Lanpostuen suntsiketa salatu zuten atzo arratsaldean Amurrion, zuzendaritzaren asmoa dela eta. Goizean, berriz, Gasteizera eraman zuten euren ezinegona; Arabako Batzar Nagusien atarira, hain zuzen ere.
Bizkaiko bulegoetako eta langeletako langileak borrokan dira, hitzarmenaren defentsan. Hala, negoziazioaren blokeo egoera ikusita, mobilizatzea erabaki dute eta, bide horretan, protesta egitarau bat prestatu dute. Mobilizazioen artean lehena gaur egin dute Bilbon. Hain zuzen ere, BBVA, Kutxabank eta LANTIKen aurrean egin dute protesta.
Abenduaren 13an egingo dute hurrengo mobilizazioa. Enpresa bakoitzaren aurrean elkarretaratzeak egingo dituzte. Urtarrilaren 18an, berriz, 19:00etan, Bilboko Plaza Biribiletik hasita, Gran Vian CEBEK patronalak duen egoitzaraino, sektorearen manifestazioa egingo dute. Azkenik, otsailaren 1erako grebara deitu dute.
Bilbo atzean utzi eta Mungiara iritsi da gaur Ekimen Ibiltaria. Hala, industriaguneak bisitatu ditugu, eta enpresa txiki eta ertainetan gure aldarriak zabaldu ditugu, "Lan duina, bizi duina" leloa oinarri. 35 orduko asteko lanaldiaren aldarrikapena izan da zabaldu dugun mezuetako bat.
Goizeko lanketaren ostean, jarduera gehiago egingo ditugu arratsaldean Mungian. Hain justu, Infogunea muntatuko dugu Matxin plazan, 18:00etan. Ordubete geroago, mahai inguru bati ekingo diogu leku berean, "Mungiako enpresen egoera eta herriarekiko lotura" izenburupean.
Ekimen Ibiltariak Bizkaian jarraituko du bihar:
-13:00etan, auto karabana eta ekitaldi bat egingo dugu Zamudioko Teknologia Parkean.
-18:00etan, Getxoko Txiki eta Otaegi plazan, Infogunea egokituko dugu.
-19:00etan, Getxoko Txiki eta Otaegi plazan, mahai inguru bat egingo dugu, "Zaintza lanik gabe ez dago bizitzerik. Nork egiten ditu eta zein baldintzetan" izenburupean.
Sozietate Zergaren jaitsieraren inguruan gure iritzia emateko agerraldi bat egin dugu gaur LAB eta ELA sindikatuok. Iragarritako jaitsiera ez dela bidezkoa salatu dugu, antisoziala dela nabarmentzeaz gain. LABeko idazkari nagusi Garbiñe Aranbururen hitzetan, "EAJk desberdintasun sozialak areagotzea ontzat ematen du, Confebaskeri alfonbra gorria jartzen dio, langiloen mesedetan erabaki politiko bat ere ez, prekarietatea eta pobrezia sustatzen ditu. Hau da EAJren herri eredua".
"Confebaskek lortu du eskatzen zuena". Halaxe baieztatu du Garbiñe Aranburuk, gaurko agerraldian. LABeko idazkari nagusiak ez du zalantzarik: "Patronalak presionatzen jarraituko du zerga gutxiago ordaintzeko, hazkunde garaian lehiakorragoak izateko dela esango digute eta atzeraldi garaian enpresak erakartzeko. Bere azken helburua zerga desagertzea da. Jarraituko du, bere estrategia babesten duen klase politikoa badu".
Erabaki hau aurrekontuen negoziazioaren testuinguruan kokatu behar dugula esan du Garbiñe Aranburuk: "EAJk aurkezturiko aurreproiektua neoliberala eta antisoziala da, 135 eta 155 artikuloen aldekoek bakarrik babestu dezaketena. Inboluzio sozial eta politikoaren erantzule diren PSE eta PP".
LABeko ordezkariaren arabera, "EAJk bere lehentasunak argi ditu eta ez ditu ezkutatu, ez da saiatu ere egin beste babes batzuk bilatzen. PSEren babesa bazuen eta gusto handiz ari da PPren exijentziak betetzen".
EAJ beti egon da sozietateen gaineko zerga murriztearen alde, beti Confebasken eta orain PPren eskaera honen alde. Eskuineko alderdi bat da. Eredu ekonomiko eta sozial neoliberala defendatzen du, Confesbasken eredu bera. Eta PPren eredu bera euskal labelarekin: "PSEk erakutsi du, EAEn duen proiektu politiko bakarra, bai ala bai, gobernuan mantendu eta karguak mantentzea dela. Beraientzat gaindiezina zirudien marra gorriak aste gutxitan marra gorri izateari utzi dio".
Patronalari zergak murriztearen aldekoek, enpresen gaineko zergaren murrizketen gezurrezko onurak kontatzen dizkigutela nabarmendu du Garbiñe Aranburuk. Baina zer ez dute esaten?
1. Zerga hau murrizketa nazioarteko tendentzia da eta horrela ez da egia enpresa berriak erakartzeko onurarik duenik
2. Eztabaida errenten gaineko zergaren tipo nominalean kokatzea tranpa egitea da. Dagoen kenkari sistemaren bidez, dagoeneko euskal enpresek ordaintzen dutena Europako baxuenetakoa da, orain baxuagoa izango da
3. Errenten gaineko zergaren bidez jasotzen ez den dirua, zeharkako zergen bidez konpentsatzen da gehienetan, BEZaren bidez normalean. Errenten gaineko zerga 2007an ere murriztu zen eta BEZa azken urte hauetan igo egin da. Hau langile klasearen kaltetan da, BEZ guztiok ordaintzen dugu
Ondorioa argia eta kezkagarria dela ohartarazi du LABeko idazkari nagusiak: "Neurri hauek eta orokorrean bultzatzen ari diren politika publikoek errenten eskualdatzea posible egingo dute. Sortzen den aberastasuna gero eta okerrago banatuz. Hazkunde ekonomikoak jarraituko du langileena iritsi gabe. Langileak prekarietate eta pobreziara kondenatzea, erabaki politikoa da. Salatzen jarraituko dugu eta mobilizatzen jarraituko dugu".
Sozietateen Zerga jaisteak murrizketa politikak betikotzen ditu [PDF]
La rebaja del Impuesto sobre Sociedades perpetúa las políticas de recortes [PDF]
Duela urtebetetik hona, Gipuzkoako zaharren egoitzetako lan hitzarmen berria negoziatzeko mahaia zabalik dago, baina ez aurrera ez atzera dabil patronalak ez duelako akordioetara iristeko gogorik. Bien bitartean, Gipuzkoa Foru Aldundia albo batera begira dabil, arazoa berea ez bailitzan. LABek elkarretaratze bat egin du gaur Donostian, aldundiaren aurrean, negoziazioa aktibatzeko helburuarekin, Gipuzkoarako aurrekontuak onartzekotan diren testuinguruan.
Gipuzkoako aurrekontuak onartzekotan direnean, EAJ-PSEk aurkeztutako aurreproiektuak betikoa dakar berarekin, dirutza makroproiektuak finantzatzeko, eta lau txakur txiki zerbitzu publikoetarako. Egun, eta duela urtebetetik hona, Gipuzkoako zahar-egoitzetako lan hitzarmen berria negoziatzeko mahaiak zabalik dirau, baina ez aurrera ez atzera dabil patronalen akordioetara iristeko gogo ezagatik. Eta bitartean, Gipuzkoako Foru Aldundia beste albo batera begira dabil, arazoa berea ez bailitzan.
Negoziazioazioari ekin genionetik, LABek negoziazioa martxan jarri nahi izan du, egiten den eginkizunetik eta aipatu jarduera egitearen arduratik abiatuta. Hortaz, proposatzen dugun negoziazio kolektiboak zerbitzu publikoa izan behar du helburu, diru publikoaz finantzatua eta zerbitzuaren esleipendunak diren titulartasun publikoko enpresek eta enpresa pribatuek eginda.
Sektorean nagusi den enplegu egoerak adierazten du jarduera handitu eta egonkortu bada ere, enpleguaren joerak prekarietate handiagoa, kontratu mugagabe gutxiago, laneko malgutasun handiagoa, prestasun handiagoa… eta lan zama handiagoa ematen duela.
LAB, ELA eta STEILAS sindikatuok mobilizazio ugari deitu ditugu EAEko unibertsitatez kanpoko hezkuntza publikoan. Urrian zehar hainbat herri eta ikastetxeetan itxialdiak eta jai aldarrikatzaileak egin ditugu ikasle, guraso eta langileekin batera. Urriaren 28an familia eta herritarrekin batera manifestazio jendetsuak antolatu ditugu Gasteiz, Donostia eta Bilbon. Aurreko hiru astetan Haurreskolak Partzuergoko hezitzaile eta langileek, Sukaldari eta Garbitzaileek, eta Heziketa Bereziko Hezitzaileek izan zituzten Borroka Astea eta greba eguna. Aste honetan Irakasleon txanda da. Hain zuzen ere, irakasleek agerraldi bat egin dute gaur aurreikusitako protesten berri emateko.
Astean zehar hainbat ekimen izango ditugu ikastetxeetan: Ikastetxeak aldarrikapenez beteko ditugu, gure eskakizunak kalera aterako ditugu jendartearekin elkarbanatzeko, kalejirak eta elkarretaratzeak egingo ditugu.
Ostegunean, Greba egunean, lurraldeko hiriburuetan manifestazioak egingo ditugu.
Aurreko ikasturtean EAEko unibertsitatez kanpoko hezkuntza publikoko sektore ezberdinetan azken urteetan pairatzen ari garen egoera larria salatu asmoz, eta egoerari buelta emateko neurriak plazaratzeko mobilizatu gara.
Eusko Jaurlaritzak, ordea, oraindik ez die gure aldarrikapenei erantzun egokirik eman.
Negoziazio Mahaiak deitzeko ariketa formala egin duen arren, gobernuak luzatutako proposamena hezkuntza publikoak behar duen eta gure aldarrikapenak jasotzen dituzten gutxienekotara ez da inondik inora heltzen.
LAB, ELA eta STEILAS sindikatuon ustez hauek dira egungo egoerari irtenbidea ematen hasteko adostu beharrezko neurriak:
-Egun BPGren %3,5eko den Eusko Jaurlaritzaren hezkuntza inbertsio publikoa handitzea gutxienez Europar Batasuneko bataz-bestekoa ezarriz eta progresiboki UNESCOk gutxienekotzat jotzen duen %6ra iritsiz.
-Azken urteetan eman den matrikulazio igoera, lan-kargen handitzeari eta ikastetxeen behar izanei aurre egiteko plantilak gutxienez 1.800 langiletan handitu.
-Egun %38koa den behin-behinekotasuna, %6ra murriztu. Horretarako 6.000tik gora lanpostu egonkortuz kolektibo ezberdinetan.
-Ikasle-ratioak %10 murriztea.
-Soldata murrizketa eta %15 murriztu den irakasleen eros-ahalmena berreskuratzea (gutxienez 32.500 €ko galera metatua 2009tik Haur eta Lehen Hezkuntzan eta 41.100 € Bigarren Hezkuntzan).
-Egun kasu askotan astebetera atzeratzen diren ordezkapenak lehen egunetik egitea kidego guztietan.
-Bajak zigortzeari utzi eta lehen egunetik bere osotasunean ordaintzea.
-Erretiroa errazteko eta laguntzeko neurriak berreskuratzea.
-LOMCE Euskal Herriko gure ikastetxeetatik ateratzea eta honen moldaketa hutsa den Heziberri bertan behera uztea.
-Hezkuntzaren merkantilizazioa alde batera uztea, egungo desorekak gaindituz hezkuntza garapen pertsonal eta sozial integralerako tresna izan dadin (kohesio soziala, integrazioa, aniztasuna, berdintasuna, hezkidetza oinarri).
-Ikasle euskaldun eleaniztunak sortzeko euskarazko murgiltze eredua garatzea.
-Balizko Hezkuntza legearen aurrean sindikatu, hezkuntza eragile eta herritarron parte hartzea eta iritzia aintzakotzat hartzea.
Sindikatuon ustez, ezinbestekoa da Eusko Jaurlaritza azken urte luzeetan inposatzen ari den murrizketak eta hezkuntza politika errotik aldatzea eta, honek guztiak eraginda, egungo hezkuntza publikoan sufritzen ari garen egoerari buelta ematea.
Orain arte Eusko Jaurlaritzak ez du proposamen hauen inguruko benetako negoziazio asmorik agertu.
Hau dela eta, uste dugu ikasturte honetan ere, Hezkuntza Sailak greba eta mobilizazio dinamika mantentzea beste biderik ez digula uzten.
Beraz, mobilizatzen jarraituko dugu eta ostegun honetarako eginiko greba deialdiaz gain, abenduaren 12an beste sektore guztiekin batera grebara joango gara.
LAB Irakaskuntzako kide Maider Izagirrek, Aitor Nuñezek eta Aner Petralandak iritzi artikulu bat idatzi dute, EAEko unibertsitatez kanpoko hezkuntza publikoan egiten ari diren mobilizazio eta lan uzteak direla eta. Hain zuzen ere, Irakaskuntzako langileek gaur ekingo diote Borroka Asteari.
Iritzi artikulu honen izenburuari jarraiki, pentsatzeko era hau gailentzen ari da aspaldian gizartearen zati handi batean. Hala ere, hurrengo lerroak idatzi baino arinago, sinonimoen ariketa bat egitea proposatzen dizuegu: “funtzionarioak-alferrak” (ondo iruditzen zaizue?), “irakasleak bizizaleak”, “etorkina-diru-sarrerak bermatzeko errenta” (hau ere ondo. ezta?), “etxebizitza sozialak ijitoak”… Adibide gehiago jar genitzake, baina honekin nahikoa izan daitekeela uste dugu. Eta ondorioa argia da: pentsatzeko forma honek, eredu kapitalistak abiatutako borroka ideologikoari jarraipena emanez, gizarte baten ongizate soziala bermatzen dituen zerbitzu publikoak suntsitzeko estrategiari erantzuten diola zuzen-zuzenean.
Esaterako, azkeneko asteetan aurrekontu berriak aurkeztu dizkigute “gure” Eusko Jaurlaritzako agintariek, “Eusko Jaurlaritza Pertsona helburu”, badakizue. Bertan diru partida itzelak banatuko dituzte, denok ordaintzen ditugun zergetatik jasoak, noski. Eta zenbat euro inbertituko dute hezkuntzan? Zenbat osasungintzan? Etxebizitzan? Eta gizarte laguntzetan? Banketxeek sortutako zor guztia ere geuk ordaindu behar dugu? Eta AHT edota erraustegia bezalako makroproiektuak, zer? Zenbat diru doa AHTra?
Serio jar gaitezen. Ez al dute merezi gure seme-alabek kalitatezko hezkuntzarik? Langile bat gaixotzen bada, ordezkoa bostgarren egunean bidaltzeak zelako eragina du hezkuntzaren kalitatean? Nork ikusten du 67 urteko irakaslea bi urteko hogei haurrekin? Urtero-urtero gure seme-alabek irakasle berri bat izan behar al dute geuk, irakasleok, eskola batean finkatzeko ditugun aukerak oso murritzak direlako? Gripeak jota egoteagatik soldata murriztea zilegi eta etikoa al da?
Argi dugu kalitatezko hezkuntza izatea ez dagoela lan baldintzekin bakarrik lotuta. Hezkuntza kalitatea, zer eta nola ikastea edo irakastea ere bada. Hezkuntza sistema, hezkuntza proiektua eta eskola ereduarekin guztiz lotuta dagoen ezaugarria da. LOMCErik ez dugu nahi, baina zer nahi dugu? Zein da gure eredua? LABen hezkuntza burujabetza iruten dihardugu eta irakasleon lan baldintzen borroka gure hezkuntza sistema propioaren eraikuntzarekin lotzen dugu. Duela ez gutxi, Hik-Hasik Euskal Herriko hezkuntza hobetzeko gako batzuk aurkeztu zizkigun hezkuntzan lanean gauden eragile guztioi, eta bada garaia eztabaida horri ekin eta adostasunak eraikitzeko. Proposamena hamar puntutan oinarritzen da, eta eskolan zentratzen bada ere, heziketaren ikuspegi globala du, herri hezitzailearen filosofiaren bidetik. Hezkuntza ez da irakasleon esku dagoen eginkizuna soilik, hezkuntza eskola komunitate osoaren altxorra da eta beste gizarte eta jendarte bat eraikitzeko ezinbesteko tresna. Ados jar gaitezen, beraz, gure herriko hezkuntza sistema hobetu nahi dugun guztiok.
Bestetik, iragan den ikasturteari jarraipena emanez, aurten ere irailetik aurrera hainbat mobilizazio eta greba burutu dugu “Lan baldintzak hobetu, hezkuntza eraiki” lelopean. Irakasleok azaroaren 30ean dugu gure sektoreko greba deialdia, eta abenduaren 12an, bat egingo dugu sukalde eta garbitzaileak, heziketa berezia eta haur eskoletako langile eta hezitzaileekin, greba deialdi bateratu baten bitartez kaleak geure eginez. Eskariak argiak dira: gure jardun hezitzailea modu egokian garatzeko eta kalitatezko zerbitzua eskaintzeko lan baldintza duinak izatea (inbertsioa igotzea, pertsonala handitzea, ikasle ratioak murriztea, langileen egonkortasuna bermatzea, ordezkapenak lehen egunetik betetzea, eta abar).
Greba deialdi hauek gure hezkuntzaren egoera gordina agerian utzi nahi dute. Ez dezagun ahaztu, gure ikasleen hezkuntza kalitatea dagoela jokoan. Ez dugu beste alternatibarik, ez dugu beste biderik, greba egitera behartzen gaituzte.
Administrazioak entzungor egiten die gure aldarrikapenei. Hezkuntzan inbertsio handiagoa egingo dutela ozen aldarrikatzen duten bitartean, beraien gabeziak agerian uzten dituzten lau sasi-proposamen egin dizkigute gu isildu nahian. Gure esku dago negoziazio prozesuari beste buelta bat ematea. Gure eskaerak beharrezkoak bezain lorgarriak dira, borondate kontua da. Atera gaitezen kalera gure hezkuntzaren defentsaren alde, mobiliza gaitezen gure ikasleek hezkuntza duina izan dezaten. Goraipa dezagun gure lanbidea! Eraiki dezagun harresi bat denon artean herri hau eraikitzeko zutoina den hezkuntza zapal ez dezaten!
Administrazioak zabaltzen duen mezuaren kontra, greba deialdiek ez dute ikaslea kaltetzen, protesta hauetan parte hartzearekin batera, guk geure lan hezitzailea egiten jarraitzen dugulako. Baldintzarik desegokienetan, urteak joan eta urteak etorri, milaka haur, ume eta neraberekin jarraituko dugu lanean. Cristina Uriarteren ondoren beste bat etorriko da, administrazio buruak egun batetik bestera aldatzen diren agintariak direlako. Ez gara zenbakiak, ez dugu zenbakiak izan nahi. Horregatik, azaroaren 30ean eta abenduaren 12an EAEko irakasle guztiok grebara!
“Lan duina, bizi duina” Ekimen Ibiltariak lehen lerrora eraman ditu emakumeak, azaroak 25aren etorrerarekin; Emakumeenganako Indarkeriaren Kontrako Nazioarteko Egunean, alegia. Hala, solasaldi bat egin dugu Bilbon, etxeko langileen egoerari buruz hitz egiteko, “Inork ikusi nahi ez duen zapalkuntza hirukoitza” leloarekin. "Euskal Herrian beste eredu bat behar dugu, lanaren, denboraren eta aberastasunaren banaketa zuzenean oinarritua. Kalitateko zerbitzu publikoen sarea gogoan hartuko duena eta ikuspegi oso batez zaintza bere gain hartuko duena; alegia zaintzeko, ez zaintzeko eta zainduak izateko eskubidea bermatuko diguna. Eta baita sexuaren araberako lan banaketa, esplotazioan eta emakumeen aurkako indarkerian oinarrituko ez duena", aldarrikatu dugu.
Indarkeria Matxistaren aurkako Nazioarteko Egunaren etorrerarekin, LAB sindikatuak salatu eta ezagutarazi nahi du lan arloan nahiz arlo sozialean ezkutuan geratzen den errealitatea: sexu indarkeria etxeko emakumezko langileen aurka.
Beti esan dugu emakumeen aurkako indarkeria sistema heteropatriarkalaren tresna dela, sistema berak ezarri eginkizunei eutsi diezaiegun, otzanak eta esanekoak izan gaitezen, isilik egon gaitezen; generoaren araberako ordenamendua bete dezagun, ama onak, emazte hobeak, emakume eredugarriak, arduratsuak, eztiak eta langileak izan gaitezen, eta geure bizitza beraren lepotik, etxeko eta familia batasunaren arduradunak izan gaitezen.
Gure mendebaldeko jendartean, gaur egun, sexuaren araberako lan banaketak eta pertsonen sexu eta generoaren arabera banatu izanak bizi dugun desorekaren irudi argia adierazten digute. Zaintza lanak oraindik emakumeon esku daude, gaizki ordainduta nahiz doan egindako lanen truke; eta etxekoa ez den norbaitek lan hauek egin behar izaten dituztenean, oro har, emakumeek egiten dituzte, emakume inmigratuak edo txirotuak, laneko ordutegi, soldata eta eskubide gabeko baldintza deitoragarrietan egiten dute. Honez gain, zaintzara bideratu zerbitzu publikoen eskasiak egoera hori are gehiago larriagotzen du, lan horiek, administrazioak eta emakume denon artean jendartean antolatuz geureganatu beharko genituzkeenak, ordezkatzen ari dira, esplotazio- baldintzetan lan egiten duten etxeko emakume-langileak erabiliz.

Badira egoera batzuk gaur egun pentsaezinak, imajinaezinak iruditu ditzakegunak, baina inpunitate osoz gertatzen ari direnak lanpostuetan. Errealitateok egunero jazotzen ari diren arren, ezkutuan eta ikusezin gordetzen dira, pairatzen duten emakumeak erabateko babesgabetasunean utziz. Etxeko emakume langileek jasan behar izaten dituzten sexu erasoez eta sexu jazarpenaz ari gara. Jatorria, klasea eta generoa diren opresio ardatzen nahasketak, hots, emakume inmigratua izatea, txiroa, bestelako jatorri batekoa, etxebizitza batean bakarka lan egitea, atzerritarrei buruzko lege berak eskubideez gabetuak,… berekin dakar aipatu langileak guztiz babesgabe daudela, lanpostuetan jasan behar izaten duten indarkeria matxistaren aurrean, eta indarkeria darabilena erabateko inpunitateaz jarduten dela.
Gogora dezagun Euskal Herrian lan egiten duten bi emakume inmigratuetatik batek etxeko lanetako sektorean diharduela, eta barnekoak emakume inmigratuen ia %90a direla. Gaurko egunez, hemen eta orain, gure herriko etxeko barne emakume langile gehienek bizi duten egoera ezagutaraz dadila nahi dugu; indarkeria mota hau salatu nahi dugu, langile hauei sostengua adieraziz, jendarte mailako ardura hau onartu dadila nahi dugu, eta gizarteari eta erakundeei hertsatu nahi diegu, errealitate anker honen aurrean, ezikusiarena egiteari utz diezaioten.
Mobilizazioekin bat
Bestalde, azaroaren 25eko aldarrikapen eta mobilizazio egunarekin lotuta, mugimendu feministak arratsalderako deitutako manifestazioekin egin dugu bat.
Euskal Herriko Eskubide Sozialen Kartak eta Parlamentu Sozialak deituta, dinamika horietan gauden eragile sozial, politiko eta sindikalok aurrekontu burujabe, sozial eta parte hartzaileen aldeko ekitaldi bat egingo dugu datorren azaroaren 28an, asteartean, Iruñeko Labrit pilotalekuan. 10:00etan izango da, eta manifestazio bat egingo dugu ondoren. Agerraldi bat egin dugu gaur, ekitaldiaren berri emateko. LAB sindikatuari dagokionez, Nafarroako aurrekontuei buruz egiten dugun irakurketa atzo jakinarazi genuen.
