2026-10-02
HomeEkintza SozialaPobretzeak askotariko erantzuleak ditu

Pobretzeak askotariko erantzuleak ditu

Urriaren 17a da Pobrezia Desagerrarazteko Nazioarteko Eguna. Pobreziaren atzean egiturazko dinamikak eta logikak daude, ez da fenomeno naturala. Gero eta gehiago dira mehatxupean dauden bizitzaren dimentsioak. Pauperizazioa, bazterkeria, indarkeriak, oinarrizko eskubideen urraketa, merkantilizazioa, arpilatzea, espoliazioa eta prekarietatea dira pobretze horren ondorioetako batzuk, pobretzea gero eta handiagoa eta sakonagoa delarik euskal herri-sektore eta langile-klasearentzat.

Datu batzuek hau baieztatzen dute:

-Hego Euskal Herriko etxeen % 23,3 pobrezia energetikoko egoeran daude.

-Nafarroan, emakumeen* % 65ak eta gizonen %35ak adin txikikoak eta/edo mendetasun-egoeran daudenpertsonak zaintzen ditu beren etxeetan. Zainketen banaketa horrek desberdintasuna eta pobretzea eragitendie emakumeei*.

-Euskal Herrian langabezia-tasa orokorra %10,4ra igo da. Zehazki, Hego Euskal Herrian 22.500 lanpostusuntsitu dira 2020an.

-Guztira, 54.197 pertsonak ez dute gizarte-prestazioen sistema erabiltzen EAEn.

-EAEko soldata desberdintasunaren arrakala 1996tik izandako handienetakoa da. Egoera onenean daudenbiztanleen %20ak %20 behartsuenak baino 4,4 aldiz errenta altuagoa du.

Gasteiz eta Iruñeko gobernuek eta bertako patronalek gidatutako agenda neoliberalak dira pobretze-prozesu horren erantzule zuzenak. EAEko DSBEaren erreformak, zerbitzu publikoetan inbertsiorik ez egiteak edo eskubideen murrizketen eta pribatizazioen politika etengabeak sakontzen dute bizitzaren pobretze eta prekarizazio prozesuetan.

Dela Euskal Herria gobernatzen dutenen politikak, dela Madrilen pentsioen erreformari buruzko erabakiak, lan- erreforma ez indargabetzea, dela argiaren prezioaren igoera, gasolina eta, oro har, bizitzarako oinarrizko ondasunen igoerageldiaraztekoezintasunabesterenartean, gutxibatzuenonuraekonomikoaklangileengehiengoarengainetik jartzearen ondorio dira.

LAB sindikatutik eredu sozio-ekonomikoa aldatzearen aldeko apustua egiten dugu, trantsizio ekosozialista eta feminista baten aldeko apustua, non aberastasuna, lana eta zaintza banaketa hirukoitzaren bidez bere muinean pobretzea kapital metaketarako giltzarri duen sistema honen zutabeak errotik iraultzea proposatzen dugun. Ildo horretan, Euskal Lan Kodearen eta Euskal Gizarte Segurantzaren proposamen bat aurkeztu dugu.

Euskal langile-klasearen interesak, egoera ahulenean dauden sektoreen interesak erabaki politikoen erdigunean jarriko dituen agenda propioa defendatzeko unea da. Ezinbestekoa da gure bizitzak zehazten dituzten erabaki politikoetan eragitea, eta, horregatik, LABen ustez, inoiz baino beharrezkoagoa da greba orokorraren itxura hartuko duen mobilizazio sozial sendoa antolatzea, Euskal Herrian Madriletik etorriko ez diren neurri politikoak posible egiteko baldintzak sortu ditzagun.

Pobreziaren aurrean, aberastasuna, lana eta zaintzaren banaketa hirukoitza. Eredua aldatu eta sistema irauli.

AZKEN ALBISTEAK | ÚLTIMAS NOTICIAS

Funts putreen esku dauden etxeak desjabetu ditzan eskatzen diogu LABetik Nafar Gobernuari

Testa funts Putrearen esku dauden etxebizitzei irtenbide iraunkorra emateko beharra azalarazi du sindikatuak, etxebizitzaren negozioari aurre egiteko egiturazko neurriekin batera. Larunbat honetan eta urriaren 17an borrokan diren maizterrekin batera mobilizatzera deitu dugu LABetik.

Jaurlaritzak aurre-erretiro txanda murriztuta eta akordiorik gabe inposatu du aurten ere administrazioetan

LABek errelebistak finko egiteko proposamenak eramango ditu administrazioetara eta enpresa publikoetara. LABek salatzen du gutxiengoarekin adostua, murritza eta Madrilen menpekoa dela Eusko Jaurlaritzako Gobernu Kontseiluak onartu duen Euskadiko Administrazio Publikoko lan-kontratuko langile finkoen erretiro partzialerako Plana. Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei eskatzen diegu Euskal Herriko zerbitzu publikoen eta bere langileen baldintzak hemen negoziatzeko eta adosteko nahia benetan defendatzeko, argazki hutsak saihestuz. • Administrazio publikoetako langile guztiei zabalik zegoen akordioa urratuta gelditu da aurten ere. Jaurlaritzak murrizketa inposatu zuenetik, LABek urtero eskatu izan du planak langile funtzionarioei, estatutarioei eta behin-behinekoei ere eragitea. • Sinatuta dagoen akordio bat ez da zertan urtero berretsi. Testuak, paradoxikoki, hala jasotzen du, eta propaganda hutsaren kutsua du. • Uztaileko Mahai Orokorreko bileran, Jaurlaritzak ez zuen proposamenak eztabaidatzeko aukerarik eman. Soilik presioaren ondoren onartu zuen sindikatuen ekarpenak jasotzeko astebeteko epe bat zabaltzea. Eztabaidarik ez da izan, eta ez da LABen eskakizunik jaso. Sindikatuak medioen bidez jakin du Jaurlaritzaren erabakia. • Jaurlaritzak erabakia dagoeneko otsaileko bileran hartu zuen, eta bere plana onartu egin zuten CCOOk eta UGTk. Sindikatu bat beraren sinadurarik gabe ere har zezakeen, inposatu zezakeen, erabakia Jaurlaritzak. Badirudi leialtasunak saritu nahi izan dituela, eta jokabide sindikala baldintzatu. • Lakuako gobernuak Madrilen menpe jarraitzen du. Plana otsailean onartu zuenetik gaurdaino, Madrilekin kontu teknikoak zuzentzen baino ez da aritu. Are, bere oharraren arabera, ez du plana langile funtzionario eta behin-behineko guztiei irekitzeko eskaerarik egin. Mahai Orokorrean eta gainerako negoziazio mahaietan bere aldarrikapenak eramaten jarraituko du LABek, eta legeak eta prozedurak aztertu ondoren aukera hauek ikusten ditu: 1. Lehen aukera LABek exijitzen du Hego Euskal Herriko administrazioek legeak baimentzen dituen EPE espezifikoak egin ditzaten, horretarako dagoen birjartze tasa espezifikoa erabiliz. Horrela, errelebista langile finkoa izango litzateke. Prozesu hauek luzatu daitezkeenez, beste bi modalitate egiteko aukera dago: 2. Bigarren aukera Errelebistari ordezkapen kontratu bat egitea. Kontratu hau bukatuko da errelebo kontratua egiteko egin den EPEa bukatzen denean. Kasu honetan, LABek defendatuko du errelebistaren kontratu hori ordezkapen zerrendetatik egitea, eta zerrendarik ez balego, administrazioak lan poltsa sortzearen alde borrokatuko du. 3. Azken bidea 2024ko apirilaren 1etik aurrera egindako kontratu laboral finko batekin binkula daiteke errelebo kontratua. Gerta daiteke errelebistaren kontratu hori erretiro partziala hartuko duen langile kategoria berekoa ez izatea. LABek eskatzen die Hego Euskal Herriko administrazio guztiei aurrerapauso bat emateko eta, legeak ahalbidetzen duen bezala, langileak errelebista finko egingo dituen EPEak martxan jartzeko. Eta, bitartean, erabili ditzatela dituzten lan-poltsa eta ordezkapen zerrendak erretiro partziala lortu dezaketen langileei eskaintzeko. LABek arazoa gure administrazioetan behingoz konpontzeko borondatea eskatzen die Jaurlaritzari eta sindikatu sinatzaileei, eta aukera langile guztiei berriz zabaltzeko borrokan jarraituko du.

LABek eta ESK-k Arabako Esku-Hartze Sozialeko IV. Hitzarmena baztertu dugu eta Aldundiari ekiparazioaren bidean benetako aurrerapausoak exijitu dizkiogu

Gaur, urriaren 1ean, LAB eta ESK sindikatuok Arabako Foru Aldundiaren aurrean elkarretaratzea egin dugu, sektorearen finantzatzaile nagusia baita, esku-hartze sozialeko langileek IV. Hitzarmen Kolektiboaren sinaduraren aurrean duten jarrera argi adierazteko. Sinadura gaur goizeko 12:30ean egitekoa da, ELA, CCOO eta AISA patronalaren artean. LAB ez da negoziazio-mahaira joango eta ez du hitzarmen hau sinatuko; bi sindikatuok erabat baztertzen dugu akordioa.