Gai garrantzitsuak eta sektorearen zati bat kanpoan uzten dituzte.
Estatalizazioaren aurka borrokatzea janari lasterreko kateak hitzarmenean mantenduz negoziazio honen helburuetako bat zen LABentzat, erosteko ahalmena berreskuratzearekin, rider-ak babestearekin, partzialtasunaren aurkako neurriekin eta kolektibitateen hitzarmenaren lehentasunarekin batera. Baina ELAk, CCOOk eta UGTk bertan behera utzi dute hitzarmenean kateak blindatzeko aukera.
2022an, ostalaritzako kate eta marka handien estatuko patronalak CCOO eta UGT sindikatuekin estatuko mailako hitzarmen bat sinatu zuten kateetan aplikatzeko, 140.000 langileren baldintzak okertuz eta ostalaritzako hitzarmenetatik ateraz. Lan bera, baldintza okerragoak.
Maiatzean, Bizkaiko ostalaritzan aurreakordio bat lortu genuen, LABek egindako hurrengo proposamenak jasotzen zituena:
• KPI eguneratzea eta soldata-igoera sinatzen den unetik (2024ko maiatza).
• Gutxieneko lanaldiak kolektibitateetan (10 ordu astean) eta ohiko ostalaritzan (4 ordu egunean).
• Aldizkako langile finkoak kontratatzeko irizpideak ezartzea, eta zehaztea noiz erabil daitezkeen, gutxieneko lanaldia, deitzeko ordena eta modua, etab.
• Etorkizuneko kolektibitateen hitzarmena aplikatzeko lehentasuna EAEko langileentzat.
• Riderrak sartzea eta kate eta marka handiak berreskuratzea hitzarmenean.
• Fitxaketa elektronikoa, iruzurra eta aparteko orduak zailtzeko.
• Urteko lanaldia murriztea (-4h).
CCOOk aurreakordio hori hautsi zuen eta Ostalaritza Elkarteak atzera egin zuen janari lasterreko kateen mehatxuen beldur. Ordutik, LABek hainbat konponbide planteatu ditu aurreakordioa aurrera aterako zela bermatzeko, plantilla horiek hitzarmenaren babespean geratuko zirela bermatuz. Ulertzen ez ditugun arrazoiengatik, ELAk eta UGTk betoa jarri diete proposamen guztiei. Denbora horretan guztian ez dugu maiatzean hitzartutako soldata igoera izan.
ELA sindikatuak, 11 hilabete geroago, negoziazio-mahaian inolako proposamenik gabe ikusle hutsa izan ondoren, maiatzeko aurreakordioaren eduki batzuk bakarrik berreskuratzen dituen aurre-akordio bat sinatzea erabaki du. Ez dituzte aldizkako finko partzialak erregulatzen, jakinda erabiltzen jarraituko dela sektorean errealitate bat delako (kolektibitateak, uda bezalako urteko sasoi batzuetan bakarrik existitzen diren zerbitzuak, etab.), eta horregatik, adostuta zeuden gutxieneko lanaldiak galduko ditugu, bereziki kolektibitateetan. Gainera, beste hobekuntza batzuk baztertu eta kateak hitzarmenetik kanpo utzi ditu. Horrela, sektorearen zati baten eskubideak Espainiako auzitegien esku uzten dituzte: txanpon bat airera, berme baten ordez. Eurek sortutako egoera bat salbatzen ari direla saldu nahi digute; izan ere, maiatzetik konponduta egon zitekeen, eurengatik ez balitz.
Eta CCOO eta UGTren babesarekin sinatzen du: CCOOek, Madrildik jasotako aginduaren ondorioz, hitzarmenik gabe utzi gintuen, eta UGTrekin batera, kate eta marka handien hitzarmena sortu zuen, langile hauentzako prekaritatea ekartzen zuena, bere garaian kolektibitateekin (jangelak) egin zuten bezala.
Laburbilduz:
1. Aurreakordio horren hobekuntza guztiak LABen proposamenak dira, maiatzetik indarrean egon zitezkeenak.
2. ELAk duela 11 hilabete ustez onartezina iruditzen zitzaion aurreakordioa sinatu du, bereak ez diren proposamenen meritua bere gain hartuz. Ez dituzte aldizkako finko partzialak erregulatzen, jakinda erabiltzen jarraituko dela sektorean errealitate bat delako (kolektibitateak, uda bezalako urteko sasoi batzuetan bakarrik existitzen diren zerbitzuak, etab.), eta horregatik, adostuta zeuden gutxieneko lanaldiak galduko ditugu, bereziki kolektibitateetan. CCOOk eta UGTk hitzarmen bat sinatu besterik ez dute egin. Hitzarmen horretan ez dute proposamenik aurkeztu, eta sektoreak estatalizatzen jarraitzen dute. Maiatzeko aurreakordioa apurtzean nahi zutena lortu dute.
3. LAB harro gaude guri esker gehitu diren proposamenekin, sektorearen baldintzak hobetuko dituztelako, baina guretzat proposamena INTEGRALA da, eta, jakina, EZ sektoreko langile prekarizatuenen kontura, eta horregatik, ez dugu babestuko.
Beti langileen alde, estatalizaziorik ez!