol publikoaren bermatzaile. Sare publiko berri bakarrerako bidean, trantsizio gisa baliatuz titularitate partekatu edo mistoko eskolak.
  • Ez da jaso eskolatze orekatua eta haurren euskalduntzea bultzatzen duen Jaurlaritzaren hizkuntza politikaren beharrik. Gurera etortzen diren gurasoei ez zaie behar bezalako informaziorik ematen euskalduntzearen garrantziaz eta euskalduntzeko dituzten aukerez, eta ez da neurri gisa proposatu haurrak D ereduan matrikulatzera animatzea.
  • Hizkuntzagatik gertatzen den segregazioa ez da neurrien artean landu. Are gehiago, hezkuntza legeak jaso arren Derrigorrezko Bigarren Hezkuntza bukatzean ikasleek euskaraz B2 maila eskuratu behar dutela, gaur gaurkoz eta hizkuntza ereduak mantentzen diren bitartean maila ez dute eskuratzen eta egoera hau gainditzeko neurririk ez da jaso. Horren adibiderik esanguratsuena izan da aurtengo USaP frogan (selektibitatean) A ereduko ikastetxeetako ikasleekin gertatu dena.

Gauzak horrela, gaurko egunean prozesuari bukaera eman dio Hezkuntza Sailak, oso adierazgarria izan delarik segregazio mahaia martxan jarri zutenetik prozesuak galdu dituen eragile parte hartzaileak: hezkuntza-sistemako ordezkaritzaren ia gehiengoa dugun sindikatuak, eskola publikoaren eragileak eta Ikastolen Elkartea.

Bukatzeko, adierazi nahi dugu LABentzat oso larria dela, herri erronka gisa landu behar den gai honetan langileon ordezkarien gehiengoarekin adostasunak bilatu ez izana eta horretarako LABek eskatu zuen gisan, irakaskuntzako mahai sektorialetan gaia landu ez izana ere. Beraz, Hezkuntza Sailari eskatzen diogu sistemarentzat estrategikoa den gai honetan sindikatuokin adostasunak lantzeko marko propioak ireki ditzala.

Osakidetzako ESI guztietako lan osasun batzordeetan beroaren protokoloa garatzeko eskatu dugu

LAB sindikatutik Osakidetzari eskatu diogu lan osasunerako araudia bete eta bitarteko kolektiboak ipini ditzala beroaren arriskuari aurre egiteko, hala nola estres termikoari buruzko azterketak garatzeko. Osakidetzak langile eta erabiltzaileak babesteko bermeak eskaini behar ditu instalazio guztietan. Bistan da klima aldaketaren eraginez urtez urte areagotzen ari den arrisku horren aurrean egiturazko erabakiak hartu behar direla.

Osakidetzak bitarteko kolektiboak instalatu bitartean (klimatizazio sistemak), ohiko prebentzio neurriez gain, antolakuntza neurriak inplementatzeko langileen aldebakarreko erabakia proposatzen du LABek. LABen beroaren protokoloaren 3. eranskina baliatuko du sindikatuak horretarako. Enpresak neurri egokirik hartu ezean, aldebakarrez, langileek atsedenerako uneak hartuko dituzte orduro, sentsazio termikoaren arabera. Neurri horrek langileen beroarekiko esposizio denbora mugatuko du, eta osasun bermeak eskaini.

Beroa areagotzen doan heinean, orduro 5, 10 edo 15 minutuko atsedenaldiak egingo dira gune klimatizatuetan. Protokoloak modu errazean sentsazio termikoa neurtzeko aukera eskaini eta egoera arriskutsuak kontrolatzeko baliabideak ematen ditu.

Jakina, atseden une horietan zerbitzuak kalterik jaso ez dezan, errefortzuen beharra ezinbestekoa izango da.

Bitartean, Osakidetzako zuzendaritzak pazientzia eskatu du azpiegiturak berriztu bitartean, neurriak edota protokoloa negoziatzeko erabakia hartu beharrean. LAB dagoeneko Lan Ikuskaritzan salaketak sartzen hasi da, besteak beste Bizkaiko Barrualdeko ESIan izan den egoera dela eta, non gehiegizko tenperaturak neurtu dituzten ordezkariek.